Autor Wątek: Semantyka polska  (Przeczytany 2785 razy)

Offline Toszczyk

  • Pomożesze: 39
  • Wiadomości: 96
Odp: Semantyka polska
« Odpowiedź #15 dnia: 10 sie 2016, 21:12:48 »
Uganiam się szybko za czymś, jeśli jestem ciekawy tego czegoś = zaciekawiony tym czymś. Tak to sobie wyobrażam. A później chyba wykształciło znaczenie ciekawy=interesujący dotyczące przedmiotu uwagi.
biotechnolog, chórzysta, miłośnik oper i muzyki baroku

Offline Siemoród

  • Слава Словѣномъ!
  • Pomożesze: 111
  • Wiadomości: 440
  • Country: cs
Odp: Semantyka polska
« Odpowiedź #16 dnia: 10 sie 2016, 21:21:55 »
Może to powinno było być napisane przy zmutowanem polskiem, ale napiszę to tu. Użyłem dzisiaj szybko w znaczeniu "bardzo", tj.:
Szybko nadużywasz tego słowa.
I naszła mnie refleksya, że bardzo (dokładniej: barzo) też kiedyś znaczyło szybko.

Podobnie ciekawy z "szybkiego" przeszedł w "interesujący".

A bystry z "szybkiego" w "mądry".

Czy staropolski miał jeszcze jakieś słowa na "szybki", które kompletnie zmieniły znaczenie? Bo to, nomen omen, ciekawe, że czwarte słowo na coś szybkiego przechodzi w coś kompletnie innego.

EDIT: Tak - skory, który przeszedł w "chętnego".
« Ostatnia zmiana: 11 sie 2016, 11:24:00 wysłana przez Siemoród »
Єи, Словѣнє, ѥщє наша
Словѣнъ мълва живєть
Пока нашє вѣрьноѥ сьрдьцє
За нашь народъ бьѥть!

Offline Obcy

  • Преводитель Истанбудскего Континенту
  • Pomożesze: 239
  • Wiadomości: 1376
  • Слава Семиену и Хордену!
  • Conlangi: astralogermański, szemierski, istanbudzki, senderoski, chatyński, haureński, szapiencki i jakiś inny :)
Odp: Semantyka polska
« Odpowiedź #17 dnia: 9 lut 2017, 00:34:10 »
(Po)mimo. Polski posiada bardzo dziwaczne znaczenie tego przyimka. W "normalnych" słowiańskich oznacza on tyle, co "oprócz", "obok", "poza".

Offline Towarzysz Mauzer

  • Administrator
  • Pomożesze: 465
  • Wiadomości: 1954
  • Country: se
    • Tłumaczenia serbsko-polskie, chorwacko-polskie, bośniacko-polskie
Odp: Semantyka polska
« Odpowiedź #18 dnia: 9 lut 2017, 15:50:28 »
Formy przyimków i spójników przyzwolenia w ogóle mają dziwne źródłosłowy - ros. хотя i pol. chociaż od psł. *xotěti 'chcieć', słe. kljub 'mimo' od st.słe. k ljubu, co jest kalką niem. zuliebe, a co było dokładną odwrotnością znaczenia słoweńskiego!
Skrzydła miłości, mocy, o wielki, Twardy Jerze,
Rozpostrzyj ponad nami, ogrzej i przyjmij nas. -Mrkalj, Palinodia o twardym jerze
***
VIVAT CAROLVS GVSTAVVS REX POLONIÆ

Offline Obcy

  • Преводитель Истанбудскего Континенту
  • Pomożesze: 239
  • Wiadomości: 1376
  • Слава Семиену и Хордену!
  • Conlangi: astralogermański, szemierski, istanbudzki, senderoski, chatyński, haureński, szapiencki i jakiś inny :)
Odp: Semantyka polska
« Odpowiedź #19 dnia: 25 maj 2017, 21:15:53 »
Wątroba. Czemu to do cholery nie oznacza ogólnie wnętrzności, tylko akurat wątrobę (a serce w łużyckich, jeszcze dziwniej)? Nawet budowa semantyczna tego wyrazu (wątr- + -oba) logicznie wskazuje na jakiś ogólniejszy lub bardziej abstrakcyjny termin.

Offline Wedyowisz

  • Pomożesze: 763
  • Wiadomości: 2496
  • Country: pl
Odp: Semantyka polska
« Odpowiedź #20 dnia: 25 maj 2017, 23:41:45 »
Wątroba. Czemu to do cholery nie oznacza ogólnie wnętrzności, tylko akurat wątrobę (a serce w łużyckich, jeszcze dziwniej)? Nawet budowa semantyczna tego wyrazu (wątr- + -oba) logicznie wskazuje na jakiś ogólniejszy lub bardziej abstrakcyjny termin.

Po sch. oznacza.

EDIT: Notabene, identyczny rozwój znaczenia wnętrzności → wątroba przeszło dialektalnie niezachowane u nas prasł. *ętro.

EDIT2: Wydaje mi się, że wątrobę jako organ było w dawnych czasach ciężko jakoś wyraziście scharakteryzować, stąd ta tendencja do powstawania nazw drogą zawężenia znaczenia jakichś bardzo ogólnych określeń na organy wewnętrzne. A w innych językach przyjęły się określenia odkulinarne (w romańskich i rosyjskim).
« Ostatnia zmiana: 26 maj 2017, 00:07:45 wysłana przez Wedyowisz »
стань — обернися, глянь — задивися