Tekst źródłowy strony Tangijska Wojna Domowa

{{TWD Tabela}}
'''Tangijska Wojna Domowa''', '''"TWD"''' ({{Ayu termin|{{Ayu|Τανγυανὰ Κα‘υ‘υρον}}|Tanguanà Ka‘u‘ron|'tʰaŋgwana 'kʰaʔʉʔʉɾon}}) - duży i długotrwały zbrojny konflikt wewnętrzny [[Tangia (9866 EK)|Imperium Tangii]] w okresie 6 Neunau 9901 [[EK]] - 2 Fo'onau 9999 [[EK]] bezpośrednio po [[Tangijska Zimna Wojna Domowa|tangijskiej Zimnej Wojnie Domowej]] lat 9867 [[EK]] - 9900 [[EK]] i w następstwie [[Impakt Kunatlyjski|uderzenia meteorytu]] w miasto stołeczne [[Kun Atla]] w 9867 [[EK]]. W wojnie brały udział aż cztery frakcje: imperialiści, republikanie, komuniści i separatyści. O ile zniszczenie [[Kun Atla]] bywało nazywane "dekapitacją Tangii", szczególnie w sąsiednim [[Secht|Sechcie]], o tyle TWD w 37 lat ciężkiego konfliktu złamała kręgosłup całemu państwu, i do jej końca w roku 9999 [[EK]]:
# Cesarstwo Tangijskie całkowicie rozpadło się, po 1152 latach ziemskich.
# ⅓ populacji poległa wskutek działań wojennych, skutków zaniku rządów prawa takie jak bandytyzm, działań ekstremistycznych grup (od politycznych po religijne), panującego głodu i głębokiego kryzysu gospodarczego, masowej emigracji uchodźców, oraz nieudolności poszczególnych rządów do zwalczania fal epidemii chorób szalejących po regionie.
# Z globalnie rozpoznawanej potęgi, równej innym mocarstwom, obszar stał się polem gier politycznych wszystkich okolicznych, rywalizujących ze sobą mocarstw.
Wojna straumatyzowała populację regionu, tak wewnątrz, jak i na zewnątrz i nieodwracalnie zmieniła historię Tangii. Na [[Wyspy Tangijskie|wyspach tangijskich]], w późniejszych fazach przeciągającej się wojny na wyniszczenie, dwie podstawowe frakcje, imperialiści i republikanie, straciły panowanie nad ludźmi i terenem na rzecz idealistycznie nastawionych komunistów, którzy zakończyli konflikt, zakładając stosunkowo krótkotrwałe państwo zwane [[Akioka]]. To państwo następnie padło ofiarą rozbioru [[Państwo Neszów|neszyjsko]]-[[Secht|sechtońsko]]-[[Buania|buańskiego]], i nowa złota epoka w historii Tangii zaczęła się dopiero po odzyskaniu niepodległości.

Technologicznie i obrazowo wojna przypominała ziemską pierwszą wojnę światową i była analogicznie transformatywna, zasadniczo dzieląc dzieje na "przed" i "po". Przed - okres imperialny, z cesarzem, z wyzyskiem chłopstwa, robotników, uciskiem niewolników, wielka waga [[karaizm|religii]], żyjące poprzednimi tradycjami. Po - zakaz niewolnictwa, większe prawa robotników, chłopów, wyraźnie większy udział kobiet w aktywności ekonomicznej i politycznej, laicyzm, humanizm, egalitaryzm. Przed - kawaleria, okręty, po - pierwsze pojazdy spalinowe czołgi, okopy, karabiny maszynowe, samoloty dwu- i trójpłatowe. Był to obszar rewizji zewnętrznych granic politycznych oraz tych wewnętrznych, administracyjnych. Transformacja objęła wszystkie obszary życia, także np. w dziedzinach medycyny, ale też prozaicznych jak moda i sztuka. Przede wszystkim jednak pochłonęła wielką liczbę istnień ludzkich i sprowadziła na Tangię czarne czasy i serię dalszych nieszczęść.

=Przyczyny wojny=
Zrozumienie konfliktu w większej perspektywie należy rozpocząć od samej idei cesarstwa oraz oddzielnie od historii [[wyspa Kaori|wyspy Kaori]] i [[Buania|Buanii]]. W czasach średniowiecznych, nacje wyspy Kaori toczyły ze sobą zażarte wojny o [[Korona Kaori|Koronę Kaori]], bogato zdobiony, znacznej wielkości [[Nuaria|staronuaryjski]] artefakt uznany za symbol władców wyspy, aż do [[Wielka Wojna o Koronę Kaori|Wielkiej Wojny o Koronę Kaori]] w 6900-6911 [[EK]]. Wojna była tak zażarta i tak bezskuteczna, że doprowadziła do założenia tzw. [[Tangia (6911 EK)|Unii Tangijskiej]] w 6911 [[EK]]. Wtedy, [[cesarz Tangii]] był odpowiednikiem [https://pl.wikipedia.org/wiki/Spiker_Izby_Gmin spikera Izby Gmin w UK] i nadzorował prace [[Rada Państwa Tangia|Rady Państwa]], aczkolwiek z prawem głosu. Taki stan rzeczy trwał do 9509 a 9640 [[EK]], kiedy [[Tangia (9640 EK)|Tangia uległa transformacji]] w totalitarny i znacznie bardziej religijny, pseudoteokratyczny system cesarski. [[Buania]] z kolei funkcjonowała od zarania dziejów jako mniej lub bardziej scalony związek plemion Bu ([[język buański|bu.]] ''Bujotuoñ''), szczególnie po roku 8978 [[EK]]. Buania dołączyła dobrowolnie do Unii Tangijskiej po roku 9266 [[EK]].

Bliższy kontekst TWD należy rozpocząć od końca [[Trzecia Wojna o Saakę|Trzeciej Wojny o Saakę]] między 2 Puronau 9654 [[EK]] a 14 Ra'anau 9662. Tangia i Buania wyszły wtedy zwycięsko z wielkiej wojny z [[Secht]]em, anektując cały [[Pinu|półwysep Pinu]], zagarniając wielką liczbę niewolników. Kraj zawarł też pakt o nieagresji z północnym [[Państwo Neszów|Państwem Neszów]] i wszedł w [[Tangia (złoty wiek)|Złoty Wiek]] 9654 - 9750 [[EK]], szczyt swojej historycznej potęgi. To do tradycji tych czasów odwoływali się [[Teilanrai|Imperialiści]].

Tangia nie była w stanie utrzymać swojej integralności bez reform, które w ultratradycyjnym kontekście politycznym były niemożliwe. W okresie późnocesarskim, pomimo że trwał zaledwie nieco ponad czterdziestu lat ziemskich, doszło do aż dwunastu katastrof, zwanych plagami. W późniejszych czasach wyróżniono następujące:
# [[Pierwsze powstanie niewolników w Tangii|Pierwsze powstanie niewolników]] (9750 EK - 9751 EK) - powstanie ''uronlera'' z ważnych prowincji [[Orumilo ni Reitika mau|Orumilo ni Reitika]], [[Kun Atla mau|Kun Atla]], [[Saboem mau|Saboem]], [[Kehaem mau|Kehaem]], [[Feutsyem|Feutsyem]] i [[Pobeem mau|Pobeem]]. Krwawo stłumione przez [[Aranu]], niewolników wbito na pal, co wywołało odrazę pozostałych prowincji i interwencję cesarza. Kryzys ideologiczny.
# [[Kryzys gospodarczy Komu'ole]] - kryzys wywołany przez bańkę spekulacyjną wokół akcji [[Akeira mau|akejryjskiej]] spółki akcyjnej Komu'ole ("Krab i Harpun"). Spółka pompowała swoje akcje zadłużeniem państwowym i w rzeczywistości nie posiadała dostatecznych realnych wyników finansowych. Sytuację pogorszyły powiązania spółki z bankami kaoryjskimi. Opublikowanie wyników audytu spółki doprowadziło do paniki spekulantów, których wycofanie aktywów nie tylko doprowadziło do bankructwa spółki, ale też do gwałtownego wycofywania aktywów z banków tangijskich, co doprowadziło do silnego, choć lokalnego kryzysu finansowego.
# [[Epidemia dżumy w Tangii|Epidemia dżumy]] (9751 EK - 9754 EK) - epidemia dżumy, która przeszła od wybrzeży Pinu po całym regionie.
# [[Drugie powstanie niewolników w Tangii|Drugie powstanie niewolników]] (9784 EK - 9787 EK) - olbrzymie powstanie niewolników, którzy przez krótki czas okupowali część terytorium tangijskiego, wzmocnione przez odbywające się w tym samym czasie powstanie chłopów.
# [[Pierwsze powstanie chłopów w Tangii|Pierwsze powstanie chłopów]] (9785 EK - 9787 EK) - ogromne powstanie chłopów w całej Tangii i Buanii, które odbywało się równocześnie z powstaniem niewolników.
# [[Trzecie powstanie niewolników w Tangii|Trzecie powstanie niewolników]] (9801 EK - 9802 EK) - małe powstanie niewolników w kilku prowincjach imperium w efekcie zignorowania polityki rozejmu w części pro-niewolniczych prowincji. Zakończone rozejmem z warstwą szlachecką i cesarską, złagodzeniem wielu praw.
# [[Epidemia grypy w Tangii|Epidemia grypy]] (9803 EK - 9807 EK) - najgorsza epidemia w historii Tangii.
# [[Komuna Hatlangao]] (9822 EK) - epizod przejęcia części struktur państwowych przez komunistów z Hatlangao ([[Nomeurai mau|Nomeurai]]), zakończony zakazaniem ideologii socjalistycznych i komunistycznych całkowicie, kluczowe osoby wywieziono na statkach na antarktykę.
# [[Drugie powstanie chłopów w Tangii|Drugie powstanie chłopów]] (9842 EK - 9844 EK) - buańskie powstanie chłopów, stłumione głównie przez potężną w Buanii prywatną magnaterię.
# [[Palma i Rak]] (9860 EK - 9865 EK) - delegalizacja niewolnictwa w części prowincji i jednocześnie zaostrzenie traktowanie niewolnictwa w innych prowincjach, gwałtowne niepokoje międzyregionalne podsycone ambicjami poszczególnych [[kaoritanu]]. Ideologiczna polaryzacja lokalnych dowódców armii i floty. Interwencja cesarza powstrzymuje wybuch wojny domowej.
# [[Kryzys gospodarczy Pakoli]] (9865 EK - 9866 EK) - nieudolna zmiana polityki monetarnej w połączeniu z próbami udowodnienia wciąż jakiejś dozy wierności cesarzowi i wiary w dobro, które przychodzi wraz z posłuszeństwem cesarzowi, doprowadza do hiperinflacji i potężnego kryzysu gospodarczego w momencie zaraz ryżu i ziemniaków.
# [[Impakt Kunatlyjski]] (9866 EK) - meteoryt uderza w stolicę kraju, unicestwiając ją, wraz z cesarzem i jego rodziną.
# [[Wielki Głód w Atirai]] (9867 [[EK]]) - czasami wymieniana trzynasta plaga. Po unicestwieniu stolicy i struktur cesarskich przez uderzenie meteorytu doszło do załamania się i tak chwiejnej państwowości tangijskiej, i kiedy ta pogrążyła się w [[Tangijska Wojna Domowa|wojnie domowej]], wszelka komunikacja pomiędzy przeludnioną wyspą [[Atirai mau|Atirai]] a resztą cesarstwa ustała. Na wyspie wybuchł głód.
{{Główny artykuł|Impakt Kunatlyjski}}
Szczególnie ważna była katastrofa naturalna [[Impakt Kunatlyjski|uderzenia meteorytu w stolicę]], które unicestwiło miasto wraz z ostatnim cesarzem kraju [[Raokora yu Reil]]em. Uderzenie miało wpływ na plony przez 1-2 lata i znacznie wzmocniło napięcia wewnątrz Tangii.
{{Główny artykuł|Tangijska Zimna Wojna Domowa}}
W latach 9867-9900 [[EK]], od śmierci cesarza w zagładzie [[Kun Atla]] do początku wojny w 9900 [[EK]], trwała [[Tangijska Zimna Wojna Domowa]], gdzie państwo jeszcze trzymało się w miarę w całości, mimo bardzo silnych podziałów wewnętrznych i wysokiego napięcia społecznego, powodującego liczne lokalne starcia, wraz z niewydolnością organizacji państwowych.

=Główne frakcje=
W wojnie brały udział aż cztery frakcje: Imperialiści, Republikanie, Komuniści i Separatyści. Mimo znacznych różnic, podstawową różnicą były tradycje:
# Imperialiści - ultrakonserwatywny, odgórny ruch podtrzymujące dotychczasowe tradycje.
# Republikanie - rewizjonistyczny, odgórny ruch pragnący zmodernizować kraj.
# Komuniści - rewolucyjny, oddolny ruch pragnący zaprowadzić swoją tradycję.
# Separatyści - rewolucyjny, oddolny ruch podkreślający lokalne tradycje.
Frakcje są dokładniej opisane poniżej.
==Cesarstwo==
[[Plik:10016-V5.png|400px|thumb|right|Z lewej: [[Tane'ane Fo'alai]], [[Orumilo|orumilski]] [[kaoritanu]] i przywódca imperialistów [[wyspa Kaori|kaoryjskich]]. Z prawej: [[Nytu Duok]], [[Saboat|saboacki]] ([[Buania|buański]]) magnat uważający się za następnego cesarza.<br/>{{mj}}]]{{Główny artykuł|Teilanrai}}
[[Plik:Flaga imperialistów.png|400px]]

'''Imperialiści''' lub po prostu '''Cesarstwo''' ({{Ayu|Τηλανλεραρὰι}} ''Teilanlerarài'' /{{IPA|'tʰejɫanɫeɾaʔˌraj}}/) , w uproszczeniu {{Ayu|Τηλανρὰι}} ''Teilanrài'') to kontynuacja struktur i tradycji [[Tangia (złoty wiek)|Imperium Tangii]].
* '''Stolica:''' [[Orumilo]] & [[Saboat]]
* '''Barwy:''' Granatowy (Kaori, Pinu) & Pomarańczowy (Buania)
* '''Ideologia:''' Podtrzymanie tradycji imperialnych i religii karajskiej. Wybór nowego cesarza. Unitaryzm. 
* '''Osiągnięcia:''' Stworzenie cesarstwa Buanii z faktycznym cesarzem, którzy rządził większość okresu. Niedopuszczenie do zajęcia fortecy w Tau Atla z cennymi archiwami historycznymi, przepisanie wielu dzieł z papieru na trudny do zniszczenia i stopienia kamień. Utrzymanie handlu międzynarodowego i floty. 
* '''Porażki:''' Wprowadzenie stanu wojennego na wszystkich terenach, stosowanie wszelkich metod masowego zniszczenia, szczególnie broni chemicznej. Publiczne egzekucje. Masowy terror.
Głównymi przywódcami byli [[Tane'ane Fo'alai]], [[Orumilo|orumilski]] [[kaoritanu]] i przywódca imperialistów [[wyspa Kaori|kaoryjskich]], oraz [[Nytu Duok]] - [[Saboat|saboacki]] ([[Buania|buański]]) magnat uważający się za następnego cesarza.

==Republika==
[[Plik:10017-V6.png|200px|thumb|right|[[Tau Tarikanan ū Naratai]], zwany Dziadkiem Republiki.<br/>{{mj}}]]{{Główny artykuł|Inyorai}}
[[Plik:Flaga Republikanska.png|400px]]

'''Republikanie''' lub po prostu '''Republika''' ({{Ayu|Ινγιομευρατοαρὰι}} ''Inyomeuratoarài'' /{{IPA|'ʔinjomœːɾato.aˌraj}}/) , w uproszczeniu {{Ayu|Ινγιορὰι}} ''Inyorài'') to prodemokratyczna, liberalna, humanistyczna wersja zreformowanego państwa tangijskiego.
* '''Stolica:''' [[Naratai]]
* '''Barwy:''' Złoty i biały, w późniejszych czasach z granatowymi lub błękitnymi motywami
* '''Ideologia:''' Demokracja i trójpodział władzy (wykonawcza + sądownicza + ustawodawcza). Ustrój federalny. Konstytucja. Edukacja powszechna i wybory na przedstawicieli w poszczególnych, nowo rozrysowanych granicach stanów wewnętrznych. 
* '''Osiągnięcia:''' Opracowanie konstytucji Tangii, zakazanie niewolnictwa i stanu szlacheckiego, uwłaszczenie chłopstwa, narysowanie granic wewnętrznych na nowo, wprowadzenie wolności wyznania religii przy oddzieleniu jej od państwa, działania antymonopolowe i antymagnateryjne, wprowadzenie zasad chroniących interesy rolników i robotników, ochrona dzieci i kobiet. Zachowanie małej części tradycji i ochrona historii. 
* '''Porażki:''' Masowy terror wobec osób zw. z dawnymi instytucjami, o ile nie złożyli przysięgi wierności republice. Masowe stosowanie tortur w obozach koncentracyjnych przeznaczonych dla przeciwników politycznych.
Głównymi liderami ruchu byli [[Tau Tarikanan ū Naratai]] nazywany "dziadkiem Republiki", [[Afi Ahari]] i [[Kangari Forwa]].

==Akioka==
[[Plik:10014-V1.png|400px|thumb|right|[[Ken Akirome]], wódz rewolucji komunizmu tangijskiego.<br/>{{mj}}]]{{Główny artykuł|Akiokarai}}
[[Plik:Flaga Akioka.png|400px]]

'''Akioka''', czyli '''Komuniści Tangijscy''' ({{Ayu|Ακιοκαρὰι}} ''Akiokarài'' /{{IPA|'ʔaki.okaʔˌraj}}/), reprezentowali tradycyjną [[Kyon|kyońską]] odmianę komunizmu, którego podstawą była równość wszystkich ludzi i praca, przejęcie zarządzania produkcją i przemysłem przez centralny rząd; podobnie jak na Ziemi, towarzyszył temu znaczny terror. Akiokarai byli brutalną siłą, która w obliczu wzajemnie wyniszczających siebie imperialistów i republikanów wraz z krajem przekonała pozostające w skrajnej biedzie masy społeczne. Akiokarai charakteryzowała się znaczną wewnętrzną fragmentacją, i poszczególne partie polityczne pozostawały zjednoczone głównie na poziomie podstawowych założeń ideowych i koncentracji uwagi przeciwko przeciwnym frakcjom wojny. 

* '''Stolica:''' [[Hatlangao]]
* '''Barwy:''' Czarny
* '''Ideologia:''' Koncentracja władzy w jednoideowej partii. Gospodarka centralnie planowana, odgórne określenie potrzeb i dystrybucja dóbr, zniesienie pieniądza, kulturowe skoncentrowanie uwagi na rolnictwie, budownictwie, przemyśle. Ateizm. 
* '''Osiągnięcia:''' Egalitaryzm populacji i pragmatyzm zajęć społecznych, szczególnie rolnictwa, górnictwa, przemysłu, budownictwa, zrównanie praw chłopów, mieszczan, kobiet. Całkowita zmiana tradycji i ładu społecznego, próba wymazania historii i tradycji ludowych, absolutny zakaz wyznawania jakichkolwiek religii. Idea samowystarczalności i budowy społeczeństwa organicznego. 
* '''Porażki:''' Terror i masowe zbrodnie przeciwko ludzkości, w tym ludobójcze, takie jak mordowanie całych wsi z najdrobniejszych imperialnych przesłanek. Wywoływanie głodu.
Przywódcami byli [[Ken Akirome]], [[Kehate No'ami]] oraz [[Akurai Hangoa]], a także wielu innych.

==Separatyści==
{{Główny artykuł|Winlun}}
[[Plik:Flaga Separatystow.png|400px]]

'''Winlun''' ({{Ayu|Υινλῠν}} ''Winlŭn'' /{{IPA|'wɪnɫɯ̃n}}/), czyli '''Separatyści''' ({{Ayu|Φερυκαρὰι}} ''Ferukarài'' /{{IPA|'feɾʉkaˌraj}}/), szereg frakcji, których podstawowym zadaniem było odłączenie się poszczególnych mau (stanów) byłego Imperium Tangii i ogłoszenie ich niepodległości. Pomimo znacznej różnorodności tych frakcji, łączyła ich idea niepodległości przy dobrym sąsiedztwie, integracji ekonomicznej, ale nie politycznej. Walczyli pod flagą zielonego księżyca, symbolizującego pokój dla regionu.

Odległe regiony, takie jak [[Atirai]] i [[Ma'uri]], odłączyły się z sukcesem. Pozostałe frakcje straciły też panowanie nad Pinu. Na tradycyjnych ziemiach tangijskich i buańskich, frakcja została zniszczona. 

* '''Stolice:''' [[Alai Ara]], [[Ako Lea]], [[Oañiat]], [[Begárýat]]
* '''Barwy:''' różne, kolektywnie ciemnozielony
* '''Ideologia:''' Wrogie nastawienie do cesarstwa. Separatyzm. Koncentracja na regionalnych tradycjach ludowych, faktycznych czy fikcyjnych, ale powszechnie akceptowanych. 
* '''Osiągnięcia:''' Wznowienie ochrony tradycji i języków narodowych, idea "dobrego sąsiedztwa narodów", w wielu miejscach nadanie praw niewolnikom (bez zniesienia niewolnictwa) 
* '''Porażki:''' [[Atyrajska wojna domowa]]. Brak rozsądnego sposobu samodzielnego prowadzenia państwa, prowadzący do głębokich regionalnych kryzysów, cywilizacyjnie wycofujących regiony.

=Tangijska Zimna Wojna Domowa=
{{Główny artykuł|Tangijska Zimna Wojna Domowa}}
<center>[[Plik:Tangia9900EK Bliska.png|600px]]<br/><small>Niebieski - abolicjoniści, czerwony - imperialiści, zielony - separatyści.</small></center>

=Przebieg wojny=
Wojna przebiegała w sześciu fazach:
# 9901 - 9905 [[EK]]: Pierwsze starcia - wojna manewrowa, gwałtowny wzrost działań agresywnych.
# 9905 - 9911 [[EK]]: Faza szczytowej intensywności - wojna totalna.
# 9911 - 9942 [[EK]]: Faza wyniszczająca. Zwycięstwo separatystów w części regionów i koniec wojny.
# 9942 - 9971 [[EK]]: Świt komunizmu tangijskiego, zmiany stron, ofensywa komunistów.
# 9971 - 9986 [[EK]]: Rewolucje we wsiach i miastach tangijskich.
# 9986 - 9999 [[EK]]: Dobijanie pozostałych frakcji, ostatnie oblężenia, legalizacja [[Akioka|Akioki]].

==Faza pierwsza==
[[Plik:10008 v2 canis0000 Large military battle of two armies one armys soldier 0c613db0-dd8b-49c7-8132-8ce96ea99859.png|500px|thumb|right|Bitwa pod [[Luta ni Fari|Alfari]].<br/>{{mj}}]]
Wczesnym rokiem 9990 [[EK]] zachodniokaoryjskie, atlaporyjskie, ahoackie, ñyemskie i wschodniobuańskie terytoria oraz [[Akeira]] i [[Hiranea]] opublikowały wspólną deklarację Republiki, wraz z zakazem niewolnictwa, obowiązkiem szkolnictwa, zniesienie instytucji arystokracji do poziomu tytułu honorowego bez przywilejów i powstanie parlamentów. Przeczuwano konflikt zbrojny i wykorzystywano ostatnie chwile na dozbrojenie się w niemal całym kraju. Wojska imperialne, mocno skoncentrowane w [[Orumilo]] teoretycznie dokonały pierwszego ataku, ale informacja o przemarszu wojsk i przekroczeniu granic lokalnych mau błyskawicznie obiegła [[Wyspa Kaori|wyspę Kaori]] i wojska republikańskie ruszyły im na spotkanie z terenu miasta [[Luta ni Fari|Alfari]] (dawne Luta ni Fari) i rozpoczęły wielkoskalową bitwę 6 Neunau 9901 [[EK]] pod północną pustynią marajską. Po rozpoczęciu walk pod Alfari, wszystkie armie rozpoczęły działania zbrojne, w tym intensywne także w [[Buania|Buanii]]. Do tego Tangia straciła panowanie nad flotą północną, przez co piraci kaoryjscy złamali pakt tangijsko-neszyjski o wzajemnej neutralności i zaczęli atakować neszyjskie statki.
<center>[[Plik:Tangia9990EK Faza 1.png|800px]]<br/></center>
Tabela głównych walk przedstawiona jest poniżej.
<!--
{| class="wikitable" style="text-align: center;" width="100%"
!Nazwa
!Front
!colspan="2"|Strony
!colspan="2"|Siły
!colspan="2"|Straty
!Wynik
!Komentarze
|-
!Bitwa pod [[Luta ni Fari|Alfari]]
|Kaoryjski
|[[Plik:Flaga imperialistów.png|130px]]<br/>[[Teilanrai|Imperialiści]]
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|130px]]<br/>[[Inyorai|Republikanie]]
|[[Plik:Flaga imperialistów.png|50px]] 52 000
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|50px]] 49 000
|[[Plik:Flaga imperialistów.png|50px]] 32 000 zabitych
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|50px]] 19 000 zabitych
|Zwycięstwo Republiki
|
|-
!Wielka bitwa pod Marao Apori
|Kaoryjski
|[[Plik:Flaga imperialistów.png|130px]]<br/>[[Teilanrai|Imperialiści]]
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|130px]]<br/>[[Inyorai|Republikanie]]
|[[Plik:Flaga imperialistów.png|50px]] 124 000
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|50px]] 209 000
|[[Plik:Flaga imperialistów.png|50px]] 65 000 zabitych
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|50px]] 132 000 zabitych
|Nierozstrzygnięta<br/>Okopanie się obu sił
|
|-
!Bitwa pod Perwą<br/>([[Tongami mau|Tongami]])
|Kaoryjski
|[[Plik:Flaga imperialistów.png|130px]]<br/>[[Teilanrai|Imperialiści]]
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|130px]]<br/>[[Inyorai|Republikanie]]
|[[Plik:Flaga imperialistów.png|50px]] 69 000
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|50px]] 67 000
|[[Plik:Flaga imperialistów.png|50px]] 23 000 zabitych
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|50px]] 32 000 zabitych
|Niepewne zwycięstwo Republiki<br/>Okopanie się obu sił
|
|-
!Bitwa morska pod [[Atla Apori]]
|Cieśnina Pinu
|[[Plik:Flaga imperialistów.png|130px]]<br/>[[Teilanrai|Imperialiści]]
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|130px]]<br/>[[Inyorai|Republikanie]]
|[[Plik:Flaga Tangijska TAKATOA.png|50px]] 64 okręty
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|50px]] 51 okrętów
|[[Plik:Flaga Tangijska TAKATOA.png|50px]] 32 okręty zatopione
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|50px]] 20 okrętów zatopionych
|Odwrót sił Imperium
|
|-
!Wielka bitwa pod [[Ahoat]]em
|Buański
|[[Plik:TangiaImperialBuaniaFlag.png|130px]]<br/>[[Teilanrai|Imperialiści]]
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|130px]]<br/>[[Inyorai|Republikanie]]
|[[Plik:TangiaImperialBuaniaFlag.png|50px]] 80 000
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|50px]] 190 000
|[[Plik:TangiaImperialBuaniaFlag.png|50px]] 60 000 zabitych
|[[Plik:Flaga Republikanska.png|50px]] 110 000 zabitych
|Lokalne pyrrhusowe<br/>zwycięstwo Republiki
|
|}-->

==Faza druga==
[[Plik:10010-c zolnierz tangijski.png|500px|thumb|right|Okopy żołnierzy [[Naratai|naratajskich]] i z [[Tounarao]] w [[Tongami mau]].<br/>{{mj}}]]
Faza szczytowej intensywności trwała od 9901 [[EK]] do 9905 [[EK]] i była to wojna totalna. Wszelkie ruchy separatystyczne na [[wyspa Kaori|wyspie Kaori]] zostają zniszczone, a dowódcy Imperium jak i Republiki wysłali do walk dodatkowe siły jeszcze niedoświadczonych żołnierzy, które całymi masami ginęły w bitwach wielkich i mniejszych, przede wszystkim od ognia artyleryjskiego. Największe bitwy miały miejsce pod [[Tau Rao]], [[Luta ni Fari|Alfari]] i dawnym wybrzeżu [[pustynia marajska|Marao]], nowa wielka bitwa rozpętała się o [[Atla Apori]] i kontrolę o cieśninę pinuską. Wielkie bitwy morskie stoczono na północ od Kaori. W teatrze kaoryjskim pod ogromnymi stratami doszło do utrwalenia się frontu przecinającego wyspę niemal pionowo na pół.

W teatrze [[Buania|buańskim]], siły Imperium uderzyły jednocześnie z [[Kehaseat]]u oraz [[Saboat]]u na [[Ahoat]], jednocześnie próbując przejąć [[Ñybeul]] i odpierać ataki ze wschodu kraju. Z uwagi na przesunięcie wielkich sił na [[Ahoat]], odsłonięty od wschodu został [[Saboat]], stolica [[Buania|Buanii]], i armie czterech wschodnich buańskich mau rozpętały tam bitwę na przedmieściach kraju. Na półwyspie Pinu, buańskie oddziały imperialne skutecznie zaatakowały [[Muan Nui]] od strony [[Xyoat]]u, podczas gdy kaoryjskie wojska wyparły separatystów z wybrzeży do [[Pinu Lau|Serca Pinu]], tocząc dramatyczne pojedynki w gęstej dżungli.

Mniejsze walki toczyły się z separatystami, np. względnie spokojnie było w [[Ykenbegá mau]], gdzie okazjonalne potyczki z Republiką toczono na granicy. Walki były jednak zaciekłe w [[Mengu Oma'e]] ([[Dzikie Ziemi Kanisji]]), gdzie wojska imperium zostały lokalnie wsparte przez [[Secht]]. [[Atirai]] odłączyło się od całej unii, i wkrótce pogrążyło we własnej [[Atyrajska wojna domowa|wojnie domowej]]. Najspokojniej było na wyspach zachodnich [[Akeira]] i [[Hiranea]], 

<center>[[Plik:Tangia9905EK Faza 2.png|800px]]<br/></center>

==Faza trzecia==
[[Plik:10011-2.png|500px|thumb|right|Okopy żołnierzy [[Naratai|naratajskich]] i z [[Tounarao]] w [[Tongami mau]].<br/>{{mj}}]]

Między 9911 [[EK]] a 9942 [[EK]] trwa faza wyniszczająca. [[Winlun|Separatyści]] wygrywają w [[Atirai]], [[Pinu Lau]], [[Ma'uri]] i w tych częściach wojna domowa się kończy. W tym okresie:
# Armie [[Orumilo]] i [[Reitika|Reitiki]] wysyłają dodatkowe wojska, w tym najemne, wsparte finansowo i technologicznie przez [[Państwo Neszów]], na [[Luta ni Fari|Alfari]], gdzie toczą się ciężkie walki.
# Ciężkie walki są kontynuowane na stabilnych frontach na północy i południu kraju, szczególnie intensywne i dynamiczne naokoło [[Atla Apori]] o kontrolę nad cieśniną pinuską.
# Walki na półwyspie Pinu niemal ustają.
# Imperialna Armia Buańska odnosi decydujące zwycięstwo nad republikanami [[Ahoat]]u. Cesarska Armia [[Saboat]]u przypuszcza potężne uderzenie na republikańskie prowincje wschodu i mniejszymi oddziałami zmusza republikanów [[Ñybeul]]u do obrony swojego miasta.
# Buańskie oddziały przechwytują [[Muan Nui]] w [[Dzikie Ziemie Kanisji|Dzikich Ziemiach Kanisji]]. Pomimo znacznego zwiększenia ataków na [[Mengu Oma'e]], nie są w stanie opanować miasta.
# [[Akioka|Komuniści tangijscy]] zaczynają aktywować się we wszystkich miastach [[Wyspa Kaori|Kaori]], gdzie zaczyną wybuchać poważne rebelie, osłabiające obie strony.
 
<center>[[Plik:Tangia9911EK Faza 3.png|800px]]<br/></center>

==Faza czwarta==
[[Plik:10012-V1.png|500px|thumb|right|Dziewczęta z [[Hatlangao]] koordynują organizację produkcji i łańcuchów dostaw do ludności i do nowej armii nowego państwa: [[Akioka]].<br/>{{mj}}]]
W latach 9942 - 9971 [[EK]] wojna trwa nadal, napędzana wsparciem dla poszczególnych frakcji: [[Państwo Neszów]] wspiera Cesarstwo, [[Secht]] wspiera Republikę, wszystko kosztem lokalnej populacji. W wielu miastach naraz wybucha rewolucja komunistyczna. Kluczowe wydarzenia:
# Teatr kaoryjski:
## Miasto [[Luta ni Fari|Alfari]] wraca do rąk Republiki.
## Siły Republiki wygrywają na północy [[wyspa Kaori|Kaori]] i spychają Cesarstwo do znacznej bitwy pod [[Tau Rao]] w [[Kun Atla mau]].
## Rewolucja komunistyczna wybucha w wielu miastach, ze szczególną intensywnością w byłym [[Nomeurai mau]] ze stolicą w [[Hatlangao]]. Tam, lokalni przywódcy Republiki, miejscowa armia oraz ludność cywilna organizują państwo [[Akioka]] i szykują napad na [[Naratai]]. To zmusza siły Republiki do odwrotu części sił z [[Tounarao]] do obrony [[Naratai]].
## Siły cesarskie nie mają możliwości militarnego wykorzystania tej niestabilności, ponieważ komuniści z [[Reitika|Reitiki]] i [[Neurata|Neuraty]] analogicznie organizują zamach stanu i przejmują, z pomocą ludności cywilnej, władzę w kraju, współpracując z komunistami zachodniokaoryjskimi, co zmusza siły Imperium do wycofania się celem obrony [[Orumilo]].
## Rewolucja komunistyczna wybucha na wyspie [[Akeira]]. Nieskuteczne jeszcze próby mają miejsce na wyspie [[Hiranea]].
# Teatr pinu-buański:
## Rewolucja komunistyczna wybucha w prowincjach [[Opila Muli mau]], [[Kaputu Au mau]], [[Kehaem mau]] i natychmiast przypuszcza atak na [[Ahoem mau]].
## Imperium [[Saboat]]u atakuje [[Ñybeul]], definitywnie zwycięża pod [[Feutsyat]]em i przypuszcza potężny szturm na [[Migába|Migábę]] w [[Unem mau]], walki trwają też w [[Uriikem mau]] i [[Laisyem mau]].
## Buańskie siły cesarskie marnotrawią znaczną liczbę wojska na próbę przejęcia [[Mengu Oma'e]], które przechodzi z rąk do rąk, nawet pomimo lokalnego wsparcia sił [[secht]]ońskich.

<center>[[Plik:Tangia9971EK Faza 4.png|800px]]<br/></center>

==Faza piąta==
[[Plik:10013-V3.png|500px|thumb|right|Rewolucje we wsiach i miastach tangijskich.<br/>{{mj}}]]
W razie piątej wojny, trwającej 9971 - 9986 [[EK]], rewolucja komunistyczna zwycięża w wielu miastach kaoryjskich i Pinu; w Buanii silną przewagę ma Imperium.
# Komuniści opanowują znaczną część [[Naratai mau]], [[Marao mau]] i [[Kun Atla mau]].
# Pod [[Tau Rao]] rozpętuje się wielka bitwa trzech armii, którą wygrywają komuniści.
# Komuniści zostają odepchnięci od miast [[Luta ni Fari|Alfari]] i [[Naratai]] - na razie, przy pierwszej próbie.
# Wielka bitwa toczy się pod [[Orumilo]], gdzie cesarstwo zwróciło wszystkie sobie wierne siły. Bitwa toczy się powoli, ale komuniści skutecznie posuwają się do przodu.
# W [[Buania|Buanii]], komuniści tracą [[Kehaseat]].



<center>[[Plik:Tangia9986EK Faza 5.png|800px]]<br/></center>

==Faza szósta==
[[Plik:10014-V1.png|500px|thumb|right|Lider rewolucji komunistycznej: [[Ken Akirome]].<br/>{{mj}}]]
W latach 9986 - 9999 [[EK]] rewolucja komunistyczna rozprzestrzeniła się na wszystkie mau [[Wyspa Kaori|wyspy Kaori]]. Nowe państwo, o nazwie [[Akioka]], dobijało resztki sił imperialnych oraz republikańskich. W [[Buania|Buanii]], siły imperialne rozgromiły republikańskie i z trudem pokonali komunistów ze swoich ziem oraz półwyspu [[Pinu]]. Ostatnia bitwa stoczyła się o [[Atla Apori]], którą komuniści kaoryjscy przegrali. Oba kraje nie są w stanie dalej walczyć. Zawarty zostaje pokój i wojna dobiega końca.

<center>[[Plik:Tangia9999EK Faza 6.png|800px]]<br/></center>

=Sytuacja powojenna=
[[Plik:10019-V8.png|thumb|right|450px|Buański generał [[Siyn Taró]] (po prawej) podpisuje umowę pokojową z [[Akioka|akiockim]] generałem [[Kehate No'ami]] (po lewej) na pokładzie okrętu T.K.T. Kehaseat, w porcie [[Atla Apori]], koniec roku 9999 [[EK]].<br/>{{mj}}]]
Wskutek wojny domowej powstały następujące państwa:
# [[Unia Socjalistyczna Akioka]] ({{Ayu|«Ακιοκα Πολεπα Χακαόρα»}} ''Akioka Polepa Hakaóra'') - obejmuje [[Wyspa Kaori|wyspę Kaori]].
# [[Unia Socjalistycznych Wysp Zachodnich Kyonu]] ({{Ayu|Οκιτα Νημι Πολεπα Χακαόρα}} ''Okita Neimi Polepa Hakaóra'') - obejmuje wyspy [[Akeira]] i [[Hiranea]], zależne od [[Akioka|Akioki]].
# [[Cesarstwo Buańskie]] - obejmuje terytoria [[Buania|Buanii]], [[Pinu|półwyspu Pinu]] oraz [[Dzikie Ziemie Kanisji|Dzikich Ziem Kanisji]] na południe od tangijsko-[[Secht|sechtońskiej]] linii demarkacyjnej.
# [[Atirai]].
# [[Ma'uri]].
Wyspa nowocesarska zostaje opuszczona i od tego momentu pozostaje bezludna.

Ani [[Secht]] ani [[Państwo Neszów]] nie uznali legalności [[Akioka|Akioki]], natomiast publicznie uznano istnienie takiego państwa, jako wyraz wsparcia procesu pokojowego w Tangii, i uznano natomiast pełne zwierzchnictwo nowego Cesarstwa Buańskiego na półwyspem Pinu oraz [[Dzikie Ziemie Kanisji|Dzikimi Ziemiami Kanisji]]. Losy [[Atirai]] są nieznane i prawdopodobnie doszło tam do znacznego zwiększenia wpływów neszyjskich.

=Skutki długofalowe=
Prestiżowy [[Szlak Wody]] zupełnie przestał funkcjonować w tym okresie, ponownie zakłócony został [[Szlak Ognia]]. Jednakże, w tych czasach wybudowanie olbrzymiego projektu transpustynnej kolei łączącej [[Secht]] z państwami Kyonu środkowo-wschodniego (na terytorium dawnego [[Ajdynir]]u) zmniejszał znaczenie tego szlaku. Także wynalezienie parostatku znacznie wzmocniło Neszów, a wyeliminowanie Tangii jako liczącej się konkurencji na oceanie prawdopodobnie zepchnęło [[Państwo Neszów]] do zenitu potęgi, co zostało zamanifestowane kilka dekad później podczas neszyjskiej inwazji i okupacji wysp tangijskich.

=Przypisy=
<small><references/></small>

=[[Wielbłąd i Rekin/Rozszerzenia Kyonu|Rozszerzenia Kyonu]]=
W niniejszym artykule przyjmuje się poniższe rozszerzenia i modyfikacje modelu standardowego (henrykowskiego) projektu [[Kyon]]:
{| 
|{{Kyon Ancient Flora}}{{Kyon Ancient Flora+}}{{Kyon Dynamic Flora}} 
|}

=Tangia. Inne artykuły o historii=
{{Tangia widoki historyczne}}
{{TWD}}

[[Kategoria:Tangia]][[Kategoria:Pinu]][[Kategoria:Secht]][[Kategoria:Buania]][[Kategoria:Wojny Kyonu]]