Darol

Typ:	a priori
Rodzaj:	artystyczny
Lista conlangów

Darol [däroɫ] (dosł. język) - język sztuczny tworzony przez Milyamda wiosną 2010 roku. Jedną z jego charakterystycznych cech jest odmiana przodówkowa.

Fonologia

Oryginalną cechą jest dwudzielność fonologii. Występują głoski twarde i miękkie. Norma ortograficzna przyjmuje spółgłoski miękkie za alofony spółgłosek twardych przed samogłoskami przednimi.

Spółgłoski

	Wargowe	Dziąsłowe	Tylnojęz.
Nosowe	m	n/ɲ n
Zwarte	p	t/ts̪ t	k/tʃ c
	b	d/dz̪ d	g/dʒ g
Szczelinowe	f	s/θ s	x/ʃ h
	v	z/ð z
Boczne		ɫ/ʎ l
Drżące		r/rʲ r

Dla symboli w parach:

• pierwszy znak oznacza głoskę przed samogłoskami tylnymi/twardymi;
• drugi znak oznacza głoskę przed samogłoskami przednimi/miękkimi.

Na oznaczenie spółgłoski miękkiej na końcu wyrazu stosuje się literę -i- przed ostatnią samogłoską, np.:

• -oz [oz], -oiz [oð];
• -il [iɫ], -iil [iʎ];
• -ed [ed], -eid [edz̪].

W tabelach symbolizuje to gwiazdka *.

Samogłoski

Przednie	i	ʉ ü	ɵ ö	e	ɛ̃ ẽ	æ ä
Tylne	ɯ ı	u	o		ʌ̃ ã	ä a

Czasowniki

Czasowniki odmieniają się przez aspekty, osoby i liczby przyłączając końcówki i przodówki. Koniugacja dzieli się na trzy grupy (F, B, C) i trzy typy (1, 2, 3) w zależności od tego, jak zaczyna i kończy się temat.

Przedrostki zależące od grupy i końcówki determinowane typem współtworzą cyrkumfiksy, np. dla 1. os. l. mnogiej asp. wielokrotnego:

		Grupa
		F	B	C
Typ	1	an-na anüpına	nim-na nimohina	ni-na nicolana
	2	an-a anöla	nim-a nimıza	ni-a nipela
	3	an-ä anilä	nim-ä nimasä	ni-ä nilınä

Typy

• typ 1 obejmuje rdzenie zakończone samogłoską, np. üpı [ʉpɯ], ohi [oʃi];
• typ 2 obejmuje rdzenie zakończone spółgłoską twardą, np. pel [pʲeɫ], öl [ɵɫ];
• typ 3 obejmuje rdzenie zakończone spółgłoską miękką, np. ais [ɑθ], lıin [ɫɯɲ].

Końcówki zależą od aspektu i liczby.

		Aspekt wielokrotny	Aspekt ciągły	Aspekt dokonany		Tryb rozkazujący
				l. poj.	l. mn.
Typ	1	-na ~ohina	- ~ohi	-n ~ohin	-nı ~ohinı	-nã ohinã
	2	-a ~pela	- ~pel	- ~pel	-ı ~pelı	-ã pelã
	3	-ä ~asä	- * ~ais	- * ~ais	-i ~asi	-ẽ asẽ

Grupy

• grupa F (ang. Front vowel) obejmuje rdzenie zaczynające się samogłoską przednią, np. iil [iʎ], öl [ɵɫ], üpı [ʉpɯ];
• grupa B (ang. Back vowel) obejmuje rdzenie zaczynające się samogłoską tylną, np. ız [ɯz], ais [ɑθ], ula [uɫɑ];
• grupa C (ang. Consonant) obejmuje rdzenie zaczynające się spółgłoską, np. pel [pʲeɫ], lıin [ɫɯɲ], cola [koɫɑ].

	Grupa
	F		B		C
Aspekt wielokrotny
Osoba	L. poj.	L. mn.	L. poj.	L. mn.	L. poj.	L. mn.
1.	m- milä	an- anilä	m- mohina	nim- nimohina	im- impela	ni- nipela
2.	v- vilä		v- vohina		u- upela
3.	- ilä		- ohina		- pela
Aspekt ciągły
Osoba	L. poj.	L. mn.	L. poj.	L. mn.	L. poj.	L. mn.
1.	mer- meriil	n- niil	mer- merohi	nim- nimohi	me- mepel	nö- nöpel
2.	var- variil	av- aviil	var- varohi	av- avohi	va- vapel	ava- avapel
3.	ar- ariil		- ohi		a- apel
Aspekt dokonany
Osoba	L. poj.	L. mn.	L. poj.	L. mn.	L. poj.	L. mn.
1.	m- miil	ãn- ãnili	mät- mätohin	ãn- ãnohinı	am- ampel	ã- ãpelı
2.	vam- vamiil	uv- uvili	vat- vatohin	ut- utohinı	vam- vampel	vo- vopelı
3.	- iil	- ili	- ohin	- ohinı	- pel	- pelı

Zobacz też

• Słownik darol