Przejdź do zawartości

Wysoka Mowa: Różnice pomiędzy wersjami

Z Conlanger
← poprzednia edycjanastępna edycja →
F1req (dyskusja | edycje)
4038 edycji
WizualnieWikikod
mNie podano opisu zmian
F1req (dyskusja | edycje)
4038 edycji
Nie podano opisu zmian
Linia 188: Linia 188:
| [{{IPA|a}}] || [{{IPA|aː}}] || [{{IPA|b}}] || [{{IPA|bˁ}}] || [{{IPA|cʰ}}] || [{{IPA|cʼ}}] || [{{IPA|d}}] || [{{IPA|dˤ}}] || [{{IPA|ə}}] || [{{IPA|əː}}] || [{{IPA|ɡ}}] || [{{IPA|ɢ}}]
| [{{IPA|a}}] || [{{IPA|aː}}] || [{{IPA|b}}] || [{{IPA|bˁ}}] || [{{IPA|cʰ}}] || [{{IPA|cʼ}}] || [{{IPA|d}}] || [{{IPA|dˤ}}] || [{{IPA|ə}}] || [{{IPA|əː}}] || [{{IPA|ɡ}}] || [{{IPA|ɢ}}]
|- style="font-size: 2.0em;"
|- style="font-size: 2.0em;"
|  gi  ||  ğ  ||  ği  ||  h  ||  h ||  ḫ  ||  i  ||  ī  ||  j  ||  k  ||  kh  ||  ky
|  gi  ||  ğ  ||  ği  ||  h  ||  hy ||  ḫ  ||  i  ||  ī  ||  j  ||  k  ||  kh  ||  ky
|-
|-
| [{{IPA|ɟ}}] || [{{IPA|ɣ}}] || [{{IPA|ʝ}}] || [{{IPA|χ}}] || [{{IPA|χʼ}}] || [{{IPA|ħ}}] || [{{IPA|i}}] || [{{IPA|iː}}] || [{{IPA|j}}] || [{{IPA|kʰ}}] || [{{IPA|h}}] || [{{IPA|kʼ}}]
| [{{IPA|ɟ}}] || [{{IPA|ɣ}}] || [{{IPA|ʝ}}] || [{{IPA|χ}}] || [{{IPA|χʼ}}] || [{{IPA|ħ}}] || [{{IPA|i}}] || [{{IPA|iː}}] || [{{IPA|j}}] || [{{IPA|kʰ}}] || [{{IPA|h}}] || [{{IPA|kʼ}}]
|- style="font-size: 2.0em;"
|- style="font-size: 2.0em;"
|  l  ||  m  ||  mǷ  ||  n  ||  ng  ||  nh  ||  ni  ||  nǷ  ||  o  ||  ō  ||  p  ||  p
|  l  ||  m  ||  mǷ  ||  n  ||  ng  ||  nh  ||  ni  ||  nǷ  ||  o  ||  ō  ||  p  ||  py
|-
|-
| [{{IPA|ɮ}}] || [{{IPA|m}}] || [{{IPA|mˤ}}] || [{{IPA|n}}] || [{{IPA|ŋ}}] || [{{IPA|ɴ}}] || [{{IPA|ɲ}}] || [{{IPA|nˤ}}] || [{{IPA|ɒ}}] || [{{IPA|ɒː}}] || [{{IPA|pʰ}}] || [{{IPA|pʼ}}]
| [{{IPA|ɮ}}] || [{{IPA|m}}] || [{{IPA|mˤ}}] || [{{IPA|n}}] || [{{IPA|ŋ}}] || [{{IPA|ɴ}}] || [{{IPA|ɲ}}] || [{{IPA|nˤ}}] || [{{IPA|ɒ}}] || [{{IPA|ɒː}}] || [{{IPA|pʰ}}] || [{{IPA|pʼ}}]
Linia 266: Linia 266:


====Liczba====
====Liczba====
W Wysokiej Mowie występują trzy liczby: liczba pojedyncza, podwójna i mnoga. Tworzy się je na dwa sposoby: poprzez dodanie do rdzenia rzeczownika odpowiedniego przyrostka, włączając do tego liczbę pojedynczą, albo poprzez zmianę samogłosek w rdzeniu. W pierwszym sposobie liczbę pojedynczą tworzy się poprzez przyrostek <-'''V¹'''>, podwójną poprzez przyrostek <-'''V²m'''>, liczbę mnogą zaś poprzez przyrostek <-'''V¹ut'''>. Drugi sposób odmiany jest spotykany rzadko, przeważnie w przysłowiach, uznawany za przestarzały, choć dalej żywy mniej lub bardziej w niektórych narzeczach, a także używany w książkach.
W Wysokiej Mowie występują trzy liczby: liczba pojedyncza, podwójna i mnoga. Tworzy się je na dwa sposoby: poprzez dodanie do rdzenia rzeczownika odpowiedniego przyrostka, włączając do tego liczbę pojedynczą, albo poprzez zmianę samogłosek w rdzeniu. W pierwszym sposobie liczbę pojedynczą tworzy się poprzez przyrostek <-'''V¹'''>, podwójną poprzez przyrostek <-'''V²m'''>, liczbę mnogą zaś poprzez przyrostek <-'''V¹ut'''>.
{| class="wikitable" style="text-align:center"
{| class="wikitable" style="text-align:center"
!
!
Linia 292: Linia 292:


====Przypadki====
====Przypadki====
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|-
! colspan=2 | Przypadek
! Przyrostek
! Znaczenie
! Przykład
|-
! I.
| Absolutyw
| —
| kto? co?<br><small>''Odbiorca czynności''</small>
| ḫepān
|-
! II.
| Ergatyw
| -V¹b
| kto? co?<br><small>''Wykonawca czynności''</small>
| ḫepān'''ab'''
|-
! III.
| Ablatyw
| -V¹iȝ
| odkąd? od kogo? od czego?
| ḫepān'''aiȝ'''
|-
! IV.
| Dopełniacz
| -V¹tV̄¹
| kogo? czego?
| ḫepān'''atā'''
|-
! V.
| Allatyw
| -dV²w
| dokąd? do kogo? do czego?
| ḫepān'''diw'''
|-
! VI.
| Narzędnik
| -V²c
| kim? czym?
| ḫepān'''ic'''
|-
! VII.
| Antesyw
| -V¹še, -V̄¹š'
| przed kim? przed czym?
| ḫepān'''aše''',<br>ḫepān'''āš''''
|-
! VIII.
| Komitatyw
| -V¹qrV̄¹
| z kim? z czym?
| ḫepān'''aqrā'''
|-
! IX.
| Wołacz
| -V̄²zV¹
| —<br><small>''Bezpośrednie zwracanie się do podmiotu''</small>
| ḫepān'''īza'''
|}


===Czasowniki===
===Czasowniki===
Linia 298: Linia 359:
====Odmiana przez osoby====
====Odmiana przez osoby====


{| width="75%"
|
{| class="wikitable" style="text-align:center"
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|-
|-
Linia 338: Linia 401:
!rowspan=2| I.
!rowspan=2| I.
! ink.
! ink.
| gāsem, gās'm<br><small>''my dwoje''<br>(z Tobą)</small>
| ?<br><small>''my dwoje''<br>(z Tobą)</small>
| -V̄¹r
| -V̄¹r
| kyīdar'''ār'''<br><small>''walczymy''</small>
| kyīdar'''ār'''<br><small>''walczymy''</small>
Linia 344: Linia 407:
|-
|-
! eks.
! eks.
| gāsem, gās'm<br><small>''my dwoje''<br>(bez Ciebie)</small>
| ?<br><small>''my dwoje''<br>(bez Ciebie)</small>
| -V¹rmV̄¹
| -V¹rmV̄¹
| kyīdar'''armā'''<br><small>''walczymy''</small>
| kyīdar'''armā'''<br><small>''walczymy''</small>
Linia 350: Linia 413:
|-
|-
! colspan=2 | II.
! colspan=2 | II.
| rāhem, rāh'm<br><small>''wy dwoje''</small>
| ?<br><small>''wy dwoje''</small>
| -V̄²nV¹
| -V̄²nV¹
| kyīdar'''īna'''<br><small>''walczycie''</small>
| kyīdar'''īna'''<br><small>''walczycie''</small>
Linia 357: Linia 420:
!rowspan=2| III.
!rowspan=2| III.
! męs.
! męs.
| šānim<br><small>''oni dwaj''</small>
| ?<br><small>''oni dwaj''</small>
| -V¹ği
| -V¹ği
| kyīdar'''aği'''<br><small>''walczą''</small>
| kyīdar'''aği'''<br><small>''walczą''</small>
Linia 363: Linia 426:
|-
|-
! żeń.
! żeń.
| tānim<br><small>''one dwie''</small>
| ?<br><small>''one dwie''</small>
| -V²žV¹u
| -V²žV¹u
| kyīdar'''ižau'''<br><small>''walczą''</small>
| kyīdar'''ižau'''<br><small>''walczą''</small>
Linia 372: Linia 435:
!rowspan=2| I.
!rowspan=2| I.
! ink.
! ink.
| gāsaut<br><small>''my''<br>(z Tobą)</small>
| ?<br><small>''my''<br>(z Tobą)</small>
| -V²ḫ
| -V²ḫ
| kadār'''iḫ'''<br><small>''walczymy''</small>
| kadār'''iḫ'''<br><small>''walczymy''</small>
Linia 378: Linia 441:
|-
|-
! eks.
! eks.
| gāsaut<br><small>''my''<br>(bez Ciebie)</small>
| ?<br><small>''my''<br>(bez Ciebie)</small>
| -we, -au/-u
| -we, -(a)u
| kadār'''we(-au)'''<br><small>''walczymy''</small>
| kadār'''we(-au)'''<br><small>''walczymy''</small>
| šohōt'''we(-u)'''<br><small>''polujemy''</small>
| šohōt'''we(-u)'''<br><small>''polujemy''</small>
|-
|-
! colspan=2 | II.
! colspan=2 | II.
| rāhaut<br><small>''wy''</small>
| ?<br><small>''wy''</small>
| -V̄¹ngV²
| -V̄¹nV²
| kadār'''ānii'''<br><small>''walczycie''</small>
| kadār'''āni(i)'''<br><small>''walczycie''</small>
| šohōt'''ōnu'''<br><small>''polujecie''</small>
| šohōt'''ōnu'''<br><small>''polujecie''</small>
|-
|-
!rowspan=2| III.
!rowspan=2| III.
! męs.
! męs.
| šānaut<br><small>''oni''</small>
| ?<br><small>''oni''</small>
| -V¹žV¹
| -V¹žV¹
| kadār'''aža'''<br><small>''walczą''</small>
| kadār'''aža'''<br><small>''walczą''</small>
Linia 397: Linia 460:
|-
|-
! żeń.
! żeń.
| tānaut<br><small>''one''</small>
| ?<br><small>''one''</small>
| -gēh
| -gV¹š
| kadār'''gēh'''<br><small>''walczą''</small>
| kadār'''gaš'''<br><small>''walczą''</small>
| šohōt'''gēh'''<br><small>''polują''</small>
| šohōt'''goš'''<br><small>''polują''</small>
|}
|
{| class="wikitable" style="text-align:center"
|-
! colspan="6" | ''Odmiana II.''
|-
! colspan=3 | Osoba
!Przyrostek
!Przykład I
!Przykład II
|-
! colspan="6" | Liczba pojedyncza
|-
! colspan=2 | I.
| gāse, gās'<br><small>''ja''</small>
| -bV¹
| yakaddār'''ba'''<br><small>''zabijam''</small>
| yošohhōt'''ba'''<br><small>''?''</small>
|-
! colspan=2 | II.
| rāhe, rāh'<br><small>''ty''</small>
| -
| yakaddār'''?'''<br><small>''zabijasz''</small>
| yošohhōt'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
!rowspan=2| III.
! męs.
| šan<br><small>''on''</small>
| -
| yakaddār'''?'''<br><small>''zabija''</small>
| yošohhōt'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
! żeń.
| tan<br><small>''ona''</small>
| -
| yakaddār'''?'''<br><small>''zabija''</small>
| yošohhōt'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
! colspan="6" | Liczba podwójna
|-
!rowspan=2| I.
! ink.
| ?<br><small>''my dwoje''<br>(z Tobą)</small>
| -
| yōkuddor'''?'''<br><small>''zabijamy''</small>
| yāšihhat'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
! eks.
| ?<br><small>''my dwoje''<br>(bez Ciebie)</small>
| -
| yōkuddor'''?'''<br><small>''zabijamy''</small>
| yāšihhat'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
! colspan=2 | II.
| ?<br><small>''wy dwoje''</small>
| -
| yōkuddor'''?'''<br><small>''zabijacie''</small>
| yāšihhat'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
!rowspan=2| III.
! męs.
| ?<br><small>''oni dwaj''</small>
| -
| yōkuddor'''?'''<br><small>''zabijają''</small>
| yāšihhat'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
! żeń.
| ?<br><small>''one dwie''</small>
| -
| yōkuddor'''?'''<br><small>''zabijają''</small>
| yāšihhat'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
! colspan="6" | Liczba mnoga
|-
!rowspan=2| I.
! ink.
| ?<br><small>''my''<br>(z Tobą)</small>
| -
| yikāddar'''?'''<br><small>''zabijamy''</small>
| yušōhhot'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
! eks.
| ?<br><small>''my''<br>(bez Ciebie)</small>
| -
| yikāddar'''?'''<br><small>''zabijamy''</small>
| yušōhhot'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
! colspan=2 | II.
| ?<br><small>''wy''</small>
| -
| yikāddar'''?'''<br><small>''zabijacie''</small>
| yušōhhot'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
!rowspan=2| III.
! męs.
| ?<br><small>''oni''</small>
| -
| yikāddar'''?'''<br><small>''zabijają''</small>
| yušōhhot'''?'''<br><small>''?''</small>
|-
! żeń.
| ?<br><small>''one''</small>
| -
| yikāddar'''?'''<br><small>''zabijają''</small>
| yušōhhot'''?'''<br><small>''?''</small>
|}
|}
 
====Czasy====
{| class="wikitable" style="text-align:center"
! colspan=2 | Czas
!Przedrostek
!Przykład I
!Przykład II
|-
!rowspan=3| Przeszły
! Niedokonany
! ?-
| '''?'''ḫāpaniw<br><small>''spółkowałem''</small>
| ''?''
|-
! Dokonany I
! ?-
| '''?'''ḫāpaniw<br><small>''pospółkowałem''</small>
| ''?''
|-
! Dokonany II
! ?-
| '''?'''ḫāpaniw<br><small>''pospółkowałem''</small>
| ''?''
|-
!colspan=2| Teraźniejszy
! —
| ḫāpaniw<br><small>''spółkuję''</small>
| ''?''
|-
!colspan=2| Przyszły I
! ?-
| '''?'''ḫāpaniw<br><small>''będę spółkował''</small>
| ''?''
|-
!colspan=2| Przyszły II
! ?-
| '''?'''ḫāpaniw<br><small>''pospółkuję''</small>
| ''?'' 
|}
|}


Linia 410: Linia 618:
|-
|-
! colspan=3 rowspan=2 | Osoba
! colspan=3 rowspan=2 | Osoba
! colspan="6" | Przypadek
! colspan="7" | Przypadek
|-
|-
!II.
!II.
Linia 417: Linia 625:
!V.
!V.
!VI.
!VI.
!VII.
!VIII.
|-
|-
! colspan=2 | I.
! colspan=2 | I.
| gāse, gās'<br><small>''ja''</small>
| gāse, gās'<br><small>''ja''</small>
| '''u'''kš'''o'''<br><small>''ja''</small>
| g'''u'''s'''ū'''<br><small>''ode mnie''</small>
| g'''u'''s'''ū'''<br><small>''ode mnie''</small>
| '''a'''ğ'''a'''s<br><small>''mnie''</small>
| '''a'''ğ'''a'''s<br><small>''mnie''</small>
| '''ī'''ğ'''e'''s, '''ī'''k'š<br><small>''do mnie''</small>
| '''ī'''ğ'''e'''s, '''ī'''k'š<br><small>''do mnie''</small>
| '''e'''g'''ō'''s<br><small>''mną''</small>
| '''e'''g'''ō'''s<br><small>''mną''</small>
| '''u'''kš'''o'''<br><small>''mnie''</small>
| g'''a'''s'''ai'''<br><small>''przede mną''</small>
| kš'''au'''<br><small>''ze mną''</small>
|-
|-
! colspan=2 | II.
! colspan=2 | II.
| rāhe, rāh'<br><small>''ty''</small>
| rāhe, rāh'<br><small>''ty''</small>
| '''u'''rh'''o'''<br><small>''ty''</small>
| r'''u'''h'''ū'''<br><small>''od ciebie''</small>
| r'''u'''h'''ū'''<br><small>''od ciebie''</small>
| '''a'''r'''a'''h<br><small>''ciebie''</small>
| '''a'''r'''a'''h<br><small>''ciebie''</small>
| '''ī'''r'''e'''h, '''ī'''r'h <br><small>''do ciebie''</small>
| '''ī'''r'''e'''h, '''ī'''r'h <br><small>''do ciebie''</small>
| '''e'''r'''ō'''h<br><small>''tobą''</small>
| '''e'''r'''ō'''h<br><small>''tobą''</small>
| '''u'''rh'''o'''<br><small>''ciebie''</small>
| r'''a'''h'''ai'''<br><small>''przed tobą''</small>
| rh'''au'''<br><small>''z tobą''</small>
 
|-
|-
!rowspan=2| III.
!rowspan=2| III.
! męs.
! męs.
| šan<br><small>''on''</small>
| šan<br><small>''on''</small>
| '''u'''šn'''o'''<br><small>''on''</small>
| š'''u'''n'''ū'''<br><small>''od niego''</small>
| š'''u'''n'''ū'''<br><small>''od niego''</small>
| '''a'''š'''a'''n<br><small>''jego''</small>
| '''a'''š'''a'''n<br><small>''jego''</small>
| '''ī'''š'''e'''n, '''ī'''š'n<br><small>''do niego''</small>
| '''ī'''š'''e'''n, '''ī'''š'n<br><small>''do niego''</small>
| '''e'''š'''ō'''n<br><small>''nim''</small>
| '''e'''š'''ō'''n<br><small>''nim''</small>
| '''u'''šn'''o'''<br><small>''go''</small>
| š'''a'''n'''ai'''<br><small>''przed nim''</small>
| šn'''au'''<br><small>''z nim''</small>
|-
|-
! żeń.
! żeń.
| tan<br><small>''ona''</small>
| tan<br><small>''ona''</small>
| '''u''''n'''o'''<br><small>''ona''</small>
| t'''u'''n'''ū'''<br><small>''od niej''</small>
| t'''u'''n'''ū'''<br><small>''od niej''</small>
| '''a'''t'''a'''n<br><small>''jej''</small>
| '''a'''t'''a'''n<br><small>''jej''</small>
| '''ī'''t'''e'''n, '''ī''''n<br><small>''do niej''</small>
| '''ī'''t'''e'''n, '''ī''''n<br><small>''do niej''</small>
| '''e'''t'''ō'''n<br><small>''nią''</small>
| '''e'''t'''ō'''n<br><small>''nią''</small>
| '''u''''n'''o'''<br><small>''ją''</small>
| t'''a'''n'''ai'''<br><small>''przed nią''</small>
| t'''e'''n'''au'''<br><small>''z nią''</small>
|}
|}


Wersja z 21:23, 22 cze 2024

Wysoka Mowa
Faktycznie
Utworzenie: Wirczę w 2024
Najnowsza wersja: 1.0
W
Lista conlangów
Zobacz też słownik tego języka.

Wysoka Mowa, znana także jako język kitrzański

Głosownia

Samogłoski

W Wysokiej Mowie występuje 10 samogłosek, w tym 5 krótkich oraz 5 długich.

Przednie Centralne Tylne
Krótkie Długie Krótkie Długie Krótkie Długie
Przymknięte i iː u uː
Średnie ə əː
Otwarte a aː ɒ ɒː

Dwugłoski

  • ai - [ai̯] jak w...
  • oi - [ɒi̯] jak w...
  • au - [au̯] jak w...
  • ou - [ɒu̯] jak w...

Spółgłoski

Wargowe Zębowo-dziąsłowe Podniebienne Miękkopodniebienne Języczkowe Nagłośniowe Krtaniowe
Nosowe m mˤ n nˤ ɲ ŋ ɴ
Zwarte bezdźwięczne pʰ tʰ cʰ kʰ qʰ ʡ ʔ
dźwięczne b bˤ d dˤ ɟ ɡ ɢ
półdźwięczne pʼ tʼ cʼ kʼ qʼ
Szczelinowe bezdźwięczne s • ʃ sˤ • ʃˤ x χ ħ h
dźwięczne z • ʒ zˤ ʝ ɣ ʕ
półdźwięczne sʼ xʼ χʼ
Drżące r rˤ ʢ
Półotwarte ɮ j w

Pismo

Zapis ludzki

a ā b bǷ c cy d dǷ e ē g gh
[a] [aː] [b] [bˁ] [cʰ] [cʼ] [d] [dˤ] [ə] [əː] [ɡ] [ɢ]
gi ğ ği h hy ḫ i ī j k kh ky
[ɟ] [ɣ] [ʝ] [χ] [χʼ] [ħ] [i] [iː] [j] [kʰ] [h] [kʼ]
l m mǷ n ng nh ni nǷ o ō p py
[ɮ] [m] [mˤ] [n] [ŋ] [ɴ] [ɲ] [nˤ] [ɒ] [ɒː] [pʰ] [pʼ]
q qh qy r rh rǷ s sǷ sy š šǷ t
[qʰ] [ʡ] [qʼ] [r] [ʢ] [rˤ] [s] [sˤ] [sʼ] [ʃ] [ʃˤ] [tʰ]
ty u ū w Ƿ ȝ ȝy y z zǷ ž
[tʼ] [u] [uː] [w] [ʕ] [x] [xʼ] [ʔ] [z] [zˤ] [ʒ]

Gramatyka

Rzeczowniki

Określność

Rzeczownik w Wysokiej Mowie występuje w dwóch postaciach: określonej i nieokreślonej. Postać określoną tworzy się poprzez dodanie odpowiedniego przedrostka, który zależy od dwóch rzeczy: rodzaju oraz odległości danego podmiotu od mówiącego.

Przedrostek Kedār,
wojownik
Nieokreślony — kedār
(jakiś)
Określony,
(Zwykły) 		męs. šV¹i- šaikedār
(pewny) 		šoi šai
żeń. tV¹i- taikedār
(pewna) 		toi tai
Określony,
(Bliski) 		męs. V¹šV²- ašikedār
(pewny) 		ošu aši
żeń. V¹tV²- atyikedār
(pewna) 		otu atyi
Określony,
(Odległy) 		męs. V̄²š- īškedār
(pewny) 		ūš īš
żeń. V̄²t- ītkedār
(pewna) 		ūt īt

Liczba

W Wysokiej Mowie występują trzy liczby: liczba pojedyncza, podwójna i mnoga. Tworzy się je na dwa sposoby: poprzez dodanie do rdzenia rzeczownika odpowiedniego przyrostka, włączając do tego liczbę pojedynczą, albo poprzez zmianę samogłosek w rdzeniu. W pierwszym sposobie liczbę pojedynczą tworzy się poprzez przyrostek <-V¹>, podwójną poprzez przyrostek <-V²m>, liczbę mnogą zaś poprzez przyrostek <-V¹ut>.

Kedār,
wojownik 		?,
?
Pojedyncza kedār kedāra o
Podwójna koder,
kōd'r 		kedārim um
Mnoga kādir kedāraut out

Przypadki

Przypadek Przyrostek Znaczenie Przykład
I. Absolutyw — kto? co?
Odbiorca czynności 		ḫepān
II. Ergatyw -V¹b kto? co?
Wykonawca czynności 		ḫepānab
III. Ablatyw -V¹iȝ odkąd? od kogo? od czego? ḫepānaiȝ
IV. Dopełniacz -V¹tV̄¹ kogo? czego? ḫepānatā
V. Allatyw -dV²w dokąd? do kogo? do czego? ḫepāndiw
VI. Narzędnik -V²c kim? czym? ḫepānic
VII. Antesyw -V¹še, -V̄¹š' przed kim? przed czym? ḫepānaše,
ḫepānāš'
VIII. Komitatyw -V¹qrV̄¹ z kim? z czym? ḫepānaqrā
IX. Wołacz -V̄²zV¹ —
Bezpośrednie zwracanie się do podmiotu 		ḫepānīza

Czasowniki

Odmiana przez osoby

Odmiana I.
Osoba Przyrostek Przykład I Przykład II
Liczba pojedyncza
I. gāse, gās'
ja 		-V²w kādariw
walczę 		šōhotuw
poluję
II. rāhe, rāh'
ty 		-V̄¹n kādarān
walczysz 		šōhotōn
polujesz
III. męs. šan
on 		-ğV¹ kādarğa
walczy 		šōhotğo
poluje
żeń. tan
ona 		-V¹g kādarag
walczy 		šōhotog
poluje
Liczba podwójna
I. ink. ?
my dwoje
(z Tobą) 		-V̄¹r kyīdarār
walczymy 		šūhotōr
polujemy
eks. ?
my dwoje
(bez Ciebie) 		-V¹rmV̄¹ kyīdararmā
walczymy 		šūhotormō
polujemy
II. ?
wy dwoje 		-V̄²nV¹ kyīdarīna
walczycie 		šūhotūno
polujecie
III. męs. ?
oni dwaj 		-V¹ği kyīdaraği
walczą 		šūhotoği
polują
żeń. ?
one dwie 		-V²žV¹u kyīdarižau
walczą 		šūhotužou
polują
Liczba mnoga
I. ink. ?
my
(z Tobą) 		-V²ḫ kadāriḫ
walczymy 		šohōtuḫ
polujemy
eks. ?
my
(bez Ciebie) 		-we, -(a)u kadārwe(-au)
walczymy 		šohōtwe(-u)
polujemy
II. ?
wy 		-V̄¹nV² kadārāni(i)
walczycie 		šohōtōnu
polujecie
III. męs. ?
oni 		-V¹žV¹ kadāraža
walczą 		šohōtožo
polują
żeń. ?
one 		-gV¹š kadārgaš
walczą 		šohōtgoš
polują
Odmiana II.
Osoba Przyrostek Przykład I Przykład II
Liczba pojedyncza
I. gāse, gās'
ja 		-bV¹ yakaddārba
zabijam 		yošohhōtba
?
II. rāhe, rāh'
ty 		- yakaddār?
zabijasz 		yošohhōt?
?
III. męs. šan
on 		- yakaddār?
zabija 		yošohhōt?
?
żeń. tan
ona 		- yakaddār?
zabija 		yošohhōt?
?
Liczba podwójna
I. ink. ?
my dwoje
(z Tobą) 		- yōkuddor?
zabijamy 		yāšihhat?
?
eks. ?
my dwoje
(bez Ciebie) 		- yōkuddor?
zabijamy 		yāšihhat?
?
II. ?
wy dwoje 		- yōkuddor?
zabijacie 		yāšihhat?
?
III. męs. ?
oni dwaj 		- yōkuddor?
zabijają 		yāšihhat?
?
żeń. ?
one dwie 		- yōkuddor?
zabijają 		yāšihhat?
?
Liczba mnoga
I. ink. ?
my
(z Tobą) 		- yikāddar?
zabijamy 		yušōhhot?
?
eks. ?
my
(bez Ciebie) 		- yikāddar?
zabijamy 		yušōhhot?
?
II. ?
wy 		- yikāddar?
zabijacie 		yušōhhot?
?
III. męs. ?
oni 		- yikāddar?
zabijają 		yušōhhot?
?
żeń. ?
one 		- yikāddar?
zabijają 		yušōhhot?
?

Czasy

Czas Przedrostek Przykład I Przykład II
Przeszły Niedokonany ?- ?ḫāpaniw
spółkowałem 		?
Dokonany I ?- ?ḫāpaniw
pospółkowałem 		?
Dokonany II ?- ?ḫāpaniw
pospółkowałem 		?
Teraźniejszy — ḫāpaniw
spółkuję 		?
Przyszły I ?- ?ḫāpaniw
będę spółkował 		?
Przyszły II ?- ?ḫāpaniw
pospółkuję 		?

Zaimki

Zaimki rzeczowe

Osoba Przypadek
II. III. IV. V. VI. VII. VIII.
I. gāse, gās'
ja 		ukšo
ja 		gusū
ode mnie 		ağas
mnie 		īğes, īk'š
do mnie 		egōs
mną 		gasai
przede mną 		kšau
ze mną
II. rāhe, rāh'
ty 		urho
ty 		ruhū
od ciebie 		arah
ciebie 		īreh, īr'h
do ciebie 		erōh
tobą 		rahai
przed tobą 		rhau
z tobą
III. męs. šan
on 		ušno
on 		šunū
od niego 		ašan
jego 		īšen, īš'n
do niego 		ešōn
nim 		šanai
przed nim 		šnau
z nim
żeń. tan
ona 		u'no
ona 		tunū
od niej 		atan
jej 		īten, ī'n
do niej 		etōn
nią 		tanai
przed nią 		tenau
z nią

Przypisy


Języki Wschodu Starożytnego
 Języki: ajniadzki klasyczny · cherynejski· kaldyjski · jerysecki · felindski · kitrzański · hatyjski · tarkajski · nefajski · starotarszyjski · szar · sorlijski · firaski · staroszyszeński · trycki
Leksykony: Słownik ajniadzkiego klasycznego · Słownik cherynejski · Słownik hatyjski · Słownik sorlijski · Słownik kitrzański ·
Rodziny językowe: Języki seframańskie · Języki oldyjskie · Języki ilaruzyjskie · Języki paleofenickie · Języki gaskarańskie
Źródło: „https://jezykotw.webd.pl/w/index.php?title=Wysoka_Mowa&oldid=56842”