Polskie Forum Językowe

Językotwórstwo (conlanging) i światy => Inspiracje => Wątek zaczęty przez: Hapana Mtu w 20 wrz 2013, 03:44:19

Tytuł: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Hapana Mtu w 20 wrz 2013, 03:44:19
Tak jak w temacie - temat o klawiaturach dla waszych conlangów. Czy istnieją i jaki mają układ, ew. jak wyglądałyby, gdyby istniały?

Ja używam póki co klawiatur dla dwóch moich języków. Tak się składa, że oba są cyrylickie.

Klawiatura tarykańska jest wyprowadzona z serbskiej, co skutkuje taką a nie inną pozycją ш, ђ, ч, ћ, ж. Pojawiające się na niej 3 łżedwuznaki wynikają z historycznych zmian w języku. Ponadto dodatkowe znaki interpunkcyjne - ¡ oraz ¿ - ukryte są pod cyframi 4 i 6 (z sziftem).
(http://oi39.tinypic.com/2lbg9w0.jpg)

Klawiatura goszabadzka powstała od zera, choć jej układ jawnie opiera się na qwerty. Ma mało znaków interpunkcyjnych.
(http://oi42.tinypic.com/2roqbgk.jpg)
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Aureliusz Chmielewski w 20 wrz 2013, 18:57:14
Ja stosuję przerobioną klawiaturę serbską do zapisywania języka polskiego w "cyrylicy" (trochę taka zeszytowa cyrylica, dlatego w cudzysłowie). Kiedyś tworzyłem klawiaturę opartą na alfabecie tybetańskim do mojego conlangu, ale później nie chciało mi się tego kontynuować. ;p
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: CookieMonster93 w 22 wrz 2013, 11:56:43
Ciekawe... Sam miałem dodać taki temat, bo niedawno stworzyłem klawiaturę dla nowofundlandzkiej polszczyzny. Za jej pomocą można pisać również wszystkie litery z diakrytykami używane w dialektach. (np. pisząc [ A ] i przyciskając potem [ alt ] + [ [ ], uzyskujemy ã). Zapomniałem o znaczku €, ale pisze się go tak jak na naszej klawiaturze [ alt ]+[ U ]. Dodałem również oznaczenie WSAD dla graczy. :-)
(http://img15.imageshack.us/img15/9995/45wp.jpg)

EDIT:
Zasady diakrytyków są proste:
^ - oznacza podwyższenie np. ê = [e], ô = [o], â [ɐ] itd. (wyjątek: û = [ɯ ~ ʊ]); znaki te są używane tylko gdy wymagane jest odróżnienie od e, o, a, u. I oraz Y nie otrzymują nigdy cyrkumfleksu. Długie samogłoski oznaczamy przez podwojenie
å - oznacza dźwięk między a i o, czyli [ɑ ~ ɒ], inne litery nie otrzymują kółka.
ä - oznacza krótkie [ɛ], które powstało z długiego a przed [j] np. wstawäjcie!, szukäj!
ü - w dialektach polskich oznacza [y]
ö - oznacza [ɵ], zaś öö - [ɵː] lub [œː]
öü - oznacza dyftong [œy], gdzie [y] jest glajdem.
Są też zasady używania dodatkowych znaków w transkrypcjach i na potrzeby wydawnicze, ale generalnie tylko a, o i u z umlautami są obowiązkowe.
Nosówki pisze się z ogonkiem lub tyldą, oczywiście zawsze jest konsekwentnie dla danego dialektu: albo ogonki, albo tylda np. nosowe ã, ẽ w dialekcie północno-zachodnim mają tyldę, zaś ą i ę (nosowe u oraz nosowe y/i) w dialekcie standardowym ogonki. Tylda służy do tego, by odróżnić nosowe ã, ẽ (wymowa zgodna z pisownią) od historycznie pisanych ą, ę, których wymowa z pisownią się już nie pokrywa.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: CookieMonster93 w 22 wrz 2013, 18:23:12
Przepraszam za podwójny post, ale coś mi się przycina, jak chcę edytować.

Dzisiaj opracowałem sobie "prawie uniwersalną klawiaturę" na podstawie polskiej. Poniżej można podziwiać. Poza znakami diakrytycznymi ma inne przydatne znaki np. znak stopni 23°, czy promili ‰, a nawet polski cudzysłów „” lub moje ulubione ligatury æ, œ i inne fajne rzeczy np. §, þ, ð, ß, µ, ≤, ≥, ≥, ÷ etc.

(http://img545.imageshack.us/img545/161/llg9.png)
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Qrczak w 29 wrz 2013, 19:13:23
Do Sylabicy (https://sites.google.com/site/qrczakmk/sylabica) operacowałem następującą klawiaturę:

(http://img841.imageshack.us/img841/1275/4snm.png)

Opiera się ona na klawiaturze do pisowni etymologicznej:

(http://img853.imageshack.us/img853/3020/qm2b.png)
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: CookieMonster93 w 30 wrz 2013, 15:10:51
Przeszedłem przez parę prototypów i w końcu udało mi się zrobić klawiatury z jakich jestem zadowolony:

Numero uno: Klawiatura QWERTY używana w Nowej Fundlandii ( j. polski (Nowa Fundlandia) ) opracowana na podstawie polski (programisty)
Ten układ udostępniłem swoim kolegom i koleżankom z roku, by mogli pisać téż po niderlandzku (nie wiedzą, że to pierwotnie miało być do condialektu ;p).
(http://img443.imageshack.us/img443/3298/ukya.png)
Numero... eee... dwa: Klawiatura CookieMonstera93, rozszerzona wersja powyższej, której będę używać, jak tylko kupię sobie nową klawiaturę.
Znaki diakr. z shift+altGr od dwójki: hak, kropka nad, kropka pod, odwrócony brewis, brewis, podwójny akut (jak węgierskie długie: Ő, Ű), podwójny grawis, wietnamski przecinek ư, ơ i shift+altGr+przecinek = przecinek pod literą np. rumuńskie ș.
(http://img692.imageshack.us/img692/2433/3c5x.jpg)
Numero... trzy: Ostateczna wersja mojej klawiatury ukraińskiej ŠVERTY (ШВЕРТИ), dzięki niej można pisać także po rosyjsku i białorusku.
(http://img801.imageshack.us/img801/9649/86a4.png)

EDIT: Oraz Numero 4: Na górze język rosyjski (Nowa Fundlandia) oraz język ukraiński (Nowa Fundlandia)
Te znaczki na zielono pod numerkami są w rzeczywistości mniejsze, mi chodziło, by było wyraźnie.
Zielone i niebieskie znaki pokazują język angielski (Nowa Fundlandia)
alt (lewy) + shift to standardowe ustawienie do zmiany języka. Znaki z altGr w grażdankowych klawiaturach w prawym dolnym rogu na czarno. :-)
(http://img94.imageshack.us/img94/6114/32uq.png)
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Hapana Mtu w 5 paź 2013, 23:00:32
(http://oi39.tinypic.com/t6auqh.jpg)
Klawiatura budinoska dla osób przyzwyczajonych do rosyjskiego układu. Zero zastanawiania się, czy jot jest tam, gdzie był miękki znak czy tam, gdzie było i korotkaje, zero odzwyczajania się od jotowańców, że, cze, sza, w miejscu szczy również wygodny trójznak, dzięki któremu nie trzeba sobie nadwyrężać łapki, a pod twardym znakiem, któremu nijak nie dało się przypisać sensownego łacińskiego odpowiednika - przydatna emotikona... Nic tylko siąść i od razu zacząć pisać.

Nie, to oczywiście nie jest na poważnie. Ale akurat obecność dwuznaków <ch>, <sh> i <zh> na potencjalne klawiatsie dla tego języka wydaje mi się całkiem sensowna, biorąc pod uwagę, jak często pojawiają się te digrafy, a jak rzadko używa się <h> samodzielnie.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: CookieMonster93 w 25 sty 2014, 14:19:36
Moja klawiatura dla nowej cyrylicy, którą się posługuję na zajęciach, by móc pisać, jak bardzo mi się nudzi i nie mieć z tego powodu żadnych problemów. A w domu używam jej, żeby nikt nie widział o czym piszę sobie przeróżne notatki na kompie:
(https://imagizer.imageshack.us/v2/791x392q90/547/6oa7.png)
Moja klawiatura ukraińska z dodatkami umożliwiającymi pisanie po rosyjsku, serbsku i tak jeszcze niezgłoskotwórcze u i jaćka.
(https://imagizer.imageshack.us/v2/791x392q90/35/wu9e.png)
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: CookieMonster93 w 5 lut 2014, 17:54:50
Stworzyłem klawiaturę dla rosyjskiego i ukraińskiego dla mojego althistu (Nowa Fundlandia)
(https://imagizer.imageshack.us/v2/697x453q90/191/xhjs.png)
Jeden znak znajduje się w innym miejscu (na żółto kierunek i miejsce przeniesienia). W niecyrylicznych klawiaturach dla Nowej Fundlandii ten znak jest na swoim starym miejscu, więc jeśli ktoś w Nowej Fundlandii doinstalowuje klawiaturę ma ten klawisz w starym miejscu (na siwo).
Jeden znak oprócz pozycji nad tabulatorem, znajduje się również między [M] a [,].
W klawiaturach niecyrylicznych tego znaku nie ma w ogóle, więc aby wpisać literę z niego po doinstalowaniu klawiatury – używamy znaku nad tabulatorem.
Taki układ ma ułatwić szybkie pisanie użytkownikom cyrylicy w NF. Chociaż zapewne nie jest to tak szybki sposób, jak standardowe klawiatury dla tych języków, to ma jednak swój plus, można łatwo się przestawić na pisanie łacinki. :-)

EDIT: Znaki na czerwono i zielono piszemy z altem, a te na siwo oznaczają układ po przestawieniu na łacinkę. Znaki czarne (nie licząc bukw) – są uniwersalne dla łacinki nowofundlandzkiej i cyrylicy.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Henryk Pruthenia w 5 lut 2014, 21:20:06
Czemu szwerty? Jako użytkownik rosyjskiej klawiatury wiem, jak wydajna jest kolejność rosyjska, a jak chujowa ta zachodnia (gdym poza domem to używam takowej na translit.ru, i serio, jakoś to dziwne, т i ь dziwnie daleko, п i р - to że). No chyba, że u Ciebie rosyjski ma całkiem inaczej rozkład głosek po słowam...
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Canis w 5 lut 2014, 21:44:12
Czemu szwerty? Jako użytkownik rosyjskiej klawiatury wiem, jak wydajna jest kolejność rosyjska, a jak chujowa ta zachodnia (gdym poza domem to używam takowej na translit.ru, i serio, jakoś to dziwne, т i ь dziwnie daleko, п i р - to że). No chyba, że u Ciebie rosyjski ma całkiem inaczej rozkład głosek po słowam...
Sorki, że się wtrącę, ale moje wrażenie jest dokładnie odwrotne. To już koreańskiej się uczyłem trzy dni, hebrajskiej parę tygodni, kannady parę dni, khmerskiego parę dni, cyrylicy rosyjskiej - kilka miesięcy. Totalnie nieintuicyjne. Wstawia klawisze częściej używane blisko siebie, i to jest największa wada tego układu. Rozwiązałem sobie problem właśnie robiąc własny układ klawiatury.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: CookieMonster93 w 6 lut 2014, 01:21:59
Czemu szwerty? Jako użytkownik rosyjskiej klawiatury wiem, jak wydajna jest kolejność rosyjska, a jak chujowa ta zachodnia (gdym poza domem to używam takowej na translit.ru, i serio, jakoś to dziwne, т i ь dziwnie daleko, п i р - to że). No chyba, że u Ciebie rosyjski ma całkiem inaczej rozkład głosek po słowam...
Hmmm… Trudno mi to jakoś logicznie uzasadnić, dlaczego właśnie tak, a nie inaczej. Moje uzasadnienia są takie (może niektóre słabe, ale możliwe, że choć jedno czy dwa cię przekonają)
– Uwarunkowania historyczne (Tworzenie się narodu nowofundlandzkiego – ma to na celu zrównanie wszystkich grup językowych i nadanie każdej społeczności jednakowego statusu, niezależnie od tego, czy danym językiem posługuje się 300 tys. ludzi czy 6 mln)
– Co za tym idzie – społeczności wielojęzycznej na pewno łatwiej opanować taki, a nie inny układ biorąc pod uwagę rozpowszechnienie QWERTY i QWERTZ
– Bliskość z/ż i c/cz wydaje mi się logiczna, gdyż moim zdaniem te dźwięki są bliskie sobie nawzajem (EDIT: chodzi o brzmienie)
– Niemiękczące 'e' na uboczu, bo rzadko używane
– To co powiedział Canis: Znaki ułożone blisko siebie pisze się, również moim skromnym zdaniem, trudniej niż te będące dalej od siebie. Zawsze łapie mnie mindfuck, jak muszę pisać dużo liter, które są na klawiaturze blisko, bo muszę zerkać częściej na dłonie przy pisaniu, a jestem przyzwyczajony robić to rzadko.

Tak czy inaczej, nie uważam tego układu za lepszy, czy gorszy. Mam minimalne doświadczenie w pisaniu cyrylicą, a dla wielojęzycznej osoby to zdecydowanie ułatwienie życia taki bliski odpowiednik w innym alfabecie. Rosyjskiego układu nie lubię też o tyle, że niektóre znaki są „wyrzucone” jak np. JO w miejscu tyldy. Nie lubię też sposobu pisania kropki i przecinka i tego, że dwukropek jest tak wysoko. Co kto lubi, to tylko i tak althist :P

BTW Mój osobisty układ wygląda jeszcze odrobinę inaczej, co masz powyżej. ;p Dużo to kwestia własnych upodobań i zapewne tymi też kierowali się inni np. tworzyciele AZERTY czy Dworzak ;p

EDIT: Poza tym uczyłem się tylko odrobinę ukraińskiego, rosyjskiego niet, więc trudno się trochę odnieść…
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: CookieMonster93 w 25 lut 2014, 18:56:45
Nie podobały mi się poprzednie układy dla języka rosyjskiego i ukraińskiego w Nowej Fundlandii, więc wymyśliłem nowe:
Legenda:
Czerwony – znaki i diakrytyki pisane z altemGr (gdy mamyt ustawioną klawiaturę łacińską dla jakiegokolwiek nowofundlandzkiego języka)
Zielony – znaki pisane z altemGr (dla cyrylicy)
Jasnozielony – jak wyżej (zielony), w ten sposób tylko odróżniłem znaki obce od rodzimych
Siwy – (niestety nie ma siwego na liście z tego, co widzę) Znaki łacińskie pisane bez altaGr

Русский язык
(http://vlep.pl/c9gdbj.png)
Українська мова
(http://vlep.pl/ca1vze.png)

Krótkie objaśnienie dotyczące niektórych dodatkowych znaków
Znaki i dwuznaki używane w transkrypcjach na język rosyjski, ukraiński lub oba:
ў [w] niezgłoskotwórcze u
(ь)ӓ [æ] dźwięk między a i e, używany jeśli а i э (ukr. e) już są wykorzystane
(ь)ӧ [œ], [ɵ], [ɞ], [ø] lub [ɶ]
(ь)ӱ [y] lub [ʏ] albo spółgłoska [ɥ]
э / е [ə] lub [ɛ]~[e]~[ɜ] (ukr. е / є)
гх (ukr. г) dla [ɣ] lub [ʁ]~[ʀ] niepochodzących od R lub [ɦ] wywodzącego się od g/h (np. słowacki)
кх [x]~[χ], jeśli znaku х używa się do oznaczenia [h]~[ɦ] (gdy jest rozróżnienie między [h]/[ɦ] i [x]/[χ], a ros. гх (lub ukr. г) już zostało użyte).
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Canis w 25 lut 2014, 19:08:57
Zmień hosta grafik. Nie uruchamiają się nam.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: CookieMonster93 w 25 lut 2014, 20:25:03
Mam problemy ostatnio, bo ImageShack zaczął domagać się pieniędzy… ;/
Zobaczcie, czy teraz działa. Mam nadzieję, że nie będzie już problemów.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Ciacho23 w 3 mar 2014, 23:05:34
Mam pytanie. W jaki sposób "zrobić" swój alfabet na komputer??? Jakie są do tego programy, jak zrobić fonta by dział tak jak "tengwar sindarin" itp.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Towarzysz Mauzer w 3 mar 2014, 23:41:40
Rysujesz wektory SVG w Inkscape (można w nim teź zwektoryzować bitmapę, a więc np. narysować plansze z poszczególnymi znakami i je poskanować - no i po wektoryzacji popoprawiać, żeby ładne krzywe były), a potem importujesz (http://ospublish.constantvzw.org/blog/tools/import-inkscape-in-fontforge) do FontForge, z którego zapisujesz czcionkę TTF, którą to można normalnie zainstalować w systemie, kopiując do folderu Fonts.

Przy tym glify w FontForge możesz umieścić w obszarze łacinki, tak żeby podmieniały transliterację Twojego pisma, albo umieścić w obszarze prywatnego użytku Unicode (https://en.wikipedia.org/wiki/Private_Use_Areas), tak żeby stworzyć czcionkę, która by obsługiwała i łacinkę, i konskrypt.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Ciacho23 w 10 mar 2014, 21:25:24
Sorki za nie ogar, ale nie ogarniam tego font froge. Tam trzeba po kolei każdy znak wrzucić czy jak? Jak zrobić, żeby mi wyskakiwała nad/pod znakiem kropka kreska itd, a nie na "ukos", czyli za znakiem.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Aureliusz Chmielewski w 10 mar 2014, 22:47:21
Sorki za nie ogar, ale nie ogarniam tego font froge. Tam trzeba po kolei każdy znak wrzucić czy jak? Jak zrobić, żeby mi wyskakiwała nad/pod znakiem kropka kreska itd, a nie na "ukos", czyli za znakiem.
Ogólnie polecam filmiki na YouTube z hasłem FontForge. Tak, trzeba tam po kolei wrzucić każdy znak.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Towarzysz Mauzer w 11 mar 2014, 00:02:04
Glify same się nie zrobią, niestety ;). Dlatego też niewiele się z tym bawię. Co do znaków z diakrytykami - kropkami czy kreskami - najlepiej zrobić je prekombinowane, tzn. tak, żeby diakrytyki były częścią znaków. Szczerze mówiąc, nie pamiętam jak się robiło składające diakrytyki. Zawsze można sobie otworzyć np. DejaVu Sans i zobaczyć, jak to tam wygląda. Albo wpisać combining diacritics fontforge w Google. Wszystko to sporo zachodu, ale jeśli chodzi tylko o konskrypt z kilkudziesięcioma znaki, to można dojść do czegoś satysfakcjonującego. Ja chciałem zrobić kompletną łacińsko-cyryliczną antykwę o właściwych proporcjach, więc oczywiście przegrałem z kretesem.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Ciacho23 w 11 mar 2014, 18:09:58
Jakoś to mi nie pasi. Dwadzieściadwa znaków razy sześć samogļosek to troche dużo. Dochodzi jeszcze system liczbowy dwudziestodwujkowy.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: CookieMonster93 w 13 lut 2015, 19:14:37
Nie chciałem mieć dwóch osobnych cyrylicowych klawiatur dla conscriptu dla polskiego i dla ukraińskiego, więc złożyłem sobie dziś w jedną ;-)
+ ma dużo inszych bajerów.
(http://vlep.pl/9x6ocm.png)
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: INK w 12 mar 2017, 16:44:32
Odświeżam temat. Czy słyszeliście może o klawiaturze na telefon, MOBILNEJ? Osobiście korzystam z klawiatury SwiftKey, ma jedną bardzo pozytywna opcję. Zapamiętuje własne słowa. Można zmienić na mnóstwo języków i odpowiadającym ich form pisma. Niestety nie mogę się doszukać opcji wprowadzenia własnego języka, jako oddzielnego, ani własnego pisma.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: zabojad w 13 mar 2017, 17:11:34
Multiling O Keyboard jako jedyna pozwala chyba na układy DIY
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Maorycy w 24 maj 2017, 18:09:56
Jak wyglądają wasze dziesięciocyfrowe klawiatury? Chodzi raczej o układ liter, ale jak ktoś ma inny system liczb to też warto wiedzieć

(http://i.imgur.com/g7N9YZO.jpg)
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Борівой w 24 maj 2017, 22:10:15
Jak wyglądają wasze dziesięciocyfrowe klawiatury? (...)

(http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/7/7b/Rotarydial.JPG)
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Maorycy w 17 lis 2017, 17:32:25
Znacie jakiś lepszy program do robienia klawiatur na Windowsa? Istnieje Microsoftowy Keyboard Layout Creator, ale to straszny badziew.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: zabojad w 17 lis 2017, 17:50:41
Nie.
Ale co ci nie pasuje w MKLC?
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Maorycy w 17 lis 2017, 19:11:47
Na Windowsie strasznie toporny jest w użyciu, ma dużo bugów, a i jak dzisiaj robiłem rowaszową klawiaturę to mi zjadło wszystkie litery pod altem.
Tytuł: Odp: Klawiatury dla waszych conlangów
Wiadomość wysłana przez: Obcy w 19 lis 2017, 16:30:54
Glify same się nie zrobią, niestety ;). Dlatego też niewiele się z tym bawię.

Dokładnie tak jest - najlepiej robić własne litery za pomocą glifów, ale jest to bardzo czasochłonne zajęcie, jeśli te litery mają wyglądać jakoś estetycznie bez względu na rozmiar czcionki, to trzeba się trochę namęczyć. Jeśli ktoś przewiduje inny kształt liter w kursywie, to tym bardziej.