Język hellingijou

Z Conlanger
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
hellingijø
ho tungiz hellingijø
Utworzenie: tqr w 2012
Sposoby zapisu: runy, minuskuła runiczna, łacinka
Typologia: SOV
Kody
Conlanger–1 hel
Conlanger–3 pos.hel.tqr
Przykład
Powszechna Deklaracja Praw Człowieka
Allaz itima unþrofizo ismi iluþirazaniz andi ebnazaniz in hezø werþanasizi andi nomazo genniðiz.

Hïz isi itin mundï andi itim sundaz giftiðiz andi urhazan furi itinoz allandijø in itim fundiwizi itinou þifinasiziz hraman.

Lista conlangów
Nuvola apps bookcase 1 blue.svg.png Zobacz też słownik tego języka.

Język hellingijø (ho tungiz hellingijø, dosł. język grecki) - język stworzony dla conworldu w 2012. Jest to kreol języka pragermańskiego z starożytnym greckim.

Fonetyka

Dźwięki hellingijø
Zapis IPA Przykład
a /a/ arhaz - stary
ä /a:/ hilä - słońcu
e /ɛ/ berehan - padać
i /i/ biziz - życie
ï /i:/ huberunðï - kapitanowi
o /ɔ/ broðaz - brat
ö /ɔ:/ þö - mu
ø /õ:/ brinnanø - palić
m /m/ dermaz - skóra
n /n/ ehan - mieć
p /p/ aplaz - jabłko
b /b/ baraz - broda
t /t/ blosða - kwiat
d /d/ duhti - córka
f /ɸ, pʰ/ finan - pić
þ /θ, tʰ/ þermaz - ciepły
ð /ð, dʰ/ gerði - ziemia
s /s/ swartaz - czarny
z /z/ sizan - ratować
z na końcu wyrazu /z/ lub /ʒ/ skipaz - statek
r /r/ silubri - srebro
j /j/ motijan - spotkać
l /l/ kilðiz - dziecko
w /w/ hwiðaz - biały
k /k/ krawiz - kruk
g /g/ gennan - rodzić
h /x/ hemeri - dzień

Gramatyka

Zaimki

ik - ja
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
Nom. ik wit wiz
Gen. minaz ankeraz anseraz
Dat. miz ankiz ansiz
Acc. mik ank ans
ðu - ty
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
Nom. þu jut juz
Gen. þinaz inkweraz izweraz
Dat. þiz inkwiz izwiz
Acc. þik inkw izwiz
hiz - on, ten
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. hiz hïz
Gen. hez hezø
Dat. himmai himmaz
Acc. hinø hinz
si - ona, ta
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. si ijoz
Gen. ezoz ezø
Dat. ezoi imaz
Acc. ijø ijoz
it - ono, to
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. it ijo
Gen. es ezø
Dat. immai immaz
Acc. it ijo
sa - on, tamten
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. sa þai
Gen. þanø þaiz
Dat. þa þaiz
Acc. þammai þaimaz
so - ona, tamta
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. so þöz
Gen. þa þaiz
Dat. þaizoi þainoz
Acc. þø þaiz
þat - ono, tamto
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. þat þo
Gen. þa þaiz
Dat. þammai þainaz
Acc. þat þo

Rodzajniki

Rodzajniki określone

Rodzajnik określony męski
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
Nom. ho høz hoz
Gen. þow þon þo
Dat. þö þon þoz
Acc. þo þøz þuz
Rodzajnik określony nijaki
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. ho hoz
Gen. þow þo
Dat. þö þoz
Acc. þo þa
Rodzajnik określony żeński
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. ha haz
Gen. þa þoz
Dat. þi þiz
Acc. þe þez

Rodzajniki nieokreślone

Rodzajnik nieokreślony męski i nijaki
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. iðiz itina
Gen. itinø itinoz
Dat. itini iðiz
Acc. itin itinaz
Rodzajnik nieokreślony żeński
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. iði itin
Gen. itinø itinoz
Dat. itini iðiz
Acc. iði itin

Liczebniki

Liczebniki zwykłe i porządkowe
Liczba Liczebnik zwykły Liczebnik porządkowy
1 hiz frunoz
2 twaiz anþeroz
3 þriz þridoz
4 þiziz þeroz
5 finðiz fimðoz
6 sehiz sehðoz
7 hebuniz hebunðoz
8 ohðiz ogudoz
9 newiz dewoz
10 tehiz tehoz

Rzeczowniki

Rzeczownik posiada trzy rodzaje - męski, żeński i nijaki. Odmienia się przez przypadki: mianownik, dopełniacz, celownik, biernik. Rodzaj męski posiada liczbę podwójną, pozostałe tylko pojedynczą i mnogą. Jest 6 deklinacji.

I deklinacja

Rzeczowniki rodzaju męskiego zakończone na -iz.

Deklinacja huberunðiz (m) - kapitan, wódz
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
Nom. huberunðiz huberundize huberundïzo
Gen. huberunðïz huberundizin huberundijø
Dat. huberunðï huberundizin huberundimaz
Acc. huberunðï huberundize huberundinz
Voc. huberindïza

huberunðiz jest jedynym słowem posiadającym wołacz.

II deklinacja

Rzeczowniki rodzaju nijakiego zakończone na -az.

Deklinacja þalaz (n) - morze
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. þalaz þalazo
Gen. þaliziz þalizø
Dat. þalizi þalizumaz
Acc. þalaz þalizo

III deklinacja

Rzeczowniki rodzaju żeńskiego zakończone na -i.

Deklinacja miri (f) - region, prowincja
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. miri mirï
Gen. mirïz mirjø
Dat. mirï mirimaz
Acc. miri mirï

IV deklinacja

Rzeczowniki rodzaju żeńskiego zakończone na -a.

Deklinacja hila (f) - słońce
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. hila hilä
Gen. hiläz hilø
Dat. hilä hilimaz
Acc. hili hilï

V deklinacja

Rzeczowniki rodzaju męskiego zakończone na -az.

Deklinacja bazilidomaz (m) - królestwo
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
Nom. bazilidomaz bazilidomaze bazilidomäzo
Gen. bazilidomäz bazilidomazin bazilidomajø
Dat. bazilidomä bazilidomazin bazilidomamaz
Acc. bazilidomä bazilidomaze bazilidomanz

VI deklinacja

Rzeczowniki rodzaju męskiego zakończone na -oz.

Deklinacja denoz (m) - lud
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
Nom. denoz denoze denözo
Gen. denöz denozin deno
Dat. denö denozin denomaz
Acc. denö denoze denonz

Czasowniki

Niemal wszystkie czasowniki są słabe, mało jest nieregularności.

I koniugacja

I koniugacja jest najczęściej spotykana w języku hellingijø. Dotyczy czasowników zakończonych na -an oraz na -anø.

Odmiana czasownika groppan - pisać.

Czas teraźniejszy
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. groppa groppoz groppam
2 os. groppiz groppaz groppit
3 os. groppit groppand
Czas teraźniejszy, tryb łączący
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. groppaw groppawa groppama
2 os. groppiza groppaza groppiða
3 os. groppiða groppanða
Czas teraźniejszy, tryb życzący
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. groppim groppimiz groppimiz
2 os. groppu groppiðiz groppiðiz
3 os. groppø groppeniz

Tryb życzący używany jest jako czas przyszły.

Czas przeszły
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. groppða groppðu groppðum
2 os. groppðez groppðiz groppdut
3 os. groppða groppdun
Czas przeszły, tryb łączący
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. groppðä groppdiwa groppdima
2 os. groppdeza groppdiða groppdut
3 os. groppðä groppdina
Tryb rozkazujący
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. groppjam
2 os. groppi groppaz groppit
3 os. groppiðu groppinðu
Imiesłowy
imiesłów
teraźniejszy groppanðiz
przeszły groppiðiz

II koniugacja

Do tej kategorii należą czasowniki zakończone na -on i -onø.

Czasowniki nieregularne

Czasownik inai, inan - być

Czas teraźniejszy
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. imi izu ismi
2 os. i istuðiz isðu
3 os. isði isi
Czas teraźniejszy, tryb łączący
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. sijaw siwa sima
2 os. sijeza siþiza siða
3 os. sije sinda
Czas teraźniejszy, tryb życzący
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. im isu isø
2 os. imu isuðiz iðiz
3 os. imin isan
Czas przeszły
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. waz wezu wezum
2 os. wazða weziz wezut
3 os. wez wezun
Czas przeszły, tryb łączący
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. wezä weziwa wezima
2 os. wezeza weziza wesiða
3 os. wezä wezinða
Tryb rozkazujący
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os.
2 os. wezi wezaz wezit
3 os. weziðu wezinðu
Imiesłowy
imiesłów
teraźniejszy wezanðiz
przeszły

Czasownik beunan - być, istnieć

Czas teraźniejszy
l. pojedyncza l. podwójna l. mnoga
1 os. biuma beu beam
2 os. biuziz beuðiz beut
3 os. biut biund


Przymiotniki

Przymiotniki mają końcówkę -az. Odmieniają się przez przypadki, rodzaje i liczby (pojedynczą i mnogą, rzeczownik w liczbie podwójnej określany jest przymiotnikiem w liczbie mnogiej).

Odmiana

Odmiana przymiotnika igiraz - szybki.

Rodzaj męski
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. igirazo igirazaniz
Gen. igirazanu igirazanø
Dat. igirazini igirazammaz
Acc. igirazanu igirazanunz
Rodzaj nijaki
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. igirazo igirazono
Gen. igirazanu igirazanø
Dat. igirazini igirazammaz
Acc. igirazo igirazono
Rodzaj żeński
l. pojedyncza l. mnoga
Nom. igirazo igirazno
Gen. igiraziniz igiraznø
Dat. igirazini igirazammaz
Acc. igirazo igirazno

Stopniowanie

Stopniowanie przymiotnika igiraz - szybki.

l. pojedyncza
igiraz
stopień wyższy igirizaz
stopień najwyższy igiristaz

Przysłówki

Przysłówki tworzone są od przymiotników poprzez usunięcie końcówki -z. Tak więc szybko to igira, od igiraz - szybki. Przysłówki są nieodmienne

Stopniowanie

l. pojedyncza
igira
stopień wyższy igiriza
stopień najwyższy igirista

Reforma ortografii

Przykłady

Ojcze nasz

anseraz faþiriz, hwaz in itim oranï biuziz,
haggiðiz þinaz onamaz sijeza.
þinaz bazilidomaz kwemiða,
þinaz bulizi ana þe gerði
hwo ana þo oranï þuriða.
anseraz hemerilikazini itini arþizi tohemeri gebeniza
anði anseraz hamariðï sigihoriza,
hwo wiz itini sundarï anagagin anziz sighoram.
anði to itinø hagadomiziz de-agiza
halðiz þinaz fram itinø ubiliziz siziza.
amen.

Bajka Schleichera

Iti skepi andi itina hifïzo

ana itin hulmaz iði skepi, hwat itinø wulliz de-ehða, iðiz hifï sehwða. hiz hezø itin barazo wagaz dragða, anþeroz itim mikilazo burþinnjaz forjða, andi þriðoz itin unþrofï igira forjða. ha skipi to þo hifïzo sagjða: "minaz harði miz hofiða, hwanne ik itin unþrofï ridanðiz ana hifï sehwa." hoz hifïzo sagjdum: "ahi, skepi, anseraz hardï ansiz hofanða, hwanne wiz it sehwama: iðiz unþrofiz, ho huriz, þermazaniz hufini furi hummai fram skepïz wulli nutoniða. andi skipi wullïz de-ehiða." it ahanðiz, ha skipi ana ebnalanðï fleuhða.