Nowofundlandzki angielski: Różnice pomiędzy wersjami

Z Conlanger
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Linia 229: Linia 229:
 
|-
 
|-
 
| m'''y''', w'''i'''se, h'''igh'''
 
| m'''y''', w'''i'''se, h'''igh'''
| ai̯ ~ ɐi̯ <ref name="p7">[https://en.wikipedia.org/wiki/Canadian_raising Canadian raising] - wznoszenie /aɪ/, /aʊ/ lub obu przed bezdźwięczną spółgłoską. Dotyczy Kanady (oba dyftongi), dialektów północnoamerykańskich (/aɪ/) oraz gwary południowej i częściowo gwary tomaszowskiej dialektu zachodniego w Nowej Fundlandii.</ref>
+
| ai̯ ~ ɐi̯ <ref name="p7">[https://en.wikipedia.org/wiki/Canadian_raising Canadian raising] - wznoszenie /aɪ/, /aʊ/ lub obu przed bezdźwięczną spółgłoską. Dotyczy Kanady (oba dyftongi), dialektów północnoamerykańskich (/aɪ/) oraz gwary południowej i częściowo gwary tomaszowskiej dialektu zachodniego w Nowej Fundlandii.</ref>
 
| ɑ̈i̯
 
| ɑ̈i̯
 
| colspan=2 | ai̯ ~ ɐi̯<ref name="p7"/>
 
| colspan=2 | ai̯ ~ ɐi̯<ref name="p7"/>
Linia 269: Linia 269:
 
|-
 
|-
 
| n'''ow''', tr'''ou'''t
 
| n'''ow''', tr'''ou'''t
| au̯ ~ ɐu̯<ref name="p7"/>
+
| au̯ ~ ɐu̯ <ref name="p7"/>
| æʊ̯ ~ eə̯ʊ̯
+
| æʊ̯ ~ eə̯ʊ̯ <ref name="p8">Wznoszenie dyftongu /aʊ/ przed spółgłoską nosową w dialekcie centralnym i amerykańskim angielskim.</ref>
 
| colspan=2 | au̯ ~ ɐu̯<ref name="p7"/>
 
| colspan=2 | au̯ ~ ɐu̯<ref name="p7"/>
 
| ɐu̯
 
| ɐu̯
| colspan=2 | æʊ̯ ~ eə̯ʊ̯
+
| colspan=2 | æʊ̯ ~ eə̯ʊ̯ <ref name="p8"/>
 
| colspan=2 | ɜu̯
 
| colspan=2 | ɜu̯
 
| au̯
 
| au̯
 
| äʊ̯ ~ ʌu̯<ref name="p7"/>
 
| äʊ̯ ~ ʌu̯<ref name="p7"/>
| colspan=2 | äʊ̯ ~ æʊ̯
+
| colspan=2 | äʊ̯ ~ æʊ̯ <ref name="p8"/>
 
| au̯
 
| au̯
 
|-
 
|-

Wersja z 19:46, 21 wrz 2015

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Rozbicie fonemu /æ/ na /ɛə/ przed spółgłoskami nosowymi oraz [ɡ] i /a/ w każdej innej pozycji (Nowofundlandzki angielski). Wzniesienie samogłoski następuje również w Kanadzie i USA, patrz æ-tensing
  2. trap-bath split Rozbicie fonemu /æ/ na /æ/ i /ɑː/ w brytyjskim angielskim.
  3. 3,0 3,1 cot-caught merger w tradycyjnym dialekcie centralnym. Występuje również we wszystkich dialektach Kanady i wśród ~39-50% Amerykanów. Gdy zachodzi to zjawisko, brytyjskim /ɒ/, /ɑː/ i /ɔː/ odpowiada jeden dźwięk.
  4. lot-cloth split w amerykańskim angielskim /ɒ/ > /ɒː/, a potem /ɒː/, /ɔː/ > /ɔ/.
  5. Przejście /ɒɡ/ i /ɒŋ/ w /ɔːɡ/ i /ɔːŋ/ w nowofundlandzkim angielskim.
  6. Wymowa rozpowszechniona wśród młodzieży klasy średniej oraz w środowiskach hip-hopowych oraz wśród ludzi migrujących z obszarów dialektu wschodniego.
  7. 7,0 7,1 7,2 7,3 7,4 7,5 Canadian raising - wznoszenie /aɪ/, /aʊ/ lub obu przed bezdźwięczną spółgłoską. Dotyczy Kanady (oba dyftongi), dialektów północnoamerykańskich (/aɪ/) oraz gwary południowej i częściowo gwary tomaszowskiej dialektu zachodniego w Nowej Fundlandii.
  8. 8,0 8,1 8,2 Wznoszenie dyftongu /aʊ/ przed spółgłoską nosową w dialekcie centralnym i amerykańskim angielskim.
Fonem(y) General NFE Dialekt zachodni Dialekt centralny Dialekt wschodni General

Canadian

General American Received

Pronunciation

East & West Central Southern Thomasow

(central)

Krikow

(northern)

Trad. New Trad.

Non-rhotic

Trad.

Rhotic

New With cot-

-caught merger

Without cot-

-caught merger

ban, damn [1] ɛˑ ~ ɛə̯ eə̯ ɛə̯ ɛˑ ~ ɛə̯ ɛˑ eə̯ a æ̝ˑ ~ ɛə̯ ~ eə̯ æ ~ a
tag, bag, rang [1] ɛˑ ɛˑ æ ~ æ̝ˑ ~ ɛə̯ ~ eə̯
lad, bad, cat a æ a æ æ
pass, path [2] ɑː
father ɒˑ ~ ɑˑ ɑ̈ˑ ɑˑ ɑ̈ˑ [3] ɑ̈ˑ ɒˑ ɒ ~ ɑ [3] ɑ ~ ä
not, bother, cot ɒ ~ ɔ
off, loss, cloth [4], want ɔ ~ ɒ
long, dog [5] ɔˑ ~ ɔ̝ˑ ɔˑ ɔ̝ˑ ɔ̝ˑ
law, caught, all
about ə̞ ~ ɐ̝ ə̞ ~ ɐ̝ ə̞ ~ ɐ̝ ə̞ ~ ɜ ə ə
comma, soda ɐ ~ ʌ̠ ɐ ɐ ʌ̠ ɜ ɜ ~ ɐ ~ ʌ̠ ɐ ɐ?
run, won, flood ɯ̽ [6] ~ ɐ ɯ̽ ʌ ʌ̈ ~ ɐ̝ ə ~ ʌ ~ ɑ
put, hood, would ʊ ~ u u ʊ ~ u ʊ ʊ u ʊ ʊ ~ ɵ̠
through, you uˑ ~ u̞u̯ ~ ʉu̯ u̟u̯ ~ ʉu̯ uˑ ~ u̟u̯ ʉu̯ ɪu̯ u̟u̯ ~ ʉu̯ ɵu̯
cute, ewe juˑ ~ ju̟u̯ ~ jʉu̯ ju̟u̯ ~ jʉu̯ juˑ ~ ju̟u̯ juˑ jʉu̯ jɪu̯ ju̟u̯ ~ jʉu̯ ju̟ ju̟ː ~ jʉː
spotted ɪ̈ ɪ̈ ɪ̈ ɪ̈ ɪ̈ ɪ̈ ɪ
sit, fix ɪ ɪ ɪ
city, happy i i i i ~ ɪ ɪj
date, day, pain ɛ̝i̯ ~ eˑ ɛ̝i̯ eɪ̯ ~ e ɛɪ̯
nail ɛ̝jəl ~ ɛ̝jl̩ ~ eˑl ~ eə̯ɫ ɛ̝jəl ~ ɛ̝jl̩ eə̯ɫ eˑl e(ɪ̯)ə̯ɫ ɛɪ̯ə̯ɫ ?
see, meat i ɪj
bet, bread ɛ ɛ̝ ɛ ɛ̝ ɛ ɛ e̞ ~ ɛ
Fonem(y) General NFE Dialekt zachodni Dialekt centralny Dialekt wschodni General

Canadian

General American Received

Pronunciation

East & West Central Southern Thomasow

(central)

Krikow

(northern)

Trad. New Trad.

Non-rhotic

Trad.

Rhotic

New With cot-

-caught merger

Without cot-

-caught merger

my, wise, high ai̯ ~ ɐi̯ [7] ɑ̈i̯ ai̯ ~ ɐi̯[7] ɐi̯ ɑ̈i̯ ɑ̈i̯ ɜi̯ ai̯ aɪ̯ ~ ʌi̯[7] ɑɪ̯
boy, hoist ɔi̯ ~ oi̯ ɔi̯ oi̯ oi̯ ɔɪ̯ ɔɪ̯ ~ oɪ̯ oɪ̯
no, soap, folk ɔu̯ ʌ̠u̯ ɔu̯ ʌ̠ʉ̯ ~ əʉ̯ ʌ̠u̯ o̝ˑ oʊ̯ ~ o əʊ̯
cold, sold ɔˑld ʌ̠u̯ɫd ɔˑld ʌ̠u̯ɫd oˑl oʊ̯ ~ o ~ oə̯ əʊ̯ ~ ɒʊ̯ ~ ɔʊ̯
now, trout au̯ ~ ɐu̯ [7] æʊ̯ ~ eə̯ʊ̯ [8] au̯ ~ ɐu̯[7] ɐu̯ æʊ̯ ~ eə̯ʊ̯ [8] ɜu̯ au̯ äʊ̯ ~ ʌu̯[7] äʊ̯ ~ æʊ̯ [8] au̯
burn, work, world ɚ ɚ ɚ ɵˑ ~ ɚ + V ɚ ɝ ~ ɚ ~ ɹ̩ əː(ɹ) ~ ɜː(ɹ)
herd, earth, herb
bird, girl
winner, favo(u)r ɜ ~ ɚ + V ɚ ~ ɹ̩ (ɐ?) ~ ə(ɹ)
arm, car ɑɹ ~ ɑ̈ɹ ~ aɹ ɑɹ ɑ̈ɹ aˑ ~ aɹV ɑɹ ɑː(ɹ)
deer, here i(ə̯)ɹ i(ə̯)ɹ i(ə̯)ɹ iɜ̯ ~ i(ə̯)ɹV i(ə̯)ɹ ɪɹ i(ə̯)ɹ ɪə̯(ɹ) ~ ɪː(ɹ)
mare, there, bear ɛɹ ɛ̝ɹ ɛɹ ɛ̝ɹ ɛˑ ~ ɛɹV ɛɹ ɛɹ ɛ(ə̯)ɹ ~ eɹ ɛə̯(ɹ) ~ ɛː(ɹ)
sort, warm, boar ɔɹ ~ oɹ ɔɹ oˑ ~ oɹV ɔɹ ɔɹ ~ oɹ oː(ɹ)
tour, moor u(ə̯)ɹ ʊ(ə̯)ɹ u(ə̯)ɹ ʊ(ə̯)ɹ uɜ̯ ~ u(ə̯)ɹV u(ə̯)ɹ ʊɹ ʊɹ ~ ɔɹ ~ oɹ ɵː(ɹ) ~ oː(ɹ)
Europe, pure ju(ə̯)ɹ jʊ(ə̯)ɹ ju(ə̯)ɹ jʊ(ə̯)ɹ juɜ̯ ~ ju(ə̯)ɹV ju(ə̯)ɹ jʊɹ ~ jɝ ~ jɚ jɵː(ɹ) ~ joː(ɹ)
Fonem(y) General NFE Dialekt zachodni Dialekt centralny Dialekt wschodni General

Canadian

General American Received

Pronunciation

East & West Central Southern Thomasow

(central)

Krikow

(northern)

Trad. New Trad.

Non-rhotic

Trad.

Rhotic

New With cot-

-caught merger

Without cot-

-caught merger

singer, sing ͜ it! ŋɡ ŋɡ ŋɡ ŋɡ ŋ ŋ
sing, ring, thing ŋ ŋ ŋ ŋ
doing, anything ɪ̈ŋ ɪŋ ɪ̈ŋ ~ ɪ̈n ɪ̈ŋ ɪ̈ŋ ~ ɪ̈n ɪŋ ~ ɪn n̩ ~ ən ɪ̈ŋ ~ ɪ̈n ɪŋ ɪŋ
better, party ɾ ɾ ɾ tˢ ~ ʔ ~ ɾ ɾ ɾ t
ladder dᶻ ~ ʔ ~ ɾ d
think, athletic θ θ θ ~ t̪ θ θ ~ t̪ θ θ θ
they, other ð ð ð ~ d̪ ð ð ~ d̪ ð ð ð
to, return t̪ ~ tˢ t̪ ~ tˢ
sting, restart t t
bet, pet, start t̪ ~ t̚ ~ ɾ t̪ ~ t̚ ~ ɾ t̪ ~ t̚ ~ ɾ t̚ ~ ʔ ~ ɾ t ~ t̚ ~ ʔ
do, undo d̪ ~ dᶻ d̪ ~ dᶻ dᶻ d d
did, made d̪ ~ dᶻ ~ ɾ d̪ ~ ɾ d̪ ~ dᶻ ~ ɾ d̪ ~ ɾ dᶻ ~ ɾ d ~ ɾ
tune t̪ ~ tˢ t̪ ~ t͡ɕ t͡ɕ t tj ~ t͡ʃ
duke d̪ ~ dᶻ d̪ ~ d͡ʑ d͡ʑ d dj ~ d͡ʒ
look, like l ~ ɫ l
all, people ɫ ɫ ɫ ɫ