Język engerński
| Język engerński | |
|---|---|
| Sposoby zapisu: | Łaciński |
| Typologia: | Fleksyjny SVO |
| Faktycznie | |
| Utworzenie: | Henryk Pruthenia w 2025 |
| W Projekt Szlak | |
| Używany w : | Engern |
| Klasyfikacja: | j. indoeuropejski
|
| Lista conlangów | |
|
Zobacz też słownik tego języka. |
Dźwięki
Samogłoski
- i ɪ u (i/y î u)
- ɛ ə ɔ (e e o)
- a (a)
Dyftongi:
- ɛɪ̯ ɔɪ̯ (ei oi)
- ɪ̯ɛ (ie)
Spółgłoski
- m n ŋ (m n ng)
- p b t d k g (p b t d k ġ)
- f v s z ʃ ʒ x ɣ h (v w s/ss s sch zsch gh/ch g h)
- t͡s t͡ʃ (tz tsch)
- ʀ j l/ɫ (r j l)
Zapis
Spółgłoska /ŋ/ występuje tylko w wygłosie sylaby. Spółgłoska /g/ zapisywana jest jako "ġ" tylko w słownikach; na piśmie nie jest odróżniana od /ɣ/. Spółgłoski /ʒ/ oraz /t͡ʃ/ występują głównie w zapożyczeniach. Samogłoska /ɪ/ jest też alofonem samogłoski /i/ w sylabie nieakcentowanej. Samogłoska /ɪ/ zapisywana jest jako "î" tylko w słownikach; na piśmie nie jest odróżniana w pisowni od /i/. Samogłoska /ə/ jest alofonem samogłoski /ɛ/ w sylabach nieakcentowanych.
Zmiany Fonetyczne
- ei < ö̂
- î < i
- ie < ê
- y < ü
- e < ö
- -re, -le < er, el
- oirV < ērV
- a < ā
Gramatyka
Zaimek
| Cas. | Sg. | Pl. | ||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| I | II | III | ||||||
| m | f | n | I | II | III | |||
| Nom. | îk | du | hie | sie | et, it | vi | gi | sie |
| Gen. | min | din | sin | oire | sin | usre | uvre | oire |
| Dat. | mie | die | iem | oire | iem | ysik | jik | oinen |
| Acc. | mîk | dîk | iene | sie | et, it | ysik | jik | sie |
| Poss. | minre | dinre | sinre | oire | sinre | usre | uvre | oire |
Rzeczownik
Rodzajnik
Rodzajnik określony
| Cas. | m | f | n | PL |
|---|---|---|---|---|
| Nom. | de, d’ | de | dat | de |
| Gen. | des | der | des | der |
| Dat. | den | de | den | den |
| Acc. | den | de | dat | de |
Rodzajnik nieokreślony
| Cas. | m | f | n | PL |
|---|---|---|---|---|
| Nom. | en | ene, ’ne | en | eng |
| Gen. | ens, s’ | enre | ens, s’ | enre |
| Dat. | ene, ’ne | en | ene, ’ne | enen, en’n |
| Acc. | enen, ’nen | ene, ’ne | en | eng |
Przymiotnik
Forma nieokreślona
| Cas. | m | f | n | PL |
|---|---|---|---|---|
| Nom. | -en | -e | -et | -e |
| Gen. | -enen | -e | -enen | -e |
| Dat. | -enen | -e | -enen | -e |
| Acc. | -enen | -e | -et | -e |
Forma określona
| Cas. | m | f | n | PL |
|---|---|---|---|---|
| Nom. | -e | -e | -e | -en |
| Gen. | -en | -e | -en | -en |
| Dat. | -en | -e | -en | -en |
| Acc. | -en | -e | -e | -en |
Stopniowanie
Przymiotniki stopniują się za pomocą sufiksów -re oraz -est. Możliwy jest przegłos.
Czasownik
Czas Teraźniejszy
| Prs. | talen "płacić" | jagen "polować" | gahn "iść" | sitten "siedzieć" | ||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Sg | Pl | Sg | Pl | Sg | Pl | |||
| I | tal | talt | jagh | jaght | gah | gaht | sitt | sitt |
| II | talst | jagst | giest | sitts | ||||
| III | talt | jaght | giet | sitt | ||||
Istnieją cztery koniugacje: ogólna, z przegłosem, oraz spółgłoskowa t/d, w której to pierwsza i trzecia osoba liczby pojedynczej tak samo jak forma mnoga przyjmują tę samą końcówkę oraz spółgłoskowa k/g, gdzie dochodzi do wymiany k : ch oraz g : gh w pierwszej i trzeciej osobie liczby pojedynczej oraz w liczbie mnogiej
Forma progresywna
Formę progresywną, używaną do podkreślenia, że coś właśnie się robi, tworzy się za pomocą konstrukcji z czasownikiem 'viesen' w czasie teraźniejszym, główny czasownik występuje w formie 'an’n(e) INF' lub za pomocą czasownika 'don' w czasie teraźniejszym oraz imiesłowem:
- îk bîn an’ne gahn! 'właśnie idę!'
- îk bîn an’n’antvurden 'właśnie odpowiadam!'
- îk doh drînken! 'właśnie piję!'
Czas Przeszły Preteritum
| Prt. | Infirma | Fortia | ||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| talen "płacić" | jagen "polować" | achten "zakazać" | gahn "iść" | sitten "siedzieć" | ||||||
| Sg | Pl | Sg | Pl | Sg | Pl | Sg | Pl | Sg | Pl | |
| I | talde | taldet | jaghde | jaghdet | achte | achtet | gieng | giengt | satt | satt |
| II | taldest | jaghdest | achtest | giengst | sats | |||||
| III | talde | jaghde | achte | gieng | satt | |||||
Czas Przeszły Perfectum
Czas przeszły perfectum tworzymy za pomocą czasownika 'heben' odmienianym w czasie teraźniejszym dla wszystkich czasowników z wyjątkiem czasowników 'gahn', 'komen' oraz 'viesen', dla których jako czasownik pomocniczy używany jest czasownik 'viesen' odmieniany w czasie teraźniejszym.
Czas Zaprzeszły Plusquamperfectum
Czas zaprzeszły plusquamperfectum tworzymy za pomocą czasownika 'heben' odmienianym w czasie przeszłym dla wszystkich czasowników z wyjątkiem czasowników 'gahn', 'komen' oraz 'viesen', dla których jako czasownik pomocniczy używany jest czasownik 'viesen' odmieniany w czasie przeszłym .
Tryb Rozkazujący
| Imper | talen "płacić" | jagen "polować" | achten "zakazać" | gahn "iść" | sitten "siedzieć" | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Sg | Pl | Sg | Pl | Sg | Pl | Sg | Pl | Sg | Pl | |
| II | tal | talt | jagh | jaght | acht | achst | gah | gaht | sitt | sisst |
Tryb Łączący
Tryb łączący jest tworzony za pomocą czasownika pomocniczego 'viesen' w formie łączącej oraz bezokolicznika.
Czasowniki nieregularne
| Class | 1 | 2a | 2b | 3a | 3b | 3c | 4 | 5 | 6 | 7 |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Inf. | riden "jechać" |
bieden "oferować, proponować" |
supen "chlać" |
drînken "pić" |
helpen "pomagać" |
verden "stać się" |
niemen "brać" |
gieven "dawać" |
faren "podróżować" |
laten "pozwolić" |
| Prs. III | rid | byd | sypt | drînkt | helpt | verd | nimt | gift | fiert | let |
| Prt. I | riet | boht, beits | sohp, seipst | drank | halp | vart | nam | gaf | for | liet |
| Part. prt. | rieden | baden | sapen | drunken | hulpen | vorden | namen | gieven | faren | laten |
Czasownik 'viesen'
| Prs. | Sg | Pl |
|---|---|---|
| I | bîn | sînt |
| II | bîst | |
| III | îs | |
| Prt. | Sg | Pl |
| I | vas | vieren |
| II | vierst | |
| III | vas | |
| Imp. | Sg | Pl |
| II | ves | viest |
| Sub. | Sg | Pl |
| I | viese | sin |
| II | sist | |
| III | viese | |
| Inf. | viesen | |
| Part. | Prs. | Prt. |
| viesende | geviesen, gevest | |
Czasownik 'heben'
| Prs. | Sg | Pl |
|---|---|---|
| I | hef | hebt |
| II | hest | |
| III | het | |
| Prt. | Sg | Pl |
| I | har | haren |
| II | harst | |
| III | har | |
| Imp. | Sg | Pl |
| II | heb | hebt |
| Inf. | heben | |
| Part. | Prs. | Prt. |
| hebende | hat | |
Czasownik 'don'
| Prs. | Sg | Pl |
|---|---|---|
| I | doh | doht |
| II | deist | |
| III | deit | |
| Prt. | Sg | Pl |
| I | dede | dedet |
| II | dest | |
| III | dede | |
| Imp. | Sg | Pl |
| II | doh | doht |
| Inf. | don | |
| Part | Prs. | Prt. |
| donde | gedan, dan | |