Przejdź do zawartości

Język wikajski: Różnice pomiędzy wersjami

Z Conlanger
Nie podano opisu zmian
Nie podano opisu zmian
Linia 29: Linia 29:
Różnice między oboma językami spowodowane są sztucznym stworzeniem języka formalnego, aby "udostojnić" brzmienie poprzednich języków. Język potoczny jest językiem powstałym na bazie języka formalnego, z wpływami starego języka (przedformalnego).
Różnice między oboma językami spowodowane są sztucznym stworzeniem języka formalnego, aby "udostojnić" brzmienie poprzednich języków. Język potoczny jest językiem powstałym na bazie języka formalnego, z wpływami starego języka (przedformalnego).


==Fonologia języka==
==Fonologia i zapis języka==


Trzeba rozróżnić fonologię języka formalnego od fonologii języka potocznego. Ta druga zmienia się bardzo pomiędzy różnymi dialektami, jak i nawet pomiędzy osobami.
Trzeba rozróżnić fonologię języka formalnego od fonologii języka potocznego. Ta druga zmienia się bardzo pomiędzy różnymi dialektami, jak i nawet pomiędzy osobami. Zapis łacinką nie używa wielkich liter.


===Samogłoski===
===Samogłoski===
Linia 227: Linia 227:
==Gramatyka==
==Gramatyka==


Gramatyka w wikajskim jest bardzo prosta. Istnieją trzy czasy, tryb rozkazujący, oraz strona bierna.
Gramatyka w wikajskim jest bardzo prosta. Istnieją trzy czasy, tryb rozkazujący, oraz strona bierna. Obowiązuje szyk SVO, ale w formie potocznej można użyć w niektórych przypadkach szyku SOV.


===Czas przeszły===
===Czas przeszły===


=====Język formalny====
Tworzony jest przez czasownik anantena (forma przeszła od eninteno - być). Czasownik ten w języku formalnym jest zawsze na końcu zdania, w potocznym dokleja się na początku czasownika w skróconej formie an'. W języku potocznym występują skrócenia, sposób ich używania będzie wyjaśniony w odpowiednim punkcie.


=====Język potoczny====
====Język formalny====
athei aemeo viti anantena - On jechał naprzód
 
====Język potoczny====
ath'an'aemeo viti - On jechał naprzód


===Czas teraźniejszy===
===Czas teraźniejszy===
Tworzony przez czasownik eninteno (być) w sposób podobny do czasu przeszłego. W języku potocznym czasownik ten jest opuszczany, nawet jeśli w zdaniu nie występuje żaden inny czasownik.


=====Język formalny====
====Język formalny====
athei aemeo viti eninteno - On jedzie naprzód


=====Język potoczny====
====Język potoczny====
ath'aemeo viti - On jedzie naprzód


===Czas przyszły===
===Czas przyszły===
Tworzony przez czasownik anantenoa (przyszła forma eninteno - być). W języku potocznym czasownik ten skraca się do ano'.


=====Język formalny====
====Język formalny====
athei aemeo viti anantenoa - On będzie jechał naprzód


=====Język potoczny====
====Język potoczny====
ath'ano'aemeo viti - On będzie jechał naprzód


===Tryb rozkazujący===
===Tryb rozkazujący===
Tworzony przez dodanie końcówki 'e' do czasownika. W przypadku drugiej osoby liczby pojedynczej można opuścić zaimek. Występuje tylko w czasie teraźniejszym i wobec tego nie używa się czasownika eninteno.


=====Język formalny====
====Język formalny====
aemeoe viti - Jedź naprzód!


=====Język potoczny====
====Język potoczny====
aemeoe viti - Jedź naprzód!


===Strona bierna===
===Strona bierna===
Tworzony przez dodanie caemaoa (w języku potocznym skrócone do em') przed czasownikiem. Po czasowniku eninteno (lub jego formach) występuje wykonawca czynności, z dodaną końcówką '-a' lub '-ai' w przypadku liczby mnogiej.
====Język formalny====
Ilune dramo monle eninteno- Człowiek gotuje jedzenie.
monle caemaoa dramo eninteno ilunea - Jedzenie jest gotowane przez człowieka.


=====Język formalny====
====Język potoczny====
Ilune dramo monle - Człowiek gotuje jedzenie.
monle em'dramo (ilunea) - Jedzenie jest gotowane (przez człowieka).


=====Język potoczny====
W przypadku języka potocznego można opuścić wykonawcę czynności, w języku formalnym musi on zawsze występować.

Wersja z 00:28, 14 kwi 2012

wikajski
vicae
Utworzenie: tqr w 2006, 2012
Sposoby zapisu: cothi-vicae, łacinka
Kody
Conlanger–3 pri.vic.tqr
Przykład
Powszechna Deklaracja Praw Człowieka
formalny

ro-ailuni caemaoa potho fianoi onthomene hi fianoi lothene di deme hi di curili atheie eninteno pothenai

maei videce eninteno ti aelotho hi curilo eninteno gomithe fetho yoao caipene laene ro-ailuni eninteno

potoczny

ro-ailuni em'potho f'onthomene hi'fi'lothene deme'di hi'curili'di atheie

ma'videce aelotho'ti hi'curilo fetho'ya'go caipene ro-ailuni'lae

Lista conlangów
Zobacz też słownik tego języka.

Język wikajski (vicae, dosł. mowa) - język stworzony dla conworldu około 2006 roku, w 2012 odkurzony i dość mocno poprawiony, już jako niezależny język. Podstawową cechą wyróżniającą ten język jest używanie języka formalnego, potocznego i kilku pośrednich stopni w różnych sytuacjach jako mowy grzecznościowej.

Język formalny i język potoczny

Zasadniczo istnieją dwie wersje tego języka, różniące się gramatyką i wymową, prawie nie różniące się natomiast słownictwem. Różnice między oboma językami spowodowane są sztucznym stworzeniem języka formalnego, aby "udostojnić" brzmienie poprzednich języków. Język potoczny jest językiem powstałym na bazie języka formalnego, z wpływami starego języka (przedformalnego).

Fonologia i zapis języka

Trzeba rozróżnić fonologię języka formalnego od fonologii języka potocznego. Ta druga zmienia się bardzo pomiędzy różnymi dialektami, jak i nawet pomiędzy osobami. Zapis łacinką nie używa wielkich liter.

Samogłoski

Samogłoski języka formalnego i odpowiadające im dźwięki języka potocznego
Zapis IPA - język formalny IPA - język potoczny Przykład
a /a/ /a/ alaim ("władca")
e /ɛ/ /e/ eilos ("lud, zgromadzenie")
e (koniec wyrazu) /ɛ/ /ɐ/ lathe ("ląd")
u /u/ /ou/ vilune ("dach")
o /ɔ/ /au/ vion ("błysk")
ae /æ/ /aje/ aelo ("światło")
i /i/ /i/ nilune ("śmierć")
i (w hi) /œ/ /i/ hi ("i")
oa /œ/ /oja/ inthoa ("nurt")

Spółgłoski

Spółgłoski języka formalnego i odpowiadające im dźwięki języka potocznego
Zapis IPA - język formalny IPA - język potoczny Przykład
y /j/ /j/ yonge ("dym")
z /z/ /z/ naizovie ("gwiazda")
b /b/ /b/, /v/ bocae ("podwójny")
n /n/ /n/ danathe ("długo")
n w "on" /n/ /ɲ/ on ("kraj")
n w końcówkach "ene" /n/ /nʲ/ zirviene ("niebieski")
d /d/ /d/ dene ("tutaj")
l /ɫ/ /ɫ/ beld ("syn")
p /p/ /p/ pamitho ("nazywać")
c /k/ /k/ cothe ("znak")
m /m/ /m/ vimathe ("noga")
k /gʰ/ /ɣ/ kian ("piana")
f /pʰ/ /f/ fothore ("wodospad")
t /t/ /t/ atimo ("ciąć")
v /v/ /w/ vico ("mówić")
r /ɹ/ /r/ maro ("śnieg")
s /s/ /ʂ/ soaca ("dziewięć")
h /ɣ/ /ɣ/ hem ("port")
g /g/ /g/ gabene ("czarny")
dh /dʰ/ /d/ adh ("gniazdo")
th /tʰ/ /t/ thun ("woda")
qu /kʰw/ /xw/ lequathe ("pas")
qe /kʰie/ /xije/ luqebethe ("krew")

Zbitki samogłosek w mowie formalnej zawsze wymawiane są bez protezy, w potocznej z protezą krótkiego /j/. Proteza występuje także czasem na początku wyrazu, jeśli jego pierwsza litera to samogłoska, a ostatnia litera poprzedniego wyrazu też jest samogłoską.

Praktycznie zawsze w mowie potocznej występują: proteza /j/ między samogłoskami (przynajmniej niektórymi), /x/, /f/, /ɣ/, /t/, /d/ zamiast /kʰ/, /pʰ/, /gʰ/, /tʰ/, /dʰ/, oraz formy /ɔɲ/ i /enʲe/.

Akcent

W języku formalnym akcent główny na 3 sylabę od końca, poboczny na ostatnią. Akcent toniczny. W przypadku dwusylabowego słowa akcent na 1 sylabę, jednosylabowe słowa bez akcentu

W języku potocznym 'doklejki' akcentowane tonicznie co drugą 'doklejkę'. Słowo rdzenne akcentowane dynamicznie na pierwszą sylabę, oraz jeśli są przynajmniej trzy sylaby, akcentem pobocznym, na ostatnią. W przypadku słów bez doklejek, akcentowane tak samo jak w języku formalnym, tyle, że dynamicznie.

Gramatyka

Gramatyka w wikajskim jest bardzo prosta. Istnieją trzy czasy, tryb rozkazujący, oraz strona bierna. Obowiązuje szyk SVO, ale w formie potocznej można użyć w niektórych przypadkach szyku SOV.

Czas przeszły

Tworzony jest przez czasownik anantena (forma przeszła od eninteno - być). Czasownik ten w języku formalnym jest zawsze na końcu zdania, w potocznym dokleja się na początku czasownika w skróconej formie an'. W języku potocznym występują skrócenia, sposób ich używania będzie wyjaśniony w odpowiednim punkcie.

Język formalny

athei aemeo viti anantena - On jechał naprzód

Język potoczny

ath'an'aemeo viti - On jechał naprzód

Czas teraźniejszy

Tworzony przez czasownik eninteno (być) w sposób podobny do czasu przeszłego. W języku potocznym czasownik ten jest opuszczany, nawet jeśli w zdaniu nie występuje żaden inny czasownik.

Język formalny

athei aemeo viti eninteno - On jedzie naprzód

Język potoczny

ath'aemeo viti - On jedzie naprzód

Czas przyszły

Tworzony przez czasownik anantenoa (przyszła forma eninteno - być). W języku potocznym czasownik ten skraca się do ano'.

Język formalny

athei aemeo viti anantenoa - On będzie jechał naprzód

Język potoczny

ath'ano'aemeo viti - On będzie jechał naprzód

Tryb rozkazujący

Tworzony przez dodanie końcówki 'e' do czasownika. W przypadku drugiej osoby liczby pojedynczej można opuścić zaimek. Występuje tylko w czasie teraźniejszym i wobec tego nie używa się czasownika eninteno.

Język formalny

aemeoe viti - Jedź naprzód!

Język potoczny

aemeoe viti - Jedź naprzód!

Strona bierna

Tworzony przez dodanie caemaoa (w języku potocznym skrócone do em') przed czasownikiem. Po czasowniku eninteno (lub jego formach) występuje wykonawca czynności, z dodaną końcówką '-a' lub '-ai' w przypadku liczby mnogiej.

Język formalny

Ilune dramo monle eninteno- Człowiek gotuje jedzenie. monle caemaoa dramo eninteno ilunea - Jedzenie jest gotowane przez człowieka.

Język potoczny

Ilune dramo monle - Człowiek gotuje jedzenie. monle em'dramo (ilunea) - Jedzenie jest gotowane (przez człowieka).

W przypadku języka potocznego można opuścić wykonawcę czynności, w języku formalnym musi on zawsze występować.