Język baryjski
| Język baryjski ???? | |
|---|---|
| Sposoby zapisu: | Łacińskie |
| Typologia: | Fleksyjny SVO |
| Faktycznie | |
| Utworzenie: | Henryk Pruthenia w 2018 |
| W Adnacie | |
| Używany w : | brak |
| Klasyfikacja: | j. indoeuropejskie
|
| Lista conlangów | |
| Zobacz też słownik tego języka. |
Język baryjski - jeden z języków używanych w Adnacie.
Zapis i wymowa
Język baryjski zapisywany jest za pomocą alfabetu łacińskiego rozszerzonego o parę dodatkowych znaków diakrytycznych.
- A a – [a], [ɒː]
- Au au – [aʊ]
- Â â – [ɒː]
- B b – [b]
- C c – [k]
- Ch ch – [x]
- D d – [d]
- Ds ds – [dz͡]
- E e – [ɛ], [eː], ∅
- Ei ei – [ɛɪ]
- Ê ê – [eː]
- ë – [ɛ]
- F f – [f]
- G g – [g]
- Gg gg – [ɣ]
- Gw gw – [gʷ]
- H h – [h]
- I i – [ɪ], [iː], [j]
- Î î – [iː]
- L l – [l]
- M m – [m], [m̥]
- N n – [n]. [n̥]
- O o – [ɔ], [oː]
- Oi oi – [ɔɪ]
- Ô ô – [oː]
- P p – [p]
- Q q – [kʷ]
- R r – [r]
- S s – [ s], [z]
- T t – [t]
- Ts ts – [ts͡]
- U u – [ʊ], [uː]
- Û û – [uː]
- V v – [v]
- W w – [w]
- Y y – [ə], [ɨː]
- Ŷ ŷ – [ɨː]
- Ỳ ỳ – [ɨ]
Długość samogłoski zaznacza się cyrkumfleksem, dłuższe samogłoski są bardziej otwarte niż krótkie. Samogłoska -e w wygłosie nie jest wymawiana, za to wzdłuża samogłoskę w poprzedzanej sylabie. Litera s wymawiana jest jako /z/ pomiędzy samogłoskami a także w nagłosie słowa. Znakiem y oznacza się szwę, która może występować jedynie jako krótka samogłoska, wzdłużona przechodzi w /ɨː/. Dźwięk /ɨ/ zapisywany jest za pomocą ỳ. Literą e przed samogłoską a po spółgłoskach t, d, s, n, ts, ds zaznacza się także palatalizację. Dźwięki /m/ i /n/ w nagłosie słowa wymawiane są bezdźwięcznie.
Akcent nie jest zaznaczany; tu, jeżeli to będzie potrzebne, zaznaczany będzie za pomocą pogrubienia lub podkreślenia. Jako poradę ogólną mogę dodać, że dyftongi są zazwyczaj akcentowane.
Zmiany dźwiękowe
- ę, ǫ > in, un ?
- tj, dj > c', dz'
- sV-, VsV > h
- c', dz' > s', z'
- č, dž > s', z'
- š, ž > s', z'
- ь, ъ > ə
- TarT > TarT
- r̥, l̥ > ər, əl
- Akcentowane:
- i, u, y > ei, au, oi
- a, ě > ei
- ě > æ
- xR- > R-
- y > i
- osłabienie (V_V, R_)
- b, d, g > v, ð, ɣ
- p, t, k > b, d, g
- mR, nR > bR, dR
- inC, unC, anC > ənC
- VnC > VC
- -e, -o > -ə
- VrV > VdV
- spirantyzacja (po /s/, /z/)
- p, t, k > f, ts, x
- b, d, g > v, dz, ɣ
- p, t, k _R > f, ts, x
- tv, dv > kv, gv
- -d, -ð, -g, -ɣ > -0
- ð > z
- CC > C
- redukcja samogłosek w sylabie przedakcentowanej:
- u, i > ɨ
- e, o > ə
- a > æ
- retrakcja akcentu z wygłosu
- -ə > -0
- s-, z- _L > dL
- CRVC > CVRC
- e, o > i, u
- æ > e
- aC' > eC'
- C'a > C'e
- -i, -u, -o, -e, -a > -e
- VsC > VC + wzdłużenie zastępcze
- wypadnięcie -e i wzdłużenie zastępcze:
- i, u, ɨ > i:, u:, ɨ:
- e, o, ə > e:, o:, ɨ:
- a > a:
- ei, au, oi > e:, o:, o:
- depalatalizacja w pozycjach innych, niz przed samogłoską
- nieakcentowane -i-, -ə- wypada
- -ei, -au, -oi > -ë, -o, -o
- w-, j- > 0-
- 'ə > ə
- sw-, zw- > w-
Mutacje
W języku baryjskim występuje zjawisko mutacji. Polega ono na wymianie jakościowej nagłosowej spółgłoski. Występują dwa rodzaje mutacji:
- miękka, lub też N-mutacja;
- spirantyzacja, lub też S-mutacja.
| Mutacja | p | t | c | b | d | g | ch | r | m | n | h |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| N-mutacja | b | d | g | v | s | gg | gg | d | m¹ | n¹ | |
| S-mutacja | f | ts | ch | v | ds | gg | f | s | s |
Do mutacji dochodzi po określonych przyimkach, rodzajnikach, spójnikach, partykułach, formach czasowych, a także po określonych formach rzeczownika. Szczegóły będą podawane na bieżąco.
Część rzeczowników posiada też nieregularne formy mutacji, lecz o nich kiedy indziej.
¹spółgłoski /m/ i /n/ poddane N-mutacji udźwięczniają się w nagłosie.