Język starozongepajcki: Różnice pomiędzy wersjami

Z Conlanger
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
m
Linia 19: Linia 19:
  
 
== Fonetyka ==
 
== Fonetyka ==
 
+
=== System samogłosek i spółgłosek ===
 
Na etapie starozongepajckiego nie ma jeszcze drastycznych różnic od protogamajskiego. Odróżnienie iloczasu przy pomocy ilości trwania głoski zanikło, ale '''*á *ei *ou''' były swojego rodzaju długimi odpowiednikami '''*a *i *u'''. Samogłoski średnie '''*e *o''' były wówczas poza tym systemem, dopiero później '''*e''' zaczęto traktować jako długi odpowiednik '''*o''' (być może pod wpływem coraz bardziej przedniej wymowy '''*á''').  
 
Na etapie starozongepajckiego nie ma jeszcze drastycznych różnic od protogamajskiego. Odróżnienie iloczasu przy pomocy ilości trwania głoski zanikło, ale '''*á *ei *ou''' były swojego rodzaju długimi odpowiednikami '''*a *i *u'''. Samogłoski średnie '''*e *o''' były wówczas poza tym systemem, dopiero później '''*e''' zaczęto traktować jako długi odpowiednik '''*o''' (być może pod wpływem coraz bardziej przedniej wymowy '''*á''').  
  
Linia 117: Linia 117:
 
|
 
|
 
|}
 
|}
 +
 +
=== Akcent ===
 +
Pierwotnie akcent padał zgodnie z zasadami pragammajskimi. W pewnym momencie przesunął się o jedną sylabę do tyłu w zestroju akcentowanym. Spowodowało to:
 +
*konstrukcje z przedimkem ''łłach'' stały się na ogół akcentowane na pierwszą sylabę rzeczownika/przymiotnika
 +
*konstrukcje z przedimkem i jednosylabowym słowem stały się akcentowane na przedimek
 +
*akcent w wyrażeniach przyimkowych zaczął padać na przyimek
 +
*cofnięcie akcentu w nieregularnych słowach i złożeniach np. ''kałłgâ > kâłłga, neirâ > neîra, chahtatâgei > chahtâtagei''. W dwóch pierwszych przypadkach akcent de chwakto ustał w pozycji regularnej.
 +
 +
Powstanie stałego akcentu na pierwszą sylabę w wschodniozongepajckich odbyło się później, po oddzieleniu się djalektu zachodniego (który częściowo utrzymuje akcentu starozongepajckiego).
  
 
== Przypisy ==
 
== Przypisy ==

Wersja z 14:52, 2 lip 2020

Język starozongepajcki
żongábeiseis eigołł
Typologia: analityczno-aglutynacyjny z elementami fleksji, z szykiem SOV
Utworzenie: Emil (w 2020)
Cel utworzenia: Na potrzeby projektu/konwerldu
Sposoby zapisu: łacińska transkrypcja
Klasyfikacja: Gamajskie
Kody
Conlanger–1 zon.
Lista conlangów

        

Język starozongepajcki (starozongepajcki żongábeiseis eigołł /'zo̞nɣɞ̜be̞ɪ̯se̞ɪ̯s 'e̞ɪ̯ɣo̞ɮ/ "język zachodzącego słońca", także gammasas eigołł /'ɣɑmːɑsɑs 'e̞ɪ̯ɣo̞ɮ/ "język (proto)gamajski", dosłownie "język ludzki") był najwcześniejszą wersją zongepajszczyzny. Wywodzi się od pragammajskiego i jest do niego zbliżony.

Jest to język rekonstruowany, przyczyną było stworzenie punktu zaczepnego do wyprowadzenia djalektu zachodniego i oddzielenia od reszty zongepajszczyzny.

Fonetyka

System samogłosek i spółgłosek

Na etapie starozongepajckiego nie ma jeszcze drastycznych różnic od protogamajskiego. Odróżnienie iloczasu przy pomocy ilości trwania głoski zanikło, ale *á *ei *ou były swojego rodzaju długimi odpowiednikami *a *i *u. Samogłoski średnie *e *o były wówczas poza tym systemem, dopiero później *e zaczęto traktować jako długi odpowiednik *o (być może pod wpływem coraz bardziej przedniej wymowy ).

Protogamajska spółgłoska zaczyna być wymawiana jako *ch [x] i ukończył się slotacyzm (przejście krótkiego *r > *łł [ɮ]). Pierwsza przesuwka jeszcze się nie odbyła, dlatego system spółgłosek starozongepajckich jest jest mocno podobny do innych gammajskich.

Przednie Środkowe Tylne
Przymknięte *i *u
Średnie * *
Półotwarte *ɞ̜[1]
Otwarte *ɑ[1]

Dyftongi: *ei, *ou

Wargowe Zębowe Dziąsłowe Podniebienne Welarne Języczkowe Gardłowe
Nosowe *m, * *n, *
Zwarte bezdźwięczne *p *t *k *q
dźwięczne *b *d *g
Szczelinowe bezdźwięczne *f *θ, *s *x[2] *h
dźwięczne *ð, *z *ɣ
Drżące *r(ː) [1]
Boczne, Półsamogłoski *ɫ, *ɫː[3] *ɮ[2] *j, * *w, *

Akcent

Pierwotnie akcent padał zgodnie z zasadami pragammajskimi. W pewnym momencie przesunął się o jedną sylabę do tyłu w zestroju akcentowanym. Spowodowało to:

  • konstrukcje z przedimkem łłach stały się na ogół akcentowane na pierwszą sylabę rzeczownika/przymiotnika
  • konstrukcje z przedimkem i jednosylabowym słowem stały się akcentowane na przedimek
  • akcent w wyrażeniach przyimkowych zaczął padać na przyimek
  • cofnięcie akcentu w nieregularnych słowach i złożeniach np. kałłgâ > kâłłga, neirâ > neîra, chahtatâgei > chahtâtagei. W dwóch pierwszych przypadkach akcent de chwakto ustał w pozycji regularnej.

Powstanie stałego akcentu na pierwszą sylabę w wschodniozongepajckich odbyło się później, po oddzieleniu się djalektu zachodniego (który częściowo utrzymuje akcentu starozongepajckiego).

Przypisy

  1. 1,0 1,1 1,2 wymowa rekonstruowana
  2. 2,0 2,1 barwa zaświadczona tylko w ołłuchu
  3. Żaden język nie utrzymał welaryzacji z długiej płynnej geminaty, jednak po obecności welaryzacji krótkiej wersji w większości potomkiw można uznać, że początkowo gieminata też została zwelaryzowana