Autor Wątek: Pytania różne (polszczyzna)  (Przeczytany 183478 razy)

Offline Toyatl

Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2520 dnia: Listopad 07, 2018, 21:46:38 »
Jak to właściwie było z [ɦ] w polskim? Czy <h> było tak realizowane tylko na obszarze mieszanym polsko-ruskim, czy swego czasu też w Polsce "rdzennej"? Jeśli to drugie, to kiedy zanikło? Jak z tym jest u dzisiejszych Kresowiaków i czy ci mający tę głoskę w swoim systemie wymawiają ja też w pożyczkach łacińskich czy niemieckich?
Miałem do niedawna z racji obowiązków zawodowych do czynienia z różnymi ludźmi z Opola, a to miasto z dość wymięszaną ludnością i w starszym pokoleniu z pewnymi naleciałościami gwarowymi ze swoich dawnych regionów. Z tego, co zaobserwowałem, nie wydaje mi się, żeby [ɦ] występowało w dawnej centralnej i zachodniej Polsce. U Wielkopolan i Ślązaków jest jedno [x]. U warszawian też, w każdym pokoleniu. Z kolei u starszych osób pochodzących z Galicji Wsch. i Kresów rozróżnienie [x] i [ɦ] istnieje, także w słowach zapożyczonych. U aktorów się to zdarza (u Emila Karewicza bardzo wyraźnie to słychać).
Jeden Ślązak z Cieszyńszczyzny napisał mi kiedyś, że ponoć Polacy po czeskiej stronie granicy rozróżniają h i ch w mowie. Nie słyszałem, nie potwierdzam, nie zaprzeczam. Jeśli już, to oczywiście pod wpływem czeskiego i słowackiego. Natomiast dawniej wymagano od aktorów, i ogólnie od ludzi wykształconych, wymawiania h jako [ɦ] (oraz ł przedniojęzykowozębowo), dlatego była to generalnie cecha wyuczona na uczelniach, a nie wyniesiona z domu i podwórka.
« Ostatnia zmiana: Listopad 07, 2018, 21:48:41 wysłana przez Toyatl »
 

Offline spitygniew

Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2521 dnia: Listopad 12, 2018, 17:39:18 »
U Wielkopolan i Ślązaków jest jedno [x].
Rzeczywiście nigdy na Górnym Śląsku nie słyszałem żadnej innej wymowy tego fonemu, ale z drugiej strony przedstawiciele obu stron mojej rodziny (żadna nie pochodzi chyba spod Cieszyna) mieli zwyczaj upierać, że <ch> i <h> wymawia się inaczej, matka mnie nawet instruowała wymawiając "huśtawka" i "chłop" i każąc usłyszeć różnicę (oczywiście jej nie było xD), a wujek raz strofował córkę która myliła te grafemy, że to przecież słychać kiedy jest który. Podejrzewam, że może za powodującym tę sugestię przekonaniem kryć się jakaś pamięć o tym, że kiedyś rzeczywiście te dźwięki były przez wszystkich Ślązaków odróżniane.
P.S. To prawda.
 

Offline Toyatl

Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2522 dnia: Grudzień 30, 2018, 14:02:38 »
Skąd skrzydło? Był w staropolskim czasownik spokrewniony (krzyć?, skrzyć? - ale nie od iskry ani kry)? I co oznaczał, jeśli był?
I skąd powidło?
 

Offline Towarzysz Mauzer

Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2523 dnia: Grudzień 31, 2018, 21:43:24 »
Ad skrzydle - był czasownik, ale zanikł już w prasłowiańszczyźnie:
Cytat: M. Vasmer
Родственно лит. skriejù, жем. skrejù, skriejaũ, skriẽti «лететь, мчаться», латышск. skrìet «бежать, лететь», также лит. skrindù, skrìsti «лететь, кружиться», др.-исл. skríðа «уходить, идти медленно и равномерно вперед», нов.-в.-нем. schreiten «шагать».
Skrzydła miłości, mocy, o wielki, Twardy Jerze,
Rozpostrzyj ponad nami, ogrzej i przyjmij nas. -Mrkalj, Palinodia o twardym jerze
***
VIVAT CAROLVS GVSTAVVS REX POLONIÆ
 

Offline barthlome

Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2524 dnia: Styczeń 07, 2019, 17:31:35 »
Kiedy erjotpiści zaczęli rugować zapis liczebników porządkowych „1-szy”, „60-te”? Bo widzę to w książkach z lat 30., a i późniejszych, mają to nasi wschodni sąsiedzi, a u nas Wolański dostaje migotania przedsionków, jak to widzi.
 

Offline Obcy

  • Loov þän Semien onn þän Horden!
  • Uciekinier
  • Wiadomości: 1 799
  • Thanked: 24 times
  • Vourfäirer ƨ̆ermaneslands
Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2525 dnia: Styczeń 07, 2019, 19:30:35 »
mają to nasi wschodni sąsiedzi

Założę się, że na szeroką skalę to zapewne tuż po komunie, kiedy Rosja stała się be i w ogóle wszystko wschodnie be.
 

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Wiadomości: 3 670
  • Thanked: 34 times
  • Wiecznie obserwowany
Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2526 dnia: Luty 04, 2019, 19:26:47 »
Jak radopolszczyzna każe odmieniać nazwisko Grabie?
Gdy ci smutno, gdy ci źle...
HOLOKAUST xDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDD

PS: Przywróćcie spojlertagi w sygnach, dziady!
 

Online Kazimierz

Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2527 dnia: Luty 04, 2019, 20:47:32 »
Zgaduję, że Grabiego, Grabiemu... W sumie nie wiem jak ja bym to odmienił, bo liczba mnoga jakoś dziwnie by brzmiała.
 

Offline Toyatl

Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2528 dnia: Luty 04, 2019, 21:19:45 »
Jak radopolszczyzna każe odmieniać nazwisko Grabie?
Tak?
 

Online Kazimierz

Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2529 dnia: Luty 04, 2019, 21:27:48 »
Czyli zgadłem  :)
 

Offline spitygniew

Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2530 dnia: Luty 11, 2019, 16:23:52 »
Czy ktokolwiek gdzieś używa tej formy Pioter, czy to wymysł twórców memów  jak somsiad?
P.S. To prawda.
 

Offline Boletto

« Ostatnia zmiana: Luty 11, 2019, 18:55:49 wysłana przez Boletto »
 

Offline Henryk Pruthenia

  • Der Untermenschenbändiger
  • Moderatór
  • Wiadomości: 5 406
  • Thanked: 75 times
  • Pieśń Arjów!
    • Mój konlangerski dorobek
  • Konlangi: Ziemskie, Kyońskie, Adnackie; autor neszszszczyzny
Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2532 dnia: Marzec 11, 2019, 00:23:07 »
Znacie jeszcze jakieś inne zapożyczone zdania typu "To se ne vrati"?

Offline Toyatl

Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2533 dnia: Marzec 11, 2019, 00:51:27 »
Pożywiom, uwidim.
Ordnung muss sein.
C'est la vie.
 
The following users thanked this post: Henryk Pruthenia

Offline Dynozaur

  • Audytor w: Komisja Ustalania Nazw Miejscowości
  • Wiadomości: 3 670
  • Thanked: 34 times
  • Wiecznie obserwowany
Odp: Pytania różne (polszczyzna)
« Odpowiedź #2534 dnia: Marzec 11, 2019, 20:05:25 »
Jest przyśpiewka Jawohl, ich liebe Alkohol... którą wymyślili oczywiście Polacy i żaden Niemiec jej nie zna.
Gdy ci smutno, gdy ci źle...
HOLOKAUST xDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDDD

PS: Przywróćcie spojlertagi w sygnach, dziady!