Autor Wątek: Porównanie języków sztucznych  (Przeczytany 5159 razy)

Offline Henryk Pruthenia

  • Der Untermenschenbändiger
  • Moderatór
  • Wiadomości: 5 851
  • Pochwalisze: 212 razy
  • Pieśń Arjów!
    • Mój konlangerski dorobek
  • Konlangi: Ziemskie, Kyońskie, Adnackie; autor neszszszczyzny
Odp: Porównanie języków sztucznych
« Odpowiedź #30 dnia: Maj 23, 2020, 13:46:56 »
czy przejścia z przymkniętych do przymkniętych (germańskie?)
???
Półprzymkniętych, poprawiłem.

To i ja wiem, ale o takiej realizacji nie świadczy. A dane z polskiego, rosyjskiego i białoruskiego (gdzie *y to samogłoska centralna) i ukraińskiego i łużyckich (gdzie jest bardziej przednia) w ogóle nie poświadcza wymowy tylnej w jakimkolwiek bliższym etapie języka. Dodatkowo samogłoski długie tylne mają raczej tendencję do przesunięcia do przednich (romańskie, celtyckie), czy przejścia z przymkniętych do przymkniętych (germańskie?), niż do stracenia zaokrąglenia.
Jeśli dobrze rozumiem, szło to wg ciebie raczej jakoś tak: /u/ > /ʉ/ > /ɨ/? No ok, nie wykluczyłbym  Ale to też gdybanie. I akurat to, że w większości języków słowiańskich (nawet nie wszystkich, bo rusiński) kontynuanty *y są dziś bardziej lub mniej przednie to żaden argument. Tak samo fakt, że /u/ często przesuwa się do przodu bez utraty zaokrąglenia (ten akurat proces zaszedł też w moim pomorskim, podobnie jak w niektórych gwarach kaszubskich) sam w sobie o niczym nie świadczy. Kontrprzykładem zdaje się np. japoński, gdzie /u/ jest płaskie - choć pytanie, jaka jest jego etymologia.
Tak, u: > ʉ:/ɨ:. Bez żadnego /ɯ:/ po drodze, inaczej rozsunięcie się /u/ oraz /u:/ poprzez centralizację drugiego.

Dyne synchronii wskazują raczej na taką tendencję rozjeżdżania się głosek, nie bez powodu dźwięk /ɯ/ jest bardzo rzadki, gdy takie /ɨ/~/ə/ nie jest takie rzadkie nawet wśród PIElangów.

Co do japońskiego, temu dźwiękowi towarzyszą inne jeszcze procesa w wymowie, to nie jest po prostu /ɯ/.

Oczywiście, nie sprawdzimy tego w żaden sposób, jak było. Po drodze mógł w sumie być ejektyw z przydechem, a i tak byś tego nie sprawdził. Co do argumentu z rusińskim - zasady rekonstrukcji każą sugerować się bardziej argumentami ilościowymi i zwartości dialektalnej (u wszystkich słowiańskich kontynuanty *y za jego wyjątkiem to albo samogłoski centralne, albo przednie), dodatkowo rusiński nie jest w centrum pierwotnej praojczyzny Słowian, co kazałoby sugerować, że tylne /ɯ/ przeszło by dość późno jednocześnie u północnosłowiańskich i południowosłowiańskich w formy bardziej przednie, a tylko w rusińskim zostało /ɯ/. Pewniej to po prostu lokalna zmiana. Zgodnie z brzytwą Ockhama raczej sugerowałoby się to pierwsze.

Co nie przeszkadza oczywiście temu, by na jakimś przed wspólno-prasłowiańskim etapie rzeczywiście było jakieś /ɯ:/, choć ja osobiście w to nie wierzę.

Offline Yenzor

Odp: Porównanie języków sztucznych
« Odpowiedź #31 dnia: Maj 23, 2020, 18:10:28 »
Ok, możliwe. Na polskiej Wikipedii jest podana wersja z /ɯ/, ale moży być błędna. W sumie spoko, utwierdza mnie, że warto było zmieszać z /i/.