Tekst źródłowy strony Użytkownik:Adrinnix/Brudnopis

{{słownik2
| kolor = green
| słownik języka = Słownik języka starolutyckiego
| nazwa u = język starolutycki
| nazwa własna u = 
| informacje ogólne = Informacje
| twórca f = Wodzin w 2024
| alfabet = Alfabet łaciński
| liczba słów f =
}}
{{Artykuł|Język starolutycki}}

=CIASTOLANG=

==A==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}


==B==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
| bretēr || brat || bʰréh₂tēr > ||
|-
|}

==C==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==D==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
| duktēra || córka || dʰugh₂tḗr + -h₂ > ||
|-
|}

==E==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==F==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==G==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
| genetōr || rodzic || *ǵénh₁tōr > ||
|-
|}

==H==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==I==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==L==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==M==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
| metēra || matka || méh₂tēr + -h₂ > ||
|-
|}

==N==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==O==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==P==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
| patēr || ojciec || ph₂tḗr > ||
|-
|}

==R==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
| regs || władca, król || h₃rḗǵs > ||
|-
| regnia || władczyni, królowa || h₃rḗǵnih₂ > ||
|-
|}

==S==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
| swesōra || siostra || swésōr + -h₂ > ||
|-
| sunus || syn || *suh₁nús/*suh₃nús > ||
|-
|}

==T==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==U==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==W==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==Z==
{| class="wikitable"
|-
! = !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}


=LUTYCKI=

==A==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}


==B==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==C==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==D==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==E==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
|}

==F==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
| fader m || ojciec || || ||
|-
|}

==G==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==H==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==I==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==L==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==M==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
| mōder ż || matka || || ||
|-
|}

==N==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==O==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==P==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==R==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==S==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi
|-
| sunu m || syn || || ||
|-
| swester ż || siostra || || ||
|-
|}

==T==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==U==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==W==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==Z==
{| class="wikitable"
|-
! Lutycki !! Polski !! Etymologia !! Uwagi

|-
|}

==ALDURYNCKI==
====Wyjątki====

{| class="wikitable"
|-
! Równy (m.-ż.-n.-l.mn.) !! Wyższy !! Najwyższy !! Przysłówek
|-
| '''gud''' (gud-gude-gude-guden) || beter || bestest || wel
|-
| '''dunkal''' (dunkal-dunkle-dunkle-dunklen) <br> '''ædel''' (ædel-ædle-ædle-ædlen) || dunkler <br> ædler || dunklest <br>  ædlest
|-
| '''ænglisk''' (ænglisk-ængliske-ængliske-ænglisken) || ænglisker || ængliskest || ænglisk
|-
| '''diutsk''' (diutsk-diutse-diutse-diutsen) || diutsker || diutskest/ || diutsk
|-
| '''silfer''' <br> '''guldin''' ||  ||  || silfer <br> guldin
|}




		○ geeirt - szanowny, szanowany
			§ Geeirte Herr/Frau - szanowny panie/szanowna pani!
			(Zwrot w listach) 


	• findan - znaleźć, znajdować
		○ " - uważać za, uznawać za (bezprzyimkowo: Ik finda dat gud - uważam to za dobre, uważam że to dobrze)
	• fastan - pościć
		○ Fast || post (wstrzemięźliwość) || n ||
		○ Wielki post - Fastzimmæ

Rūne || runa || ż ||
*rekanōn - liczyć 
*rairōn - ryczeć

	• Zeder || cedr, drzewo cedrowe
	• Zederbaum - = *cedr

	• Unne - gw. cebula
	• Lekte - ''pot.'' lekcja, zajęcia || ż
	• Lektzion - lekcja, zajęcia
	• Karre || ''przest./daw.'' wóz, bryczka; ''pot.'' samochód|| ż || Karren || od łac. ''carrus''
	• *wagn || wóz, bryczka
Magistrāt I || magistrat, rada miejska || n || Magistræte ||
Magistrāt II || magistrat, ratusz || n || Magistræte ||


	• Kode || torba, worek || ż || Koden ||
	• lātan || dać się, zostawiać, pozwalać || - || - ||


	• Panne || patelnia || ż || Pannen || od ś.hol. ''panne''
	• Pannenkāgæ || naleśnik 
	• Pole m/ż - Polak, Polka
	• Polen || Polska || ż || - ||
	• Portugal || Portugalia (państwo) || n || - || od niem./hol. ''Portugal''
	• Gothe || Got (członek ludu germ.) || m/ż || Gothen || rzad. ''Gote, -n''
	• Gothland || Gotlandia (wyspa) || n || - ||
	• Gotheburg || Göteborg (miasto) || m || - || ew. ''Gothenburg''
	• Spanien || Hiszpania || ż || - ||
	• Grekland || Grecja || n || - || od łac. ''Græcus'' + ''Land'"
	• 

	• Britannien || Brytania (kraina, wyspa) || ż || - || od łac. ''Britannia''
	• Bretanien || Bretania (kraina) || ż || - || od fr. ''Bretagne''
	• Belgien || Belgia (państwo) || ż || - || od łac. ''Belgica''
	• Lusitānien || Luzytania (kraina hist.), ''poet.'' Portugalia || ż || - || od łac. ''Lūsitānia''
	• Kopenhagen || Kopenhaga (miasto || n || - || z niem. Kopenhagen
	• Hāg || Haga (miasto) || n || - || z hol. ''Den Haag''

	• Ardennen || Ardeny (góry, region) || ż || Ardennen || ''plurale tantum'' <br> od niem./hol. ''Ardennen'' 
	• Bohemen || Bohemia, ''przest./hist.'' Czechy || f || Bohemen || ''plurale tantum'' <br>  od łac. ''Bohemia''
	• Masovien || Mazowsze (kraina) || ż || - ||
	• Strātenburg || Strasburg (miasto) || 

	• Strāte || ulica || ż || Stræten || 


	• Karlingan || Karolingowie (dynastia) || - || - || ''plurale tantum''
	• Ludolfingan || Ludolfingowie (dynastia) || - || - || ''plurale tantum''
	• Skirmhelig || (święty) patron ||

	• Gnade || łaska || ż || Gnaden ||
	• Amber || wiadro || m ||
	• Wald || las || m || Walden ||
	• Slovakie || Słowacja (państwo)
	• skrickian || straszyć || - || - ||
	• urskrickian || przestraszyć (kogoś/się) || - || - ||
	• Dur || drzwi || ż || 
	• Tor || brama, wrota || n ||
	• Grindel || rygiel, zasuwa || m ||
	• grindelian || ryglować ||
	
	• mange || wielość, mnogość, bezlik; niezliczenie wiele || - || - ||
	• staurijan || niszczyć ||
	• 
	•
	• Esbern || ''imię męskie'' || m || - || od duń. ''Esbern''
	• Ludolf || ''imię męskie'' || m || - ||
	• Grāf || hrabia, graf || m || Græfen || f
	• Grāfin/Græfin || hrabianka || ż ||
	• Markgrāf || margrabia ||
	• Paust || papież || m || Pausten || od niem. ''Papst'' lub hol.  ''paus''
	• oberseesk || zamorski || - || - ||
	• Kompanie || kompania ||
	• Brille || okulary || ż || Brille || plurale tantum, z niem. =
	• raikijan || sięgać, do sięgać, osiągać || - || - ||
	• barbarisk || barbarzyński, prymitywny || - || - ||
	• Frid || pokój || m || - || 
	• Gottfrid || ''imię męskie'' (Godfryd) || m || - ||
	• Ludwig || ''imię męskie'' (Ludwik) || m || - || 
	• Luitpold || ''imię męskie'' (Leopold) || m || - || a. ''Leopold''
	• Lome || nurnik (ptak) || ż || Lomen || od duń. ''lom''
	• Eugen || ''imię męskie'' (Eugeniusz) || m || - || od niem. =
	• Alois || ''imię męskie'' (Alojzy) || m || daw. ''Aloisius'' <br> od niem. =
	• Filip || ''imię męskie'' (Filip) || m || - || daw. ''Filippus'', ''Philippus'', rzad. ''Philip'' <br> od hol. ''Filip''
	• Haimrik || ''imię męskie'' (Henryk) || m ||
	• Karlotte || ''imię żeńskie'' (Karolina) || ż || - ||
	• Karl || ''imię męskie'' (Karol)

• Kristofan (od łac. Christophanus)
• Kristofer ( " Christophorus)
• Ann - Anna (łac. Anna)
• Katrin
, Katarin, Katerina - Katarzyna
• Oliver
• Olaf, Ōlaf, Olāf
• Olle (zdrobn. od Olaf, Oliver)
• Eva 
• Heva - przest.

podmienić:



ur- = niem. er- (erlauben)
umber = niem. über
far = vor


'''Oh Gottes Soan gebert ist!''' (kolęda do muzyki "God Rest Ye Merry, Gentlemen")

Oh Gottes Soan gebert ist hindag in Betlehem. <br>
Er Helier ist unser, Er werth helian dem Weld.<br>
Hirderan ond thrir Kønigan kumman verwelkumman Gottes Kindelīn. <br>
Jesus gebert, <br>
Jesus gebert ist hindag. <br>

"Hail Maria vøl der Gnad', Herr unser mid Dir", <br>
dat war sagdad Arzengel Gabriel,
Hirderan ond thrir Kønigan kumman verwelkumman Gottes Kindelīn. <br>
Jesus gebert, <br>
Jesus gebert ist hindag. <br>

'''Stille Nacht''' (Cicha Noc) 

Stille Nacht, heligæ Nacht,<br>
alles schlāpst<br>

'''Król i bóg'''

Ænes war der Kønig. <br>
Er war kindonlaus. <br>
Er will der Soan habian. <br>
Er hat der  gefragan <br>



{| class="wikitable"
|-
! !! _0 !! _1 !! _2 !! _3 !! _4 !! _5 !! _6 !! _7 !! _8 !! _9
|-
| 0_ || null || ain || zwai || thrir || feor <ref> przest. "feduor" </ref> || fijf || sechs || seven || acht || nein <ref> przest. "neun, negen" </ref>
|-
| 1_ || zein || eilf || zwalf || thrirzein || feorzein <ref> przest. "feduorzein" </ref> || fijfzein || sexzein || sevzein || achtzein || neizein
|-
| 2_ || zwaizig || ain-ond-zwaizig || zwai-ond-zwaizig || thrirondzwaizig || feorondzwaizig || fijfondzwaizig || sechsondzwaizig || sevondzwaizig || achtondzwaizig || neiondzwaizig
|-
| 3_ || thrirzig || ainondthrirzig || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki
|-
| 4_ || feorzig || ain || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki 
|-          
| 5_ || fijfzig || ain || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki
|-
| 6_ || sechzig || ain-ond-sechzig || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki
|-
| 7_ || sevzig || ain-ond-sevzig || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki
|-
| 8_ || achzig || ainond || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki
|-
| 9_ || neizig || ain-ond-neizig || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki || Treść komórki
|}

100 - hundred
1.000 - tausend
1.000.000 - ain(-)milion

Porządkowe:
airst (pot. erst) - zwaier - thrid - feorde (feduorde) - fijfde - sechsde - devde - achte(!) - neinde (neinde, negende) - zeinde - elfde - zwalfde - thrirzehnde - ... - zwaizigde - ainundzwaizigde -... - hundrede (100) - tausende (1.000) - milionende (1.000.000)

''
'Te Deum'''

O Dir, Gott, loban Wir!<br>
Dir, Herr, bekannan Wir!<br>

Der herres Engel - Anioł Pański
Der herres Engel habst Maria gespellan,
ond Si krag von des Heliges Gaist