Autor Wątek: Czy istnieje dialekt śląski?  (Przeczytany 7150 razy)

Offline Towarzysz Mauzer

  • Wiadomości: 1 978
    • Zobacz profil
    • Tłumaczenia serbsko-polskie, chorwacko-polskie, bośniacko-polskie
Odp: Czy istnieje dialekt śląski?
« Odpowiedź #75 dnia: Luty 01, 2014, 17:52:28 »
No bogiem a prawdą, to dialekt małopolski czy mazowiecki mają bardziej jednolite własności, tendencje innowacyjne, ale śląski wyróżnia się właśnie swoją archaicznością, bo co do innowacji, to one zachodziły różnie w poszczególnych jego gwarach.

Na tle kaszubszczyzny to każdy inny dialekt będzie się zdawał heterogeniczny, choć przecież i ona nie jest tak niezwiązana z innymi narzeczami, bo kaszubszczyzna to nie tylko wzorzec piśmienniczy, ale gwary, gwary, gwary, gwary przejściowe.

Co do (nie)jednolitości wielkopolszczyzny na tle np. małopolszczyzny czy mazowiecczyzny, nie mam zdania. Poznańskie to dla mnie ziemia nieznana.
Skrzydła miłości, mocy, o wielki, Twardy Jerze,
Rozpostrzyj ponad nami, ogrzej i przyjmij nas. -Mrkalj, Palinodia o twardym jerze
***
VIVAT CAROLVS GVSTAVVS REX POLONIÆ
 

Offline skomand

  • Wiadomości: 33
    • Zobacz profil
Odp: Czy istnieje dialekt śląski?
« Odpowiedź #76 dnia: Luty 01, 2014, 18:11:45 »
Cytuj
Ale przecież które jak które polskie gwary, ale właśnie te tworzą najbardziej systematyczny zespół z bardzo wyraźnymi cechami, których na sąsiednich obszarach nie ma.

Ty mówisz o różnicach wobec reszty i tu zgoda, ale rozchodzi się właśnie o podobieństwa względem siebie a są one takie że niedługo miną dwa stulecie od pierwszych prób stworzenia jako takiej jednolitej wersji, a końca nie widać.
 

Offline Towarzysz Mauzer

  • Wiadomości: 1 978
    • Zobacz profil
    • Tłumaczenia serbsko-polskie, chorwacko-polskie, bośniacko-polskie
Odp: Czy istnieje dialekt śląski?
« Odpowiedź #77 dnia: Luty 01, 2014, 18:19:03 »
To przecież nie ma nic do rzeczy. Niezależnie od tego jak by się starać, proces kodyfikacji - który należy do praktyki, a nie teorii językowej - zawsze ignoruje część gwar, bo nie da się jakichś cech mieć i nie mieć. W skrajnym przypadku wybiera się jedną gwarę (dialekt), tak że reszta populacji musi się jej uczyć od nowa - przypadek albański. Językoznawstwo nie ma problemu z uznaniem heterogenicznego zespołu gwar o pewnych cechach wspólnych - wspólnych różnicach - za dialekt; ba, o to chodzi!

W takim sensie można by powiedzieć, że polski zaczął istnieć dopiero z początkiem XX wieku, bo wcześniej gadały nim odosobnione oazy dworów i miasta, a i tam funkcjonował ot, obok jidysz. Sam zaś proces implementacji standardowej polszczyzny to historia tresury i upokarzania chłopskich dzieci, nawet w latach 50., kiedy działo się to pod hasłem powszechnego oświecenia - ot, i wtedy dużo nauczycieli dalej było pochodzenia drobnomieszczańskiego, z całym bagażem uprzedzeń.
Skrzydła miłości, mocy, o wielki, Twardy Jerze,
Rozpostrzyj ponad nami, ogrzej i przyjmij nas. -Mrkalj, Palinodia o twardym jerze
***
VIVAT CAROLVS GVSTAVVS REX POLONIÆ
 

Offline Widsið

Odp: Czy istnieje dialekt śląski?
« Odpowiedź #78 dnia: Luty 01, 2014, 18:21:06 »
Ty mówisz o różnicach wobec reszty i tu zgoda, ale rozchodzi się właśnie o podobieństwa względem siebie a są one takie że niedługo miną dwa stulecie od pierwszych prób stworzenia jako takiej jednolitej wersji, a końca nie widać.
Ale dialekt nie posiada "jednolitej wersji", to tylko zbiór cech, które mogą objawiać się w jednej gwarze silniej, a w drugiej słabiej. "Jednolitość" to cecha języka standardowego, w dodatku w zasadzie wyłącznie pisanego, a i od tej reguły są wyjątki, vide wariantywność w norweskim, angielskim, rumuńskim, możliwość zapisania serbskiego dwoma alfabetami itd. Mimo usilnych starań, kaszubski również nie posiada jednolitej wersji, bo za standardem stoją kryteria pozalingwistyczne.