Język średniowertyński

Język średniowertyński
Typologia:	VSO
Utworzenie:	Wirczę w 2025
Najnowsza wersja:	1.0
Kody
Conlanger–1	sdw.
W Kyon
Używany w :	Wertynia (urzędowy)
Klasyfikacja:	Języki wertyńskie
Lista conlangów

Zobacz też słownik tego języka.

Język średniowertyński (sdw. XYZ XYZ [XYZ]) —

Głosownia

Samogłoski

---

W języku średniowertyńskim występuje 9 samogłosek, w tym 7 krótkich i 2 długie.

	Przednie		Środkowe		Tylne
	Krótkie	Długie	Krótkie	Długie	Krótkie	Długie
Przymknięte	i <i>	yː <ū>	ʉ <u>
Półprzymknięte			ə <è>		ɤ <oè>	oː <ō>
Półotwarte	ɛ <e>				ɔ <o>
Otwarte			ɑ <a>

• Głoski /ɛ ɔ/ po spółgłoskach miękkich, czyli /ɲ t͡ɬ t͡ʃ ʃ ɬ j ʎ/, wymawiane są jako [e o].
• Głoska /oː/ poprzedzana /w/, wymawiana jest jako [uː], np. Wōme [wuːˈmɛ] - (Matka). Tak samo sprawa wygląda w przypadku uwargowienia, np. Kōth [ˈkuːtʰ] - (Osada, wieś).

Dwugłoski

W języku średniowertyńskim występują jedyne trzy dwugłoski.

• ia - [iɑ̯] jak w Wōlcia [wuːlˈt͡ʃiɑ̯] - (Wertyńczycy)
• ie - [ie̯] jak w Hieme [hie̯ˈmɛ] - (Człowiek)
• io - [iɔ̯] jak w Ŋūľwio [ŋyːˈʎʷiɔ̯] - (Obaj mówimy)

Spółgłoski

---

W języku średniowertyńskim występuje 25 spółgłosek.

		Wargowe	Zębowo-dziąsłowe		Podnieb.	Tylnojęz.	Krtaniowe
Nosowe		m <m>	n <n>		ɲ <ñ>	ŋ <ŋ>
Zwarte	Bezdźwięczne	p <p>	t <t>			k <k> • ɡ <g>	ʔ <'>
	Przydechowe	pʰ <ph>	tʰ <th>			kʰ <kh>
Zwarto-szczelinowe			t͡ɬ <tl>		t͡ʃ <c>
Szczelinowe		f <f>			ʃ <s>	χ <ḫ>	h <h>
Drżące		ʙ <b>	r <r>
Półotwarte			l <l> • ɬ <ll>		j <j> • ʎ <ľ>	w <w>

• Głoska /w/ upraszcza się do /ʷ/, kiedy stoi po innej spółgłosce, np. Ŋūľwa [ŋyːˈʎʷɑ] - (Mówić).
• /k/ podlega uwargowieniu, kiedy stoi przed samogłoskami /ɔ oː/, np. Mō'ko [moːʔˈkʷɔ] - (Jezioro).

Mownia

---

Rzeczowniki

---

Określność

Liczba	Przykłady
	Nieokreślony	Określony, (Zwykły)	Określony, (Bliski)	Określony, (Odległy)	Zerowy
Pojedyncza	-XYZ HiemeXYZ (Jakiś człowiek)	-aľie Wiñeľie (Jakiś mężczyzna)
Podwójna	-XYZ HiemuXYZ (Jacyś ludzie)	-wōl Wimwōl (Jacyś mężczyzni)
Mnoga	-XYZ HieñiaXYZ (Jacyś ludzie)	-aru Wiñeru (Jacyś mężczyzni)

Liczba

W języku średniowertyńskim występują trzy liczby: liczba pojedyncza, podwójna oraz mnoga.

Liczba	Przykłady
	Odmiana I	Odmiana II	Odmiana III	Odmiana IV
Pojedyncza	-o Mō'ko (Jezioro)	-e Hieme (Człowiek)	-Ø Khōt (Państwo, kraj)	-Ø Efreñ (Twierdza)
Podwójna	-ōn Mō'kōn (Dwa jeziora)	-u Hiemu (Dwóch ludzi)	-ie Khucie (Dwa państwa/kraje)	-u Efrenu (Dwie twierdze)
Mnoga	-nu Mō'knu (Jeziora)	-ia 'Hieñia (Ludzie)	-ū Khu'ū (Państwa/kraje)	-e Efreñe (Twierdze)

Czasowniki

---

W języku średniowertyńskim w przypadku, kiedy po odmienionym czasowniku występowałby bezokolicznik, np. "lubię mówić", drugi czasownik jest odmieniany przez osobę i stawiana jest pomiędzy nimi partykuła "a".

• Phialwō-a-ŋūľwō wō [pʰiɑ̯ˈluː‿ʔɑ‿ŋyːˈʎuː ˈwuː] - (Ja lubię mówić)

Kiedy w zdaniu znajduje się więcej bezokoliczników, jak w np. "lubię mówić, dowodzić i żeglować", pomiędzy każdym następnym czasownikiem stawiana jest partykuła "mu".

• Phialwō-a-ŋūľwō-mu-kufō-mu-wifwō wō [pʰiɑ̯ˈluː‿ʔɑ‿ŋyːˈʎuː‿mʉ‿kʉˈfoː‿mʉ‿wiˈfuː ˈwuː] - (Ja lubię mówić, dowodzić i żeglować)

Odmiana przez osoby

W języku średniowertyńskim odmiana przez osoby w liczbie mnogiej zlała się do jednej postaci: Ŋūľwōk [ŋyːˈʎuːk], z poszczególne osoby rozróżniane są poprzez zaimek. Tam samo stało się w przypadku liczby podwójnej, a także drugiej i trzeciej osoby liczby pojedynczej. Odmiana czasowników następuje poprzez dodanie do rdzenia czasownika odpowiedniego przyrostka.

Odmiana
Osoba			Przyrostek	Przykład
Liczba pojedyncza
I.		Wō (Ja)	-ō	Ŋūľwō (Mówię)
II.-III.		Ľie (Ty)	-co	Ŋūľco (Mówisz)
Liczba podwójna
I.-III.		Cie (My dwoje)	-io	Ŋūľwio (Mówimy)
Liczba mnoga
I.-III.		Tō (My)	-ōk	Ŋūľwōk (Mówimy)