Autor Wątek: Etymologijni szujodruhowie, czyli fałszywe kognaty  (Przeczytany 114618 razy)

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #375 dnia: Grudzień 02, 2014, 00:15:10 »
No właśnie, to nie jest jakaś durna kalka z angielskiego "olive oil", która ma tyle sensu, co masło maślane? W sensie, dla mnie oliwa jest tylko z oliwek, z rzepaku jest olej, mylę się?
 

Offline Todsmer

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #376 dnia: Grudzień 02, 2014, 00:18:53 »
Jeśli to kalka, to wyjątkowo durna, bo zjebana. Olive oil powinno się tłumaczyć jako olej oliwkowy (i faktycznie, taka nazwa występuje na wiki). Komuś się skojarzyło olive z oliwa, no i mamy.
 

Offline Wedyowisz

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #377 dnia: Grudzień 06, 2014, 22:29:37 »
uroda i урод (bo урод jest z ѫродъ)

Cytat: Noqa
Co mnie cieszy, bo zawsze ta oliwa z oliwek mi pachniała jakimś przekrętem.

No, przecież oliwę robi się z maślin; nawet Rumuni to wiedzą.
стань — обернися, глянь — задивися
 

Offline Widsið

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #378 dnia: Grudzień 07, 2014, 00:00:44 »
wyjątkowo durna, bo zjebana.
Nieco masło maślane ;)
 

Offline Wedyowisz

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #379 dnia: Grudzień 15, 2014, 12:31:32 »
rumuńskie lăsa „(m.in.) pozwalać” i niem. lassen „(m.in.) pozwalać”
стань — обернися, глянь — задивися
 

Offline Todsmer

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #380 dnia: Grudzień 16, 2014, 23:58:35 »
Uwaga, uwaga:

Szkockie (gaelickie) òl (napój alkoholowy) i szw., isl. öl (piwo).

Co ciekawe, òl jest kognatem piwa :)
 

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #381 dnia: Grudzień 17, 2014, 00:13:20 »
Uwaga, uwaga:

Szkockie (gaelickie) òl (napój alkoholowy) i szw., isl. öl (piwo).

Co ciekawe, òl jest kognatem piwa :)

JAK???
 

Silmethúlë

  • Gość
Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #382 dnia: Grudzień 17, 2014, 00:24:47 »
O tak.

Warto wspomnieć, że òl to również po prostu picie (tj. rzeczownik od czasownika pić, a także forma podstawowa tego czasownika, czyli imp. 2sg.). Na dodatek w irlandzkim ól występuje tylko w tym znaczeniu, co może sugerować, że w szkockim znaczenie napój alkoholowy wzięło się przez skojarzenie z nordyckimi (bo wpływy nordyckie w Szkocji były dość silne, w przeciwieństwie do względnie odizolowanej Irlandii).
« Ostatnia zmiana: Grudzień 17, 2014, 00:27:20 wysłana przez Silmethúlë »
 

Offline Jarobor

  • Wiadomości: 31
Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #383 dnia: Grudzień 17, 2014, 15:35:17 »
A jak się do tego ma nasze olъ. Po polsku, zdaje się, było ół?
 

Offline Wedyowisz

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #384 dnia: Grudzień 17, 2014, 17:43:11 »
O polskim ół nigdy nie słyszałem: słownik Vasmera i ESSJA podają tylko kontynuanty wschodnio- i południowosłowiańskie. Prasł. *olъ jest kognatem lit. alus „piwo”, staronord. ǫl „piwo”, może łac. alūmen „ałun”. Bodaj szerzej poświadczony jest derywat *olovina, ale też tylko na południu i wschodzie.

Ten wyraz celtycki jest za to podobno jakimś pociotkiem naszego pić (i piwo), łac. pōtio, lit. puota „biesiada z piciem”, z celtycką utratą p.

Można by zapytać, w co teoretycznie rozwinęłoby się owo PIE *h₂elu- w celtyckich? Nie wiem, czy jest tu ktoś na tyle otrzaskany z celtycką diachronią, by na to próbować odpowiedzieć.
« Ostatnia zmiana: Grudzień 17, 2014, 18:17:18 wysłana przez Wedyowisz »
стань — обернися, глянь — задивися
 

Offline Todsmer

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #385 dnia: Grudzień 17, 2014, 19:45:29 »
Można by zapytać, w co teoretycznie rozwinęłoby się owo PIE *h₂elu- w celtyckich? Nie wiem, czy jest tu ktoś na tyle otrzaskany z celtycką diachronią, by na to próbować odpowiedzieć.
Na szybko się z tym zapoznałem :)

Wygląda na to, że w PCelt. mielibyśmy *alu- (może z końcówką s?), natomiast w staroirlandzkim byłoby to *aul?
 

Offline Noqa

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #386 dnia: Grudzień 17, 2014, 23:24:44 »
A wie ktoś, jakie procesy tłumaczą takie przekształcenie *peh₃ > òl? Swoją drogą to wikiopedyjna strona naprawdę pozwala poczuć jedność z rodziną indoeuropejską, chyba niemal każdemu językowi coś z tego rdzenia pozostało, a często wręcz w niezmienionej postaci.

Wygląda na to, że kognatem polskiego piwa jest angielskie, a już i polskie ale.
At him he yelled and yelped, tackling with taunting and dauntings; he tied and tacked him tightly and tautly, and killed him and quelled him and quenched him.
 

Offline Todsmer

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #387 dnia: Grudzień 18, 2014, 19:14:19 »
A wie ktoś, jakie procesy tłumaczą takie przekształcenie *peh₃ > òl? Swoją drogą to wikiopedyjna strona naprawdę pozwala poczuć jedność z rodziną indoeuropejską, chyba niemal każdemu językowi coś z tego rdzenia pozostało, a często wręcz w niezmienionej postaci.
PIE *péh₃tlom > PCelt *pōtlom > Celt. *ɸōtlom

Potem utrata nagłosowego ɸ, utrata końcówki -om (chyba z przejściem w -on po drodze) i uproszczenie zbitki *tl > l

Cytuj
Wygląda na to, że kognatem polskiego piwa jest angielskie, a już i polskie ale.
Chyba nie, ale to kognat północnogermańskiego öl, i słowiańskiego *olŭ.
 

Offline Wedyowisz

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #388 dnia: Grudzień 18, 2014, 19:56:12 »
rum. trece „przechodzić” i ang. to trek
стань — обернися, глянь — задивися
 

Offline Noqa

Odp: Etymologijni szujodruhowie, czyli false friends
« Odpowiedź #389 dnia: Grudzień 18, 2014, 20:18:48 »
Cytuj
Chyba nie, ale to kognat północnogermańskiego öl, i słowiańskiego *olŭ.

A, no to przepraszam.
At him he yelled and yelped, tackling with taunting and dauntings; he tied and tacked him tightly and tautly, and killed him and quelled him and quenched him.