Autor Wątek: Etymologie w polskim  (Przeczytany 132956 razy)

Offline barthlome

Odp: Etymologie w polskim
« Odpowiedź #900 dnia: Styczeń 09, 2019, 23:40:03 »
I z innej beczki, od czego jest aczować?

A co to znaczy? :O Pierwszy raz widzę to słowo po polsku. Kojarzy się tylko z ros. очковать z oczywistą etymologią od очко, czyli slengowo odbytu. Ktoś oczkuje[i/], czyli tak się boi, że сжалось у него очко.
 

Offline Henryk Pruthenia

  • Der Untermenschenbändiger
  • Moderatór
  • Wiadomości: 5 459
  • Thanked: 93 times
  • Pieśń Arjów!
    • Mój konlangerski dorobek
  • Konlangi: Ziemskie, Kyońskie, Adnackie; autor neszszszczyzny
Odp: Etymologie w polskim
« Odpowiedź #901 dnia: Styczeń 10, 2019, 00:04:36 »
https://pl.m.wikisource.org/wiki/Słownik_etymologiczny_języka_polskiego/aczować

Jesteście obrzydliwi!

Offline Ânarsim

  • Wiadomości: 5
Odp: Etymologie w polskim
« Odpowiedź #902 dnia: Styczeń 27, 2019, 13:05:02 »
Jaka może być etymologia imienia Szczepota? Od szczapy, szczepu? Czy może od chrześcijańskiego Szczepana? Chyba że to tylko autorska rekonstrukcja lingwistów od "Badania nazw geograficznych" z 1928 r., bo nie jest poświadczona w źródłach.
 

Offline Vilène

Odp: Etymologie w polskim
« Odpowiedź #903 dnia: Styczeń 31, 2019, 20:43:00 »
Skąd jest g w bagnet, mimo że słowo pochodzi od Bajonny, gdzie g nigdy nie było? To jakaś pseudolatynizacja? Komuś przy przepisywaniu się jebło y z g?
 

Offline Obcy

  • Loov þän Semien onn þän Horden!
  • Uciekinier
  • Wiadomości: 1 811
  • Thanked: 27 times
  • Vourfäirer ƨ̆ermaneslands
Odp: Etymologie w polskim
« Odpowiedź #904 dnia: Styczeń 31, 2019, 20:50:13 »
Ze starego forum:

Cytuj
A. Bańkowski łączy z franc. baguette 'prętem, pałeczką' (stąd i bagietka). Nie jest to od rzeczy, bo 'baguette' w języku francuskim nazywano m. in. 'wycior do lufy', ale także pewien rodzaj bagnetu, a mianowicie 'bagnet kłujny' (sztyk).
Do dziś słowo w tej postaci obecne w żargonie żołnierstwa angielskiego : bagonet, baggonet, bagnet itp. Bagonetta (ob. baionetta) ponoć była we Włoszech.
Z żołnierki chyba też dostał się do niektórych gwar angielskich (też amerykańskich), np. w starej śpiewce z Wiltshire :

"A hornet zet in a holler tree,
A proper spiteful twoad was he;
And merrily sung while he did zet -
His sting as sharp as a baggonet"

Anglicy suponują, że -g- od ichniego dagger, bo początkowo bagnet był to szeroki, długi na 30 cm bodziak używany przez muszkieterów zamiast szabli, dopiero pod sam koniec XVII w. zaczął być montowany na lufie.
Bagnet notowany też (z odesłaniem pod bajonet) w starych słownikach duńskich czy szwedzkich.
Polskie poświadczenie dla 'bagnet', jakie najwcześniejsze znajduję, z roku 1785 z tłumaczenia francuskiego dziełka o wojskowości dla terminu bayonnette (!), więc baGnet w polszczyźnie, jak mniemam, musi być sporo wcześniejszy.

Car Piotr I przejął tę nowinkę techniczną z wojsk króla szwedzkiego Karola XII i na krótko na początku XVIII w. w rosyjskim pokazało się : багинет (багонет ?) zastąpione jednak rychło przez typowo niem. штык.

EDIT : Notabene, na gruncie warmińskim w dwóch zapożyczeniach z języka francuskiego pojawiła się niespodziewanie spółgłoska G nie mająca odpowiednika w oryginalnym ich brzmieniu. Chodzi właśnie o wyrazy bilget i bagnet. Niemcy przejęli francuski wyraz billet w oryginalnej pisowni, ale wymawiali go jak Biljet.
W niemieckiej gwarze wschodniopruskiej, ale nie tylko, często występował wymiana J i G*. Tam też powstała postać Bilget, która następnie przeszła do dialektu warmińskiego. Przypuszczam, że podobnie miała się sprawa z francuską nazwą baionette, która również poprzez niemiecką gwarową formę Bagnet przeszła do dialektu warmińskiego.
*por. też w niektórych gwarach niemieckich : ruinieren : rugenieren. W gwarze Berlina dziś jeszcze : rujenieren i rungenieren.
« Ostatnia zmiana: Styczeń 31, 2019, 20:54:47 wysłana przez Obcy »
 

Offline SchwarzVogel

Odp: Etymologie w polskim
« Odpowiedź #905 dnia: Czerwiec 12, 2019, 22:27:26 »
https://sjp.pl/ulep

To chyba to słowo:

https://en.wiktionary.org/wiki/julep#Old_French

wtórnie skojarzone z u(lepieniem), lepkością?
 

Offline Spodnie

  • Kapitan Szwecja
  • Wiadomości: 329
Odp: Etymologie w polskim
« Odpowiedź #906 dnia: Czerwiec 16, 2019, 00:27:52 »
Jaka jest etymologia nazwiska Ledóchowski?
ChWDChRL