Autor Wątek: słowiańskie  (Przeczytany 74426 razy)

Offline varpho :Ɔ(X)И4M:

  • Pomożesze: 31
  • Wiadomości: 702
  • Country: hu
  • ☾ movoʒ́ei̯ ☙ chronię diachronię
    • varpho.net
  • Conlangi: sufisanto + różne conalphy
słowiańskie
« dnia: 5 wrz 2011, 01:00:04 »
po ukraińsku niedźwiedź to nie мідведь, a ведмідь.
są jeszcze jakieś inne przykłady na takie przestawki w złożeniach?
bo chyba jednak pierwotniejsza jest wersja taka jak w reszcie języków słowiańskich...
K̥elHä wet̥ei ʕaK̥un kähla k̥aλai palhʌ-k̥ʌ na wetä
śa da ʔa-k̥ʌ ʔeja ʔälä ja-k̥o pele t̥uba wete
Ѫ=♥ | Я←Ѧ

Offline Wedyowisz

  • Pomożesze: 738
  • Wiadomości: 2451
  • Country: pl
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #1 dnia: 6 wrz 2011, 11:36:32 »
po ukraińsku niedźwiedź to nie мідведь, a ведмідь.
są jeszcze jakieś inne przykłady na takie przestawki w złożeniach?
bo chyba jednak pierwotniejsza jest wersja taka jak w reszcie języków słowiańskich...

Ha ha, zaskoczony jestem. W słowiańskich zniekształcenia wszelakie dwusylabowych rdzeni są nagminne (por. historie z nietoperzem i motylem, tr*(a)wonić~dial. tranowić), jak coś podobnego sobie przypomnę to dam znać.

W ukraińskim ciekawie zniekształcone jest jeszcze залізо "żelazo", o czym była mowa na starym forum.
стань — обернися, глянь — задивися

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Pomożesze: 1334
  • Wiadomości: 3250
  • Country: vi
  • Konserwatywny anarchista
  • Conlangi: Nevenlanch, Zimny, Wandyjski i inne
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #2 dnia: 8 wrz 2011, 16:58:37 »
Cytuj
por. historie z nietoperzem i motylem

Jakie historie z nietoperzem i motylem? O nietoperzu znalazłem coś tam nt. niety=nocy, a co z motylem?

Chodzi zapewne o istniejące w djalektach ludowych zniekształcone postaci typu latoperz, mętoperz, mętel, metyl it.p.
(img)

Jeśli myślisz, że coś jest tak chujowe, że gorsze już być nie może, to pamiętaj, że Kirowograd zmienił nazwę na "Kropywnicki".

Offline Wedyowisz

  • Pomożesze: 738
  • Wiadomości: 2451
  • Country: pl
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #3 dnia: 8 wrz 2011, 18:10:18 »
Słoweńskie metulj (Boryś uważa, że wahanie e/o tutaj to ablaut odpowiadający mesti/motati).

Tak wyobrażam sobie wiedźmiedzia:

(img)
стань — обернися, глянь — задивися

Offline varpho :Ɔ(X)И4M:

  • Pomożesze: 31
  • Wiadomości: 702
  • Country: hu
  • ☾ movoʒ́ei̯ ☙ chronię diachronię
    • varpho.net
  • Conlangi: sufisanto + różne conalphy
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #4 dnia: 8 wrz 2011, 18:22:01 »
Tak wyobrażam sobie wiedźmiedzia:

no tak, przecież to kontaminacja z wiedźmą, że też wcześniej na to nie wpadłem. ;)
K̥elHä wet̥ei ʕaK̥un kähla k̥aλai palhʌ-k̥ʌ na wetä
śa da ʔa-k̥ʌ ʔeja ʔälä ja-k̥o pele t̥uba wete
Ѫ=♥ | Я←Ѧ

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Pomożesze: 1334
  • Wiadomości: 3250
  • Country: vi
  • Konserwatywny anarchista
  • Conlangi: Nevenlanch, Zimny, Wandyjski i inne
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #5 dnia: 10 wrz 2011, 21:16:35 »
Jak brzmi imiesłów przeszły bierny od "umyć" w różnych słowiańskich językach?

Chodzi mi o to, czy jakikolwiek język zachował formy typu *umъvenъ choćby na poziomie djalektalnym.

Znalazłem tylko забвенье w rosyjskim, ale zgaduję, że to zleksykalizowany relikt, a nie coś regularnego.
« Ostatnia zmiana: 10 wrz 2011, 21:19:41 wysłana przez Dynozaur »
(img)

Jeśli myślisz, że coś jest tak chujowe, że gorsze już być nie może, to pamiętaj, że Kirowograd zmienił nazwę na "Kropywnicki".

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Pomożesze: 1334
  • Wiadomości: 3250
  • Country: vi
  • Konserwatywny anarchista
  • Conlangi: Nevenlanch, Zimny, Wandyjski i inne
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #6 dnia: 10 wrz 2011, 22:37:20 »
w  ch. umiven ; umit

Tylko czy "umiven" pochodzi od "umiti" czy od jakiegoś częstotliwego "umivati"?
(img)

Jeśli myślisz, że coś jest tak chujowe, że gorsze już być nie może, to pamiętaj, że Kirowograd zmienił nazwę na "Kropywnicki".

Offline Wedyowisz

  • Pomożesze: 738
  • Wiadomości: 2451
  • Country: pl
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #7 dnia: 12 wrz 2011, 11:39:38 »
Tak zastanawiam się od dawna, czy czasowniki typu myti, kryti, ryti, tyti, piti, biti pierwotnie odmieniały się w czasie nieprzeszłym mъjǫ, krъjǫ, rъjǫ, tъjǫ, pьjǫ, bьjǫ czy myjǫ, kryjǫ, ryjǫ, tyjǫ, pijǫ, bijǫ.

Czytałem u Zalizniaka, że postacie rosyjskie typu мою, пью, шью są wtórne. Z drugiej strony, u Borysia w słowniku etymologicznym znalazłem przy różnych czasownikach różnego typu formy, i w SCS-ie, i w PS-ie (+ - forma krótka, − - forma długa)

biti: SCS +/−, PS +
kryti: SCS −, PS −
myti: SCS −, PS +
piti: SCS −, PS +
ryti: SCS +, PS +
šiti: SCS −, PS +
tyti: PS −
viti: PS +

стань — обернися, глянь — задивися

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Pomożesze: 1334
  • Wiadomości: 3250
  • Country: vi
  • Konserwatywny anarchista
  • Conlangi: Nevenlanch, Zimny, Wandyjski i inne
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #8 dnia: 13 wrz 2011, 22:20:55 »
Ja zawsze byłem przekonany, że wcześniejsze są бьѭ, пьѭ.

Na pewno ruskie мою jest wtórne. A w przypadku "kryć" - czy przypadkiem nie odmieniało się to кровѫ, кровєши it.d. (z tematowym -v-), czy jakoś tak?
(img)

Jeśli myślisz, że coś jest tak chujowe, że gorsze już być nie może, to pamiętaj, że Kirowograd zmienił nazwę na "Kropywnicki".

Offline spitygniew

  • Pomożesze: 659
  • Wiadomości: 1888
  • Country: il
  • Uspołecznione zwierzę.
  • Conlangi: zachodniołużycki, nanga
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #9 dnia: 14 wrz 2011, 13:07:30 »
W scs.-ie była oboczność i : jer, i ona jest pierwotna, pochodzi z pie. apofonii e : ei (tu e nieregularnie dało miękki jer, z tego co wiem to jest niewyjaśnione).
P.S. To prawda.

Offline Feles

  • 오야폘도래
  • Pomożesze: 103
  • Wiadomości: 184
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #10 dnia: 14 wrz 2011, 16:19:16 »
A skąd wiadomo, że ten jer z *e?
אַללאַהו אַקבאַר

Offline spitygniew

  • Pomożesze: 659
  • Wiadomości: 1888
  • Country: il
  • Uspołecznione zwierzę.
  • Conlangi: zachodniołużycki, nanga
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #11 dnia: 15 wrz 2011, 19:41:07 »
A skąd wiadomo, że ten jer z *e?
Tfu, wróć, kompletnie mi się popieprzyło. Jest co prawda oboczność e : jer, ale w niektórych impertiwach (i może idzie wytłumaczyć redukcję e przez powszechną krótszą formę form rozkaźnika w językch?). Za to ta alterncja jest całkowicie regularna, pochodzi od pie. ablautu ei : krótkie i, które na gruncie ps. dały oczywiście i i miękki jer.

Spoiler for Hiden:
Swoją drogą, prypomniała mi ię teoria jakiegoś domorosłego XVIII -wiecznego "lingwisty", który uzasadniał fakt, że imperatiwy są zazwyczaj najkrótsze tym, że ludzie nie lubią gdy im się rozkazuje. :P
P.S. To prawda.

Offline varpho :Ɔ(X)И4M:

  • Pomożesze: 31
  • Wiadomości: 702
  • Country: hu
  • ☾ movoʒ́ei̯ ☙ chronię diachronię
    • varpho.net
  • Conlangi: sufisanto + różne conalphy
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #12 dnia: 15 wrz 2011, 20:10:56 »
Spoiler for Hiden:
Swoją drogą, prypomniała mi ię teoria jakiegoś domorosłego XVIII -wiecznego "lingwisty", który uzasadniał fakt, że imperatiwy są zazwyczaj najkrótsze tym, że ludzie nie lubią gdy im się rozkazuje. :P

Spoiler for Hiden:
a wg mnie imperatywy są zazwyczaj najkrótsze właśnie dlatego, żeby móc szybko i sprawnie wydać jakieś polecenie lub np. kogoś przed czymś ostrzec.
K̥elHä wet̥ei ʕaK̥un kähla k̥aλai palhʌ-k̥ʌ na wetä
śa da ʔa-k̥ʌ ʔeja ʔälä ja-k̥o pele t̥uba wete
Ѫ=♥ | Я←Ѧ

Offline Wedyowisz

  • Pomożesze: 738
  • Wiadomości: 2451
  • Country: pl
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #13 dnia: 15 wrz 2011, 22:07:53 »
Ja zawsze byłem przekonany, że wcześniejsze są бьѭ, пьѭ.

Na pewno ruskie мою jest wtórne. A w przypadku "kryć" - czy przypadkiem nie odmieniało się to кровѫ, кровєши it.d. (z tematowym -v-), czy jakoś tak?

Wg źródeł mi dostępnych, nie. Są jakieś przykłady na coś takiego podobnego poza žiti?? (w sumie šiti ma litewski odpowiednik siūti, siūvu, ale w słowiańskich afaik nie jest nic takiego poświadczone).

EDIT: (jeszcze znalazłem plyti, plyvǫ i suti suvǫ. przykładów -yti -ovǫ nie znam)

Cytat: sg
Za to ta alterncja jest całkowicie regularna, pochodzi od pie. ablautu ei : krótkie i, które na gruncie ps. dały oczywiście i i miękki jer.

Alternacja mię nie dziwi sama w sobie, chodzi mi o to czy ona tam była.
« Ostatnia zmiana: 16 wrz 2011, 10:09:41 wysłana przez pittmirg »
стань — обернися, глянь — задивися

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Pomożesze: 1334
  • Wiadomości: 3250
  • Country: vi
  • Konserwatywny anarchista
  • Conlangi: Nevenlanch, Zimny, Wandyjski i inne
Odp: słowiańskie
« Odpowiedź #14 dnia: 23 wrz 2011, 15:50:56 »
Szukam inspiracji w słowiańskich... DJALEKTACH. Szukam co dziwniejszych, bardziej "wyrodnych" i peryferyjnych djalekt z naprawdę dziwnymi cechami zarówno fonetycznymi, jak i morfologicznymi (tymi drugimi zwłaszcza). Dotyczy to także wyjątkowych archaizmów.

Ma ktoś jakieś ciekawostki tego typu?
« Ostatnia zmiana: 23 wrz 2011, 16:23:30 wysłana przez Dynozaur »
(img)

Jeśli myślisz, że coś jest tak chujowe, że gorsze już być nie może, to pamiętaj, że Kirowograd zmienił nazwę na "Kropywnicki".