Język proto-iszarsko-affairski: Różnice pomiędzy wersjami

Z Conlanger
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 5 pośrednich wersji utworzonych przez tego samego użytkownika)
Linia 19: Linia 19:
 
===Samogłoski===
 
===Samogłoski===
 
Dla języka proto-iszarsko-affairskiego rekonstruuje się następujący zestaw samogłosek:
 
Dla języka proto-iszarsko-affairskiego rekonstruuje się następujący zestaw samogłosek:
[[Plik:PIA samogloski.png|top|350px]]
+
[[Plik:PIA samogloski.png|center|320px]]
  
 
===Spółgłoski===
 
===Spółgłoski===
Linia 60: Linia 60:
 
|  
 
|  
 
|  
 
|  
| *kj~*kʲ *gj~gʲ
+
| *kj~*kʲ *gj~*
 
|  
 
|  
 
|  
 
|  
Linia 84: Linia 84:
 
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | palatalizowane
 
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | palatalizowane
 
|  
 
|  
| *sj~*sʲ *zj~zʲ
+
| *sj~*sʲ *zj~*
 
|  
 
|  
 
|  
 
|  
Linia 169: Linia 169:
 
<br>
 
<br>
 
Reszta dyftongów w języku iszarskim jest wynikiem zaniku zwarcia krtaniowego w sekwencjach *VʔV.
 
Reszta dyftongów w języku iszarskim jest wynikiem zaniku zwarcia krtaniowego w sekwencjach *VʔV.
 +
 +
====Rozwój spółgłosek====
 +
{| class="wikitable" style="text-align:center; font-family:Arial, Helvetica, sans-serif !important;;"
 +
|- style="text-align:left;"
 +
! colspan="3" style="text-align:center; font-weight:bold;" | Spółgłoski
 +
|- style="font-weight:bold;"
 +
! PIA
 +
! PI
 +
! iszarski
 +
|-
 +
| colspan="2" | *m
 +
| m
 +
|-
 +
| colspan="2" | *n, *ŋ
 +
| n
 +
|-
 +
| colspan="2" | *b
 +
| b
 +
|-
 +
| colspan="2" | *t
 +
| t
 +
|-
 +
| colspan="2" | *d
 +
| d
 +
|-
 +
| *bˡ
 +
| *βˡ
 +
| v /ʋ/
 +
|-
 +
| *dˡ
 +
| *ðˡ
 +
| l
 +
|-
 +
| colspan="2" | *k
 +
| c /k/
 +
|-
 +
| colspan="2" | *g
 +
| g
 +
|-
 +
| colspan="2" | *kʰ
 +
| kh /x/
 +
|-
 +
| *kj
 +
| *ć [t͡ɕ]
 +
| tx /t͡ʃ/
 +
|-
 +
| *gj
 +
| *dź [d͡ʑ]
 +
| dj /d͡ʒ/
 +
|-
 +
| *gu̯
 +
| *ɣw
 +
| w
 +
|-
 +
| colspan="2" | *f
 +
| ph /f/
 +
|-
 +
| colspan="2" | *s
 +
| s
 +
|-
 +
| colspan="2" | *z
 +
| z
 +
|-
 +
| *sj
 +
| *ś [ɕ]
 +
| x /ʃ/
 +
|-
 +
| *zj
 +
| *ź [ʑ]
 +
| j /ʒ/
 +
|-
 +
| colspan="2" | *χ
 +
| h /χ/
 +
|-
 +
| colspan="2" | *ʀ
 +
| rh /ʀ/
 +
|-
 +
| *l
 +
| *r
 +
| r /ɾ/
 +
|-
 +
| colspan="2" | *ʔ
 +
| rowspan="2" | Ø
 +
|-
 +
| colspan="2" | *ʕ
 +
|-
 +
| *i, *ĭ
 +
| j
 +
| y /j/
 +
|-
 +
| colspan="2" | *ʇ
 +
| qx /ʇ/
 +
|}
 +
 +
====Pozostałe zmiany fonetyczne====
 +
* *ĕ_, *ĭ_ > Ø
 +
* *_ĕ, *_ĭ > Ø
 +
* *VʕV > *VhV > VV
 +
* *VʔV > VV
 +
* *Cz > Cr
 +
* *-lĕŋ > *-lŋ > -ln
 +
* *CĭC > CjC
 +
 +
==Morfologia==
 +
===Zaimek===
 +
{| class="wikitable" style="text-align:center; font-family:Arial, Helvetica, sans-serif !important;;"
 +
|- style="text-align:left;"
 +
! rowspan="2" |
 +
! colspan="3" style="text-align:center; font-weight:bold;" | L. pojedyncza
 +
! rowspan="2" style="text-align:center; font-weight:bold;" | L. mnoga
 +
|- style="font-weight:bold;"
 +
! m
 +
! f
 +
! n
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | 1
 +
| colspan="3" | *sjàŋ
 +
| *zuʔél
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | 2
 +
| colspan="3" | *kʰél
 +
| *kjoʔàl
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | 3
 +
| *tēbˡĕ
 +
| *faʔòŋ
 +
| *ĕkχás
 +
| *bˡuʔák
 +
|}
 +
 +
===Czasownik===
 +
====Czas teraźniejszy====
 +
Końcówki czasu teraźniejszego:
 +
{| class="wikitable" style="text-align:center; font-family:Arial, Helvetica, sans-serif !important;;"
 +
|- style="text-align:left;"
 +
! rowspan="2" |
 +
! colspan="3" style="text-align:center; font-weight:bold;" | L. pojedyncza
 +
! rowspan="2" style="text-align:center; font-weight:bold;" | L. mnoga
 +
|- style="font-weight:bold;"
 +
! m
 +
! f
 +
! n
 +
|-
 +
| style="font-weight:bold; text-align:left;" | 1
 +
| colspan="3" | *-lè
 +
| *-zá
 +
|-
 +
| style="font-weight:bold; text-align:left;" | 2
 +
| colspan="3" | *-χó
 +
| *-dˡé
 +
|-
 +
| style="font-weight:bold; text-align:left;" | 3
 +
| *-kjá
 +
| *-sjĭrà
 +
| *-fò
 +
| *-kì
 +
|}
 +
<br>
 +
Przykładowa odmiana:
 +
{| class="wikitable" style="text-align:center;"
 +
|- style="text-align:left;"
 +
! colspan="5" style="text-align:center; font-family:Arial, Helvetica, sans-serif !important;;" | ''*ìkjágu̯e'' - pływać
 +
|- style="text-align:left; font-family:Arial, Helvetica, sans-serif !important;;"
 +
! rowspan="2" |
 +
! colspan="3" style="text-align:center; font-weight:bold;" | L. pojedyncza
 +
! rowspan="2" style="text-align:center; font-weight:bold;" | L. mnoga
 +
|- style="font-weight:bold; font-family:Arial, Helvetica, sans-serif !important;;"
 +
! m
 +
! f
 +
! n
 +
|- style="font-family:Arial, Helvetica, sans-serif !important;;"
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | 1
 +
| colspan="3" | *ìkjágu̯elè
 +
| *ìkjágu̯ezá
 +
|- style="font-family:Arial, Helvetica, sans-serif !important;;"
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | 2
 +
| colspan="3" | *ìkjágu̯eχó
 +
| *ìkjágu̯edˡé
 +
|- style="font-family:Arial, Helvetica, sans-serif !important;;"
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | 3
 +
| *ìkjágu̯ekjá
 +
| *ìkjágu̯esjĭrà
 +
| *ìkjágu̯efò
 +
| *ìkjágu̯ekì
 +
|}
 +
 +
===Rzeczownik===
 +
====Deklinacja====
 +
=====Odmiana spółgłoskowa=====
 +
{| class="wikitable" style="text-align:center; font-family:Arial, Helvetica, sans-serif !important;;"
 +
|-
 +
! colspan="4" | ''*ābˡelĕŋ'' - królestwo
 +
|- style="font-weight:bold;"
 +
! style="font-weight:normal; text-align:left;" |
 +
! PIA
 +
! PI
 +
! iszarski
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | Nom.
 +
| *ābˡelĕŋ
 +
| *āβˡelŋ
 +
| aéveln
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | Gen.
 +
| *ābˡelĕŋo
 +
| *āβˡelŋō
 +
| aévelnou
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | Dat.
 +
| *ābˡelĕŋu
 +
| *āβˡelŋū
 +
| aévelnwo
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | Acc.
 +
| *ābˡelĕŋkʰu
 +
| *āβˡelŋkʰu
 +
| aévelnkhu
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | Voc.
 +
| *ābˡelĕŋek
 +
| *āβˡelŋēk
 +
| aévelnec
 +
|}
 +
<br>
 +
=====Odmiana samogłoskowa=====
 +
{| class="wikitable" style="text-align:center; font-family:Arial, Helvetica, sans-serif !important;;"
 +
|-
 +
! colspan="4" | ''*làʔəkjá'' - port
 +
|- style="font-weight:bold;"
 +
! style="font-weight:normal; text-align:left;" |
 +
! PIA
 +
! PI
 +
! iszarski
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | Nom.
 +
| *làʔəkjá
 +
| *raɨ̀ćá
 +
| raìtxá
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | Gen.
 +
| *làʔəkjásabˡĕ
 +
| *raɨ̀ćásaβˡĕ
 +
| raìtxásav
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | Dat.
 +
| *làʔəkjáχe
 +
| *raɨ̀ćáχe
 +
| raìtxáhe
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | Acc.
 +
| *làʔəkjágu̯aŋ
 +
| *raɨ̀ćáɣwaŋ
 +
| raìtxáwan
 +
|-
 +
! style="font-weight:bold; text-align:left;" | Voc.
 +
| *làʔəkjáku
 +
| *raɨ̀ćáku
 +
| raìtxácu
 +
|}
 +
 +
[[Kategoria:Użytkownik:Caraig]]
 +
[[Kategoria:Języki sztuczne a priori]]
 +
[[Kategoria:Języki iszarsko-affairskie]]
 +
[[Kategoria:Języki Kyonu|PIA]]

Aktualna wersja na dzień 09:22, 19 paź 2020

Język proto-iszarsko-affairski
{{{nazwa własna}}}
Utworzenie: Caraig w 2020
Regiony (Kyon): Prawdopodobnie południowa Pojcja
Ilość mówiących (Kyon) brak (język wymarły)
Sposoby zapisu: brak
Typologia: aglutynacyjny
SOV
Klasyfikacja: Języki iszarsko-affairskie
Lista conlangów
Nuvola apps bookcase 1 blue.svg.png Zobacz też słownik tego języka.

Język proto-iszarsko-affairski - wymarły język z rodziny iszarsko-affairskiej oraz hipotetyczny przodek wszystkich języków z tej rodziny. Rekonstruowany jako język aglutynacyjny o szyku SOV lub SVO. Cechuje się bogatą różnorodnością fonemów spółgłoskowych, w szczególności spółgłosek zwartych - występowały w nim między innymi głoski o artykulacji bocznej. Najprawdopodobniej również był językiem tonalnym.

Fonologia

Samogłoski

Dla języka proto-iszarsko-affairskiego rekonstruuje się następujący zestaw samogłosek:

PIA samogloski.png

Spółgłoski

Wargowe Zębowe Welarne Języczkowe Faryngalne Krtaniowe
Nosowe *m *n
Zwarte tenuis *b *t *d *k *g
aspirowane *kʰ
palatalizowane *kj~*kʲ *gj~*gʲ
boczne *bˡ *dˡ
Szczelinowe tenuis *f *s *z
palatalizowane *sj~*sʲ *zj~*zʲ
Drżące
Aproksymanty *l

Rekonstrukcja

Grupa iszarska

Rozwój samogłosek i dyftongów

Poniższa tabela przedstawia rozwój samogłosek z języka proto-iszarsko-affairskiego przez język praiszarski aż do współczesnego języka iszarskiego.

Samogłoski
PIA PI iszarski
*ē, *i i
*e e
*a a /ɐ/
ê /ə/
*o o /ɯ/
*u u


Dyftongi
PIA PI iszarski
ae
*ou au
*ē, *ia *ē, *əä ea
oa
*aCə *aɨ ai


Reszta dyftongów w języku iszarskim jest wynikiem zaniku zwarcia krtaniowego w sekwencjach *VʔV.

Rozwój spółgłosek

Spółgłoski
PIA PI iszarski
*m m
*n, *ŋ n
*b b
*t t
*d d
*bˡ *βˡ v /ʋ/
*dˡ *ðˡ l
*k c /k/
*g g
*kʰ kh /x/
*kj *ć [t͡ɕ] tx /t͡ʃ/
*gj *dź [d͡ʑ] dj /d͡ʒ/
*gu̯ *ɣw w
*f ph /f/
*s s
*z z
*sj *ś [ɕ] x /ʃ/
*zj *ź [ʑ] j /ʒ/
h /χ/
rh /ʀ/
*l *r r /ɾ/
Ø
*i, *ĭ j y /j/
qx /ʇ/

Pozostałe zmiany fonetyczne

  • *ĕ_, *ĭ_ > Ø
  • *_ĕ, *_ĭ > Ø
  • *VʕV > *VhV > VV
  • *VʔV > VV
  • *Cz > Cr
  • *-lĕŋ > *-lŋ > -ln
  • *CĭC > CjC

Morfologia

Zaimek

L. pojedyncza L. mnoga
m f n
1 *sjàŋ *zuʔél
2 *kʰél *kjoʔàl
3 *tēbˡĕ *faʔòŋ *ĕkχás *bˡuʔák

Czasownik

Czas teraźniejszy

Końcówki czasu teraźniejszego:

L. pojedyncza L. mnoga
m f n
1 *-lè *-zá
2 *-χó *-dˡé
3 *-kjá *-sjĭrà *-fò *-kì


Przykładowa odmiana:

*ìkjágu̯e - pływać
L. pojedyncza L. mnoga
m f n
1 *ìkjágu̯elè *ìkjágu̯ezá
2 *ìkjágu̯eχó *ìkjágu̯edˡé
3 *ìkjágu̯ekjá *ìkjágu̯esjĭrà *ìkjágu̯efò *ìkjágu̯ekì

Rzeczownik

Deklinacja

Odmiana spółgłoskowa
*ābˡelĕŋ - królestwo
PIA PI iszarski
Nom. *ābˡelĕŋ *āβˡelŋ aéveln
Gen. *ābˡelĕŋo *āβˡelŋō aévelnou
Dat. *ābˡelĕŋu *āβˡelŋū aévelnwo
Acc. *ābˡelĕŋkʰu *āβˡelŋkʰu aévelnkhu
Voc. *ābˡelĕŋek *āβˡelŋēk aévelnec


Odmiana samogłoskowa
*làʔəkjá - port
PIA PI iszarski
Nom. *làʔəkjá *raɨ̀ćá raìtxá
Gen. *làʔəkjásabˡĕ *raɨ̀ćásaβˡĕ raìtxásav
Dat. *làʔəkjáχe *raɨ̀ćáχe raìtxáhe
Acc. *làʔəkjágu̯aŋ *raɨ̀ćáɣwaŋ raìtxáwan
Voc. *làʔəkjáku *raɨ̀ćáku raìtxácu