Konŭorld Zapadki

Z Conlanger
Wersja z dnia 20:37, 13 sty 2013 autorstwa Henryk Pruthenia (dyskusja | edycje) (Starożytność.)
Skocz do: nawigacja, szukaj

Konŭorld Zapadki - konŭorld, w którém to używany jest język zapadni, dziérzynski, a drugie.

Drzewko językowe

Tutaj znajudje się drzewo języków używanech w tém konŭorldzie.

Indoeŭropejskie

mapa przedstawiająca języki świata.

1. Języki anatolisjkie (†)

2. Języki indoiranskie (w tém konŭorldzie nie będzie zbytnio o nich mowa)

3. Jezyki hellenskie:

  • język anatolski (język grecki używany w Anatolji, lub szerzéj: w Azji)
  • język peloponezki (poddany silném wpływom słowianskiém)

4. Języki italskie:

  • łacina (†*)
  • Języki romanskie
    • Języki wyspiarskie:
      • sardynski
      • korsykanski
    • Języki kontynentalne
      • wschodnie
        • wołoski/rumunski
        • madziarorumunski
      • Języki zachodnie
        • Języki dalmatyńskie:
          • język dalmatynski (używane wzdłuż wybrzeża Morza Adriatyckiego, obszarze naszéj Czarnogóry)
          • język albanski (zromanizowany język albanski)
        • Języki włoskie
          • język włoski
        • Języki gallo-ibero-romańskie
          • Języki gallo-romańskie
            • język prowansalski (używany w Akwitanji)
            • język frankijski (używany przez romanskojęzyczną ludność państwa Franków)
        • Języki ibero-romańskie
          • język katalonski
          • język andaluzyjski/hiszpanski
          • język galicyjski
          • język portugalski

4. Języki celtyckie:

  • kontynentalne:
    • język alzacki
  • wyspowe
    • język irski
    • język szkocki
    • język manx
    • język walijski
    • język kornwalijski

5. Języki germańskie

  • Języki północnogermańskie
    • język szwedzki
    • język dunski
    • język norweski
    • język islandzki
    • język farerski
    • gdanszczyzna
  • Języki zachodniogermańskie
    • kontynentalne:
      • język helwecki (zgermanizowany galijski)
      • język frankijski (zgermanizowana łacina)
      • język normandzki
      • język renski (lekko zmodyfikowany niemiecki)
      • język longobardzki (zgermanizowanych miast Italji północnéj)
        • język niderlandzki (nieraz uznawany za djalekt renskiego)
      • jezyk saxonski (oldenbruski - zeslawizowany germanski)
    • morza Północnego:
      • anglijski (podobny do staroangielskiego czy fryzyjskiego)

6. Języki bałtyckie

  • zachodnie:
    • pruski
  • wschodnie:
    • litewski
    • łotewski
    • żmudzinski

7. Języki słowianskie

  • wschodniosłowianskie
    • rosyjski
    • nowogródzki
    • rusinski
    • mołdawski (język zeslawizowanych rumunów)
  • południowe
    • serbskochorwacki
    • bułgarski
    • macedonski
    • słowenski
    • błatonski
    • sołunski (kontynuant SCS)
    • SCS (†*); różne wydania cerkiewnosłowianskiego:
      • szkoła ruska
      • szkoła zapadnia
      • szkoła czeska
      • szkoła polska
  • zachodnie
    • czechosłowackie:
      • czeski
        • kłodzki język przejściowy
      • morawski
      • słowacki
    • lechickie:
      • polski
        • djalekt mazowiecki
      • pomorski
      • arkonski
      • obodrzycki
      • belcki
      • śląski
        • czesko-śląski djalekt przejściowy
    • zapadnio-łuzyckie:
      • zapadni
        • przejściowe djalekty zapadnio-lechickie
      • dolnołuzycki
      • górnołuzycki
      • wschodniołużycki (przejściowe djalekty polsko-łużyckie)
    • dziérzynskie
      • dziérzynski

Istorja

Starożytność.

Starożytność przebiegała bardzo podobnie do naszéj. Różnicą jest jednak wolniéjszy rozwój chrześcijanstwa, oraz większy opór Galów przeciwko Rzymowi. Ich język nigdy nie uległ całkowitemu wyparciu z Galji, aż do drugiéj połowy XII wieku był używany na terenie całéj północnéj Galji. Plemię Helwetów nie ruszyło w głąb Galji, przetrwało aż do okresu Wędrówki Ludów.

Rozwój Rzymu był podobny do naszego, jedną z różnic jest dalsze zapuszczanie się w Azję. Cesarz Hadrjan nie wycofał swojech wojsk z Armenji i Mezopotamji, wręcz przeciwnie - legjony Hadrjania osiągnęły na północy Kaukaz, na wschodzie często zapuszczały się w głąb Państwa Partów, co doprowadziło do dezintegracji Państwa Partów, które zakończyło się dopiéro z koncém wieku III, gdy po upadku wpływów Rzymu w tém regjonie, Orodes V opanował obszar od Mezopotamji na zachodzie po Indus na i Kaszmir na wschodzie. Rzym także uzależnił od siebie resztę Wysp Brytyjskiech, gdzie ustanowił w początku II wieku celtyckie państwa zależne, budowane na wzór rzymski, silnie uzależnione od władzy rzymskiéj. Następnie panowali: cesarz Antoninus Pjus (138-161), którego okres władania jest uznawany za najświetniéjszy w dziejach Cesarstwa; Marek Aureljusz (161-180) - okres jego władzy zwiazany jest z licznymi wojnami z Germanami; Kommodus (180-192) - doszło do rozluźnienia aparatu panstwowego, rozkwitu korupcji oraz nepotyzmu.

Po jego śmierci doszło do długiego okresu wojny domowéj. Po wojnie domowéj i ustanowieniu dynastji Sewerów (193) doszło do okresu względnego spokoju wewnętrzenego oraz walk z Barbarzyncami wzdłuż całego limesu. Okres ten zakończył się w roku 235, gdy doszło do morderstwa ostatniego z Cesarzy z rodu Sewerów, oraz wojny domowéj trwającéj do roku 284, w którém stabilizację przyniósł Cesarz Djoklecjan. Objął włądzę nad krajém zrujnowaném, Galja była w części zasiedlona przez plemiona germanskie, Partowie odnowili swoje panstwo na wschodzie, niektóre miasta uzyskały niezależność, a panstwa sprzymierzone w Brytanji uniezależniły się, od téj pory stale walcząc z Rzymianami.

Doszło do podziału Rzymu na Cesarstwo Wschodnie i Zachodnie, dalsza część III oraz cały IV wiek przebiegały podobnie. Państwa Germanskie wtargnęły do Cesarstwa Zachodniorzymskiego, ustanowiły swoje nowe panstwa. Następnie doszło do walk z Hunami, które zakonczyły się odparciém ich wojsk przez Aecjusza, oraz ustanowieniém jego władzy w Cesarstwie Zachodniorzymskiém. Za panowania następnech Cesarzy główném celém polityki militarnéj było odbicie Afryki, które jednak nie doszło do skutków, mimo pewnech sukcesów (odbicie Sardynji i Sycylji).

W roku 476 doszło do całkowitego upadku Cesarstwa Zachodniorzymskiego, jego ziemie zostały podzielone pomiędzy nowopowstałe panstwa:

  • Panstwo Frankijskie: północna Francja, Belgja, Bretonja, Nadrenja,
  • Anglosasi: Wschodnia Angljam
  • Panstwa Celtyckie: reszta Brytanjim
  • Ostrogoci: Węgry, Bośnia i Hercegowina z Chorwacją,
  • Swebowie: północno-wschodnia Hiszpanja z północna Portugalją,
  • Wizygoci: reszta Hiszpanji i Portugalji oraz południowo-zachodnia Francja,
  • Wandalowie: Tunezja wraz z wybrzeżém Algierji, Korsyka, Sardynja i Sycylja,
  • Burgundowie: południowo-wschodnia Francja a także skrawki Włoch.

Na wschodzie Cesarstwo Wschodniorzymskie było w dużo lepszém stanie. W roku 476 wraz z odesłaniém insygnji cesarskiech ogłosiło się «Drugiém Rzymém». Kontrolowało ono obszar Azji Mniejszéj, Egiptu, Grecji, Syrji, Palestyny, większéj części Bałkanów. Okres ten to czas walk z Panstwém Partów, a także rozwkit Chrześcijanstwa na ziemiach Bizancjum.

Wczesne średniowieczé

Początek średniowiecza był związany z rozwojém chrześcijanstwa na terenie państ germanskich, Wędrówką Ludów, oraz próbą odbudowy Imperjum Rzymskiego przez Konstantynopol.

Afryka

Iberja

Galja

Italja

Brytanja

Germanja

Bałkany oraz Bizancjum

Arabja

Europa Środkowa

Późne średniowieczé