Autor Wątek: Zmiany fonetyczne/fonetyka  (Przeczytany 4052 razy)

Offline Борівой

  • Форумовъйь Гноітель Фраеровъ
  • Administrator
  • Wiadomości: 3 120
  • Thanked: 19 times
  • Konlangi: Szybski, truski, brocki
Zmiany fonetyczne/fonetyka
« dnia: Czerwiec 27, 2013, 18:15:20 »
Nie wiem, czy dobrze robię, zakładając ten wątek, ale chciałbym się dowiedzieć co nieco o zmianach fonetycznych. Nie pytam o konkretne przykłady, ale o coś w rodzaju np. „samogłoski w okolicy samogłosek przednich mają tendencje do uprzedniania” albo „afrykaty mogą się uprościć do jednego ze składników”.

Najbardziej mi chodzi o to, w jaki sposób spółgłoski mogą wpływać na samogłoski. Bo spółgłoski -> spółgłoski to jasne, jakieś uproszczenia, upodobnienia lub rozpodobnienia. Samogłoski -> samogłoski to jakieś przegłosy itp, samogłoski -> spółgłoski to palatalizacje itp.

Byłbym wdzięczny gdyby ktoś był taki dobry, żeby zrobił jakieś krótkie opracowanie albo listę, albo też zalinkował jakiś artykuł na ten temat.

To było pierwsze pytanie, może drugie trochę mniej związane z tematem - są jakieś spółgłoskowe „odpowiedniki samogłosek” (półsamogłoski?) prócz j - i i w - u? A jeśli tak, to jakie?
 

Offline Towarzysz Mauzer

Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #1 dnia: Czerwiec 27, 2013, 18:17:12 »
Skojarzył mi się problem wymowy PIE. laryngeałów i zabarwiania przez nie późniejszych samogłosek.
Skrzydła miłości, mocy, o wielki, Twardy Jerze,
Rozpostrzyj ponad nami, ogrzej i przyjmij nas. -Mrkalj, Palinodia o twardym jerze
***
VIVAT CAROLVS GVSTAVVS REX POLONIÆ
 

Offline Pluur

  • Uciekinier
  • Wiadomości: 1 974
Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #2 dnia: Czerwiec 27, 2013, 18:19:15 »
Cytuj
są jakieś spółgłoskowe „odpowiedniki samogłosek” (półsamogłoski?) prócz j - i i w - u? A jeśli tak, to jakie?

Zaokrąglone [ɥ]-[y], niezaokrąglone [ɰ]-[ɯ], i ponoć jakieś centralne
 

Offline Feles

Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #3 dnia: Czerwiec 27, 2013, 18:48:35 »
Ponoć [ʕ] = [ɑ̯] w fińskim.

anarchokomunizm jedyną drogą do zbawienia ludzkości
 

Offline Борівой

  • Форумовъйь Гноітель Фраеровъ
  • Administrator
  • Wiadomości: 3 120
  • Thanked: 19 times
  • Konlangi: Szybski, truski, brocki
Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #4 dnia: Czerwiec 27, 2013, 21:10:26 »
Dzięki.

Mam jeszcze jedno pytanie. Czy możliwe jest przejście spółgłosek nosowych w zwarcie krtaniowe między samogłoskami?
 

Offline Pluur

  • Uciekinier
  • Wiadomości: 1 974
Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #5 dnia: Czerwiec 27, 2013, 21:34:26 »
Szpéceh nié jesteh, ale odnosowienia, chyba sou moƶliwe c'nie?

PS: Jeśli takie s → i, albo g → m moƶliwe, to czemu nié?
 

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Wiadomości: 3 673
  • Thanked: 54 times
  • Wiecznie obserwowany
Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #6 dnia: Czerwiec 29, 2013, 18:53:56 »
Skojarzył mi się problem wymowy PIE. laryngeałów i zabarwiania przez nie późniejszych samogłosek.

Myślałem, że naukowcy już dawno pogodzili się z faktem, że spółczesny człowiek nie byłby w stanie wymówić aryjskich laryngałów (jakkolwiek one nie brzmiały).
"Zaglądali do kufrów, zaglądali do waliz, nie zaźrzeli do dupy - tam miałem socjalizm".
Czesław Miłosz
 

Offline Wedyowisz

Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #7 dnia: Czerwiec 29, 2013, 19:51:26 »
Szpéceh nié jesteh, ale odnosowienia, chyba sou moƶliwe c'nie?

PS: Jeśli takie s → i, albo g → m moƶliwe, to czemu nié?

Łacińskie <gn> było ZTCP tak naprawdę [Nn], więc zmiana w rzeczywistości była nieco mniej ekstremalna (i paralelna do kt > pt; ăsta e un fapt!).

Cytat: Dynozaur
Myślałem, że naukowcy już dawno pogodzili się z faktem, że spółczesny człowiek nie byłby w stanie wymówić aryjskich laryngałów (jakkolwiek one nie brzmiały).

Panlaryngizm postuluje, że po przyjściu mesjasza nasze krtanie zostaną przemienione, co pozwoli nam ponownie wymawiać PIE tak jak rodzimi użytkownicy.
стань — обернися, глянь — задивися
 

Offline Towarzysz Mauzer

Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #8 dnia: Czerwiec 29, 2013, 19:58:18 »
Cytuj
Łacińskie <gn> było ZTCP tak naprawdę [Nn], więc zmiana w rzeczywistości była nieco mniej ekstremalna (i paralelna do kt > pt; ăsta e un fapt!).
Ona w ogóle jest ekstremalna tylko kiedy jest wyjęta z kontekstu. Równie dobrze w polskim są równie sensacyjne przemiany głoskowe typu: z > ś (jakaś straszna lenicja?!). A to normalne upodobnienie pod względem miejsca wymowy.
Skrzydła miłości, mocy, o wielki, Twardy Jerze,
Rozpostrzyj ponad nami, ogrzej i przyjmij nas. -Mrkalj, Palinodia o twardym jerze
***
VIVAT CAROLVS GVSTAVVS REX POLONIÆ
 

Offline Feles

Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #9 dnia: Czerwiec 29, 2013, 20:05:06 »
Cytuj
Łacińskie <gn> było ZTCP tak naprawdę [Nn], więc zmiana w rzeczywistości była nieco mniej ekstremalna (i paralelna do kt > pt; ăsta e un fapt!).
Ona w ogóle jest ekstremalna tylko kiedy jest wyjęta z kontekstu. Równie dobrze w polskim są równie sensacyjne przemiany głoskowe typu: z > ś (jakaś straszna lenicja?!).
n > ś / k_i !!

anarchokomunizm jedyną drogą do zbawienia ludzkości
 

Offline Towarzysz Mauzer

Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #10 dnia: Czerwiec 29, 2013, 20:06:43 »
No nie, zmiany diachroniczne to w ogóle przemilczałem, bo tam za łatwo o takie, szło mi o wymiany w systemie.
Skrzydła miłości, mocy, o wielki, Twardy Jerze,
Rozpostrzyj ponad nami, ogrzej i przyjmij nas. -Mrkalj, Palinodia o twardym jerze
***
VIVAT CAROLVS GVSTAVVS REX POLONIÆ
 

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Wiadomości: 3 673
  • Thanked: 54 times
  • Wiecznie obserwowany
Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #11 dnia: Czerwiec 29, 2013, 20:11:28 »
Panlaryngizm postuluje, że po przyjściu mesjasza nasze krtanie zostaną przemienione, co pozwoli nam ponownie wymawiać PIE tak jak rodzimi użytkownicy.

Lól, przeczytałem "przemielone".

Ciekawa religja, trzeba rzec...
"Zaglądali do kufrów, zaglądali do waliz, nie zaźrzeli do dupy - tam miałem socjalizm".
Czesław Miłosz
 

Offline Fanael

Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #12 dnia: Czerwiec 29, 2013, 20:12:02 »
Czy możliwe jest przejście spółgłosek nosowych w zwarcie krtaniowe między samogłoskami?
Interwokalicznie wydaje się to mało prawdopodobne, bo w takim otoczeniu prędzej zrobiłby się z tego jakiś aproksymant niż zaszłaby denasalizacja z późniejszą debukalizacją. Nie mówię jednak nie, widziałem w natlangach gorsze zmiany.
 

Offline Icefał

Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #13 dnia: Kwiecień 19, 2017, 21:34:07 »
Kojarzy ktoś stronę z wykazem wielu zmian fonetycznych z wielu języków?
 

Offline Pluur

  • Uciekinier
  • Wiadomości: 1 974
Odp: Zmiany fonetyczne/fonetyka
« Odpowiedź #14 dnia: Kwiecień 19, 2017, 21:50:24 »