Polskie Forum Językowe

Językotwórstwo (conlanging) i światy => Conlangi: a priori => Wątek zaczęty przez: ArturJD w Styczeń 04, 2014, 22:16:54

Tytuł: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 04, 2014, 22:16:54
TREŚCI W RAMCE "SPOILER" SĄ NIEAKTUALNE!

Przedstawiam Wam mój nowy, lepszy i mam nadzieję, że bardziej oryginalny conlang niż poprzednio - STAROAWIRSKI

Historyczne tło (nazwy nie są moje): Królestwo Kehiru było w istocie federacją trzech ludów: Eilawen, Awirii i Caerdania. Język Kehirski, jaki w nim panował ulegał więc rozpadowi na trzy dialekty, a później odrębne języki. Po rozpadzie Królestwa, Eilawen stworzyło własne państwo, Caerdania została podbita przez przybyłe na kontynent Cesarstwo, które unicestwiło jej język i kulturę. Awiria natomiast została poddana silnemu wpływowi państwa Vae'dryaedali. Ich język został kompletnie przekształcony i dzisiaj (a właściwie wtedy - to wszak staroawirski) bardzo trudno zrozumieć im bez znajomości Kehirski.

Pragnąłem się tu trochę pobawić formą.
Spoiler
[close]
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 04, 2014, 22:54:29
Gramatyka – podstawy

Części mowy

W staroawirskim nie istnieją części mowy w potocznym ujęciu. Na wyrazy składają się poszczególne człony modyfikujące  znaczenie w zależności od  swojego położenia i typu.

Człon rozpoznaje się po akcencie.

Oznaczenia i charakterystyka członów:
1. C - Czasownikowy - człon tematyczny, akcent pada na pierwszą sylabę, nazywa wykonywaną czynność.
2. P - Pojęciowy - człon tematyczny, akcent pada na ostatnią sylabę, nazywa określone pojęcie
3. Dr - deklinacyjny rzeczownikowy - człon informacyjny, brak akcentu, jest to końcówka deklinacyjna wyrażeń rzeczownikowych
4. Dp - deklinacyjny przymiotnikowy - człon informacyjny, brak akcentu, jest to końcówka deklinacyjna wyrażeń przymiotnikowych
5. K - koniugacyjny - człon informacyjny, brak akcentu, jest to końcówka koniugacyjna wyrażeń czasownikowych
6. G - gramatyczny - człon informacyjny, brak akcentu, jest to przedrostek określający tryb i aspekt
7. Pi - poimkowy - człon informacyjny, brak akcentu, jest to wrostek podający dokładniejszą informację o opisywanym pojęciu
8. Pa - partykuły - człon informacyjny, brak akcentu, zmienia wartość logiczną wyrażenia

Pewnie "poimek" na odpowiednik polskiego przedimka, który jest wrośnięty w środek wyrazu nie jest dobrą nazwą, ale lepszej nie znalazłem. Można proponować swoją.

1.   Typ członu
     a. Tematyczny – oznaczający pojęcie, podstawowy sens wyrazu. Na nim opiera się (prawie) każde słowo
     b. Informacyjny – modyfikujący znaczenie członu tematycznego, do którego jest przypisany

2.   Akcent – występuje tylko w członach czasownikowych i pojęciowych i pozwala je rozróżnić.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 04, 2014, 23:01:12
Człony

1.   Czasownikowy C

Człon ten wyraża akcję, opisuje stan w jakim znajduje się podmiot. Jest nieodmienny. Sam w sobie, może pełnić funkcję znaczeniową bezokolicznika, a dokładniej – tematu czasownika.
Poniższe człony czasownikowe, choć wydają się być podstawowe i figurują w staroawirskich słownikach, używane są rzadko.
ib – być
fæh - mieć
næk – móc

2.   Pojęciowy P
Człon ten wyraża ideę, rzecz i najogólniej mówiąc- pojęcie niebędące akcją, czy stanem. Jest nieodmienny Odpowiada tematowi rzeczownika lub przymiotnika lub przysłówka; o ostatecznym znaczeniu decydują inne dodane człony

3.   Wstęp do deklinacji
Istnieje 9 przypadków:
- Nominativus – funkcja podmiotu aktywnego
- Absolutivus – funkcja podmiotu pasywnego
- Genetivus – funkcja przydawki
- Dativus – funkcja dopełnienia dalszego
- Accusativus – funkcja dopełnienia bliższego
- Ablativus – funkcja dopełnienia dalszego
- Essivus – funkcja dopełnienia bliższego
- Possesivus – funkcja dopełnienia bliższego
- Vocativus – eksklamacje

a)   Nominativus i Absolutivus
Jako iż w staroawirskim nie ma pojęcia strony gramatycznej, funkcję tę przejmuje deklinacja.

Jeżeli podmiot jest w nominativie, to wykonuje jakąś akcję, jest agensem.

Piesnom goni kota

Jeżeli podmiot jest w absolutivie, to znajduje się w jakimś stanie, lub jest pasensem czynności.

Piesabs śpi

Piesabs zmęczon/jest zmęczony

Kotabs goniony przez psa

Również podmiot w absolutywie pojawia się przy czasownikach modalnych

Piesabs jest duży

Piesabs ma jedzenie

Piesabs może skakać daleko

Ale: PiesNOM chce jeść.  !!!

Czasami to, w jakim przypadku jest podmiot wpływa na znaczenie czasownika:

Uczeńnom uczy się – uczeń wykonuje czynność uczenia się; powtarza informacje, czyta podręcznik itp.

Uczeńabs uczy się – uczniowi praktycznie sama wiedza wchodzi do głowy, uczy się z chęcią, jest tak zdolny, że nie wkłada w to dużo wysiłku

b)   Genetivus
Właściwie to nic oryginalnego w nim nie ma - przydawki.

c)   Dativus i Ablativus
Dativus łączy się z poimkami oznaczającymi ruch do,  w stronę czegoś. Natomiast Absolutivus łączy się z całą resztą przyimków i występuje tylko z nimi.

Ja idę do kinadat

Ja jestem w kinieabl

Ponadto, w języku pojawia się tzw. dativus przeczący oznaczający ruch od, w stronę przeciwną do czegoś i występuje wtedy, gdy chce się podkreślić znaczenie ruchu w drugą stronę. W przypadku normalnej wypowiedzi występuje zwykły ablativus.

Uciekam od niejdat. przecz.

Wychodzę z domudat. przecz. (bo jestem zdenerwowany i już w nim nie wytrzymam!)

Wychodzę z domuabl (na spacer)

Ponadto Dativus pełni też funkcję określania celu, adresata jakiejś czynności i dopełnienia dalszego (czyli standardowy celownik):

Dałem to jejdat
Wyrządziłem jejdat krzywdę.

d)   Accusativus
Biernik pełni funkcję dopełnienia bliższego (czyli standardowo)

e)   Essivus i Possesivus
Essivus stosuje się, gdy chce się ominąć czasownik „być”

Ja człowiekiemess (jestem)

Possesivus stosuje się, gdy chce się ominąć czasownik „mieć”

Ja psaposs (mam)

Te dwa przypadki powodują rzadkie występowanie czasowników „być” i „mieć” jako samodzielnych wyrazów (lecz same biorą udział w tworzeniu tych przypadków – patrz dalej)

f)   Vocativus
Eksklamacje oraz bardziej skomplikowane - patrz dalej.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 04, 2014, 23:23:44
Spoiler
[close]
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Ghoster w Styczeń 05, 2014, 10:35:47
Od tej ortografii krwawią* oczy.

* Oba /w/ udźwięcznione dla emfazy.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 05, 2014, 10:57:26
Od tej ortografii krwawią* oczy.

* Oba /w/ udźwięcznione dla emfazy.

Coś więcej na ten temat?

Większe przykłady tekstowe dam na samym końcu, jeszcze pozostało do publikacji dużo zagadnień.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Ghoster w Styczeń 05, 2014, 11:39:03
Rzeczy, które minia nie nrawica:

 - Cyrkumfleks nad każdą samogłoską;
 - Podwójne samogłoski;
 - Jak już chcesz "i" bez kropki, to użyj tureckiego "ı", a nie greckiej joty;
 - "æ" pasuje tylko do łaciny i germlangów;
 - Kropki pod literami wyglądają jak ohydna transkrypcja;
 - "ω" w łacince (srsly wtf).
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 05, 2014, 22:35:12
Spoiler
[close]
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Борівой w Styczeń 05, 2014, 22:51:13
Może ä? Umlaut pochodzi od e (które w ichniejszym piśmie było trochę podobne do и), które było zapisywane nad samogłoską.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 08, 2014, 21:17:34
Spoiler
[close]
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 08, 2014, 21:18:38
Gramatyka – złożenia członów

Pojedyncze:
a)   P – temat członów rzeczownikopodobnych, występuje jedynie w słownikach
b)   C – temat członów czasownikowych, występuje jedynie w słownikach i odpowiada bezokolicznikowi
c)   Dk, Dp, K – jako odpowiedzi na pytania używające tego samego P lub C; (A: Soudes? B: E. – A: Robisz? B: Robię)
d)   G – pojedyncze wykrzyknienia typu „nie”, „mniej”, „więcej”, „lepiej”, „gorzej” itp. (zależy od kontekstu)

Proste:
a)   C+K – najprostsze złożenie czasownikowe, oznacza czasownik w trybie orzekającym i aspekcie dokonanym
b)   P+Dr – najprostsze złożenie rzeczownikowe, oznacza jakąś rzecz w danym przypadku
c)   P+Dp – najprostsze złożenie przymiotnikowe, oznacza jakąś cechę w danym przypadku
d)   C+Dr – najprostsze złożenie rzeczownika odsłownego, oznacza rzeczownik odsłowny w danym przypadku
e)   C+Dp – najprostsze złożenie imiesłowowe, oznacza jakiś imiesłów w danym przypadku

Złożone:
a)   (Pa)+(G)+P+(Pi)+Dr – ogólny wzór złożenia rzeczownikowego (jeśli jest Pi, to Dr jest w ablativie lub dativie) bez podanego określenia
b)   (Pa)+(G)+P+(Pi)+Dp+Dr – ogólny wzór złożenia rzeczownikowego z podanym określeniem
c)   (Pa)+(G)+P+Dp – ogólny wzór złożenia przymiotnikowego
d)   (Pa)+(G)+C+(Pi)+K – ogólny wzór złożenia czasownikowego
e)   (Pa)+(G)+C+(Pi)+Dr – ogólny wzór złożenia rzeczownika odsłownego
f)   (Pa)+(G)+C+(Pi)+Dr – ogólny wzór złożenia imiesłowowego
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Ghoster w Styczeń 08, 2014, 21:23:22
Cytat: ArturJD
Ψ, ψ – [f]
Błagam, przestańcie. ;c

Proponowałbym taką konwencję:
Ββ [v];
Φφ [f];
Fꜰ [ɸ] (litery koptyjskie wyglądają okropne, warto by je jakoś zmodyfikować, by pasowały bardziej do greki);
Μπ μπ/νπ/πμ [b].

Cytat: ArturJD
Tϸ, tϸ - [ʧ]
Tu się chyba walnąłeś.

Cytat: ArturJD
Ο, ο – [ɔ]
Ω, ω –
Chyba lepiej by było na odwrót.

Cytat: ArturJD
Ϋ, ϋ - [w]
Te dwie kropki trochę niepotrzebne, jako iż nie zdajesz się mieć żadnych innych dwuznaków samogłoskowych z upsilonem.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 08, 2014, 21:47:15
Spoiler
[close]
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Ghoster w Styczeń 08, 2014, 21:51:43
Cytat: ArturJD
A jakbym wtedy zapisywał [b]?
Tożto napisałem:
μπ/νπ/πμ [b];
W greckim zapisuje się [b] jako "μπ", ale podałem ci takie w miarę dopuszczalne alternatywy na wypadek, gdyby w twoim języku jednak pojawiała się zbitka [mp].

Cytat: ArturJD
Wg. Worda to litera "sho", której odpowiadał dźwięk [ʃ]. W tej czcionce faktycznie przypomina to staroangielskie þ.
Chodziło mi o to, że tau zapisałeś jako "t" miast jako "τ".

Cytat: ArturJD
Mam jeszcze zwykłe υ [w], ale ono nie występuje tylko w dyftągach, ale też w specyficznych sytuacjach jako samodzielne [w] (nad tym jeszcze pracuję).
Tzn. język rozróżnia fonemicznie [w] będące częścią dyftongów oraz [w] będące fonemicznie spółgłoską, mam rozumieć? Jeśli nie ma w języku żadnych homonimów (a i nawet jak są), to i tak polecałbym rozwiązanie bez tych dwóch kropek, ale to tylko propozycja.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Canis w Styczeń 08, 2014, 21:57:31
Nie chcę gościa chwalić, bo mi się ten język średnio podoba, ale ziomek jest nowy i obronię za niego kilka zarzutów.

Cytuj
Te dwie kropki trochę niepotrzebne, jako iż nie zdajesz się mieć żadnych innych dwuznaków samogłoskowych z upsilonem.
Właśnie w takich sytuacjach zastanawiam się nad zasadnością kropki nad i. I jeśli chce się jej pozbyć znad i, to ja użyłbym właśnie joty, a nie tureckiego ı. Ale srsly, moim zdaniem, kształt graficzny > znaczenie przypisane w unikodzie do znaczka.

Cytat: ArturJD
Ψ, ψ – [f]
Błagam, przestańcie. ;c
Obejrzyj sobie tablice Unikodu - zobaczysz dziwniejsze rzeczy. Już nie mówię o cyrylicy, gdzie sodoma i gomora się działa: literki typu я, ю albo - co soczystsze - Ҽ ҩ ӷ ӄ. Naprawdę "ψ – [f]" nie jest w ogóle dziwne, jak się przegląda te tablice.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 08, 2014, 22:12:17
Spoiler
[close]
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Ghoster w Styczeń 08, 2014, 22:23:12
Cytat: Canis
Obejrzyj sobie tablice Unikodu - zobaczysz dziwniejsze rzeczy. Już nie mówię o cyrylicy, gdzie sodoma i gomora się działa: literki typu я, ю albo - co soczystsze - Ҽ ҩ ӷ ӄ. Naprawdę "ψ – [f]" nie jest w ogóle dziwne, jak się przegląda te tablice.
Być może jest ze mną coś źle, ale litery "Ҽ ҩ ӷ ӄ" wydają mi się jak najbardziej logiczne zważywszy na fakt, iż modyfikują w bardzo prosty sposób wygląd oraz wymowę znaku, podczas gdy "ψ" to symbol-skrótowiec dla /πς/ (może nawet jakaś ligatura starożytnych Greków?), którego zamiana wymowy na [f] to po prostu ortograficzny dramat.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Canis w Styczeń 08, 2014, 22:26:35
Cytat: Canis
Obejrzyj sobie tablice Unikodu - zobaczysz dziwniejsze rzeczy. Już nie mówię o cyrylicy, gdzie sodoma i gomora się działa: literki typu я, ю albo - co soczystsze - Ҽ ҩ ӷ ӄ. Naprawdę "ψ – [f]" nie jest w ogóle dziwne, jak się przegląda te tablice.
Być może jest ze mną coś źle, ale litery "Ҽ ҩ ӷ ӄ" wydają mi się jak najbardziej logiczne zważywszy na fakt, iż modyfikują w bardzo prosty sposób wygląd oraz wymowę znaku, podczas gdy "ψ" to symbol-skrótowiec dla /πς/ (może nawet jakaś ligatura starożytnych Greków?), którego zamiana wymowy na [f] to po prostu ortograficzny dramat.
Jeszcze nawet to "ҩ" zrozumiem, ale wyjaśnij mi na ile logiczne jest to (za wyrocznią internetów):
Cytat: Wikipedia
Ҽҽ – litera cyrylicy używana w języku abchaskim. Wyraża ona spółgłoskę zwarto-szczelinową /tʂ/. W alfabecie abchaskim znajduje się po E i przed Ҿ.
W ogóle, tęsknię za tablicą znaków z Ubuntu, tam zawsze wszystkie te dziwne znaki miałem wyświetlane i opisane...
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Ghoster w Styczeń 08, 2014, 22:29:33
Jeszcze nawet to "ҩ" zrozumiem, ale wyjaśnij mi na ile logiczne jest to (za wyrocznią internetów):
Cytat: Wikipedia
Ҽҽ – litera cyrylicy używana w języku abchaskim. Wyraża ona spółgłoskę zwarto-szczelinową /tʂ/. W alfabecie abchaskim znajduje się po E i przed Ҿ.
W ogóle, tęsknię za tablicą znaków z Ubuntu, tam zawsze wszystkie te dziwne znaki miałem wyświetlane i opisane...
Tu mnie masz; myślałem, że tak jak "ә" jest to jedynie kolejna modyfikacja cyrylicznego "e".

Wybić Abchazów.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Canis w Styczeń 08, 2014, 22:35:30
Jeszcze nawet to "ҩ" zrozumiem, ale wyjaśnij mi na ile logiczne jest to (za wyrocznią internetów):
Cytat: Wikipedia
Ҽҽ – litera cyrylicy używana w języku abchaskim. Wyraża ona spółgłoskę zwarto-szczelinową /tʂ/. W alfabecie abchaskim znajduje się po E i przed Ҿ.
W ogóle, tęsknię za tablicą znaków z Ubuntu, tam zawsze wszystkie te dziwne znaki miałem wyświetlane i opisane...
Tu mnie masz; myślałem, że tak jak "ә" jest to jedynie kolejna modyfikacja cyrylicznego "e".

Wybić Abchazów.
Ja myślę, że jakby ArturJD wziął tą swoją pisownię, rozpisał alfabet odręcznie, zeskanował i wrzucił na PFJ, to nie wyglądałoby to tak dziwnie.

Aaa, i jeszcze chciałem pochwalić - bogaty i atrakcyjny dla oka opis, bez przesadnie zbitego tekstu z "laniem wody". Za to brakuje literatury. Przykładów zdań, jakichś paragrafów, prostych tekstów.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 08, 2014, 22:52:56
Spoiler
[close]
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 25, 2014, 20:19:36
Spoiler
[close]
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Noqa w Styczeń 25, 2014, 21:15:16
[s ], ekhem.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Steam Lord w Styczeń 25, 2014, 21:16:43
Artur, wspieram cię! :D
Mi sie podoba

(może ma to związek, z tym, że sam pewnie lepszego nie zrobie)
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Pluur w Styczeń 25, 2014, 21:18:54
NO BBCode ! ( [ nobbc ] )
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: tob ris tob w Styczeń 25, 2014, 21:21:42
Ĉ, ĉ - [ʧ]
[...]
Ŝ, ŝ - [ʃ]
[...]
Ĵ, ĵ – [j] – przechodzi w [ʒ]
Vaŭ. Taka dość... fajna łacinka.
Chociaż mój drugi connooblang w życiu też miał „ĵ” [ʒ], a esperanta nawet nie znałem. Jeszcze.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Pluur w Styczeń 25, 2014, 21:22:33
Ĉ, ĉ - [ʧ]
[...]
Ŝ, ŝ - [ʃ]
[...]
Ĵ, ĵ – [j] – przechodzi w [ʒ]
Vaŭ. Taka dość... fajna łacinka.
Chociaż mój drugi connooblang w życiu też miał „ĵ” [ʒ], a esperanta nawet nie znałem. Jeszcze.


(y)
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 25, 2014, 22:40:19
Spoiler
[close]
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ToJam w Styczeń 28, 2014, 03:08:35
A jak w języku Staroawirski wygląda odmiana czasowników "być" i "mieć" w czasie przeszłym?
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 28, 2014, 18:30:19
Spoiler
[close]
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Noqa w Styczeń 28, 2014, 18:41:16
Wiem, że to nieuprzejme ograniczać komentarz do ogólnikowego zdania, ale nie mogę się powstrzymać:
TE WYRAZY BOLĄ. Jeśli chciałeś uzyskać taki efekt, to gratuluje - nìáwĵe viŵtùā ŵòléyò ĵòrcĵo po prostu krzywdzi oczy.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 28, 2014, 18:51:41
Wiem, że to nieuprzejme ograniczać komentarz do ogólnikowego zdania, ale nie mogę się powstrzymać:
TE WYRAZY BOLĄ. Jeśli chciałeś uzyskać taki efekt, to gratuluje - nìáwĵe viŵtùā ŵòléyò ĵòrcĵo po prostu krzywdzi oczy.

(jąkając się) ehm, ah, gn... o właśnie taki efekt mi, eee, chodziło, dokładnie tak, ekhm, eee, [kończy się jąkać]

Myślałem nad tym już dosyć długo, ale jak widać nie ma innego sposobu na dobre zapisanie tych głosek. Chyba, żeby wymyślić alfabet, ale na to nie mam naprawdę siły. Zostawmy to już w spokoju i potraktujmy to po prostu jako jakąś transkrypcję.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Ghoster w Styczeń 28, 2014, 18:54:31
Cytat: ArturJD
„ ĵ ” reprezentuje [j] wtedy, gdy człon jest w rodzaju męskim lub nijakim, a „y” reprezentuje [j] wtedy, gdy człon jest w rodzaju żeńskim:

yòrcyò – suczka rasy yorkshire terrier

ĵòrcĵo – samiec rasy yorkshire terrier
لولْ

Naprawdę nie wiem po co ci te rozróżnienia zapisu fonemów [w] i [j], przeładowywują tylko tekst niepotrzebnymi diakrytykami. Poza tym wszystko co opisujesz wygląda tak, jakby ten język był językiem pisanym, a nie mówionym, bo "przy dodaniu końcówki takiej a takiej zanika litera" i tym podobne. Dobra rada: najpierw opracuj fonetykę, wyrazy, odmiany li przemiany fonetyczne, a dopiero potem do tego dorób ortografię. Poza tym to [ɴ] mnie strasznie mierzi przy braku [n].
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Noqa w Styczeń 28, 2014, 19:52:55
Wcale nie widać, że nie ma innego sposobu. Widać tylko, że uparłeś się wrzucić zestaw najdziwniejszy unikodowych liter i diakrytyków, jakie udało ci się znaleźć.

A, a – [a]
Æ, æ – [æ]
Ë, ë – [e]
E, e – [ɛ]
Ii, ii – [i]
I, i – [ɪ]
O, o – [ɔ]
Oo, oo –
U, u – [u]

W, w - [w]
J, j - [j]

Akcent akutem. Przy czym warto popatrzeć, gdzie zwykle akcent wypada i jakimi rządzi się regułami (np. na przedostatnią sylabę, albo przedostatnią sylabę tematu) i ustalić dla niego pozycję domyślną, dla której już się nie stawia redundantnego akutu.

Ze spółgłoskami sobie sam poradzisz.

EDIT: Dodam - konsekwentnie akutem, a nie akutem i grawem na zmianę.
EDIT: Dodam jeszcze, że bez dorzucania do tego zupełnie zbędnych makronów.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 28, 2014, 20:13:19
Dzięki za pomoc, przy rehabilitacji ortografii na pewno wezmę ją pod uwagę :)

Akcent jest/był zawsze zaznaczany akutem i pada albo na pierwszą sylabę (w członach czasownikowych) albo na ostatnią (w członach pojęciowych). Często tylko zmiana akcentu decyduje, jaka to jest część mowy:

ŵòléje - żółć, kolor żóĺty, rzeczownik, czyli człon pojęciowy z deklinacyjnym rzeczownikowym (z akcentem na e)
ŵōleje - żóĺknięcie, gerundium, czyli człon czasownikowy z deklinacyjnym rzeczownikowym (z akcentem na długie o).

Makrony mi służyły do zapisywania innych fonemów. Zwłaszcza problem jest z "o", które ma aż 3:
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: CookieMonster93 w Styczeń 28, 2014, 20:42:20
Diakrytykozy można uniknąć też dzięki dwuznakom np. ei [e], eei [eː], ou
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Styczeń 28, 2014, 20:54:29
To rozwiązanie mi się bardzo podoba. Problem niestety pojawiłby się, gdy są większe złożenia z np. czterech członów. Coś wymyślę. Dziękuję za pomoc! :)
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: CookieMonster93 w Styczeń 28, 2014, 21:18:56
W niderlandzkim są dwuznaki, a wszystkie nieporozumienia oddziela się dierezą ( ̈ ) np. oe = [u], więc poëzie [poweˈzi (http://www.woorden.org/woord/po%C3%ABzie)] zapisuje się z kropkami nad 'e', mimo swojej ważnej funkcji diereza jest potrzebna bardzo rzadko. :-) Lepiej raz na jakiś czas użyć dierezy niż męczyć każdy wyraz diakrytykami. :P A zamiast dierezy może być nawet i apostrof. Rozwiązań jest wiele.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Luty 01, 2014, 19:37:08
Alfabet, wersja 3.5

Już więcej nie zmieniam. Mam nadzieję, że będzie to czytelniejsze.

Alfabet

1.   Spółgłoski
B, b – [b]
C, c –[k]
Cc, cc - [ʧ]
D, d – [d]
F, f – [ɸ]
Ph, ph – [f]
G, g – [g]
H, h –
J, j – [ʒ]
L, l – [l]
M, m – [m]
N, n – [ɴ] [n]
P, p – [p]
R, r – [ɹ]
S, s – [s]
Ss, ss - [ʃ]
T, t – [t]
V, v - [θ]
W, w – [v]

2.   Samogłoski
A, a – [a]
E, e – [e] w środku i początku wyrazu (tzw. „e krótkie), [ĕ] –na końcu wyrazu (zwane „e w wygłosie”) lub w ostatniej sylabie (zwane „e ułomne”, chyba, że pada nań akcent)
Ë ,ë – [ɛ] – tzw. „e mocne”
İ, i –  [i] – tzw. „i mocne”
Ï, ï – [i] (dla oddzielenia w dwuznakach)
I, ı – [ɪ] – tzw. „i ułomne”, bywa także zmiękczeniem
O, o –
Ü, ü – [u]

3.   Półsamogłoski
Y, y – [j]
J, ȷ – [j] – przechodzi w [ʒ], /j/
Û, û - [w] U, u - [w]
Ŵ, ŵ - [w] – przechodzi w w [v]

4.   Samogłoski długie i dyftągi
Ae, ae – [æ]
Ei, ei – [eː]
Oo, oo – [oː]
Ou, ou – [ɔ]

5.   Oznaczenie akcentu
Á, á
É, é (od ë)
È, è (od e)
Í, í
Ó, ó
Ú, ú
Áe, áe
Óu, óu
Èi, èi

Jeśli akcent pada na sylabę z diarezą, diareza nie jest już potrzebna.

ı – „i krótkie” – nigdy nie jest akcentowane.

Apostrof oznacza elizję

Kropka „ ∙ ” zastępuje niemą głoskę (np. r)

EDIT: poprawione.
EDIT: nie ma już ĵ, jest ȷ.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Widsið w Luty 01, 2014, 19:40:41
Czemu e mocne ma dwie kropki, a i mocne tylko jedną, a znak z dwoma używany jest do czegoś innego?

Poprawiłem ci formatowanie. Jeśli potrzebujesz oznaczyć [ u], [ i], [ b], albo [ s], zapis tego ze spacją z przodu (np. [ u]) pozwoli uniknąć kłopotów.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Luty 01, 2014, 20:03:28
Cytat: ArturJD
„ ĵ ” reprezentuje [j] wtedy, gdy człon jest w rodzaju męskim lub nijakim, a „y” reprezentuje [j] wtedy, gdy człon jest w rodzaju żeńskim:

yòrcyò – suczka rasy yorkshire terrier

ĵòrcĵo – samiec rasy yorkshire terrier
لولْ

Naprawdę nie wiem po co ci te rozróżnienia zapisu fonemów [w] i [j], przeładowywują tylko tekst niepotrzebnymi diakrytykami. Poza tym wszystko co opisujesz wygląda tak, jakby ten język był językiem pisanym, a nie mówionym, bo "przy dodaniu końcówki takiej a takiej zanika litera" i tym podobne. Dobra rada: najpierw opracuj fonetykę, wyrazy, odmiany li przemiany fonetyczne, a dopiero potem do tego dorób ortografię. Poza tym to [ɴ] mnie strasznie mierzi przy braku [n].

Ŵ było pierwotnie [w], natomiast ù było krótkim /u/, które zdegradowało się do roli [w], więc podobnie jak z polskimi "u" i "ó". Natomiast "y" i " ĵ "  mają zastosowanie w pisowni. Mógłbym dorobić bajeczkę o tym, że to były dwa różne fonemy, ale po co? Po prostu jest to potrzebne do pisowni.

Czemu [ɴ] przeszkadza?

@Widsið Przepraszam, zawsze zapominam :(
Dla większej czytelności. Nawet ja nie lubię "i" z umlautem, ale zgodnie z sugestią CookieMonstera używam diarez w dyftągach. Wyjątkiem jest oczywiście "ë", bo [e] i [ɛ[ występują bardzo często, a umlaut się tak bardzo w oczy nie rzuca. Myślałem jeszcze nad jedną kropką dla "e", ale toby tylko mieszało. Wracając do "i", nazwy "mocne" odnoszą się do fonetyki - z /i/ nic się nie dzieje, natomiast /ı/ jest "ruchome" i nie bierze udziału w tworzeniu przegłosu - dlatego "słabe".
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: Ghoster w Luty 01, 2014, 20:07:33
Cytat: ArturJD
Ŵ było pierwotnie [w], natomiast ù było krótkim /u/, które zdegradowało się do roli [w], więc podobnie jak z polskimi "u" i "ó". Natomiast "y" i " ĵ "  mają zastosowanie w pisowni. Mógłbym dorobić bajeczkę o tym, że to były dwa różne fonemy, ale po co? Po prostu jest to potrzebne do pisowni.
Nie jest; sprawia tylko, iż ortografia konlangu zbiera nieprzychylne oceny.

Cytat: ArturJD
Czemu [ɴ] przeszkadza?
Ponieważ nie masz [n], taka sytuacja jest wysoce niemożliwa.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Luty 19, 2014, 10:49:54
Niedługo zajmę się poprawianiem poprzednich wpisów. Tymczasem:

Złożenia morfosyntaktyczne

1.   Absolutivus cum adiectivis (ACA) – pojawia się, gdy podmiotowi w zdaniu są przypisane liczne przymiotniki go opisujące, a zdanie koncentruje się właśnie na tych przymiotnikach. Pomija się wtedy orzeczenie (najczęściej „być”),  podmiot występuje w absolutivie, a opisujące go czasowniki w nominativie. Nie ważne, czy do podmiotu w pierwszym zdaniu odnosi się czasownik zdania następnego, który wymusiłby przyjęcia przypadku mianownika. Czasami się trzeba zastanowić, czy użyć ACA czy zwykłego podmiotu w nominativie. Zmieni się wtedy nieco kontekst zdania. Konstrukcji tej nie stosuje się nigdy, jeśli pojawia się tylko jeden przymiotnik.

Stefanabs (jest) ambitnynom i zdolnynom.

Nigdy nie można dokładnie podać, kiedy stosuje się konstrukcję ACA. Poniżej podany jest przykład tego samego zdania w różnych kontekstach:

Sprawiedliwynom i dobrynom rycerzABS jedzie do króla. – To zdanie mogłoby rozpoczynać bajkę o sprawiedliwym i dobrym rycerzu i być introdukcją jego postaci. Jak widać, mimo, że rycerz jedzie i podmiot powinien być w nominativie, znajduje się w absolutivie co nie oznacza, że podmiot jest pacjensem; można to poznać po przypadku w jakim znajdują się przymiotniki.

Sprawiedliwynom i dobrynom rycerzNOM jedzie do króla. – Zdanie aktywne jak każde inne; podmiot w mianowniku wykonuje jakąś czynność

Sprawiedliwyabs i dobryabs rycerzabs czeka na rozkaz od króla – Zdanie pasywne jak każde inne, podmiot w absolutywie z czasownikiem nieprzechodnim.


2.   Essivus i possessivus

Te przypadki są nieco odmienne od innych z powodu ich budowy. Odmieniają się przez nie tylko złożenia rzeczownikowe. Ich końcówki są zależne od tego, jaką rolę w zdaniu pełni rzeczownik: orzecznika/dopełnienia bliższego lub przydawki. Ponadto, odmieniają się również przez osoby i czasy.

a)   Schemat odmiany essivi orzecznika:
P + [Dr(mianownik) + eb + K]

b)   Schemat odmiany essivi przydawki:
P + [Dr(dopełniacz) + eb + K]

Essivus orzecznika stosuje się, gdy chce się ominąć czasownik „być”:

A èba namúıhȷou => A namúıhȷëba (A namúihȷ(ou+e)ba) – Ja jestem człowiekiem, ja to człowiek

Essivus przydawki stosuje się w zdaniach podrzędnie złożonych:

Líkë namúıhȷër áeıpsȷeinebeit - Zabiłem człowieka-szpiega/człowieka, który był szpiegiem.

W przypadku, gdy mamy dwa (lub więcej) orzeczenia imienne w zdaniu, należy zdecydować, które jest nadrzędne:

Namúıhȷou rëdúmȷërebei liŵrënosírpȷëba - Człowiek, który był mordercą, będzie więźniem.

Namúıh-ȷou   rëdúm-ȷër-eb-ei   liŵ-rënosírp-ȷou-eb-a

c)   Schemat odmiany possessivi dopełnienia bliższego.
P + [Dr(biernik) + aeh + K]

d)   Schemat odmiany possessivi przydawki.
P + [Dr(dopełniacz) + aeh + K]

Stosowane analogicznie do przypadku essivi.

3.   Czasowniki modalne i odpowiedniki polskiego bezokolicznika.
W staroawirskim nie ma bezokolicznika jako takiego. Od biedy może to być sam człon czasownikowy „C”, lecz nie jest on stosowany w mowie na co dzień. Awirczycy mają jednak świadomość jego istnienia jako osobnego tworu. Jeśli spyta się awirczyka, jak jest po staroawirsku „myśleć”, odpowie „knív”, czyli użyje samego członu.

Po czasownikach modalnych zawsze następuje złożenie imiesłowowe (C + Dp).

Należy też pamiętać, że podmiot w zdaniu z czasownikiem modalnym (oprócz „chcieć” – „tnoŵ”) podmiot jest w absolutywie.

Gódȷou tnoŵa tıóo – Pies chce jeść (dosłownie: pies chce [być] jedzącym)

Gódȷour naeı tıóo – Pies może jeść (dosłownie: pies może [być] jedzącym)

Złożenia imiesłowowe stosuje się również, gdy chce się opisać jakoś sytuację. Występuje wtedy złożenie nietypowe:

C + K + Dp, gdzie K to końcówka odmiany koniugacyjnej zawsze w III os. l. poj, a Dp to końcówka deklinacji przymiotnikowej zawsze dla rodzaju nijakiego

Ríheto péphjërew réphjëwëss - Słychać kroki na schodach.

Do publikacji jeszcze złożenia z vocativem i można uznać język za (prawie) skończony.
Tytuł: Odp: Staroawirski
Wiadomość wysłana przez: ArturJD w Luty 20, 2014, 19:17:09
4.   Imiona

Staroawirskie imiona odmieniają się w koniugacji przymiotnikowej. Wyjątkiem jest mianownik i absolutyw, gdzie jest końcówka zerowa.

Cıránd – Kyrand
Alenná - Alenna

Cıránd víget Alennèiph nıgí∙jër. Cıránd ıpáehet – Kyrand dał Alennie pierścień. Kyrand jest zadowolony. (Podmiot celowo powtórzony).

Rozpatrzmy przez chwilkę te dwa zdania dla przypomnienia kilku rzeczy:

•   W pierwszym zdaniu Kyrand jest agensem (jest w nominativie), w drugim wyraża stan (cieszy się) (jest w absolutivie). Mimo to, wyraz Kyrand nie zmienił się, mimo, że gramatycznie pełni dwie różne role.
•   Przegłos: Alenná+eiph => Alennèiph (eiph to końcówka dativu deklinacji przymiotnikowej żeńskiej)
•   Nıgí∙jër – od nıgír (pierścień). Przy dodaniu końcówki <ȷër> deklinacji rzeczownikowej męskiej, r stało się nieme (zapisywane jako <∙>, a <ȷ> [j] przeszło w <j> [ʒ]


5.   Vocativus

Vocativus w eksklamacjach stosuje się tylko w przypadku, gdy się kogoś woła, szuka, kiedy „NIE MA SIĘ Z NIM KONTAKTU WZROKOWEGO”.

Cırándaor, réŵ soŵèbes? – Kyriandzie, gdzie jesteś? – powiedział członek grupy poszukiwawczej.
<aor> to vocativus absolutivi, <soŵ> to przyrostek indukujący tryb łączący używany w pytaniach.

Fıáŵyarc, aeıŵ soŵıádët? – Żono, dlaczego umarłaś?

Vocativus można też stosować podczas emocjonujących wypowiedzi.
Nosrëpjërwas, plëhass! – Ludzie, pomóżcie! – wypowiedź polityka, albo kogoś umierającego na środku ulicy.

Bardzo niegrzecznie jest używać imienia w vocativo osoby, z którą się rozmawia
Cırándao, üdvíges áȷeiph táv – Kyrandzie, daj mi to. Rozmówca okazuje tutaj Kyrandowi lekceważenie.
Cıránd, üdvíges áȷeiph táv – Kyrand, daj mi to. Zdanie o neutralnym charakterze.

Vocativus można też zamienić z dowolnym przypadkiem w zdaniu, aby podkreślić jego znaczenie.
Üdvíges godȷër Cirándaeph – Daj psa Kyrandowi.
Üdvíges gódȷorw Cırándaeph – Daj psie Kyrandowi – pies w vocativie, Kyrand w dativie (normalnie).  Różnica znaczeniowa jest taka, że rozmówca zaznacza, że ma to być pies, a nie np. kot.
Üdvíges gódȷër Cırándaor – Daj psa Kyrandzie – pies w accusativie (normalnie), Kyrand w vocativie passivi. Różnica znaczeniowa jest taka, że rozmówca zaznacza, że adresat wypowiedzi ma dać psa Kyrandowi, a nie innej osobie.


6.   Określoność i nieokreśloność

Nie jest to cecha szczególnie częsta (czytaj: prawie nieużywana), ale można się z nią spotkać.

Złożenie rzeczownikowe określone wyjątkowe:
P + Dp (rodzaj gramatyczny P) + Dr (rodzaj męski)
Gınícȷou => Gınícaoȷou – ten król (który jest wspaniałym i najpotężniejszym o niesłychanej mądrości)

Złożenie rzeczownikowe określone pospolite
P + Dp (rodzaj gramatyczny P) + Dr (rodzaj żeński)
Gınícȷou => Gınícaoyo – ten król (król jak król, ale mowa jest o tym jednym konkretnym królu)

Złożenie rzeczownikowe nieokreślone:
Gınícȷou => Gınícaoȷë – król (jakiś król, ogólnie król, idea istoty zwanej „królem”)
W zdaniu odmieniają się oba człony.