Ecka rodzina językowa

Z Conlanger
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Ecka rodzina językowa, języki eckie, języki edyckie (ęm. (ral')edyt - zawierający Etów) - grupa języków sztucznych o wspólnym pochodzeniu.

Historia

Poniżej przedstawiona jest historia wewnątrz projektu.

Edycka rodzina językowa należy do grupy środkowoeuremickiej, podobnie jak rodzina darycka i maicka. Rekonstruowany język praęmucki (praecki, praedycki) prawdopodobnie był używany 2000-2500 lat wcześniej i wywodził się z języka praśrodkowoeuremickiego, używanego przed 4000-5000 laty.

Nazwa rodziny pochodzi od ęmuckiego Edyt, tj. mający w sobie Etów (stęm. eƭytə, pręm. *ʔetʕut = *ʔet - istota + *ʕut - sufiks zawierania, powiązania).

Ęmuckie słowo syr'atkan (język) i syr'ą (mówić, rozmawiać; por. biał. ëruhu - przemawiać, bez. sirqan - język/etnolekt, ymn. suren - język, yeng - mówić), pochodzą od pręm. *surʔatə-kaGə, *surʔaN. Od rdzenia *surʔa- jest wywodzona forma środkowoeuremicka: *thoor-ho, związana z dar. darol i mai. torgasa.

Języki

Pochodzące od języka praęmuckiego, używane w świecie Gruszek Na Wierzbie:

  • białodolski - wywodzi się od starobiałodolskiego, stanowi odrębną gałąź;
  • staroęmucki - drugi, obok starobiałodolskiego, potomek praęmuckiego;
  • ęmucki ogólny - główna odmiana nowoęmuckiego, wywodzi się z dialektów wiejskich, szczególnie zachodnich i południowych;
  • ęmucki bezadacki - odmiana stołeczna, wywodzi się z gwar miejskich;
  • ymnicki - odłączył się w okresie wczesnego średnioęmuckiego, czasem uważany za odmianę ęmuckiego.

Języki spoza fikcyjnego świata, głównie wywodzone od nowoęmuckiego:

  • yeng - przeróbka ęmuckiego na podobieństwo języka chińskiego mandaryńskiego;
  • mera zeta - język mera oparty częściowo na ęmuckim.

Dźwięki

Samogłoski

pra-
ęmucki
biało-
dolski
staro-
ęmucki
ęmucki ęm.
bezadacki
ymnicki mera
zeta
*a a a a a e /ɛ/ /ɑ~ɛ/
ë /ə~ɨ/ ʌ o /ɜ/ a a
ä /æ/
/ɔ/, 0
*e e e e e y /e/ /e/
*o o o u /o/ u o
ö /ø/
/o/
*i i i i i i /i/
*u u y y /ɯ/ i
y /ɨ/
u
ü /y/
/ʊ/, 0
*aN u ã ą /aɨ̃/ aw em /ɛm/ /ɑm~ɛm/
*əN u ʌ̃ ǫ /ɜɯ̃/ aw am
äm /æm/
/ɔm/
*eN i
e
ę /eɨ̃/ ew ym /em/ /em/
*oN u õ ų /oũ/ uw om
öm /øm/
/om/
*iN i ĩ į iw im /im/
*uN u iw
yw /ɨw/
um
üm /ym/
/ʊm/
*ar ra ar ar /aɹ/ ar /ɑ˞/ er /ɛr/ /ɑj~ɛj/
*ər rë /rə~rɨ/ ʌr or /ɜɹ/ ar /ɑ˞/ ar
är /ær/
/ɔj/
*er ri
re
er er /eɹ/ er /ɤ˞/ yr /er/ /ej/
*or ru
ro
or ur /oɹ/ ur /u˞/ or
ör /ør/
/oj/
*ir ri ir ir /iɹ/ ir /ɯ˞/ ir /ij/
*ur ru yr yr /ɯɹ/ ir, yr /ɯ˞/ ur, ür /yr/ /ʊj/
*aj ai aj aj e e /ɛ/ /ɑj~ɛj/
*əj ai ʌj oj /ɜj/ e ä /æ/ /ɔj/
*ej ai e e e y /e/ /ej/
*oj ai oj uj /oj/ y ö /ø/ /oj/
*ij ai ij ij i i /ij/
*uj ai yj yj /ɯj/ i
y /ɨ/
ü /y/ /ʊj/

Porównanie: liczby

N. praęmucki białodolski ęmucki ymnicki abarski
1. *ʔeke, *kesə ekk keh yk(a) akh
2. *gosə goss guh gon gush
3. *ke-kosə, *ke-hosə (1+2) keh kekuh kyk kashi
4. *lusə luss ryh run lush
5. *mikaGə (dłoń) mikk mikan miña, min maghi
6. *xəsə sëss śoh san ṣash
7. *ke-xəsə (1+6)
*zexə (?)
zes keśoh kysan saṣ
8. *wesə wess veh vyn vish
9. *ke-wesə (1+8)
*rinə (?)
rinn keveh kyvyn pav
10. *masə mass mah men mav
15. *ke-masə-lusə (1+14)
kehoN-mikaGə (3*5)
kehumikk kemajryh kykmiña, kykmin kishmigha
20. *go-N-masə gumass gųmah gommen gishmava
25. *go-N-masə-mikaGə (20+5)
*mika-mikaGə (5*5)
gumass mikk mikmikan mimmiña, mimmin
100. *sitə sid sit sit