Język kebryjski

Z Conlanger
Skocz do: nawigacja, szukaj
Język kebryjski
????
Sposoby zapisu: Łacińskie, abdżad? klinowe?
Typologia: Fleksyjny
VSO
Faktycznie
Utworzenie: Henryk Pruthenia w 2018
W Adnacie
Używany w : brak
Klasyfikacja: j. semickie
  • j. wschodniosemickie
    • j. kebryjski
Lista conlangów
Nuvola apps bookcase 1 blue.svg.png Zobacz też słownik tego języka.

Język kebryjski - język adnackich gnomów. W razrabotkie.

Zmiany fonetyczne

Zmiany spółgłoskowe
Proto-
semicki
Akadyjski Kebryjski
*b [b] b b
*d [d] d d
*g [ɡ] g g
*p [p] p p, f-
*t [t] t t, s-
*k [k] k k, ḫ-
*ṭ [tʼ] t'
*q [kʼ] q k'
*ḏ [ð]/[d͡ð] z dz <zz>
*z [z]/[d͡z]
*s [s]/[t͡s] s h
[ʃ]/[t͡ʃ] š s
*ṯ [θ]/[t͡θ] š
[ɬ]/[t͡ɬ]
*ṱ [θʼ]/[t͡θʼ] ts /z/
*ṣ [sʼ]/[t͡sʼ]
*ṣ́ [ɬʼ]/[t͡ɬʼ]
[ɣ]~[ʁ]
[ʕ] -4 -4
[ʔ]
*ḫ [x]~[χ]
*x̣ [xʼ]
*ḥ [ħ] -4 -4
*h [h]
*m [m] m m
*n [n] n n
*r [ɾ] r r
*l [l] l l
*y [j] y y, -0C
*w [w] w w, -0C
Zmiany samogłoskowe
PS Akadyjski Kebryjski
- +
*a a, e, ē a, e4 ā, ē
*i i i ī
*u u u ū
ā, ē ē
ī ī
ū ū
*ay ī ī
*aw ū ū
  • + Obecność wzdłużenia samogłoski
  • - Brak wzdłużenia samogłoski
  • 4 Choć same spółgłoski wypadły, to pozostawiły po sobie ślad poprzez zabarwienie samogłoski /a/ do /e/.

Inne zmiany

  • nagłosowe p, t, k przed samogłoską przeszło w f-, s-, ḫ-
  • przesunięcie akcentu na pierwszą sylabę
  • brak złamanych liczb mnogich
  • rozwinięcie się systemu IV klas czasowników, uproszczenia w koniugacji czasowej czasowników,
  • rozwinięcie się czasowników posiłkowych;
  • uproszczenie słowotwórstwa;
  • rozbicie zbitek wewnątrz wyrazu:
    • poprzez wstawienie /i/ przed, lub po sonornych
    • poprzez wstawienie /u/ przed /m/, /p/, /b/, /w/
    • poprzez wstawienie /a/ w reszcie pozycji

Dźwięki

Samogłoski

  • i iː u uː (i ī u ū)
  • ɛ ɛː (e ē)
  • a aː (a ā)

Spółgłoski

  • m n (m n)
  • p b t tʼ d k kʼ g (p b t tt d k kk g)
  • f s ʃ x~χ h (f s š ḫ h)
  • ts͡ dz͡ (z zz)
  • w l r j (w l r y)

Akcent

Akcent jest stały i pada zawsze nie pierwszą sylabę.

Gramatyka

Zaimek

Rzeczownik

W języku beryjskim rzeczownik odmienia się przez dwa przypadki (mianownik i biernik), dwie liczby (pojedynczą i mnogą), a także część rzeczowników może odmieniać się przez rodzaje (męski i żeński). Dodatkowo na przynależność deklinacyjną rzeczownika wpływa kategoria żywotności.

Deklinacja

W języku kebryjskim występują dwie klasy deklinacyjne:

  • deklinacja I - żywotna;
  • deklinacja II - nieżywotna.
Deklinacja I
malik, malikat "król", "królowa"
Przypadek m f
Sg Pl Sg Pl
Nom. malik malikūn malikat malikētum
Acc. malikam malikīn malikatam malikētim
Deklinacja II
talil, līlat "góra", "noc"
Przypadek m f
Sg Pl Sg Pl
Nom. talil talilūn līlat līlētum
Acc. talilim talilīn līlatim līlētim

Temat niektórych rzeczowników może zostać rozszerzony w bierniku o dodatkową samogłoskę -ij, np. rab "wielmoża, właściciel" i rabijam "wielmożę, właściciela".

Rzeczowniki złożone

Rzeczowniki złożone pełnią w języku kebryjskim wielką rolę. Rzeczowniki złożone mogę powstać tak z połączenia dwóch rzeczowników, jak i z połączenia rzeczownika z inną częścią mowy. Głównym członem złożenia, inaczej, niż w językach indoeuropejskich, jest lewy jego człon, który też jest odmienny.

Główny człon rzeczownika złożone tworzy się za pomocą specjalnej formy rzeczownika, pochodnej dawnego status constructi, a prawy człon przyjmuje końcówkę -im. Wydziela się cztery typy budowy głównego członu:

  • męski - jest to forma tożsama mianownikowi większości rzeczowników r. m, np. malikuninatim "król kraju";
  • żeński - jest to forma tożsama mianownikowi większości rzeczowników r. ż, np. malikatuninatim "królowa kraju";
  • rozszerzony - jest to forma mianownika rozszerzona o -ij, np. rabijaduritim "właściciel wsi";
  • uproszczony - pochodzi od rzeczowników, których temat w przeszłości kończył się dwoma spółgłoskami, np. libēlim "centrum miasta", od libub "serce".

W pozostałych formach rzeczownik główny odmienia się regularnie.

Przymiotnik

Przymiotnik, inaczej niż rzeczownik, odmienia się tylko przez liczby i rodzaje. Występują trzy deklinacje:

  • rozszerzona, gdzie w rodzaju żeńskim zostaje dodana samogłoska "+" przed końcówką -t;
  • podwojona, gdzie w rodzaju żeńskim zostaje dodana końcówka -at, czasami dochodzi też do wymiany spółgłosek, to jest n, d, z, zz > t, t, š, š;
  • i-tematową, gdzie w rodzaju żeńskim przymiotnik zostaje rozszerzony o -i.
Odmiana
baḫ "cieńki"; lemin "zły"; rab "wielki";
Liczba C-Deklinacja CC-Deklinacja I-Deklinacja
m f m f m f
Sg baḫ baḫat lemin lemitat rab rabīt
Pl lemīn lemitēt

Czasownik