Autor Wątek: Narzecze wysokopolskie  (Przeczytany 166228 razy)

Offline Obcy

  • Loov þän Semien onn þän Horden!
  • Uciekinier
  • Wiadomości: 1 812
  • Thanked: 28 times
  • Vourfäirer ƨ̆ermaneslands
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1185 dnia: Kwiecień 12, 2017, 12:11:02 »
Na polski bardziej widzi mi się oma(cz)ka (coś w sosie można wyłącznie maczać, a nie moczyć).

Juszki jako sos? Jucha to byłby raczej świetny wysokopolski odpowiednik na zupę. Jucha to też mogła być czernina lub polewka.
 

Offline Борівой

  • Форумовъйь Гноітель Фраеровъ
  • Administrator
  • Wiadomości: 3 143
  • Thanked: 34 times
  • Konlangi: Szybski, truski, brocki
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1186 dnia: Kwiecień 12, 2017, 12:35:48 »
No jucha niezbyt pasuje, wywołuje nieco niesmaczne skojarzenia.
 

Offline poloniok

  • Polak z Polonii
  • Wiadomości: 768
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1187 dnia: Kwiecień 12, 2017, 14:13:06 »
Czesi mają "polévka", sądzę że najlepszy odpowiednik na zupa byłaby polewka

Na sos niech będzie ta omaczka, chociaż strasznie czesko to brzmi... (na prawdę nie działałoby coś jak "omaczyw" lub "omaczyń"?)

Ale co z keczupem i majonezem? W innych słowiańskich językach tak samo się nazywają, może jakieś zapomniane  staropolskie słowo?
« Ostatnia zmiana: Kwiecień 12, 2017, 14:14:48 wysłana przez poloniok »
 

Offline Obcy

  • Loov þän Semien onn þän Horden!
  • Uciekinier
  • Wiadomości: 1 812
  • Thanked: 28 times
  • Vourfäirer ƨ̆ermaneslands
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1188 dnia: Kwiecień 12, 2017, 14:54:40 »
No, jucha to też może być krew zwierzęcia, ale jakoś Słoweńcy i Chorwaci nie widzą w jusze żadnych problemów, by ją nazywać zupą.

Majonez to może być np. żółcianka (od żółtka), a ketchup to może być np. rajczycianka (rajczyca lub rajczak to by był pomidor).
Co do sosu, to nasza "świętej pamięci" pani Wileńska kiedyś zaproponowała polew.
« Ostatnia zmiana: Kwiecień 12, 2017, 14:56:49 wysłana przez Obcy »
 

Offline poloniok

  • Polak z Polonii
  • Wiadomości: 768
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1189 dnia: Kwiecień 12, 2017, 15:00:46 »
Cytuj
żółcianka

Też o tym myślałem, kojarzy mi się jednak z żółtaczką...

Cytuj
rajczycianka

A może analogicznie do "gorczycy" (Musztarda) rajczyca? (I może zaraz na majonez jajczyca?)

Cytuj
polew

Problem ale jest tutaj, że keczupem nie polewam coś. Może jak mam kluski to polewam sosem z Knorra, ale z keczupem coś polewać? Albo stworzymy zaraz dwa słowa albo znajdziemy słowo dla obów znaczeń. Dlatego "omaczka" byłaby perfektcynja, jednak brzmi za czesko i to jest ten problem
« Ostatnia zmiana: Kwiecień 12, 2017, 15:02:17 wysłana przez poloniok »
 

Offline Obcy

  • Loov þän Semien onn þän Horden!
  • Uciekinier
  • Wiadomości: 1 812
  • Thanked: 28 times
  • Vourfäirer ƨ̆ermaneslands
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1190 dnia: Kwiecień 12, 2017, 15:20:13 »
Cytuj
A może analogicznie do "gorczycy" (Musztarda) rajczyca? (I może zaraz na majonez jajczyca?)

Może być, chyba sufiks -ica/-yca nie pasuje w polskim do konkretnych nazw owoców i warzyw, tylko do przetworów. Dlatego też w kwestii pomidora pozostaniemy wg wzoru czeskiego przy rajczaku czy rajczęciu.
« Ostatnia zmiana: Kwiecień 12, 2017, 15:21:59 wysłana przez Obcy »
 

Offline poloniok

  • Polak z Polonii
  • Wiadomości: 768
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1191 dnia: Kwiecień 12, 2017, 15:22:03 »
Nie nie nie źle mnie zrozumiałeś, mam "rajczyca" na keczup na myśli!!!

Oczywiście pomidor zostaje rajczak, bardzo ładne słowo
 

Offline Obcy

  • Loov þän Semien onn þän Horden!
  • Uciekinier
  • Wiadomości: 1 812
  • Thanked: 28 times
  • Vourfäirer ƨ̆ermaneslands
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1192 dnia: Kwiecień 12, 2017, 15:24:49 »
Wiem, wiem, ale rajczycę wziąłem z chorwackiego, gdzie znaczy pomidor (rajczaka z czeskiego), ale to nie znaczy, że nie potępiam przesuwki semantycznej wskutek analogii na keczup.
 

Offline poloniok

  • Polak z Polonii
  • Wiadomości: 768
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1193 dnia: Kwiecień 12, 2017, 15:34:58 »
Ale ta omaczka mnie jeszcze wkurza, coś innego lepiej by było. Cos jak "maczanka" (w sumie też pochodzi jeszcze od "maczać"). Co wy sądzicie?
 

Offline Obcy

  • Loov þän Semien onn þän Horden!
  • Uciekinier
  • Wiadomości: 1 812
  • Thanked: 28 times
  • Vourfäirer ƨ̆ermaneslands
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1194 dnia: Kwiecień 12, 2017, 15:42:44 »
A maczanka to czasem nie jest krakowskie określenie na taką kanapkę lub coś podobnego?
 

Offline poloniok

  • Polak z Polonii
  • Wiadomości: 768
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1195 dnia: Kwiecień 12, 2017, 15:46:34 »
No racja, albo jesteśmy twardzi albo bramy na to uwagę

maczań?
 

Offline Towarzysz Mauzer

Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1196 dnia: Kwiecień 12, 2017, 17:03:41 »
Ale jucha to po staropolsku nie 'krew zwierzęcia', tylko 'polewka' - skojarzenie z krwią przez czarną polewkę. Po rosyjsku to już tylko 'zupa rybna'.

Maczanka to bułka z karkówką. Za to omasta może być kandydatką na przesuwkę semantyczną na 'sos'.

Co do 'majonezu', może - jak wiele nazw potraw - od najpowszechniejszego miasta pochodzenia: kielczuk;)
Skrzydła miłości, mocy, o wielki, Twardy Jerze,
Rozpostrzyj ponad nami, ogrzej i przyjmij nas. -Mrkalj, Palinodia o twardym jerze
***
VIVAT CAROLVS GVSTAVVS REX POLONIÆ
 

Offline poloniok

  • Polak z Polonii
  • Wiadomości: 768
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1197 dnia: Kwiecień 12, 2017, 18:17:33 »
Cytuj
omasta

Interesuję mnie jak ty wpadłeś na końcówkę "-sta"

 

Offline Obcy

  • Loov þän Semien onn þän Horden!
  • Uciekinier
  • Wiadomości: 1 812
  • Thanked: 28 times
  • Vourfäirer ƨ̆ermaneslands
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1198 dnia: Kwiecień 12, 2017, 18:51:49 »
Nie, rdzeniem jest -mast- (porównaj pol. maść, serbochorw. mast - smalec, słoweń. maščobe - tłuszcze)
 

Offline poloniok

  • Polak z Polonii
  • Wiadomości: 768
Odp: Narzecze wysokopolskie
« Odpowiedź #1199 dnia: Kwiecień 12, 2017, 18:53:49 »
No ale co chcemy z maścią jeżeli chodzi tu o (o)maczanie?