Autor Wątek: Etymologijni szujodruhowie, czyli fałszywe kognaty  (Przeczytany 130537 razy)

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Wiadomości: 3 783
  • Pochwalisze: 359 razy
  • Wiecznie obserwowany
Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #255 dnia: Listopad 16, 2013, 18:44:15 »
Gdyby nie zaginęła ich miękkość, pewnie przetrwałaby też ich żeńskość (jak w rosyjskim).
Nie byłaby to wtedy głęba, a nie głębia? Gdyby miała zaniknąć miękkość.

Chodziło mi o fonetyczną miękkość wargowych w wygłosie - gdyby przetrwała, to nie trzeba było by naruszać morfologji słowa.
PFJ to Dyskord, a nie to martwe poletko pana Bucefała...
 

Offline Wedyowisz

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #256 dnia: Listopad 16, 2013, 19:28:28 »
Wstawne k/g przed grupą sybilant + zwarta zębowa, a nawet samym s, jest częste w bałtyckich: lit. auksas "złoto" : pr. ausis, lit. krikštyti "chrzcić": łot. kristīt, zresztą łotewski podobnie ma tūkstuotis. Sam nie wiem skąd to, w opracowaniu z którego wziąłem te przykłady pojawia się adnotacja, ze należy to wiązać metatezą ks w sk, ale bez szerszego komentarza; gdyby chodziło o sk > ksk, mogłoby chodzić o kontaminację formy pierwotnej z hiperpoprawną, ale ciężko tak wytłumaczyć powyższe przykłady. Za to dodatkowe t w owej nazwie tysiąca chyba nie tak trudno wyjaśnić skopiowaniem drugiego t, coś jak Inflanty zam. *Iflanty.

Z drugiej strony, w pruskim mamy dokładnie odpowiadającą "tysiącowi" formę tūsimts (zaświadczoną w acc. pl. jako tussimtons), z wyraźnym -simt- z *k'omt-. W żmudzkim tego rdzenia nie widać wcale, a od hipotetycznego **tūšimtas do tūkstantis trochę długa droga.

Smoczyński wyjaśnia to tak - że tūkstantis/tūkstuotis nie odpowiada dosłownie słowiańsko-pruskiej formie, tylko jest substantywizowanym imiesłowem teraźniejszym czynnym od jakiegoś tukti~tuksti "powiększać się" i miałoby być skróceniem od (niezaświadczonego) wyrażenia "tūkstantis šimtas" ("powiększająca się setka").

Sprytne, przypomina mi to tłumaczenie *komonь (w pl. najbj znanego w wyrażeniu jechać komunikiem) od bałtosł. *kamanas ašvas „koń okiełznany” (lit. kamanos „uzda”, kamanoti „okiełznać”).

Samo *tysętji jest tłumaczone jako złożenie *tus-dḱomti „tęgie sto” (być może w bałtyckich środkowa — mocno hipotetyczna — zbitka mogłaby przekształcić się tak: sdḱ > stḱ > ḱst (metateza) > kst (depalatalizacja/rozwój kentumowy) bądź sdk > stḱ > ḱst > šst > st > kst (wstawne k)). Czy owo tukti/tuksti może być jakoś związane z pierwszych rdzeniem? Sądzę, że tak.
стань — обернися, глянь — задивися
 

Offline Ghoster

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #257 dnia: Listopad 19, 2013, 01:52:41 »
[...........]
« Ostatnia zmiana: Październik 30, 2020, 00:18:55 wysłana przez Ghoster »
 

Offline spitygniew

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #258 dnia: Listopad 19, 2013, 12:44:16 »
Nie byłbym pewien całkowicie, czy to rzeczywiście szujodruh, n~m są praktycznie powszechne w zaimkach czy morfemach pierwszej osoby, i chyba jest to refleks stanu adamickiego.
P.S. To prawda.
 

Offline spitygniew

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #259 dnia: Listopad 20, 2013, 13:10:27 »
Perfidny dóbel, ale nie mogę się powstrzymać.
Cholera, narodowcy chyba dokonają samospalenia, jak się dowiedzą że używają transpłciowych liczebników.
Hehe, w takim razie będą musieli zrezygnować też z planów odzyskania Kresów, bo Wołyń też jest transpłciowa.
P.S. To prawda.
 

Offline Vilène

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #260 dnia: Listopad 20, 2013, 13:49:31 »
Cholera, narodowcy chyba dokonają samospalenia, jak się dowiedzą że używają transpłciowych liczebników.
Hehe, w takim razie będą musieli zrezygnować też z planów odzyskania Kresów, bo Wołyń też jest transpłciowa.
No właśnie chyba raczej nie :P.
 

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Wiadomości: 3 783
  • Pochwalisze: 359 razy
  • Wiecznie obserwowany
Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #261 dnia: Listopad 20, 2013, 14:11:41 »
A może po prostu chcą powrotu tolerancyjnej, różnorodnej, wielokulturowej Wielkiej Polski. Nie przyszło wam to do łba? :P
PFJ to Dyskord, a nie to martwe poletko pana Bucefała...
 

Silmethúlë

  • Gość
Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #262 dnia: Listopad 20, 2013, 19:56:45 »
Może naciągane, ale jakoś mi się skojarzyły: jid. אוי וויי (oj wej, aj waj), mańskie oie vie (dobranoc).
 

Offline Noqa

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #263 dnia: Listopad 20, 2013, 23:43:08 »
To już na pewno było, ale ja ciągle się łapie: kant i kąt.
At him he yelled and yelped, tackling with taunting and dauntings; he tied and tacked him tightly and tautly, and killed him and quelled him and quenched him.
 

Silmethúlë

  • Gość
Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #264 dnia: Listopad 25, 2013, 03:19:08 »
irl. leaba (łóżko), pol. laba/niem. Labe
 

Offline Feles

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #265 dnia: Listopad 26, 2013, 17:02:33 »
fr. fragile, pol. wrażliwy
anarchokomunizm jedyną drogą do zbawienia ludzkości
 

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Wiadomości: 3 783
  • Pochwalisze: 359 razy
  • Wiecznie obserwowany
Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #266 dnia: Grudzień 08, 2013, 15:44:25 »
hind. घास (ghaas) i ang. grass.
PFJ to Dyskord, a nie to martwe poletko pana Bucefała...
 

Offline Todsmer

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #267 dnia: Grudzień 09, 2013, 00:50:21 »
Można z konlangów?

szybski skorts [skorʦ] 'krótki' - niem. kurz ts.

Tzn to w istocie kognaty, ale dużo dalej od siebie oddalone niż na ile wyglądają :)
 

Offline spitygniew

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #268 dnia: Grudzień 09, 2013, 14:03:30 »
sanskryckie loka "miejsce (też świat)" i łac. locus
P.S. To prawda.
 

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #269 dnia: Grudzień 22, 2013, 15:47:10 »
pol. dług (< PSł. *dъ̂lgъ < ? goc. dulgs) i pol. długi (< PSł. *dь̀lgъ-jь < PIE. *dlh1gh-ó-)
Skrzydła miłości, mocy, o wielki, Twardy Jerze,
Rozpostrzyj ponad nami, ogrzej i przyjmij nas. -Mrkalj, Palinodia o twardym jerze
***
VIVAT CAROLVS GVSTAVVS REX POLONIÆ