Autor Wątek: Nowa łacinka dla rosyjskiego  (Przeczytany 6563 razy)

Online Kazimierz

Nowa łacinka dla rosyjskiego
« dnia: Czerwiec 27, 2018, 19:20:23 »
Zainspirowany tym artykułem na Wikipedji postanowiłem przedstawić swoją wizję alfabetu łacińskiego dla języka rosyjskiego. Nie uważam go za coś, co miało by zastąpić obecną cyrylicę, ale raczej pomocniczą transkrypcję.

Samogłoski:
а - a
е - je (na początku słowa, po samogłoskach i po znakach), e (w pozostałych przypadkach)
ё - jo (na początku słowa, po samogłoskach i po znakach), ô (w pozostałych przypadkach)
и - ji (po znakach), i (w pozostałych przypadkach)
о - o
ы - y
э - e (na początku słowa i po samogłoskach), è (w pozostałych przypadkach)
ю - ju (na początku słowa, po samogłoskach i po znakach), û (w pozostałych przypadkach)
я - ja (na początku słowa, po samogłoskach i po znakach), â (w pozostałych przypadkach)

Jak widać, jotowańce zapisuje się na dwa sposoby w zależności od wymowy. Е jest zapisywane bez diakrytyku, ponieważ wersja niezmiękczająca występuje dużo rzadziej,dlatego ona otrzymuje diakrytyk.

Znaki:
ъ - opuszcza się
ь - j (w wygłosie i przed spółgłoską), gdzie indziej - opuszcza się

Spółgłoski:
б - b
в - v
г - g
д - d
ж - ž
з - z
й - j
к - k
л - l
м - m
н - n
п - p
р - r
с - s
т - t
ф - f
х - x
ц - c
ч - č
ш - š
щ - šč

No a teraz przydał by się jakiś tekst, żeby zobaczyć jak to wygląda w akcji :p
Spoiler
[close]
I jak? :p
« Ostatnia zmiana: Czerwiec 27, 2018, 19:47:56 wysłana przez Kazimierz »
 

Offline Henryk Pruthenia

  • Der Untermenschenbändiger
  • Moderatór
  • Wiadomości: 5 818
  • Pochwalisze: 185 razy
  • Pieśń Arjów!
    • Mój konlangerski dorobek
  • Konlangi: Ziemskie, Kyońskie, Adnackie; autor neszszszczyzny
Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #1 dnia: Czerwiec 27, 2018, 19:42:00 »
Brzydka. Ale to estetycznie tylko.
A tak, to dwa problemy:
1) Zapis przez /ji/ jest bardzo dziwny, sama zbitka jest strasznie rzadka w rosyjskim, i nie wiem jaki jest tego sens.
2) Opuszczenie miękkiego i twardego znaku przed samogłoskami sprawi wiele problemów - niektóre słowa przestaną się różnić graficznoe, choć fonetycznie wciąż będą.

Online Kazimierz

Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #2 dnia: Czerwiec 27, 2018, 19:47:33 »
Z tym /ji/ to pomyłka. Z rozpędu napisałem, powinno być tylko po znakach  :P
 

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Wiadomości: 3 733
  • Pochwalisze: 227 razy
  • Wiecznie obserwowany
Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #3 dnia: Czerwiec 27, 2018, 19:48:17 »
Dałbym ë zamiast ô.

Po pierwsze, bo alternuje z "e", a po drugie - "jo" w rosyjskim ma trochę "specjalny" status, inny od reszty jotowańców (jest zawsze akcentowane, unika się go w zapożyczeniach jak ognia, niechętnie jest zapisywane) i o wiele większy sens ma mojem zdaniem zapisywanie go djakrytykiem pochodzącym od "e" niż od "o".
ZÎWE WENSKA!
Joz jis råd, cu wå Wilķaj Wida ni sǫ al murste pasî.
 

Online Kazimierz

Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #4 dnia: Czerwiec 27, 2018, 19:50:44 »
Dobra, uwzględnię wasze uwagi. Spodziewajcie się wersji 2.0 w najbliższym czasie.
 

Offline Toyatl

Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #5 dnia: Czerwiec 27, 2018, 22:57:42 »
A czy nie można tych diakrytyków â ô û pisać po prostu jako jota plus odpowiednia samogłoska?
Wtedy ь+jotowaniec to byłoby CjjV albo CĵV np. Syrdarjja, Syrdarĵa, a ъ+jotowaniec - C'jV np. v'jezd.
 

Online Kazimierz

Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #6 dnia: Czerwiec 30, 2018, 21:33:26 »
A czy nie można tych diakrytyków â ô û pisać po prostu jako jota plus odpowiednia samogłoska?
Wtedy ь+jotowaniec to byłoby CjjV albo CĵV np. Syrdarjja, Syrdarĵa, a ъ+jotowaniec - C'jV np. v'jezd.
Można. Ale nie w mojej łacince :p Jednym z głównych założeń tej transkrypcji miało być właśnie niezapisywanie joty tam gdzie jej nie ma i oznaczanie miękkości na samogłosce.

Dałbym ë zamiast ô.

Po pierwsze, bo alternuje z "e", a po drugie - "jo" w rosyjskim ma trochę "specjalny" status, inny od reszty jotowańców (jest zawsze akcentowane, unika się go w zapożyczeniach jak ognia, niechętnie jest zapisywane) i o wiele większy sens ma mojem zdaniem zapisywanie go djakrytykiem pochodzącym od "e" niż od "o".
Masz rację. Dlatego od dzisiaj ô zostaje zastąpione przez ë, a jo (ё) na początku słowa, po samogłoskach i po znakach przez . Wiem, że to wygląda okropnie ale widać, że to przegłoszone je. Pozatem jest odróżnione od sekwencji йо używanej w zapożyczeniach, którą transkrybuje się jako jo.

Brzydka. Ale to estetycznie tylko.
A tak, to dwa problemy:
[...]
2) Opuszczenie miękkiego i twardego znaku przed samogłoskami sprawi wiele problemów - niektóre słowa przestaną się różnić graficznoe, choć fonetycznie wciąż będą.
No cóż, trudno zadowolić wszystkich :p
A co do miękkiego i twardego znaku, to prawda, dlatego od tej pory znaku twardego nie opuszcza się, tylko zastępuje apostrofem oznaczającym brak palatalizacji.
Np. въезд - v'jezd (ale семья - semja).
 

Offline Toyatl

Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #7 dnia: Czerwiec 30, 2018, 22:52:23 »
A czy nie można tych diakrytyków â ô û pisać po prostu jako jota plus odpowiednia samogłoska?
Wtedy ь+jotowaniec to byłoby CjjV albo CĵV np. Syrdarjja, Syrdarĵa, a ъ+jotowaniec - C'jV np. v'jezd.
Można. Ale nie w mojej łacince :p Jednym z głównych założeń tej transkrypcji miało być właśnie niezapisywanie joty tam gdzie jej nie ma i oznaczanie miękkości na samogłosce.

Slavjsâ, Raskinulisj, vernostj, jestj

No to niezapisywanie joty tam gdzie jej nie ma nie za bardzo ci wyszło.
 

Online Kazimierz

Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #8 dnia: Lipiec 01, 2018, 10:45:46 »
Slavjsâ, Raskinulisj, vernostj, jestj

No to niezapisywanie joty tam gdzie jej nie ma nie za bardzo ci wyszło.
Ech, trochę źle się wyraziłem. Ale nawet jeśli na między spółgłoskami było by /j/, to nie sądzę żeby było odróżniane od zmiękczenia. Więc chyba bez różnicy czy tam jest jota czy tylko palatalizacja :p
 

Offline Toyatl

Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #9 dnia: Lipiec 01, 2018, 13:36:19 »
To jest właśnie słabość tej ortografii. Najpierw zdefiniowałeś jotę jako zwykłą spółgłoskę, co najwyżej jak inne palatalne (np. č) zmiękczającą "przy okazji" poprzedzającą spółgłoskę, a potem używasz jej jako czystego znaku miękkości w wygłosie i przed spółgłoską. To dlaczego nie przed samogłoską? Trzeba było wymyślić jakiś inną symbol na ь, żeby to logikę miało.
 

Online Kazimierz

Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #10 dnia: Lipiec 01, 2018, 16:26:06 »
Coś się tak czepił tej joty? Dlaczego nie przed samogłoską? Bo wszyscy tak robią, a ja chciałem mieć jednoliterowe odpowiedniki jotowańców, tam gdzie oznaczają tylko zmiękczenie poprzedniej spółgłoski i samogłoskę. Prawda, czasami j oznacza /j/, a czasami /ʲ/, ale zawsze wiadomo które, bo /j/ nie występuje w wygłosie po spółgłosce i pomiędzy spółgłoskami. Poprostu żeby ludzie nie czytali joty tam gdzie jej nie ma.
« Ostatnia zmiana: Lipiec 01, 2018, 16:27:51 wysłana przez Kazimierz »
 

Offline Toyatl

Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #11 dnia: Lipiec 02, 2018, 13:49:29 »
Cytuj
Coś się tak czepił tej joty?
A bo mi się nie podoba, w jaki sposób jej użyłeś i podałem powody. Ale to twoje dzieło i ok.
____________________________________________________________

Ja sobie pozwolę użyć tego wątku, żeby przedstawić własną łacinkę na wzór turecki (mam jeszcze łacinkę na wzór skandynawski, ale wymaga jeszcze dopracowania).

А - A a
Б - B b
В - V v
Г - G g, Ğ ğ (w słowie Бог - Boğ)
Д - D d
Е - E e, Ye ye (na początku i po samogłosce)
Ё - Ö ö, Yo yo (na początku i po samogłosce), O o (po ç, j i ş)
Ж - J j
З - Z z
И - İ i, Yi yi (po samogłosce)
Й - Y y
К - K k
Л - L l
М - M m
Н - N n
О - O o
П - P p
Р - R r
С - S s
Т - T t
У - U u
Ф - F f
Х - X x
Ц - C c
Ч - Ç ç
Ш - Ş ş
Щ - Şç şç
Ъ -  /brak odpowiednika/
Ы - I ı
Ь - '
Ѣ - Ə ə
Э - Ê ê, E e (na początku i po samogłosce)
Ю - Ü ü, Yu yu (na początku i po samogłosce)
Я - Ä ä, Ya ya (na początku i po samogłosce)

Tekst oryginalny:
Spoiler
[close]

Transkrypcja:
Spoiler
[close]
« Ostatnia zmiana: Lipiec 03, 2018, 07:39:47 wysłana przez Toyatl »
 

Offline Henryk Pruthenia

  • Der Untermenschenbändiger
  • Moderatór
  • Wiadomości: 5 818
  • Pochwalisze: 185 razy
  • Pieśń Arjów!
    • Mój konlangerski dorobek
  • Konlangi: Ziemskie, Kyońskie, Adnackie; autor neszszszczyzny
Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #12 dnia: Lipiec 02, 2018, 14:52:21 »
Жаль, что ты решил использовать "х". Лучше "h".

Online Kazimierz

Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #13 dnia: Lipiec 02, 2018, 15:22:10 »
Шиpока > Şirokaya
Jakaś dziwna ta transkrypcja :p
 

Offline Toyatl

Odp: Nowa łacinka dla rosyjskiego
« Odpowiedź #14 dnia: Lipiec 02, 2018, 16:53:12 »
Жаль, что ты решил использовать "х". Лучше "h".
Ja jednak wolę x w słowiańskich, bardziej mi wizualnie pasuje niż ch i południowosłowiańskie h.

Шиpока > Şirokaya
Jakaś dziwna ta transkrypcja :p
Błąd przy przepisywaniu. :-P
« Ostatnia zmiana: Lipiec 02, 2018, 16:57:55 wysłana przez Toyatl »