Q-SAMPA: Różnice pomiędzy wersjami
Wygląd
BartekChom (dyskusja | edycje) m ^ |
m 6 wersji: BartekChom |
||
| (Nie pokazano 3 wersji utworzonych przez jednego użytkownika) | |||
| Linia 19: | Linia 19: | ||
{| class=wikitable | {| class=wikitable | ||
|+ | |+Spółgłoski | ||
!| | !| | ||
!colspan=2|Dwuwargowe | !colspan=2|Dwuwargowe | ||
!colspan=2| | !colspan=2|Wargowo-zębowe | ||
!colspan=2|Zębowe | !colspan=2|Zębowe | ||
!colspan=2|Zębowe boczne | |||
!colspan=2|Dziąsłowe | !colspan=2|Dziąsłowe | ||
!colspan=2|Dziąsłowe boczne | |||
!colspan=2|Zadziąsłowe | !colspan=2|Zadziąsłowe | ||
!colspan=2|Zadziąsłowe boczne | |||
!colspan=2|Z retrofleksją | !colspan=2|Z retrofleksją | ||
!colspan=2|Z retrofleksją boczne | |||
!colspan=2|Przedniopodniebienne | !colspan=2|Przedniopodniebienne | ||
!colspan=2|Przedniopodniebienne boczne | |||
!colspan=2|Podniebienne | !colspan=2|Podniebienne | ||
!colspan=2|Podniebienne boczne | |||
!colspan=2|Miękkopodniebienne | !colspan=2|Miękkopodniebienne | ||
!colspan=2|Miękkopodniebienne boczne | |||
!colspan=2|Języczkowe | !colspan=2|Języczkowe | ||
!colspan=2|Języczkowe boczne | |||
!colspan=2|Gardłowe | !colspan=2|Gardłowe | ||
!colspan=2|Nagłośniowe | !colspan=2|Nagłośniowe | ||
|- | |- | ||
!|Nosowe | !|Nosowe ~ | ||
||m=||m | ||m=||m | ||
||m^>=||m^> | ||m^>=||m^> | ||
||n^<=||n^< | ||n^<=||n^< | ||
||n^<=^l||n^<^l | |||
||n=||n | ||n=||n | ||
||n=^l||n^l | |||
||n^>=||n^> | ||n^>=||n^> | ||
||n^>=^l||n^>^l | |||
||n`=||n` | ||n`=||n` | ||
||n`=^l||n`^l | |||
||n\^<=||n\^< | ||n\^<=||n\^< | ||
||n\^<=^l||n\^<^l | |||
||n\=||n\ | ||n\=||n\ | ||
||n\=^l||n\^l | |||
||N=||N | ||N=||N | ||
||N=^l||N^l | |||
||N\=||N\ | ||N\=||N\ | ||
||N\=^l||N\^l | |||
|colspan=4 bgcolor="#777777"| | |colspan=4 bgcolor="#777777"| | ||
|- | |- | ||
| Linia 51: | Linia 67: | ||
||p^>||b^> | ||p^>||b^> | ||
||t^<||d^< | ||t^<||d^< | ||
||t^<^l||d^<^l | |||
||t||d | ||t||d | ||
||t^l||d^l | |||
||t^>||d^> | ||t^>||d^> | ||
||t^>^l||d^>^l | |||
||t`||d` | ||t`||d` | ||
||t`^l||d`^l | |||
||t\^<||d\^< | ||t\^<||d\^< | ||
||t\^<^l||d\^<^l | |||
||t\||d\ | ||t\||d\ | ||
||t\^l||d\^l | |||
||k||g | ||k||g | ||
||k^l||g^l | |||
||K||G | ||K||G | ||
||K^l||G^l | |||
|colspan=2 bgcolor="#777777"| | |colspan=2 bgcolor="#777777"| | ||
||?\||?\=\ | ||?\||?\=\ | ||
|- | |- | ||
!|Szczelinowe sybilanty ^s | !|Szczelinowe sybilanty ^s | ||
| | ||f\||v\ | ||
||f||v | |||
||s^<||z^< | ||s^<||z^< | ||
||S\^<||Z\^< | |||
||s||z | ||s||z | ||
||S\||Z\ | |||
||S||Z | ||S||Z | ||
||S\^>||Z\^> | |||
||s`||z` | ||s`||z` | ||
||S\`||Z\` | |||
||s\||z\ | ||s\||z\ | ||
| | ||s\^l||z\^l | ||
||x\||j\ | |||
||x\^l||j\^l | |||
||x||g\ | |||
||x^l||g\^l | |||
||X||G\ | |||
||X^l||G\^l | |||
||H`||H\` | |||
||H||H\ | |||
|- | |- | ||
!|Szczelinowe niesybilanty ^s | !|Szczelinowe niesybilanty ^s^_ | ||
||f\||v\ | ||f\^_||v\^_ | ||
||f||v | ||f^_||v^_ | ||
||T||D | ||T||D | ||
||T^l||D^l | |||
||T^>||D^> | ||T^>||D^> | ||
||T^>^l||D^>^l | |||
||S^_||Z^_ | ||S^_||Z^_ | ||
||S\^>^_||Z\^>^_ | |||
||s`^_||z`^_ | ||s`^_||z`^_ | ||
||S\`^_||Z\`^_ | |||
||s\^_||z\^_ | ||s\^_||z\^_ | ||
||x\||j\ | ||s\^l^_||z\^l^_ | ||
||x||g\ | ||x\^_||j\^_ | ||
||X||G\ | ||x\^l^_||j\^l^_ | ||
||H`||H\` | ||x^_||g\^_ | ||
||H||H\ | ||x^l^_||g\^l^_ | ||
||X^_||G\^_ | |||
||X^l^_||G\^l^_ | |||
||H`^_||H\`^_ | |||
||H^_||H\^_ | |||
|- | |- | ||
!|Półotwarte ^r\ | !|Półotwarte ^r\ | ||
| Linia 88: | Linia 133: | ||
||V=||V | ||V=||V | ||
||r\=^<||r\^< | ||r\=^<||r\^< | ||
||l=^<||l^< | |||
||r\=||r\ | ||r\=||r\ | ||
||l=||l | |||
||r\=^>||r\^> | ||r\=^>||r\^> | ||
||l=^>||l^> | |||
||r\`=||r\` | ||r\`=||r\` | ||
||l`=||l` | |||
||j=^<||j^< | ||j=^<||j^< | ||
||l\=^<||l=^< | |||
||j=||j | ||j=||j | ||
|| | ||l\=||l\ | ||
||W=||W | |||
||L=||L | |||
||X^_||G\^_ | ||X^_||G\^_ | ||
||X^l^_||G\^l^_ | |||
||H`^_||H\`^_ | ||H`^_||H\`^_ | ||
||H^_||H\^_ | ||H^_||H\^_ | ||
| Linia 102: | Linia 155: | ||
||B=^>||B^> | ||B=^>||B^> | ||
||r=^<||r^< | ||r=^<||r^< | ||
||r=^l||r^<^l | |||
||r=||r | ||r=||r | ||
||r=^l||r^l | |||
||r=^>||r^> | ||r=^>||r^> | ||
||r=^>^l||r^>^l | |||
||r`=||r` | ||r`=||r` | ||
||r`=^l||r`^l | |||
||j=^r^<||j^r^< | ||j=^r^<||j^r^< | ||
||j=^r^<^l||j^r^<^l | |||
||j=^r||j^r | ||j=^r||j^r | ||
||j=^r^l||j^r^l | |||
|colspan=2 bgcolor="#777777"| | |colspan=2 bgcolor="#777777"| | ||
||L=^r||L^r | |||
||R=||R | ||R=||R | ||
||R=^l||R^l | |||
|colspan=2 bgcolor="#777777"| | |colspan=2 bgcolor="#777777"| | ||
||H^r||H\^r | ||H^r||H\^r | ||
| Linia 116: | Linia 177: | ||
||V\=||V\ | ||V\=||V\ | ||
||4=^<||4^< | ||4=^<||4^< | ||
||L\=^<||L\^< | |||
||4=||4 | ||4=||4 | ||
||L\=||L\ | |||
||4=^>||4^> | ||4=^>||4^> | ||
||L\=^>||L\^> | |||
||4`=||4` | ||4`=||4` | ||
||L\`=||L\` | |||
||4\=^<||4\^< | ||4\=^<||4\^< | ||
||4\=^l^<||4\^l^< | |||
||4\=||4\ | ||4\=||4\ | ||
||4\=^l||4\^l | |||
|colspan=2 bgcolor="#777777"| | |colspan=2 bgcolor="#777777"| | ||
||L=^8||L^8 | |||
||R=^8||R^8 | ||R=^8||R^8 | ||
||X^8^l||G\^8^l | |||
|colspan=2 bgcolor="#777777"| | |colspan=2 bgcolor="#777777"| | ||
||H^8||H\^8 | ||H^8||H\^8 | ||
|- | |- | ||
!| | !|Mlaski ^! | ||
|colspan= | |colspan=2|! | ||
|| | |colspan=2|!^> | ||
|| | |colspan=2|<nowiki>|\</nowiki> | ||
|| | |colspan=2|<nowiki>|\\^<</nowiki> | ||
|| | |colspan=2|!\^< | ||
|| | |colspan=2|<nowiki>|\\</nowiki> | ||
|| | |colspan=2|!\ | ||
|| | |colspan=2|<nowiki>|\\^></nowiki> | ||
|| | |colspan=2|!\` | ||
| | |colspan=2|<nowiki>|\\`</nowiki> | ||
|colspan=2|!\\ | |||
|colspan=2|!\\^l | |||
|colspan=16 bgcolor="#777777"| | |||
|} | |||
: Zwarcie krtaniowe ? | |||
: Tak zwane szczelinowe krtaniowe h h\ | |||
: ^w = _V=^<^w _V^<^w (labializacja - dla wargowych pierwotne) | |||
: ^w\ słabsze | |||
: ^w^w silniejsze | |||
: ' = _j= _j | |||
: ^W = _W= _W | |||
: ^H = _H`^_ _H\`^_ | |||
: J = j^w | |||
: w = W^w | |||
: w\ = x_f\^w | |||
: x\ = s\_x | |||
: 5 = l^W | |||
{| class=wikitable | |||
||"||Akcent główny | |||
|- | |||
||"\||Akcent poboczny | |||
|- | |||
||:||Długość | |||
|- | |||
||:\||Półdługość | |||
|- | |||
||.\||Dodatkowa krótkość | |||
|- | |||
||.||Podział sylaby | |||
|- | |||
||_\||Połączenie międzywyrazowe | |||
|} | |||
{| class=wikitable | |||
|+Tony | |||
||^1||Bardzo wysoki | |||
|- | |||
||^2||Wysoki | |||
|- | |||
||^3||Średni | |||
|- | |||
||^4||Niski | |||
|- | |||
||^5||Bardzo niski | |||
|- | |||
||^2\||Wznoszący | |||
|- | |||
||^4\||Opadający | |||
|- | |- | ||
||^1\||Przesunięcie wstępujące | |||
|| | |||
| | |||
|- | |- | ||
||^5||Przesunięcie zstępujące | |||
| | |||
|} | |} | ||
{| class=wikitable | |||
||^h||Przydech | |||
|- | |||
||^g||Bez plozji | |||
|- | |||
||^n||Plozja nosowa | |||
|- | |||
||^l||Boczny | |||
|- | |||
||~||Nazalizacja | |||
|- | |||
||~\||Szczelinowa nosowość | |||
|- | |||
||^z||Laminalne | |||
|- | |||
||^d||Apikalne | |||
|- | |||
||^p||Językowo-wargowe | |||
|- | |||
||^^||Podwyższenie | |||
|- | |||
||^_||Obniżenie | |||
|- | |||
||^<||Uprzednienie | |||
|- | |||
||^>||Utylnienie | |||
|- | |||
||^x||Centralizacja | |||
|- | |||
||^@||Zbliżenie do szwy | |||
|- | |||
||^{||Uniesiony korzeń języka | |||
|- | |||
||^}||Obniżony korzeń języka | |||
|} | |||
{ | {| class=wikitable | ||
|+Dźwięczność | |||
||=||Bezdźwięczna | |||
|- | |||
||=\||Dysząco dźwięczna | |||
|- | |||
||^a\||Luźno dźwieczna | |||
|- | |||
||^a||Dźwięczna | |||
|- | |||
||^A\||Sztywno dźwięczna | |||
|- | |||
||^A||Skrzypiąco dźwieczna | |||
|- | |||
||^?||Glottalizacja | |||
|} | |||
[[Kategoria:Pismo]] | [[Kategoria:Pismo]] | ||
Aktualna wersja na dzień 20:45, 30 lis 2010
Q-SAMPA to alfabet fonetyczny, którego celem jest jednoznaczne oddanie każdej głoski możliwej do wyartykułowania przy pomocy znaków dostępnych bezpośrednio ze standardowej klawiatury.
| i y | i^> y^> | i\ u\ | y\^< u^< | y\ u |
| i^_ y ^_ | I Y | I\ U\ | Y\ U | y\^_ u^_ |
| e 2 | e^> 2^> | e\ o\ | 2\^< o^< | 2\ o |
| } }^w | }^> }^w^> | @ @^w | 2\^_^< o^_^< | 2\^_ o^_ |
| E 9 | E^> 9^> | E\ O\ | 9\^< O^< | 9\ O |
| { {^w | {^> {^w^> | @\ @\^w | 9\^_^< O^_^< | 9\^_ O^_ |
| a a\ | a^> a\^> | a^x a\^x | A^< A\^< | A A\ |
| Dwuwargowe | Wargowo-zębowe | Zębowe | Zębowe boczne | Dziąsłowe | Dziąsłowe boczne | Zadziąsłowe | Zadziąsłowe boczne | Z retrofleksją | Z retrofleksją boczne | Przedniopodniebienne | Przedniopodniebienne boczne | Podniebienne | Podniebienne boczne | Miękkopodniebienne | Miękkopodniebienne boczne | Języczkowe | Języczkowe boczne | Gardłowe | Nagłośniowe | |||||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Nosowe ~ | m= | m | m^>= | m^> | n^<= | n^< | n^<=^l | n^<^l | n= | n | n=^l | n^l | n^>= | n^> | n^>=^l | n^>^l | n`= | n` | n`=^l | n`^l | n\^<= | n\^< | n\^<=^l | n\^<^l | n\= | n\ | n\=^l | n\^l | N= | N | N=^l | N^l | N\= | N\ | N\=^l | N\^l | ||||
| Zwarte ^t | p | b | p^> | b^> | t^< | d^< | t^<^l | d^<^l | t | d | t^l | d^l | t^> | d^> | t^>^l | d^>^l | t` | d` | t`^l | d`^l | t\^< | d\^< | t\^<^l | d\^<^l | t\ | d\ | t\^l | d\^l | k | g | k^l | g^l | K | G | K^l | G^l | ?\ | ?\=\ | ||
| Szczelinowe sybilanty ^s | f\ | v\ | f | v | s^< | z^< | S\^< | Z\^< | s | z | S\ | Z\ | S | Z | S\^> | Z\^> | s` | z` | S\` | Z\` | s\ | z\ | s\^l | z\^l | x\ | j\ | x\^l | j\^l | x | g\ | x^l | g\^l | X | G\ | X^l | G\^l | H` | H\` | H | H\ |
| Szczelinowe niesybilanty ^s^_ | f\^_ | v\^_ | f^_ | v^_ | T | D | T^l | D^l | T^> | D^> | T^>^l | D^>^l | S^_ | Z^_ | S\^>^_ | Z\^>^_ | s`^_ | z`^_ | S\`^_ | Z\`^_ | s\^_ | z\^_ | s\^l^_ | z\^l^_ | x\^_ | j\^_ | x\^l^_ | j\^l^_ | x^_ | g\^_ | x^l^_ | g\^l^_ | X^_ | G\^_ | X^l^_ | G\^l^_ | H`^_ | H\`^_ | H^_ | H\^_ |
| Półotwarte ^r\ | V=^< | V^< | V= | V | r\=^< | r\^< | l=^< | l^< | r\= | r\ | l= | l | r\=^> | r\^> | l=^> | l^> | r\`= | r\` | l`= | l` | j=^< | j^< | l\=^< | l=^< | j= | j | l\= | l\ | W= | W | L= | L | X^_ | G\^_ | X^l^_ | G\^l^_ | H`^_ | H\`^_ | H^_ | H\^_ |
| Drżące ^r | B= | B | B=^> | B^> | r=^< | r^< | r=^l | r^<^l | r= | r | r=^l | r^l | r=^> | r^> | r=^>^l | r^>^l | r`= | r` | r`=^l | r`^l | j=^r^< | j^r^< | j=^r^<^l | j^r^<^l | j=^r | j^r | j=^r^l | j^r^l | L=^r | L^r | R= | R | R=^l | R^l | H^r | H\^r | ||||
| Uderzeniowe ^8 | V\=^< | V\^< | V\= | V\ | 4=^< | 4^< | L\=^< | L\^< | 4= | 4 | L\= | L\ | 4=^> | 4^> | L\=^> | L\^> | 4`= | 4` | L\`= | L\` | 4\=^< | 4\^< | 4\=^l^< | 4\^l^< | 4\= | 4\ | 4\=^l | 4\^l | L=^8 | L^8 | R=^8 | R^8 | X^8^l | G\^8^l | H^8 | H\^8 | ||||
| Mlaski ^! | ! | !^> | |\ | |\\^< | !\^< | |\\ | !\ | |\\^> | !\` | |\\` | !\\ | !\\^l | ||||||||||||||||||||||||||||
- Zwarcie krtaniowe ?
- Tak zwane szczelinowe krtaniowe h h\
- ^w = _V=^<^w _V^<^w (labializacja - dla wargowych pierwotne)
- ^w\ słabsze
- ^w^w silniejsze
- ' = _j= _j
- ^W = _W= _W
- ^H = _H`^_ _H\`^_
- J = j^w
- w = W^w
- w\ = x_f\^w
- x\ = s\_x
- 5 = l^W
| " | Akcent główny |
| "\ | Akcent poboczny |
| : | Długość |
| :\ | Półdługość |
| .\ | Dodatkowa krótkość |
| . | Podział sylaby |
| _\ | Połączenie międzywyrazowe |
| ^1 | Bardzo wysoki |
| ^2 | Wysoki |
| ^3 | Średni |
| ^4 | Niski |
| ^5 | Bardzo niski |
| ^2\ | Wznoszący |
| ^4\ | Opadający |
| ^1\ | Przesunięcie wstępujące |
| ^5 | Przesunięcie zstępujące |
| ^h | Przydech |
| ^g | Bez plozji |
| ^n | Plozja nosowa |
| ^l | Boczny |
| ~ | Nazalizacja |
| ~\ | Szczelinowa nosowość |
| ^z | Laminalne |
| ^d | Apikalne |
| ^p | Językowo-wargowe |
| ^^ | Podwyższenie |
| ^_ | Obniżenie |
| ^< | Uprzednienie |
| ^> | Utylnienie |
| ^x | Centralizacja |
| ^@ | Zbliżenie do szwy |
| ^{ | Uniesiony korzeń języka |
| ^} | Obniżony korzeń języka |
| = | Bezdźwięczna |
| =\ | Dysząco dźwięczna |
| ^a\ | Luźno dźwieczna |
| ^a | Dźwięczna |
| ^A\ | Sztywno dźwięczna |
| ^A | Skrzypiąco dźwieczna |
| ^? | Glottalizacja |