Język śląski: Różnice pomiędzy wersjami

Z Conlanger
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m (Spiritus przeniósł stronę Język śląski do Język śląski 2.0)
Linia 1: Linia 1:
 
{{język
 
{{język
| kolor = #0000cc
+
| kolor = #0000ff
| nazwa = <span style="color:white">Ślesiain</span>
+
| nazwa = <span style="color:white">Szlųsk</span>
 
| nazwa własna =  
 
| nazwa własna =  
 
| twórca = Spiritus
 
| twórca = Spiritus
Linia 10: Linia 10:
 
| typologia = SVO, w pytaniach VSO
 
| typologia = SVO, w pytaniach VSO
 
| klasyfikacja =  Języki indoeuropejskie
 
| klasyfikacja =  Języki indoeuropejskie
* Języki italskie
+
* Języki bałtosłowiańskie
** Języki romańskie
+
** Języki słowiańskie
*** Języki zachodnioromańskie
+
*** Języki zachodniosłowiańskie
 
**** '''Język śląski'''
 
**** '''Język śląski'''
 
| kraje = Śląsk
 
| kraje = Śląsk
 
| pomocniczy = Czechy
 
| pomocniczy = Czechy
| regulowany = Academio Edlichi Ślesiaini
+
| regulowany = Akadymijà Gàdka Szlųskego
 
| conlanger3 = nat.sls.spr
 
| conlanger3 = nat.sls.spr
 
| tekst jaki = {{{tekst jaki}}}
 
| tekst jaki = {{{tekst jaki}}}
Linia 34: Linia 34:
 
!  
 
!  
 
! Przednie
 
! Przednie
! Przednie zaokrąglone
+
! Przednie zaok.
 
! Centralne
 
! Centralne
 
! Tylne
 
! Tylne
 
|-
 
|-
 
! Przymknięte
 
! Przymknięte
| /i/ <i>
+
| /i/ <nowiki><i></nowiki>
| /y/ <u>
+
| /y/ <ü>
| /ɨ/ <y>
+
| /ɨ/ <y>
| /u/ <ó>
+
| /u/ <nowiki><u></nowiki>
 
|-
 
|-
! Środkowe
+
! Przymknięte nosowe
| /ɛ/ <e>, <ai>
+
| /ɪ̃/ <į>
| /ø/ <eu>
+
|
 
|
 
|
| /ɔ/ <o>, <au>
+
| /ʊ̃/ <ų>
 
|-
 
|-
! Środkowe nosowe
+
! Środkowe
| /ɛ̃/ <en>, <in>, <un>
+
| /ɛ/ <e>
 +
| /ø/ <ö>
 
|
 
|
|
+
| /ɔ/ <o>
| /ɔ̃/ <an>, <on>, <ón>
 
 
|-
 
|-
 
! Otwarte
 
! Otwarte
Linia 67: Linia 67:
 
! Przedniojęzykowe
 
! Przedniojęzykowe
 
! Zębowe
 
! Zębowe
! Dziąsłowe
 
! Podniebienne
 
 
! Zadziąsłowe
 
! Zadziąsłowe
 
! Tylnojęzykowe
 
! Tylnojęzykowe
 +
! Krtaniowe
 
|-
 
|-
 
! Nosowe
 
! Nosowe
 
| /m/ <m>
 
| /m/ <m>
 +
| /n/ <n>
 
|
 
|
| /n/ <n>
 
| /ɲ/ <ń>
 
 
|
 
|
 
|
 
|
 
|-
 
|-
 
! Zwarte
 
! Zwarte
| /p/ <nowiki><p></nowiki>
+
| /p/ <nowiki><p></nowiki> /b/ <b>
|
+
| /t/ <t> /d/ <d>
| /t/ <t>
 
 
|
 
|
 +
| /k/ <k>
 
|
 
|
| /k/ <c>
 
 
|-
 
|-
 
! Sczelinowe
 
! Sczelinowe
| /f/ <f>
+
| /f/ <f> /v/ <w>
| /ð/ <d>
 
 
| /s/ <s>
 
| /s/ <s>
| /ɕ/ <ś>
+
| /ʃ/ <sz> /ʒ/ <ż>
| /ʃ/ <ćh>, <sc>, <x>
 
 
| /x/ <ch>
 
| /x/ <ch>
 +
| /ɦ/ <h>
 
|-
 
|-
 
! Afrykaty
 
! Afrykaty
 
|
 
|
 +
| /t͡s/ <c> /d͡z/ <z>
 +
| /t͡ʃ/ <cz>
 
|
 
|
| /t͡s/ <z>
 
| /t͡ɕ/ <ź>
 
| /t͡ʃ/ <ć>
 
 
|
 
|
 
|-
 
|-
 
! Boczne
 
! Boczne
|
 
 
|
 
|
 
| /l~ɮ/ <l>
 
| /l~ɮ/ <l>
Linia 113: Linia 107:
 
|-
 
|-
 
! Drżące
 
! Drżące
|
 
 
|
 
|
 
| /r/ <r>
 
| /r/ <r>
Linia 121: Linia 114:
 
|}
 
|}
  
==Gramatyka==
+
== Rozwój z prasłowiańskiego ==
 
 
===Harmonia samogłoskowa===
 
 
 
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
 
|-
 
!
 
! Przednie
 
! Neutralne
 
! Tylne
 
|-
 
! Przymknięte
 
| /i/
 
| /y/, /ɨ/
 
| /u/
 
|-
 
! Środkowe
 
| /ɛ/
 
| /ø/
 
| /ɔ/
 
|-
 
! Otwarte
 
| colspan=3| /a/
 
|}
 
 
 
===Przegłos===
 
 
 
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
 
|-
 
!
 
! A przegłos
 
! I przegłos
 
! Ó przegłos
 
|-
 
! /a/ <a>
 
|
 
| /ɛ/ <ai>
 
| /ɔ/ <au>
 
|-
 
! /ɛ/ <e>, <ai>
 
|
 
|
 
| /ø/ <eu>
 
|-
 
! /i/ <i>
 
| /ɛ/ <ei>
 
|
 
| /ɨ/ <y>
 
|-
 
! /ɔ/ <o>, <au>
 
|
 
| /ø/ <oi>
 
|
 
|-
 
! /u/ <ó>
 
| /ɔ/ <o>
 
| /y/ <u>
 
|
 
|}
 
 
 
===Rzeczowniki===
 
 
 
====Deklinacja====
 
 
 
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
 
|+ '''Deklinacja I'''
 
|-
 
!
 
! Liczba pojedyncza
 
! Liczba mnoga
 
|-
 
! Nominativus
 
| -a
 
| -y
 
|-
 
! Dativus
 
| -∅
 
| -y
 
|-
 
! Obliquus
 
| -∅
 
| -aur
 
|}
 
 
 
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
 
|+ '''Deklinacja II'''
 
|-
 
!
 
! Liczba pojedyncza
 
! Liczba mnoga
 
|-
 
! Nominativus
 
| -∅
 
| -y
 
|-
 
! Dativus
 
| -o
 
| -y
 
|-
 
! Obliquus
 
| -i
 
| -or
 
|}
 
 
 
{| class="wikitable" style="text-align: center;"
 
|+ '''Deklinacja III'''
 
|-
 
!
 
! Liczba pojedyncza
 
! Liczba mnoga
 
|-
 
! Nominativus
 
| -∅'
 
| -i
 
|-
 
! Dativus
 
| -i
 
| -iu
 
|-
 
! Obliquus
 
| -i
 
| -iu
 
|}
 
 
 
==Przykładowe teksty==
 
  
Tósy pery sanascan lerty e eidency, quan nó aujamy ailipreti e aileiniaty. Ili tiatieponcoitaun e paidiont fair porautiu, ca frati.
+
Samogłoski:
 +
*a > a
 +
*ě > i
 +
*o > o
 +
*e > *e
 +
*i *y > y
 +
*u > u
 +
*ǫ > ų
 +
*ę > į
 +
Przegłos śląski:
 +
*o *u *ъ przed *ě *i *ь > ö, ü, ö
 +
Zmiękczenie:
 +
t', d', s', z', r', l' > ć, dź, ś, ź, rz, ll (lj)
 +
Rozwój jerów:
 +
*ъ >
 +
*ь > 'e

Wersja z 17:40, 9 cze 2014

Szlųsk
Utworzenie: Spiritus w 2014
Używany w : Śląsk, Polska, Czechy, Niemcy
Ilość mówiących 7 000 000
Sposoby zapisu: łaciński
Typologia: SVO, w pytaniach VSO
Klasyfikacja: Języki indoeuropejskie
  • Języki bałtosłowiańskie
    • Języki słowiańskie
      • Języki zachodniosłowiańskie
        • Język śląski
Status urzędowy
Język urzędowy : Śląsk
Język pomocniczy : Czechy
Oficjalna regulacja: Akadymijà Gàdka Szlųskego
Kody
Conlanger–3 nat.sls.spr
Przykład
{{{tekst jaki}}}
{{{tekst}}}
Lista conlangów


Język śląski (śl. Ślesiain ićh [ɕlɛzʲɛ̃‿niʃ]) - język romański stworzony przez Spiritusa w 2014 roku. Jest językiem ojczystym dla ok. 7 000 000 osób: 6 700 000 mieszkańców Śląska, ok. 70 000 mieszkańców powiatu brzeskiego w województwie śląskim w Polsce, ok. 50 000 w Czechach, ok. 30 000 w Niemczech oraz ok. 150 000 w innych krajach.

Zabytkowy gmach Rady Języka Śląskiego w Ochlanach

Fonetyka

Samogłoski

Przednie Przednie zaok. Centralne Tylne
Przymknięte /i/ <i> /y/ <ü> /ɨ~ɪ/ <y> /u/ <u>
Przymknięte nosowe /ɪ̃/ <į> /ʊ̃/ <ų>
Środkowe /ɛ/ <e> /ø/ <ö> /ɔ/ <o>
Otwarte /a/ <a>

Spółgłoski

Przedniojęzykowe Zębowe Zadziąsłowe Tylnojęzykowe Krtaniowe
Nosowe /m/ <m> /n/ <n>
Zwarte /p/ <p> /b/ /t/ <t> /d/ <d> /k/ <k>
Sczelinowe /f/ <f> /v/ <w> /s/ /ʃ/ <sz> /ʒ/ <ż> /x/ <ch> /ɦ/ <h>
Afrykaty /t͡s/ <c> /d͡z/ <z> /t͡ʃ/ <cz>
Boczne /l~ɮ/ <l>
Drżące /r/ <r>

Rozwój z prasłowiańskiego

Samogłoski:

  • a > a
  • ě > i
  • o > o
  • e > *e
  • i *y > y
  • u > u
  • ǫ > ų
  • ę > į

Przegłos śląski:

  • o *u *ъ przed *ě *i *ь > ö, ü, ö

Zmiękczenie: t', d', s', z', r', l' > ć, dź, ś, ź, rz, ll (lj) Rozwój jerów:

  • ъ >
  • ь > 'e