Sandhi

Z Conlanger
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Sandhi są to zasady fonologiczne, które dotyczą zmian na przełomie morfemów lub słów. Zwykle służą ułatwieniu wymowy. Można podzielić je na wewnętrzne (zachodzące wewnątrz wyrazu) i zewnętrzne (zachodzące na przełomie wyrazów). Termin pochodzi oryginalnie z gramatyki sanskryckiej, gdzie sandhi dały się podzielić na dwie kategorie:

  • Unikanie rozziewu, czyli zapobieganie powstania zbitek samogłosek przez ich przemiany lub zanik
  • Asymilację, czyli zmianę miejsca i wartości fonemów w kontekście innych fonemów i przemiany zbitek spółgłoskowych

Termin sandhi można zastosować też do opisu fonologii innych języków, m. in. asymilacji miejsca lub dźwięczności w języku polskim (np. z+ć > ść w wyrazie "ścierać"), łacińskiej asymilacji miejsca artykulacji spółgłosek nosowych, francuskiego liaison czy angielskiego r łączącego i intruzywnego.

Sandhi zawsze posiadają pewną motywację fonologiczną, dlatego np. wynikające z gramatyki mutacje spółgłosek w języku irlandzkim nie są zasadami sandhi.