Autor Wątek: Staroawirski  (Przeczytany 5867 razy)

Offline ArturJD

  • Piewca tabel
  • Wiadomości: 434
  • Baroque
Staroawirski
« dnia: Styczeń 04, 2014, 22:16:54 »
TREŚCI W RAMCE "SPOILER" SĄ NIEAKTUALNE!

Przedstawiam Wam mój nowy, lepszy i mam nadzieję, że bardziej oryginalny conlang niż poprzednio - STAROAWIRSKI

Historyczne tło (nazwy nie są moje): Królestwo Kehiru było w istocie federacją trzech ludów: Eilawen, Awirii i Caerdania. Język Kehirski, jaki w nim panował ulegał więc rozpadowi na trzy dialekty, a później odrębne języki. Po rozpadzie Królestwa, Eilawen stworzyło własne państwo, Caerdania została podbita przez przybyłe na kontynent Cesarstwo, które unicestwiło jej język i kulturę. Awiria natomiast została poddana silnemu wpływowi państwa Vae'dryaedali. Ich język został kompletnie przekształcony i dzisiaj (a właściwie wtedy - to wszak staroawirski) bardzo trudno zrozumieć im bez znajomości Kehirski.

Pragnąłem się tu trochę pobawić formą.
Spoiler
[close]
« Ostatnia zmiana: Luty 06, 2014, 19:47:09 wysłana przez ArturJD »
 

Offline ArturJD

  • Piewca tabel
  • Wiadomości: 434
  • Baroque
Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #1 dnia: Styczeń 04, 2014, 22:54:29 »
Gramatyka – podstawy

Części mowy

W staroawirskim nie istnieją części mowy w potocznym ujęciu. Na wyrazy składają się poszczególne człony modyfikujące  znaczenie w zależności od  swojego położenia i typu.

Człon rozpoznaje się po akcencie.

Oznaczenia i charakterystyka członów:
1. C - Czasownikowy - człon tematyczny, akcent pada na pierwszą sylabę, nazywa wykonywaną czynność.
2. P - Pojęciowy - człon tematyczny, akcent pada na ostatnią sylabę, nazywa określone pojęcie
3. Dr - deklinacyjny rzeczownikowy - człon informacyjny, brak akcentu, jest to końcówka deklinacyjna wyrażeń rzeczownikowych
4. Dp - deklinacyjny przymiotnikowy - człon informacyjny, brak akcentu, jest to końcówka deklinacyjna wyrażeń przymiotnikowych
5. K - koniugacyjny - człon informacyjny, brak akcentu, jest to końcówka koniugacyjna wyrażeń czasownikowych
6. G - gramatyczny - człon informacyjny, brak akcentu, jest to przedrostek określający tryb i aspekt
7. Pi - poimkowy - człon informacyjny, brak akcentu, jest to wrostek podający dokładniejszą informację o opisywanym pojęciu
8. Pa - partykuły - człon informacyjny, brak akcentu, zmienia wartość logiczną wyrażenia

Pewnie "poimek" na odpowiednik polskiego przedimka, który jest wrośnięty w środek wyrazu nie jest dobrą nazwą, ale lepszej nie znalazłem. Można proponować swoją.

1.   Typ członu
     a. Tematyczny – oznaczający pojęcie, podstawowy sens wyrazu. Na nim opiera się (prawie) każde słowo
     b. Informacyjny – modyfikujący znaczenie członu tematycznego, do którego jest przypisany

2.   Akcent – występuje tylko w członach czasownikowych i pojęciowych i pozwala je rozróżnić.
 

Offline ArturJD

  • Piewca tabel
  • Wiadomości: 434
  • Baroque
Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #2 dnia: Styczeń 04, 2014, 23:01:12 »
Człony

1.   Czasownikowy C

Człon ten wyraża akcję, opisuje stan w jakim znajduje się podmiot. Jest nieodmienny. Sam w sobie, może pełnić funkcję znaczeniową bezokolicznika, a dokładniej – tematu czasownika.
Poniższe człony czasownikowe, choć wydają się być podstawowe i figurują w staroawirskich słownikach, używane są rzadko.
ib – być
fæh - mieć
næk – móc

2.   Pojęciowy P
Człon ten wyraża ideę, rzecz i najogólniej mówiąc- pojęcie niebędące akcją, czy stanem. Jest nieodmienny Odpowiada tematowi rzeczownika lub przymiotnika lub przysłówka; o ostatecznym znaczeniu decydują inne dodane człony

3.   Wstęp do deklinacji
Istnieje 9 przypadków:
- Nominativus – funkcja podmiotu aktywnego
- Absolutivus – funkcja podmiotu pasywnego
- Genetivus – funkcja przydawki
- Dativus – funkcja dopełnienia dalszego
- Accusativus – funkcja dopełnienia bliższego
- Ablativus – funkcja dopełnienia dalszego
- Essivus – funkcja dopełnienia bliższego
- Possesivus – funkcja dopełnienia bliższego
- Vocativus – eksklamacje

a)   Nominativus i Absolutivus
Jako iż w staroawirskim nie ma pojęcia strony gramatycznej, funkcję tę przejmuje deklinacja.

Jeżeli podmiot jest w nominativie, to wykonuje jakąś akcję, jest agensem.

Piesnom goni kota

Jeżeli podmiot jest w absolutivie, to znajduje się w jakimś stanie, lub jest pasensem czynności.

Piesabs śpi

Piesabs zmęczon/jest zmęczony

Kotabs goniony przez psa

Również podmiot w absolutywie pojawia się przy czasownikach modalnych

Piesabs jest duży

Piesabs ma jedzenie

Piesabs może skakać daleko

Ale: PiesNOM chce jeść.  !!!

Czasami to, w jakim przypadku jest podmiot wpływa na znaczenie czasownika:

Uczeńnom uczy się – uczeń wykonuje czynność uczenia się; powtarza informacje, czyta podręcznik itp.

Uczeńabs uczy się – uczniowi praktycznie sama wiedza wchodzi do głowy, uczy się z chęcią, jest tak zdolny, że nie wkłada w to dużo wysiłku

b)   Genetivus
Właściwie to nic oryginalnego w nim nie ma - przydawki.

c)   Dativus i Ablativus
Dativus łączy się z poimkami oznaczającymi ruch do,  w stronę czegoś. Natomiast Absolutivus łączy się z całą resztą przyimków i występuje tylko z nimi.

Ja idę do kinadat

Ja jestem w kinieabl

Ponadto, w języku pojawia się tzw. dativus przeczący oznaczający ruch od, w stronę przeciwną do czegoś i występuje wtedy, gdy chce się podkreślić znaczenie ruchu w drugą stronę. W przypadku normalnej wypowiedzi występuje zwykły ablativus.

Uciekam od niejdat. przecz.

Wychodzę z domudat. przecz. (bo jestem zdenerwowany i już w nim nie wytrzymam!)

Wychodzę z domuabl (na spacer)

Ponadto Dativus pełni też funkcję określania celu, adresata jakiejś czynności i dopełnienia dalszego (czyli standardowy celownik):

Dałem to jejdat
Wyrządziłem jejdat krzywdę.

d)   Accusativus
Biernik pełni funkcję dopełnienia bliższego (czyli standardowo)

e)   Essivus i Possesivus
Essivus stosuje się, gdy chce się ominąć czasownik „być”

Ja człowiekiemess (jestem)

Possesivus stosuje się, gdy chce się ominąć czasownik „mieć”

Ja psaposs (mam)

Te dwa przypadki powodują rzadkie występowanie czasowników „być” i „mieć” jako samodzielnych wyrazów (lecz same biorą udział w tworzeniu tych przypadków – patrz dalej)

f)   Vocativus
Eksklamacje oraz bardziej skomplikowane - patrz dalej.
« Ostatnia zmiana: Luty 17, 2014, 10:43:33 wysłana przez ArturJD »
 

Offline ArturJD

  • Piewca tabel
  • Wiadomości: 434
  • Baroque
Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #3 dnia: Styczeń 04, 2014, 23:23:44 »
Spoiler
[close]
« Ostatnia zmiana: Luty 06, 2014, 19:48:13 wysłana przez ArturJD »
 

Offline Ghoster

Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #4 dnia: Styczeń 05, 2014, 10:35:47 »
Od tej ortografii krwawią* oczy.

* Oba /w/ udźwięcznione dla emfazy.
 

Offline ArturJD

  • Piewca tabel
  • Wiadomości: 434
  • Baroque
Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #5 dnia: Styczeń 05, 2014, 10:57:26 »
Od tej ortografii krwawią* oczy.

* Oba /w/ udźwięcznione dla emfazy.

Coś więcej na ten temat?

Większe przykłady tekstowe dam na samym końcu, jeszcze pozostało do publikacji dużo zagadnień.
 

Offline Ghoster

Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #6 dnia: Styczeń 05, 2014, 11:39:03 »
Rzeczy, które minia nie nrawica:

 - Cyrkumfleks nad każdą samogłoską;
 - Podwójne samogłoski;
 - Jak już chcesz "i" bez kropki, to użyj tureckiego "ı", a nie greckiej joty;
 - "æ" pasuje tylko do łaciny i germlangów;
 - Kropki pod literami wyglądają jak ohydna transkrypcja;
 - "ω" w łacince (srsly wtf).
 

Offline ArturJD

  • Piewca tabel
  • Wiadomości: 434
  • Baroque
Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #7 dnia: Styczeń 05, 2014, 22:35:12 »
Spoiler
[close]
« Ostatnia zmiana: Luty 06, 2014, 19:48:36 wysłana przez ArturJD »
 

Offline Борівой

  • Форумовъйь Гноітель Фраеровъ
  • Administrator
  • Wiadomości: 3 153
  • Thanked: 35 times
  • Konlangi: Szybski, truski, brocki
Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #8 dnia: Styczeń 05, 2014, 22:51:13 »
Może ä? Umlaut pochodzi od e (które w ichniejszym piśmie było trochę podobne do и), które było zapisywane nad samogłoską.
 

Offline ArturJD

  • Piewca tabel
  • Wiadomości: 434
  • Baroque
Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #9 dnia: Styczeń 08, 2014, 21:17:34 »
Spoiler
[close]
« Ostatnia zmiana: Luty 06, 2014, 19:48:50 wysłana przez ArturJD »
 

Offline ArturJD

  • Piewca tabel
  • Wiadomości: 434
  • Baroque
Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #10 dnia: Styczeń 08, 2014, 21:18:38 »
Gramatyka – złożenia członów

Pojedyncze:
a)   P – temat członów rzeczownikopodobnych, występuje jedynie w słownikach
b)   C – temat członów czasownikowych, występuje jedynie w słownikach i odpowiada bezokolicznikowi
c)   Dk, Dp, K – jako odpowiedzi na pytania używające tego samego P lub C; (A: Soudes? B: E. – A: Robisz? B: Robię)
d)   G – pojedyncze wykrzyknienia typu „nie”, „mniej”, „więcej”, „lepiej”, „gorzej” itp. (zależy od kontekstu)

Proste:
a)   C+K – najprostsze złożenie czasownikowe, oznacza czasownik w trybie orzekającym i aspekcie dokonanym
b)   P+Dr – najprostsze złożenie rzeczownikowe, oznacza jakąś rzecz w danym przypadku
c)   P+Dp – najprostsze złożenie przymiotnikowe, oznacza jakąś cechę w danym przypadku
d)   C+Dr – najprostsze złożenie rzeczownika odsłownego, oznacza rzeczownik odsłowny w danym przypadku
e)   C+Dp – najprostsze złożenie imiesłowowe, oznacza jakiś imiesłów w danym przypadku

Złożone:
a)   (Pa)+(G)+P+(Pi)+Dr – ogólny wzór złożenia rzeczownikowego (jeśli jest Pi, to Dr jest w ablativie lub dativie) bez podanego określenia
b)   (Pa)+(G)+P+(Pi)+Dp+Dr – ogólny wzór złożenia rzeczownikowego z podanym określeniem
c)   (Pa)+(G)+P+Dp – ogólny wzór złożenia przymiotnikowego
d)   (Pa)+(G)+C+(Pi)+K – ogólny wzór złożenia czasownikowego
e)   (Pa)+(G)+C+(Pi)+Dr – ogólny wzór złożenia rzeczownika odsłownego
f)   (Pa)+(G)+C+(Pi)+Dr – ogólny wzór złożenia imiesłowowego
« Ostatnia zmiana: Styczeń 08, 2014, 21:25:40 wysłana przez ArturJD »
 

Offline Ghoster

Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #11 dnia: Styczeń 08, 2014, 21:23:22 »
Cytat: ArturJD
Ψ, ψ – [f]
Błagam, przestańcie. ;c

Proponowałbym taką konwencję:
Ββ [v];
Φφ [f];
Fꜰ [ɸ] (litery koptyjskie wyglądają okropne, warto by je jakoś zmodyfikować, by pasowały bardziej do greki);
Μπ μπ/νπ/πμ [b].

Cytat: ArturJD
Tϸ, tϸ - [ʧ]
Tu się chyba walnąłeś.

Cytat: ArturJD
Ο, ο – [ɔ]
Ω, ω –
Chyba lepiej by było na odwrót.

Cytat: ArturJD
Ϋ, ϋ - [w]
Te dwie kropki trochę niepotrzebne, jako iż nie zdajesz się mieć żadnych innych dwuznaków samogłoskowych z upsilonem.
« Ostatnia zmiana: Styczeń 08, 2014, 21:27:28 wysłana przez Ghoster »
 

Offline ArturJD

  • Piewca tabel
  • Wiadomości: 434
  • Baroque
Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #12 dnia: Styczeń 08, 2014, 21:47:15 »
Spoiler
[close]
« Ostatnia zmiana: Luty 06, 2014, 19:49:07 wysłana przez ArturJD »
 

Offline Ghoster

Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #13 dnia: Styczeń 08, 2014, 21:51:43 »
Cytat: ArturJD
A jakbym wtedy zapisywał [b]?
Tożto napisałem:
μπ/νπ/πμ [b];
W greckim zapisuje się [b] jako "μπ", ale podałem ci takie w miarę dopuszczalne alternatywy na wypadek, gdyby w twoim języku jednak pojawiała się zbitka [mp].

Cytat: ArturJD
Wg. Worda to litera "sho", której odpowiadał dźwięk [ʃ]. W tej czcionce faktycznie przypomina to staroangielskie þ.
Chodziło mi o to, że tau zapisałeś jako "t" miast jako "τ".

Cytat: ArturJD
Mam jeszcze zwykłe υ [w], ale ono nie występuje tylko w dyftągach, ale też w specyficznych sytuacjach jako samodzielne [w] (nad tym jeszcze pracuję).
Tzn. język rozróżnia fonemicznie [w] będące częścią dyftongów oraz [w] będące fonemicznie spółgłoską, mam rozumieć? Jeśli nie ma w języku żadnych homonimów (a i nawet jak są), to i tak polecałbym rozwiązanie bez tych dwóch kropek, ale to tylko propozycja.
« Ostatnia zmiana: Styczeń 08, 2014, 22:18:24 wysłana przez Ghoster »
 

Offline Canis

Odp: Staroawirski
« Odpowiedź #14 dnia: Styczeń 08, 2014, 21:57:31 »
Nie chcę gościa chwalić, bo mi się ten język średnio podoba, ale ziomek jest nowy i obronię za niego kilka zarzutów.

Cytuj
Te dwie kropki trochę niepotrzebne, jako iż nie zdajesz się mieć żadnych innych dwuznaków samogłoskowych z upsilonem.
Właśnie w takich sytuacjach zastanawiam się nad zasadnością kropki nad i. I jeśli chce się jej pozbyć znad i, to ja użyłbym właśnie joty, a nie tureckiego ı. Ale srsly, moim zdaniem, kształt graficzny > znaczenie przypisane w unikodzie do znaczka.

Cytat: ArturJD
Ψ, ψ – [f]
Błagam, przestańcie. ;c
Obejrzyj sobie tablice Unikodu - zobaczysz dziwniejsze rzeczy. Już nie mówię o cyrylicy, gdzie sodoma i gomora się działa: literki typu я, ю albo - co soczystsze - Ҽ ҩ ӷ ӄ. Naprawdę "ψ – [f]" nie jest w ogóle dziwne, jak się przegląda te tablice.