Wysoka Mowa

Wysoka Mowa
Faktycznie
Utworzenie:	Wirczę w 2024
Najnowsza wersja:	1.0
W
Lista conlangów

Zobacz też słownik tego języka.

Wysoka Mowa, znana także jako język kitrzański

Głosownia

Samogłoski

---

W Wysokiej Mowie występuje 10 samogłosek, w tym 5 krótkich oraz 5 długich.

	Przednie		Centralne		Tylne
	Krótkie	Długie	Krótkie	Długie	Krótkie	Długie
Przymknięte	i	iː			u	uː
Średnie			ə	əː
Otwarte	a	aː			ɒ	ɒː

Dwugłoski

• ai - [ai̯] jak w...
• oi - [ɒi̯] jak w...
• au - [au̯] jak w...
• ou - [ɒu̯] jak w...

Spółgłoski

---

		Wargowe		Zębowo-dziąsłowe		Podniebienne	Miękkopodniebienne	Języczkowe	Nagłośniowe	Krtaniowe
Nosowe		m	mˤ	n	nˤ	ɲ	ŋ	ɴ
Zwarte	bezdźwięczne	pʰ		tʰ		cʰ	kʰ	qʰ	ʡ	ʔ
	dźwięczne	b	bˤ	d	dˤ	ɟ	ɡ	ɢ
	półdźwięczne	pʼ		tʼ		cʼ	kʼ	qʼ
Szczelinowe	bezdźwięczne			s • ʃ	sˤ • ʃˤ		x	χ	ħ	h
	dźwięczne			z • ʒ	zˤ	ʝ	ɣ		ʕ
	półdźwięczne			sʼ			xʼ	χʼ
Drżące				r	rˤ				ʢ
Półotwarte				ɮ		j	w

Pismo

Zapis ludzki

---

a	ā	b	bǷ	c	cy	d	dǷ	e	ē	g	gh
[a]	[aː]	[b]	[bˁ]	[cʰ]	[cʼ]	[d]	[dˤ]	[ə]	[əː]	[ɡ]	[ɢ]
gi	ğ	ği	h	h	ḫ	i	ī	j	k	kh	ky
[ɟ]	[ɣ]	[ʝ]	[χ]	[χʼ]	[ħ]	[i]	[iː]	[j]	[kʰ]	[h]	[kʼ]
l	m	mǷ	n	ng	nh	ni	nǷ	o	ō	p	p
[ɮ]	[m]	[mˤ]	[n]	[ŋ]	[ɴ]	[ɲ]	[nˤ]	[ɒ]	[ɒː]	[pʰ]	[pʼ]
q	qh	qy	r	rh	rǷ	s	sǷ	sy	š	šǷ	t
[qʰ]	[ʡ]	[qʼ]	[r]	[ʢ]	[rˤ]	[s]	[sˤ]	[sʼ]	[ʃ]	[ʃˤ]	[tʰ]
ty	u	ū	w	Ƿ	ȝ	ȝy	y	z	zǷ	ž
[tʼ]	[u]	[uː]	[w]	[ʕ]	[x]	[xʼ]	[ʔ]	[z]	[zˤ]	[ʒ]

Gramatyka

Rzeczowniki

---

Określność

Rzeczownik w Wysokiej Mowie występuje w dwóch postaciach: określonej i nieokreślonej. Postać określoną tworzy się poprzez dodanie odpowiedniego przedrostka, który zależy od dwóch rzeczy: rodzaju oraz odległości danego podmiotu od mówiącego.

		Przedrostek	Kedār, wojownik
Nieokreślony		—	kedār (jakiś)
Określony, (Zwykły)	męs.	šV¹i-	šaikedār (pewny)	šoi	šai
	żeń.	tV¹i-	taikedār (pewna)	toi	tai
Określony, (Bliski)	męs.	V¹šV²-	ašikedār (pewny)	ošu	aši
	żeń.	V¹tV²-	atyikedār (pewna)	otu	atyi
Określony, (Odległy)	męs.	V̄²š-	īškedār (pewny)	ūš	īš
	żeń.	V̄²t-	ītkedār (pewna)	ūt	īt

Liczba

W Wysokiej Mowie występują trzy liczby: liczba pojedyncza, podwójna i mnoga. Tworzy się je na dwa sposoby: poprzez dodanie do rdzenia rzeczownika odpowiedniego przyrostka, włączając do tego liczbę pojedynczą, albo poprzez zmianę samogłosek w rdzeniu. W pierwszym sposobie liczbę pojedynczą tworzy się poprzez przyrostek <-V¹>, podwójną poprzez przyrostek <-V²m>, liczbę mnogą zaś poprzez przyrostek <-V¹ut>. Drugi sposób odmiany jest spotykany rzadko, przeważnie w przysłowiach, uznawany za przestarzały, choć dalej żywy mniej lub bardziej w niektórych narzeczach, a także używany w książkach.

	Kedār, wojownik		?, ?
Pojedyncza	kedār	kedāra		o
Podwójna	koder, kōd'r	kedārim		um
Mnoga	kādir	kedāraut		out

Czasowniki

---

Odmiana przez osoby

Odmiana I.
Osoba			Przyrostek	Przykład I	Przykład II
Liczba pojedyncza
I.		gāse, gās' ja	-V²w	kādariw walczę	šōhotuw poluję
II.		rāhe, rāh' ty	-V̄¹n	kādarān walczysz	šōhotōn polujesz
III.	męs.	šan on	-ğV¹	kādarğa walczy	šōhotğo poluje
	żeń.	tan ona	-V¹g	kādarag walczy	šōhotog poluje
Liczba podwójna
I.	ink.	gāsem, gās'm my dwoje (z Tobą)	-V̄¹r	kyīdarār walczymy	šūhotōr polujemy
	eks.	gāsem, gās'm my dwoje (bez Ciebie)	-V¹rmV̄¹	kyīdararmā walczymy	šūhotormō polujemy
II.		rāhem, rāh'm wy dwoje	-V̄²nV¹	kyīdarīna walczycie	šūhotūno polujecie
III.	męs.	šānim oni dwaj	-V¹ği	kyīdaraği walczą	šūhotoği polują
	żeń.	tānim one dwie	-V²žV¹u	kyīdarižau walczą	šūhotužou polują
Liczba mnoga
I.	ink.	gāsaut my (z Tobą)	-V²ḫ	kadāriḫ walczymy	šohōtuḫ polujemy
	eks.	gāsaut my (bez Ciebie)	-we, -au/-u	kadārwe(-au) walczymy	šohōtwe(-u) polujemy
II.		rāhaut wy	-V̄¹ngV²	kadārānii walczycie	šohōtōnu polujecie
III.	męs.	šānaut oni	-V¹žV¹	kadāraža walczą	šohōtožo polują
	żeń.	tānaut one	-gēh	kadārgēh walczą	šohōtgēh polują

Zaimki

---

Zaimki rzeczowe

Osoba			Przypadek
			II.	III.	IV.	V.	VI.
I.		gāse, gās' ja	gusū ode mnie	ağas mnie	īğes, īk'š do mnie	egōs mną	ukšo mnie
II.		rāhe, rāh' ty	ruhū od ciebie	arah ciebie	īreh, īr'h do ciebie	erōh tobą	urho ciebie
III.	męs.	šan on	šunū od niego	ašan jego	īšen, īš'n do niego	ešōn nim	ušno go
	żeń.	tan ona	tunū od niej	atan jej	īten, ī'n do niej	etōn nią	u'no ją