Przejdź do zawartości

Język aczmacki: Różnice pomiędzy wersjami

Z Conlanger
← poprzednia edycja
Henryk Pruthenia (dyskusja | edycje)
Biurokraci, Administratorzy
6975 edycji
WizualnieWikikod
m Aczmacki przeniesiono do Język aczmacki
 
(Nie pokazano 3 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 8: Linia 8:
|cel= na potrzeby konłorldu
|cel= na potrzeby konłorldu
|alfabet=runy aczmackie; zastępczo łacinka
|alfabet=runy aczmackie; zastępczo łacinka
|państwa=Republika Aczmatu, [[Królestwo Warhatu|Warhat]]
|państwa=Królestwo Aczmatu, [[Królestwo Warhatu|Warhat]]
|mówiący=96 780 000(2030)
|mówiący=96 780 000(2030)
|klasyfikacja=języki indoeuropejskie
|klasyfikacja=języki indoeuropejskie
Linia 14: Linia 14:
::języki południowoaczmackie
::języki południowoaczmackie
:::'''język aczmacki'''
:::'''język aczmacki'''
|regulowany= Rada Języka Aczmackiego (Vīt Ačmåci Kålbi)
}}
}}


'''Język aczmacki '''(acz. ačmåta kålba) język indoeuropejski z rodziny aczmackiej; oficjalny język Republiki Aczmatu i język aczmackiej mniejszości narodowej w Królestwie Warhatu. Posługuje się nim około 95 mln ludzi. Spokrewniony z językami: warhackim, kjeszjowskim i poliskim. Wraz z nimi wywodzi się z języka praaczmackiego.
'''Język aczmacki '''(acz. ačmåta kålba) język indoeuropejski z rodziny aczmackiej; oficjalny język Królestwa Aczmatu i język aczmackiej mniejszości narodowej w Królestwie Warhatu. Posługuje się nim około 95 mln ludzi. Spokrewniony z językami: warhackim, kjeszjowskim i poliskim. Wraz z nimi wywodzi się z języka praaczmackiego.
 
==Alfabet i wymowa==
==Alfabet i wymowa==
{| style="width: 200px; height: 897px;"
{| style="width: 200px; height: 897px;"
Linia 173: Linia 173:
|}
|}


==Rzeczownik==
== STRONA W BUDOWIE ==
===Rodzaj===
Rzeczowniki w języku aczmackim posiadają trzy rodzaje:
*męski - wyrazy kończące się spógłoskami, np. ''cešimas'' 'dzieciństwo'
*żeński - wyrazy kończące się samogłoską "a", np. ''ceka'' 'dziewczynka'
*nijaki - wyrazy kończące się na "-is", np. ''cešis'' 'dziecko'
===Dejkinacja===
Język aczmacki rozróżnia cztery deklinacje:
*I deklinacja – wyrazy zakończone na samogłoskę "a"
{| border="1" cellpadding="1" cellspacing="1" style="width: 333px; height: 248px;"
|Przypadek
|Liczba Poj.
|Liczba Pdw.
|Liczba Mnoga
|-
|Mianownik
|sōma napój
|sōmav
|sōm
|-
|Dopełniacz
|sōmi
|sōmiv
|sōmot
|-
|Celownik
|sōmen
|sōmęv
|sōmy
|-
|Biernik
|sōmie
|sōmyv
|sōmus
|-
|Narzędnik
|sōmu
|sōmov
|sōmaen
|-
|Miejscownik
|sōme
|sōmėv
|sōmoj
|-
|Ablatyw
|sōmo
|sōmovi
|sōmar
|-
|Allativus
|sōmė
|sōmėvi
|sōmik
|-
|Wołacz
|sōmå
|sōmes
|sōmikas
|}
*II deklinacja – wyrazy zakończone spółgłoską zmiękczaną
{| border="1" cellpadding="1" cellspacing="1" style="width: 371px; height: 287px;"
|Przypadek
|Liczba Poj.
|Liczba Pdw.
|Liczba Mnoga
|-
|Mianownik
|nåsevekt plecak
|nåsevektav
|nåsevekci
|-
|Dopełniacz
|nåsevekten
|nåsevekciv
|nåsevektot
|-
|Celownik
|nåsevekcie
|nåsevektę
|nåsevekty
|-
|Biernik
|nåsevektu
|nåsevektyv
|nåsevektus
|-
|Narzędnik
|nåsevekte
|nåsevektozv
|nåsevektan
|-
|Miejscownik
|nåsevekto
|nåsevekcėv
|nåsevektoj
|-
|Ablatyw
|nåsevektǫ
|nåsevektov
|nåsevektar
|-
|Allativus
|nåsevekcė
|nåsevekcėvi
|nåsevekcik
|-
|Wołacz
|nåsevekctå
|nåsevektes
|nåsevektas
|}
*III deklinacja – wyrazy zakończone spółgłoską niezmiękczaną
{| border="1" cellpadding="1" cellspacing="1" style="width: 333px; height: 248px;"
|Przypadek
|Liczba Poj.
|Liczba Pdw.
|Liczba Mnoga
|-
|Mianownik
|suniz pies
|sunizav
|sunizi
|-
|Dopełniacz
|sunizi
|suniziv
|sunizot
|-
|Celownik
|sunizyn
|sunizę
|sunizy
|-
|Biernik
|sunizi
|sunizy
|sunizus
|-
|Narzędnik
|sunizu
|sunizo
|sunizan
|-
|Miejscownik
|sunize
|sunizėv
|sunizoj
|-
|Ablatyw
|sunizǫ
|sunizov
|suniza
|-
|Allativus
|sunizė
|sunizėvi
|sunizik
|-
|Wołacz
|sunizå
|sunizes
|sunizas
|}
*IV deklinacja – wyrazy kończące się cząstką -is
{| border="1" cellpadding="1" cellspacing="1" style="width: 333px; height: 248px;"
|Przypadek
|Liczba Poj.
|Liczba Pdw.
|Liczba Mnoga
|-
|Mianownik
|cešis dziecko
|cekav
|ceken
|-
|Dopełniacz
|ceši
|cešiv
|cekot
|-
|Celownik
|cešin
|cekę
|ceky
|-
|Biernik
|ceši
|ceky
|ceku
|-
|Narzędnik
|ceku
|ceko
|cekun
|-
|Miejscownik
|ceše
|cešėv
|cekoj
|-
|Ablatyw
|cekǫ
|cekov
|ceka
|-
|Allativus
|cešė
|cešėvi
|cešik
|-
|Wołacz
|cekå
|cekes
|cekas
|}
Niektóre spógłoski wymieniają się przed'' ė, i, ī ''oraz ''į'' :
*t > c
*k > š
*d > č
*g > ž
*h > š
==Przymiotnik==
Podobnie jak w języku polskim, przymiotnik odmienia się przez rodzaje i liczby. Podlega także stopniowaniu. Tworzy się go dodając do rzeczownika końcówkę -''isk''.
===Rodzaje===
W języku czmackim występują trzy rodzaje:
*męski - podstawowa forma przymiotnika; np. ''gor'' - wielki
*żeński - podstawowa forma przymiotnika z sufiksem "-a"; np. ''gora'' - wielka
*nijaki - podstawowa forma przymiotnika z sufiksem "-is"; np. ''goris'' - wielkie
===Odmiana przez przypadki i stopniowanie===
*Stopień równy
{| border="1" cellpadding="4" cellspacing="3" width="100%"
| rowspan="2" width="17%"|
Przypadek
| colspan="3" width="50%"|
Liczba Pojedyncza
| rowspan="2" width="17%"|
Liczba Podwójna
| rowspan="2" width="17%"|
Liczba Mnoga
|-
| width="17%"|
Rodzaj męski
| width="17%"|
Rodzaj żeński
| width="17%"|
Rodzaj nijaki
|-
| width="17%"|
Mianownik
| width="17%"|
gor
| width="17%"|
gora
| width="17%"|
goris
| width="17%"|
gorav
| width="17%"|
gori
|-
| width="17%"|
Dopełniacz
| width="17%"|
gori
| width="17%"|
gori
| width="17%"|
gori
| width="17%"|
goriv
| width="17%"|
gorot
|-
| width="17%"|
Celownik
| width="17%"|
goryn
| width="17%"|
goren
| width="17%"|
gorin
| width="17%"|
gorę
| width="17%"|
gory
|-
| width="17%"|
Biernik
| width="17%"|
gori
| width="17%"|
gorie
| width="17%"|
gori
| width="17%"|
gory
| width="17%"|
gorus
|-
| width="17%"|
Narzędnik
| width="17%"|
goru
| width="17%"|
goru
| width="17%"|
goru
| width="17%"|
goro
| width="17%"|
goran
|-
| width="17%"|
Miejscownik
| width="17%"|
gore
| width="17%"|
gore
| width="17%"|
gore
| width="17%"|
gorėv
| width="17%"|
goroj
|-
| width="17%"|
Ablatyw
| width="17%"|
gorǫ
| width="17%"|
goro
| width="17%"|
gorǫ
| width="17%"|
gorov
| width="17%"|
gora
|-
| width="17%"|
Allativus
| width="17%"|
gorė
| width="17%"|
gorė
| width="17%"|
gorė
| width="17%"|
gorėvi
| width="17%"|
gorik
|-
| width="17%"|
Wołacz
| width="17%"|
gorå
| width="17%"|
gorås
| width="17%"|
gorå
| width="17%"|
gores
| width="17%"|
goras
|}
*Stopień wyższy
{| border="1" cellpadding="4" cellspacing="3" width="100%"
| rowspan="2" width="17%"|
Przypadek
| colspan="3" width="50%"|
Liczba Pojedyncza
| rowspan="2" width="17%"|
Liczba Podwójna
| rowspan="2" width="17%"|
Liczba Mnoga
|-
| width="17%"|
Rodzaj męski
| width="17%"|
Rodzaj żeński
| width="17%"|
Rodzaj nijaki
|-
| width="17%"|
Mianownik
| width="17%"|
gorījas
| width="17%"|
gorjasa
| width="17%"|
gorjasis
| width="17%"|
gorjasav
| width="17%"|
gorjasi
|-
| width="17%"|
Dopełniacz
| width="17%"|
gorjasi
| width="17%"|
gorjasi
| width="17%"|
gorjasi
| width="17%"|
gorjasiv
| width="17%"|
gorjasot
|-
| width="17%"|
Celownik
| width="17%"|
gorjasyn
| width="17%"|
gorjasen
| width="17%"|
gorjasin
| width="17%"|
gorjasę
| width="17%"|
gorjasy
|-
| width="17%"|
Biernik
| width="17%"|
gorjasi
| width="17%"|
gorjasie
| width="17%"|
gorjasi
| width="17%"|
gorjasy
| width="17%"|
gorjasus
|-
| width="17%"|
Narzędnik
| width="17%"|
gorjasu
| width="17%"|
gorjasu
| width="17%"|
gorjasu
| width="17%"|
gorjaso
| width="17%"|
gorjasan
|-
| width="17%"|
Miejscownik
| width="17%"|
gorjase
| width="17%"|
gorjase
| width="17%"|
gorjase
| width="17%"|
gorjasėv
| width="17%"|
gorjasoj
|-
| width="17%"|
Ablatyw
| width="17%"|
gorjasǫ
| width="17%"|
gorjaso
| width="17%"|
gorjasǫ
| width="17%"|
gorjasov
| width="17%"|
gorjasa
|-
| width="17%"|
Allativus
| width="17%"|
gorjasė
| width="17%"|
gorjasė
| width="17%"|
gorjasė
| width="17%"|
gorjasėvi
| width="17%"|
gorjasik
|-
| width="17%"|
Wołacz
| width="17%"|
gorjaså
| width="17%"|
gorjasås
| width="17%"|
gorjaså
| width="17%"|
gorjases
| width="17%"|
gorjasas
|}
*Stopień najwyższy
{| border="1" cellpadding="4" cellspacing="3" width="100%"
| rowspan="2" width="17%"|
Przypadek
| colspan="3" width="50%"|
Liczba Pojedyncza
| rowspan="2" width="17%"|
Liczba Podwójna
| rowspan="2" width="17%"|
Liczba Mnoga
|-
| width="17%"|
Rodzaj męski
| width="17%"|
Rodzaj żeński
| width="17%"|
Rodzaj nijaki
|-
| width="17%"|
Mianownik
| width="17%"|
lojgor
| width="17%"|
lojgora
| width="17%"|
lojgoris
| width="17%"|
lojgorav
| width="17%"|
lojgori
|-
| width="17%"|
Dopełniacz
| width="17%"|
lojgori
| width="17%"|
lojgori
| width="17%"|
lojgori
| width="17%"|
lojgoriv
| width="17%"|
lojgorot
|-
| width="17%"|
Celownik
| width="17%"|
lojgoryn
| width="17%"|
lojgoren
| width="17%"|
lojgorin
| width="17%"|
lojgorę
| width="17%"|
lojgory
|-
| width="17%"|
Biernik
| width="17%"|
lojgori
| width="17%"|
lojgorie
| width="17%"|
lojgori
| width="17%"|
lojgory
| width="17%"|
lojgorus
|-
| width="17%"|
Narzędnik
| width="17%"|
lojgoru
| width="17%"|
lojgoru
| width="17%"|
lojgoru
| width="17%"|
lojgoro
| width="17%"|
lojgoran
|-
| width="17%"|
Miejscownik
| width="17%"|
lojgore
| width="17%"|
lojgore
| width="17%"|
lojgore
| width="17%"|
lojgorėv
| width="17%"|
lojgoroj
|-
| width="17%"|
Ablatyw
| width="17%"|
lojgorǫ
| width="17%"|
lojgoro
| width="17%"|
lojgorǫ
| width="17%"|
lojgorov
| width="17%"|
lojgora
|-
| width="17%"|
Allativus
| width="17%"|
lojgorė
| width="17%"|
lojgorė
| width="17%"|
lojgorė
| width="17%"|
lojgorėvi
| width="17%"|
lojgorik
|-
| width="17%"|
Wołacz
| width="17%"|
lojgorå
| width="17%"|
lojgorås
| width="17%"|
lojgorå
| width="17%"|
lojgores
| width="17%"|
lojgoras
|}
==Przysłówek==
Przysłówek tworzy się dodając końcówke -''ci'' do przymiotnika lub rzeczownika. Część przysłówków odmienia się przez przypadki.
===Stopniowanie przysłówka===
{| border="1" cellpadding="4" cellspacing="3" width="454"
|- valign="TOP"
| width="248"|
Stopień
| width="179"|
Przykład w aczmackim
|- valign="TOP"
| width="248"|
Przymiotnik w formie podstawowej
| width="179"|
gor
|- valign="TOP"
| width="248"|
Równy
| width="179"|
gorci
|- valign="TOP"
| width="248"|
Wyższy
| width="179"|
goreci
|- valign="TOP"
| width="248"|
Najwyższy
| width="179"|
lojgorci
|}
==Czasownik==
===Bezokolicznik===
 
W języku aczmackim wszystkie czasownik posiadają bezokolicznik kończący się na "-evi".
===Czas zaprzeszły dokonany===
Czas przeszły dokonany wyraża czynność, którą dokonano jednokrotnie w przeszłości, przed innnym wydarzeniem. Nie jest używany w mowie potocznej.
 
Tabela przedstawiająca odmianę czasownika ''ėtevi'' - jeść:
 
{| border="1" cellpadding="1" cellspacing="1" style="width: 200px;"
| style="text-align: center;"|Osoba
!Liczba Pojedyncza
!Liczba Podwójna
!Liczba Mnoga
|-
! style="text-align: center;"|1
| style="text-align: center;"|sivėtlų
| style="text-align: center;"|
sivėtlā
| style="text-align: center;"|sivėtlę
|-
! style="text-align: center;"|2
| style="text-align: center;"|sivėtlasi
| style="text-align: center;"|sivėtlůš
| style="text-align: center;"|sivėtlmy
|-
! style="text-align: center;"|3
| colspan="3" rowspan="1" style="text-align: center;"|sivėtl
|}
===Czas zaprzeszły niedokonany===
Czas zaprzeszły niedokonany wyraża czynność, którą wykonywano kiedyś w przeszłości przez dłuższy czas, ale doszło do niej przed inną czynnością. Nie jest używany w mowie potocznej.
 
Tabela przedstawiająca odmianę czasownika ''ėtevi'' - jeść:
 
{| border="1" cellpadding="1" cellspacing="1" style="width: 200px;"
| style="text-align: center;"|Osoba
!Liczba Pojedyncza
!Liczba Podwójna
!Liczba Mnoga
|-
! style="text-align: center;"|1
| style="text-align: center;"|šėtlų
| style="text-align: center;"|šėtlā
| style="text-align: center;"|šėtlę
|-
! style="text-align: center;"|2
| style="text-align: center;"|šėtlasi
| style="text-align: center;"|šėtlůš
| style="text-align: center;"|šėtlmy
|-
! style="text-align: center;"|3
| colspan="3" rowspan="1" style="text-align: center;"|šėtl
|}
===Czas przeszły dokonany===
Czas przeszły dokonany wyraża czynność, którą dokonano jednokrotnie kiedyś w przeszłości
 
Tabela przedstawiająca odmianę czasownika ''ėtevi'' - jeść:
 
{| border="1" cellpadding="1" cellspacing="1" style="width: 200px;"
| style="text-align: center;"|Osoba
!Liczba Pojedyncza
!Liczba Podwójna
!Liczba Mnoga
|-
! style="text-align: center;"|1
| style="text-align: center;"|vėtlų
| style="text-align: center;"|
vėtlā
| style="text-align: center;"|vėtlę
|-
! style="text-align: center;"|2
| style="text-align: center;"|vėtlasi
| style="text-align: center;"|vėtlůš
| style="text-align: center;"|vėtlmy
|-
! style="text-align: center;"|3
| colspan="3" rowspan="1" style="text-align: center;"|vėtl
|}
===Czas przeszły niedokonany===
Czas przeszły niedokonany wyraża czynność, którą wykonywano kiedyś w przeszłości przez dłuższy czas.


Tabela przedstawiająca odmianę czasownika ''ėtevi'' - jeść:


{| border="1" cellpadding="1" cellspacing="1" style="width: 200px;"
[[Kategoria:Użytkownik:Henryk Pruthenia]][[Kategoria:Ziemlia]]
| style="text-align: center;"|Osoba
!Liczba Pojedyncza
!Liczba Podwójna
!Liczba Mnoga
|-
! style="text-align: center;"|1
| style="text-align: center;"|ėtlų
| style="text-align: center;"|ėtlā
| style="text-align: center;"|ėtlę
|-
! style="text-align: center;"|2
| style="text-align: center;"|ėtlasi
| style="text-align: center;"|ėtlůš
| style="text-align: center;"|ėtlmy
|-
! style="text-align: center;"|3
| colspan="3" rowspan="1" style="text-align: center;"|ėtl
|}
==='''Czas teraźniejszy uniwersalny'''===
Wyraża czynność, która odbywa się regularnie, bądź jest uniwersalna, np. "''W poniedziałki chodzę do szkoły''" czy "''Słońce wschodzi i zachodzi''".
 
Tabela przedstawiająca odmianę czasownika ''ėtevi'' - jeść:
 
{| border="1" cellpadding="1" cellspacing="1" style="width: 200px;"
| style="text-align: center;"|Osoba
!Liczba Pojedyncza
!Liczba Podwójna
!Liczba Mnoga
|-
! style="text-align: center;"|1
| style="text-align: center;"|ėta
| style="text-align: center;"|ėtev
| style="text-align: center;"|ėtes
|-
! style="text-align: center;"|2
| style="text-align: center;"|ėteš
| style="text-align: center;"|ėtešvi
| style="text-align: center;"|ėtam
|-
! style="text-align: center;"|3
| colspan="3" rowspan="1" style="text-align: center;"|ėt
|}
 
===Czas teraźniejszy nieuniwersalny===
Wyraża czynnoścci, które odbywają się "w chwili mówienia", bądź, które się napewno odbędą w niedalekiej przyszłości:
 
Tabela przedstawiająca odmianę czasownika ''ėtevi'' - jeść:
{| border="1" cellpadding="1" cellspacing="1" style="width: 200px;"
| style="text-align: center;"|Osoba
|
<p style="text-align:center">Liczba Pojedyncza</p>
|
<p style="text-align:center">Liczba Podwójna</p>
|
<p style="text-align:center">Liczba Mnoga</p>
|-
| style="text-align: center;"|1
| style="text-align: center;"|ėcim
| style="text-align: center;"|ėcėv
| style="text-align: center;"|ėcės
|-
| style="text-align: center;"|2
| style="text-align: center;"|ėcėš
| style="text-align: center;"|ėcėšvi
| style="text-align: center;"|ėtom
|-
| style="text-align: center;"|3
| colspan="3" rowspan="1" style="text-align: center;"|ėci
|}
 
==='''Czas przyszły dokonany'''===
 
<!--{cke_protected}{C}%3C!%2D%2D%0A%09%09%40page%20%7B%20size%3A%2021cm%2029.7cm%3B%20margin%3A%202cm%20%7D%0A%09%09P%20%7B%20margin-bottom%3A%200.21cm%20%7D%0A%09%2D%2D%3E-->
<!--{cke_protected}{C}%3C!%2D%2D%0A%09%09%40page%20%7B%20size%3A%2021cm%2029.7cm%3B%20margin%3A%202cm%20%7D%0A%09%09P%20%7B%20margin-bottom%3A%200.21cm%20%7D%0A%09%2D%2D%3E-->Oznacza czynność, którą ma się zamiar dokonać w przyszłości. Aby go stworzyć, używamy czasownika posiłkowego "štåcevi" 'stać się' w odpowiedniej osobie i imiesłowu przymiotnikowego czynnego przyszłego w odpowiednim rodzaju (!) Na przykład:
 
Oš
<!--{cke_protected}{C}%3C!%2D%2D%0A%09%09%40page%20%7B%20size%3A%2021cm%2029.7cm%3B%20margin%3A%202cm%20%7D%0A%09%09P%20%7B%20margin-bottom%3A%200.21cm%20%7D%0A%09%2D%2D%3E-->štåcim štåcųs buju - Ja (facet) zostanę chłopcem.
 
Oš štåcim štåcųsa vębu - Ja (kobieta) zostanę dziewczyną.
<!--{cke_protected}{C}%3C!%2D%2D%0A%09%09%40page%20%7B%20size%3A%2021cm%2029.7cm%3B%20margin%3A%202cm%20%7D%0A%09%09P%20%7B%20margin-bottom%3A%200.21cm%20%7D%0A%09
<!--{cke_protected}{C}%3C!%2D%2D%0A%09%09%40page%20%7B%20size%3A%2021cm%2029.7cm%3B%20margin%3A%202cm%20%7D%0A%09%09P%20%7B%20margin-bottom%3A%200.21cm%20%7D%0A%09%2D%2D%3E-->
==='''Czas przyszły niedokonany'''===
Oznacza czynność, którą będziemy wykonywać w przyszłości przez dłuższy czas
 
- używamy czasownika posiłkowego 'być' w odpowiedniej osobie i imiesłowu przymiotnikowego czynnego przyszłego w odpowiednim rodzaju. Na przykład:
 
Vevmim vemjųs - Będę (mówi facet). ale
 
Vevmim vemjųsa - Będę (mówi kobieta).
===Tryb przypuszczający===
Wyraża czynność, które nie odbyła/nie odbywa/nie odbędzie się. Tworzy się go dodając po odmienionym czasowniku partykułę ''vy''.
===Tryb Nieświadka===
Jego użycie podkreśla nieobecność mówiącego przy opisywanych wydarzeniach. Tworzy się dodając po odmienionym w jednym z czasów czasowniku partykułę ''inė''.
 
==Zaimki==
===Zaimki Osobowe===
 
 
Ja
{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="3" width="392"
| width="84"|
Przypadek
| width="103"|
Liczba Poj.
| width="80"|
Liczba Pdw.
| width="93"|
Liczba Mnoga
|-
| width="84"|
Mianownik
| width="103"|
oš
| width="80"|
vē
| width="93"|
ųsm'''å'''
|-
| width="84"|
Dopełniacz
| width="103"|
mnē
| width="80"|
vē
| width="93"|
ųser'''ǫ'''
|-
| width="84"|
Celownik
| width="103"|
mežę
| width="80"|
vę
| width="93"|
ųsmę
|-
| width="84"|
Biernik
| width="103"|
mevǫ
| width="80"|
v'''o'''
| width="93"|
nǫ
|-
| width="84"|
Narzędnik
| width="103"|
mů
| width="80"|
vů
| width="93"|
nosvis
|-
| width="84"|
Miejscownik
| width="103"|
mę
| width="80"|
mvę
| width="93"|
ųsm'''i'''
|-
| width="84"|
Ablatyw
| width="103"|
met
| width="80"|
vet
| width="93"|
ųsmet
|-
| width="84"|
Allativus
| width="103"|
mečė
| width="80"|
večė
| width="93"|
ųsmečė
|-
| width="84"|
Wołacz
| width="103"|
--
| width="80"|
--
| width="93"|
--
|}
Ty
{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="3" width="392"
| width="84"|
Przypadek
| width="103"|
Liczba Poj.
| width="80"|
Liczba Pdw.
| width="93"|
Liczba Mnoga
|-
| width="84"|
Mianownik
| width="103"|
cu
| width="80"|
jy
| width="93"|
juve
|-
| width="84"|
Dopełniacz
| width="103"|
tvē
| width="80"|
jyvō
| width="93"|
vesr'''ǫ'''
|-
| width="84"|
Celownik
| width="103"|
tevę
| width="80"|
jyvę
| width="93"|
jusmę
|-
| width="84"|
Biernik
| width="103"|
tevǫ
| width="80"|
jyvǫ
| width="93"|
vǫs
|-
| width="84"|
Narzędnik
| width="103"|
ců
| width="80"|
jyvů
| width="93"|
vosvis
|-
| width="84"|
Miejscownik
| width="103"|
tvę
| width="80"|
ivę
| width="93"|
vos'''i'''
|-
| width="84"|
Ablatyw
| width="103"|
tet
| width="80"|
jyvet
| width="93"|
jusm'''o'''t
|-
| width="84"|
Allativus
| width="103"|
tečė
| width="80"|
jyvečė
| width="93"|
jusm'''o'''čė
|-
| width="84"|
Wołacz
| width="103"|
--
| width="80"|
--
| width="93"|
--
|}
On
{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="3" width="392"
| width="84"|
Przypadek
| width="103"|
Liczba Poj.
| width="80"|
Liczba Pdw.
| width="93"|
Liczba Mnoga
|-
| width="84"|
Mianownik
| width="103"|
von
| width="80"|
vni
| width="93"|
vone
|-
| width="84"|
Dopełniacz
| width="103"|
vonē
| width="80"|
vnivō
| width="93"|
vnj'''ǫ'''
|-
| width="84"|
Celownik
| width="103"|
vonę
| width="80"|
vnivę
| width="93"|
vnję
|-
| width="84"|
Biernik
| width="103"|
vonǫ
| width="80"|
vnivǫ
| width="93"|
vnjǫs
|-
| width="84"|
Narzędnik
| width="103"|
vonů
| width="80"|
vnivů
| width="93"|
vnis
|-
| width="84"|
Miejscownik
| width="103"|
vnę
| width="80"|
vnivę
| width="93"|
vn'''i'''
|-
| width="84"|
Ablatyw
| width="103"|
vonet
| width="80"|
vnivet
| width="93"|
vnj'''o'''t
|-
| width="84"|
Allativus
| width="103"|
vonečė
| width="80"|
vnivečė
| width="93"|
vnj'''o'''čė
|-
| width="84"|
Wołacz
| width="103"|
--
| width="80"|
--
| width="93"|
--
|}
Ona
{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="3" width="392"
| width="84"|
Przypadek
| width="103"|
Liczba Poj.
| width="80"|
Liczba Pdw.
| width="93"|
Liczba Mnoga
|-
| width="84"|
Mianownik
| width="103"|
vona
| width="80"|
sāv
| width="93"|
juve
|-
| width="84"|
Dopełniacz
| width="103"|
sē
| width="80"|
sāvō
| width="93"|
vesr'''ǫ'''
|-
| width="84"|
Celownik
| width="103"|
sēvę
| width="80"|
sāvę
| width="93"|
jusmę
|-
| width="84"|
Biernik
| width="103"|
sēvǫ
| width="80"|
sāvǫ
| width="93"|
vǫs
|-
| width="84"|
Narzędnik
| width="103"|
sů
| width="80"|
sāvů
| width="93"|
vosvis
|-
| width="84"|
Miejscownik
| width="103"|
sēvę
| width="80"|
sāvę
| width="93"|
vos'''i'''
|-
| width="84"|
Ablatyw
| width="103"|
sēt
| width="80"|
sāvet
| width="93"|
jusm'''o'''t
|-
| width="84"|
Allativus
| width="103"|
sēčė
| width="80"|
sāvečė
| width="93"|
jusm'''o'''čė
|-
| width="84"|
Wołacz
| width="103"|
--
| width="80"|
--
| width="93"|
--
|}
Ono
{| border="1" cellpadding="2" cellspacing="3" width="392"
| width="84"|
Przypadek
| width="103"|
Liczba Poj.
| width="80"|
Liczba Pdw.
| width="93"|
Liczba Mnoga
|-
| width="84"|
Mianownik
| width="103"|
ton
| width="80"|
tni
| width="93"|
tone
|-
| width="84"|
Dopełniacz
| width="103"|
tonē
| width="80"|
tnivō
| width="93"|
tnj'''ǫ'''
|-
| width="84"|
Celownik
| width="103"|
tonę
| width="80"|
tnivę
| width="93"|
tnję
|-
| width="84"|
Biernik
| width="103"|
tonǫ
| width="80"|
tnivǫ
| width="93"|
tnjǫs
|-
| width="84"|
Narzędnik
| width="103"|
tonů
| width="80"|
tnivů
| width="93"|
tnis
|-
| width="84"|
Miejscownik
| width="103"|
tnę
| width="80"|
tnivę
| width="93"|
tni
|-
| width="84"|
Ablatyw
| width="103"|
tonet
| width="80"|
tnivet
| width="93"|
tnj'''o'''t
|-
| width="84"|
Allativus
| width="103"|
tonečė
| width="80"|
tnivečė
| width="93"|
tnj'''o'''čė
|-
| width="84"|
Wołacz
| width="103"|
--
| width="80"|
--
| width="93"|
--
|}
 
==Imiesłowy==
==='''Imiesłów przymiotnikowy czynny przyszły'''===
 
Imiesłów oznaczający mniej więcej "robiący coś w przyszłości".
<!--{cke_protected}{C}%3C!%2D%2D%0A%09%09%40page%20%7B%20size%3A%2021cm%2029.7cm%3B%20margin%3A%202cm%20%7D%0A%09%09P%20%7B%20margin-bottom%3A%200.21cm%20%7D%0A%09%2D%2D%3E-->Tworzymy go od bezokolicznika zamieniając końcówkę bezokolicznika (-evi) na końcówkę:
 
*- vųs, gdy temat czasownika (bezokolicznik bez końcówki) kończy się samogłoską.
*- ųs, gdy temat kończy się spółgłoską.
 
 
Jeżeli ostatnią spógłoska tematu czasownika (bezokolicznik bez -evi) jest spółgłoska "s", to przechodzi ona w "t".
==Liczebnik==
===Liczebniki Głowne===
{| border="1" cellpadding="1" cellspacing="1" style="width: 200px;"
| style="text-align: center;"| Liczba
| style="text-align: center;"|Rodzaj męski i nijaki
| style="text-align: center;"|Rodzaj żeński
|-
| style="text-align: center;"|1
| style="text-align: center;"|semos
| style="text-align: center;"|seta
|-
| style="text-align: center;"|2
| style="text-align: center;"|bės
| style="text-align: center;"|bjav
|-
| style="text-align: center;"|3
| style="text-align: center;"|cris
| style="text-align: center;"|trō
|-
| style="text-align: center;"|4
| style="text-align: center;"|šybyres
| style="text-align: center;"|šybyresa
|-
| style="text-align: center;"|5
| style="text-align: center;"|pęšis
| style="text-align: center;"|pęša
|-
| style="text-align: center;"|6
| style="text-align: center;"|zveh
| style="text-align: center;"|zveha
|-
| style="text-align: center;"|7
| style="text-align: center;"|septym
| style="text-align: center;"|septyma
|-
| style="text-align: center;"|8
| style="text-align: center;"|okcės
| style="text-align: center;"|oš
|-
| style="text-align: center;"|9
| style="text-align: center;"|nevac
| style="text-align: center;"|nevā
|-
| style="text-align: center;"|10
| style="text-align: center;"| dekym
| style="text-align: center;"|  dekyma
|-
| style="text-align: center;"|11
| style="text-align: center;"|semymt
| style="text-align: center;"| semymca
|-
| style="text-align: center;"|12
| style="text-align: center;"|bičyůs
| style="text-align: center;"|bičy
|-
| style="text-align: center;"|13
| style="text-align: center;"|crisymt
| style="text-align: center;"|crisymca
|-
| style="text-align: center;"|14
| style="text-align: center;"|šybyresymt
| style="text-align: center;"| šybyresymca
|-
| style="text-align: center;"|15
| style="text-align: center;"|pęščymt
| style="text-align: center;"|pęščymca
|-
| style="text-align: center;"|16
| style="text-align: center;"|zvehymt
| style="text-align: center;"|zvehymca
|-
| style="text-align: center;"|17
| style="text-align: center;"|septymymt
| style="text-align: center;"|septymymca
|-
| style="text-align: center;"|18
| style="text-align: center;"|okcėsymt
| style="text-align: center;"|okcėsymca
|-
| style="text-align: center;"|19
| style="text-align: center;"|nevacymt
| style="text-align: center;"|nevacymca
|-
| style="text-align: center;"|20
| style="text-align: center;"|bėzdekym
| style="text-align: center;"|bėsdekyma
|-
| style="text-align: center;"|21
| style="text-align: center;"|bėzdekym semos
| style="text-align: center;"|bėsdekyma seta
|-
| style="text-align: center;"|30
| style="text-align: center;"|crizdekym
| style="text-align: center;"|crisdekyma
|-
| style="text-align: center;"|40
| style="text-align: center;"|šybyrezdekym
| style="text-align: center;"|šybyresdekyma
|-
| style="text-align: center;"|50
| style="text-align: center;"|pęšizdekym
| style="text-align: center;"|pęšisdekyma
|-
| style="text-align: center;"|60
| style="text-align: center;"|zvehdekym
| style="text-align: center;"|zvehadekyma
|-
| style="text-align: center;"|70
| style="text-align: center;"|septymdekym
| style="text-align: center;"|septymdekyma
|-
| style="text-align: center;"|80
| style="text-align: center;"|okcėsdekym
| style="text-align: center;"|okcėsdekyma
|-
| style="text-align: center;"|90
| style="text-align: center;"|nevacdekym
| style="text-align: center;"|nevacdekyma
|-
| style="text-align: center;"|100
| style="text-align: center;"|syntom
| style="text-align: center;"|synta
|-
| style="text-align: center;"|1000
| style="text-align: center;"|tūtk
| style="text-align: center;"|tytka
|}
==Djalekty==
W języku aczmackim wyróżnia się trzy djalekty:
===Djalekt zachodni===
Jest to najbardziej archaiczny z djalektów. Nadal rozróżnia [β] i [v], tak jak to się działo w języku praaczmackim. Jest to także jedyny djalekt języka aczmackiego, w którym doszło do mazurzenia.
===Djalekt środkowy===
Na nim została oparta oficjalna wersją języka aczmackiego. W niektórych gwarach występuje zanik rozróżniania liczby podwójnej i mnogiej.
===Djalekt południowy===
Nie rozróżnia czasów teraźniejszych. Duże wpływy na słownictwo mają języki warhacki i tliaspiertyjski. Doszło do zlania się å, o oraz ů w å. Występuje także prelabializacja przed u.
[[Kategoria:Języki sztuczne a posteriori|Aczmacki]][[Kategoria:Użytkownik:Henryk Pruthenia]]

Aktualna wersja na dzień 11:16, 12 mar 2016

aczmacki
Ačmåta Kålba
Utworzenie: Pruthenia w 2009 - dziś
Cel utworzenia: na potrzeby konłorldu
Używany w : Królestwo Aczmatu, Warhat
Liczba użytkowników 96 780 000(2030)
Sposoby zapisu: runy aczmackie; zastępczo łacinka
Klasyfikacja: języki indoeuropejskie
języki aczmackie
języki południowoaczmackie
język aczmacki
Lista conlangów


Język aczmacki (acz. ačmåta kålba) język indoeuropejski z rodziny aczmackiej; oficjalny język Królestwa Aczmatu i język aczmackiej mniejszości narodowej w Królestwie Warhatu. Posługuje się nim około 95 mln ludzi. Spokrewniony z językami: warhackim, kjeszjowskim i poliskim. Wraz z nimi wywodzi się z języka praaczmackiego.

Alfabet i wymowa

Zapis IPA Uwagi
a [a]
ā [a:]
å [o]
b [b]
c [ʦ]
č [ʧ]
d [d]
e [ɛ]
ē [ɛ:]
ę [ɛ̃]
ė [e] palatalizuje poprzedzające spółgłoski
g [g]
h [x] przed "v" wymawiane jako [ɣ]
i [i] palatalizuje poprzedzające spółgłoski
ī [i:] palatalizuje poprzedzające spółgłoski
į [ĩ] palatalizuje poprzedzające spółgłoski
j [j] pomiędzi dwoma spółgłoskami czytane jako [i]
k [k]
l [l]
m [m]
n [n]
o [ɔ]
ō [ɔ:]
ǫ [ɔ̃]
p [p]
r [r]
s [s]
š [ʃ]
t [t]
u [u]
ū [u:]
ų [ũ]
ů [ɤ]
v [v]
y [ɯ]
z [z]
ž [ʒ]

STRONA W BUDOWIE

Źródło: „https://jezykotw.webd.pl/w/index.php?title=Język_aczmacki&oldid=14766”