Język galicyjski
Wygląd
| Język galicyjski Yacha alexina | |
|---|---|
| Sposoby zapisu: | Łaciński |
| Typologia: | Fleksyjny |
| Faktycznie | |
| Utworzenie: | Henryk Pruthenia w 2019 |
| W Wielkiej Idei | |
| Używany w : | Królestwo Galicji |
| Klasyfikacja: | j. celtyckie
|
| Lista conlangów | |
| Zobacz też słownik tego języka. |
Dźwięki
Samogłoski
- i u
- e o
- a
- ie ei
- au
Spółgłoski
- m n
- p b t d k ɡ kʷ gʷ (c q gu)
- f s ʃ (x)
- ts tʃ (z ch)
- w l r j (y)
Akcent
Akcent zaznaczany jest za pomocą grawisu: à, è, ì, ò, ù. Akcentowany jest dyftong, lub dawna długa (za wyjątkiem wygłosu, ze względu na retrakcję samogłosek z ostatniej sylaby) samogłoska. W reszcie wypadków akcentowana jest przedostatnia sylaba, a akcentu się nie oznacza.
Zmiany dźwiękowe
- mb, nd > mm, nn
- Lenicja V_V, R_, N_
- p, t, k > b, d, g
- b, d, g > v, z, ɣ
- m > v
- mn > wn
- ɣ > ∅
- z > ∅ V¹_V¹
- mm, nn > m, n
- tt, kk > t, k
- bb, dd, gg > b, d, g
- ɸ > ∅
- sr-, sl-, sm-, sn- > r, l, w, z
- ei > ē
- eu, ou > ō
- au > au
- ai, oi > ei
- str > χr
- χs, χt > s, t
- ns > s
- VkC, VtC > VjC
- w > v
- kw, gw > kʷ, gʷ
- jC > jCʲ
- kj, gj, ki, gi > ʃ, ʒ > ʃ
- tj, dj, zj > tʃ, dʒ, dʒ > tʃ
- sk > ʃ
- lʲ, nʲ > j
- Aspiracja:
- m, n > w, z
- p, t, k, q > f, s, χ, w
- b, d, g, gw > v, z, ∅
- Zanik iloczasu:
- i, ī, u, ū > ie, i, uo, u
- e, ē, o, ō > e, o
- a, ā > a
- χ > h > ∅
- z > ts, -∅
- v > w
- uo > o
- ClV > CiV
Gramatyka
Mutacja
| Spółgłoska | Lenicja | Aspiracja |
|---|---|---|
| m | m | w |
| n | n | z |
| p | b | f |
| t | d | s |
| c | g | y |
| q | gu | w |
| b | w | |
| d | z | |
| g | ∅ | |
| gu | w | |
Lenicja
Do lenicji dochodzi:
- u przymiotników stojących po rzeczowniku rodzaju żeńskiego i nijakiego.
Aspiracja
Do aspiracji dochodzi:
- u przymiotników stojących po rzeczownikach rodzaju męskiego deklinacji I
Zaimek
| Cas. | Sg | Pl. | Refl | ||
|---|---|---|---|---|---|
| I | II | I | II | ||
| Nom. | mi | tu | wis | swis | – |
| Obl. | me | te | se | ||
| Poss. | mono | towo | wiso | wero | son |
| Cas. | Sg | Pl. | ||
|---|---|---|---|---|
| m | f | n | ||
| Nom. | eL |
si | ez | sei |
| Obl. | en | sin | ||
Rzeczownik
| Cas. | I | II | III | IV | |||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| m | n | f | f | n | m | f | n | ||
| Sg | Nom. | maguo | dunon | lawa | netie | morie | ris | ayu | auman |
| Obj. | mague | dunon | lawan | netien | morie | riyan | ayonan | auman | |
| Voc. | mague | dunon | lawa | netie | morie | riye | ayu | auman | |
| Pl | Nom. | maguei | duna | lawi | neti | morya | riye | ayone | aumena |
| Obj. | maguo | duno | lawau | neti | mori | riyo | ayono | aumeno | |
| Voc. | maguei | duna | lawi | neti | morya | riye | ayone | aumena | |
Rodzajnik
| Cas. | Sg | Pl. | ||
|---|---|---|---|---|
| m | f | n | ||
| Nom. | soA s’A, ’sA |
sienaL sien’L, en’L |
sonL ’nL, n’L |
seiL sy’L, ’yL |
| Obj. | exA x’A, ’xA |
sanL ’nL, nL’ |
exA x’A, ’xA | |
Przymiotnik
Przyimek
- toL - do + GEN, ku + DAT
- taroA - przez + ACC
- wodi - za + INS
- anL - obok + GEN
- oL - GEN
- eA - od + GEN, z + GEN
- quoA - DAT, dla + GEN, do + GEN (o ludziach)
- komL - z + INS
- enL - w + LOC
- enderL - między + INS
- ariL - przed + INS
Czasownik
| „nadi” znać | ||
|---|---|---|
| Czas teraźniejszy | ||
| Os. | Sg. | Pl. |
| I | nawi | nawo |
| II | nasi | nade |
| III | na | nani |
| Czas przeszły | ||
| Os. | Sg. | Pl. |
| I | nanen | namez |
| II | nadu | nadez |
| III | nado | nanez |
| Czas przyszły | ||
| Os. | Sg. | Pl. |
| I | naswi | naswo |
| II | naswasi | naswade |
| III | naswa | naswani |
| Tryb rozkazujący | ||
| Os. | Sg. | Pl. |
| II | na! | nadi! |
| Im. | Czynny | Bierny |
| nawono | nacho | |
| Bez. | nadi | |
Czasownik bodi
| „bodi” być | ||
|---|---|---|
| Czas teraźniejszy | ||
| Os. | Sg. | Pl. |
| I | emi | ewo |
| II | esi | ede |
| III | essi | eni |
| Czas przeszły | ||
| Os. | Sg. | Pl. |
| I | bonen | bomez |
| II | bodu | bodez |
| III | bodo | bonez |
| Czas przyszły | ||
| Os. | Sg. | Pl. |
| I | eswi | eswo |
| II | eswasi | eswade |
| III | eswa | eswani |
| Tryb rozkazujący | ||
| Os. | Sg. | Pl. |
| II | bo! | bodi! |
| Im. | Czynny | Bierny |
| ewono | bocho | |
| Bez. | bodi | |
W czasie teraźniejszym nagłosowe e- może wypaść, np. Que’si? "Kim jesteś?".