Tekst źródłowy strony Język prajalniocki II

'''Język prajalniocki II''' – wymarły przodek wszystkich [[Języki jalniockie II|języków jalniockich II]]. Był on aktywnym językiem izolującym.

==Fonologia==
Najczęściej rekonstruuje się siedem samogłosek, jest to tzw. ''rekonstrukcja Tiosa''.
{| class="wikitable"
!
! Przednie
!Tylne
|-
! Przymknięte
| {{IPA|i}} <''i''>
| {{IPA|u}} <''u''>
|-
! Napięte
| {{IPA|e}} <''ė''>
| {{IPA|o}} <''ȯ''>
|-
! Nienapięte
| {{IPA|ɛ}} <''e''>
| {{IPA|ɔ}} <''o''>
|-
! Otwarte
| colspan=2| {{IPA|a}} <''a''>
|}
Inne, mniej popularne propozycje obejmują:
*brak rozróżnień ɛ-ɔ oraz e-o, zamiast tego miały być samogłoski środkowe, a następnie się rozdzieliły pod wpływem sąsiadujących spółgłosek;
*brak rozróżnień ɛ-e oraz ɔ-o;
*dodanie samogłoski æ.

Tony występowały (rosnący, opadający i neutralny), ale nie były fonemiczne, a zależały od następujących po samogłoskach spółgłoskach.

{| class="wikitable" style=text-align:center
! colspan="2" |
!Wargowe
!Przedniojęzykowe
!Podniebienne
!Welarne
|- align="center"
! colspan="2" | Nosowe
|{{IPA|m}} <''m''>
|{{IPA|n}} <''n''>
|{{IPA|ɲ}} <''ń''>
|{{IPA|ŋ}} <''ñ''>
|- align="center"
! rowspan="5" |Zwarte
!<small>ejektywne</small>
|
|{{IPA|tʼ}} <''tt''>
|{{IPA|kʼʲ}} <''kky''>
|{{IPA|kʼ}} <''kk''>
|-
!<small>bezdźwięczne</small>
|{{IPA|p}} <''p''>
|{{IPA|t}} <''t''>
|{{IPA|kʲ}} <''ky''>
|{{IPA|k}} <''k''>
|-
!<small>bezdźwięczne przydechowe</small>
|{{IPA|pʰ}} <''ph''>
|{{IPA|tʰ}} <''th''>
|{{IPA|kʰʲ}} <''khy''>
|{{IPA|kʰ}} <''kh''>
|-
!<small>dźwięczne</small>
|{{IPA|b}} <''b''>
|{{IPA|d}} <''d''>
|{{IPA|gʲ}} <''gy''>
|{{IPA|g}} <''g''>
|-
!<small>dźwięczne zwarte</small>
|{{IPA|bʱ}} <''bh''>
|{{IPA|dʱ}} <''dh''>
|{{IPA|gʱʲ}} <''ghy''>
|{{IPA|gʱ}} <''gh''>
|-
|- align="center"

! colpan="2" | Szczelinowe 
!<small>bezdźwięczne</small>
|{{IPA|f}} <''f''>
|{{IPA|s}} <''s''>
|{{IPA|xʲ}} <''hy''>
|{{IPA|x}} <''h''>
|- align="center"
! colspan="2" | Sonanty
|
|{{IPA|l}} <''l''> 
|{{IPA|ʎ}} <''ĺ''> 
|
|- align="center"
! colspan="2" | Drżące, półsamogłoski
| {{IPA|w}} <''w''>
| {{IPA|r}} <''r''>
|  {{IPA|j}} <''j''>
|
|-
|}

Strukturą sylaby było (C)(R)V(L)(K), gdzie R to ''r l ĺ j w'', L to ''r l ĺ j w m n ń ñ'' a K większość spółgłosek prócz przydechowych oraz palatalizowanych (prócz ''j'').

==Wybrane rdzenie i porównanie ich w potomkach==
{| class="wikitable"
! znaczenie
! prajolniocki II
! bamgański
! bengtamski
! kocki
! tanzyński
! tāim kam (vel ponski)
! tēm gé
! waniaemski
! wschodniomewacki
! zachodniomewacki
|-
! mowa<br>język<br>mówić
! *paltt
| '''pǽl'''<br>
| '''pāi'''<br>
| ''' '''<br>
| '''pá'''<br>
| '''pə́'''<br>
| ''' '''<br>
| '''pél'''<br>
| '''pø̂l'''<br>
| '''pâl'''<br>
|-
! las<br>leśny<br>drzewny
! *mes
| '''mès'''<br>
| '''myè'''<br>
| ''' '''<br>
| '''mèi'''<br>
| '''mè'''<br>
| ''' '''<br>
| '''mèi'''<br>
| '''mē'''<br>
| '''mē'''<br>
|-
! kraina
! *bhat
| '''bà'''<br>
| '''fà'''<br>
| ''' '''<br>
| '''vàt'''<br>
| '''wə̀t'''<br>
| ''' '''<br>
| '''bà'''<br>
| '''bhø̀'''<br>
| '''bhà'''<br>
|-
! zachód<br>zachodni
! *gȯd
| '''góu'''<br>
| '''kú'''<br>
| ''' '''<br>
| '''góut'''<br>
| '''kót'''<br>
| ''' '''<br>
| '''gáu'''<br>
| '''gó'''<br>
| '''gó'''<br>
|-
! wschód<br>wschodni
! *kyemb
| '''kyém'''<br>
| '''chém'''<br>
| ''' '''<br>
| '''čiép'''<br>
| '''cēp'''<br>
| ''' '''<br>
| '''kyém'''<br>
| '''čén'''<br>
| '''kém'''<br>
|-
! ujście
! *naw
| '''nò'''<br>
| '''nā'''<br>
| ''' '''<br>
| '''nuó'''<br>
| '''nú'''<br>
| ''' '''<br>
| '''nŏ'''<br>
| '''nŏ'''<br>
| '''nòw'''<br>
|-
! spokój, spokojny
! *ket
| '''kyè'''<br>
| '''kyè'''<br>
| ''' '''<br>
| '''kyèt'''<br>
| '''kièt'''<br>
| ''' '''<br>
| '''kyè'''<br>
| '''kè'''<br>
| '''kè'''<br>
|-
! głos, hałas
! *tojm
| '''tém'''<br>
| '''tūm'''<br>
| ''' '''<br>
| '''tién'''<br>
| '''tāim'''<br>
| ''' '''<br>
| '''tém'''<br>
| '''tóń'''<br>
| '''tóm'''<br>
|-
! góra, górski
! *duj
| '''dì'''<br>
| '''tȳ'''<br>
| ''' '''<br>
| '''duí'''<br>
| '''tó(i)'''<br>
| ''' '''<br>
| '''dĭ'''<br>
| '''dŭ'''<br>
| '''dùj'''<br>
|-
! rzeka, płynąć
! *ttow
| '''dù'''<br>
| '''dū'''<br>
| ''' '''<br>
| '''duó'''<br>
| '''dó'''<br>
| ''' '''<br>
| '''dŭ'''<br>
| '''dŏ'''<br>
| '''dòw'''<br>
|-
! jezioro
! *dhiñ
| '''zíñ'''<br>
| '''ðíñ'''<br>
| ''' '''<br>
| '''zíñ'''<br>
| '''zīñ'''<br>
| ''' '''<br>
| '''díñ'''<br>
| '''dhíñ'''<br>
| '''dhíñ'''<br>
|-
! niebo
! *mėn
| '''méin'''<br>
| '''mīn'''<br>
| ''' '''<br>
| '''méin'''<br>
| '''mēn'''<br>
| ''' '''<br>
| '''máin'''<br>
| '''mýn'''<br>
| '''mén'''<br>
|-
! człowiek
! *kyintt
| '''kyín'''<br>
| '''chīn'''<br>
| ''' '''<br>
| '''čít'''<br>
| '''cīt'''<br>
| ''' '''<br>
| '''kyín'''<br>
| '''čîn'''<br>
| '''kîn'''<br>
|-
! strumień
! *pod
| '''pó'''<br>
| '''pó'''<br>
| ''' '''<br>
| '''pót'''<br>
| '''pát'''<br>
| ''' '''<br>
| '''pó'''<br>
| '''pó'''<br>
| '''pó'''<br>
|-
! jabłko
! *ĺėm
| '''liéim'''<br>
| '''lhím'''<br>
| ''' '''<br>
| '''šéin'''<br>
| '''iēm'''<br>
| ''' '''<br>
| '''liáin'''<br>
| '''ĺén'''<br>
| '''lhém'''<br>
|-
! wiara, wierny, wierzyć
! *kkȯh
| '''gòu'''<br>
| '''gû'''<br>
| ''' '''<br>
| '''gòu'''<br>
| '''gò'''<br>
| ''' '''<br>
| '''gàu'''<br>
| '''gŏ'''<br>
| '''gŏ'''<br>
|-
! oko, widzieć, widoczny
! *soñg
| '''sóñ'''<br>
| '''sóñ'''<br>
| ''' '''<br>
| '''sóñ'''<br>
| '''sāk'''<br>
| ''' '''<br>
| '''sóñ'''<br>
| '''sóñ'''<br>
| '''sóñ'''<br>
|-
! śmierć, umrzeć, zniknąć
! *kkal
| '''gál'''<br>
| '''gái'''<br>
| ''' '''<br>
| '''gá'''<br>
| '''gə́'''<br>
| ''' '''<br>
| '''gál'''<br>
| '''gál'''<br>
| '''gál'''<br>
|-
! mężczyzna, męski
! *khės
| '''kyèis'''<br>
| '''xyì'''<br>
| ''' '''<br>
| '''hèi'''<br>
| '''hì'''<br>
| ''' '''<br>
| '''kyài'''<br>
| '''khē'''<br>
| '''khē'''<br>
|-
! chłopiec, chłopięcy
! *teimp
| '''tìm'''<br>
| '''tīm'''<br>
| ''' '''<br>
| '''tièm'''<br>
| '''tēim'''<br>
| ''' '''<br>
| '''tìm'''<br>
| '''tèm'''<br>
| '''tèm'''<br>
|-
! kobieta, kobiecy
! *hañkk
| '''háñ'''<br>
| '''hāñ'''<br>
| ''' '''<br>
| '''ák'''<br>
| '''hə́k'''<br>
| ''' '''<br>
| '''áñ'''<br>
| '''áñ'''<br>
| '''áñ'''<br>
|-
! dziewczyna, dziewczęcy
! *ĺog
| '''lió'''<br>
| '''lhó'''<br>
| ''' '''<br>
| '''šók'''<br>
| '''iák'''<br>
| ''' '''<br>
| '''lió'''<br>
| '''ĺó'''<br>
| '''lhó'''<br>
|-
! zabijać, niszczyć
! *ńork
| '''niòr'''<br>
| '''nhô'''<br>
| ''' '''<br>
| '''niòr'''<br>
| '''niào'''<br>
| ''' '''<br>
| '''niàr'''<br>
| '''ńòr'''<br>
| '''nòr'''<br>
|-
|}



[[Kategoria:Użytkownik:Emil]] [[Kategoria:Kyon]] [[Kategoria:Języki Kyonu|Prajolniocki II]] [[Kategoria:Języki jalniockie II]] [[Kategoria:Języki sztuczne a priori]]