Słownik nowopołabsko-polski: Różnice pomiędzy wersjami

Z Conlanger
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
 
(Nie pokazano 177 wersji utworzonych przez 2 użytkowników)
Linia 1: Linia 1:
 +
{{AM}}
 +
'''WENSKIE-PULSKIE SLUWESNEK'''<br>
 +
'''SŁOWNIK (NOWO)POŁABSKO-POLSKI'''
 +
==O słowniku==
 +
Słownik ma na celu zebranie dobrze zaświadczonych słów połabskich (wendzkich, wendyjskich), a także wykreowanie nowych bazując na toponimji, możliwych zapożyczeniach z dolnoniemieckiego, slawizmów w dolnoniemieckim, kalek połabsko-niemieckich, a czasem sugerując się słownictwem w językach łużyckich i słowińskim, rzadziej także w czeskim i polskim.
 +
 +
Za literacki został wzięty djalekt, w którym wystąpiło pełne mazurzenie, psł. *ьl/ъl dało /åu/ a nie /u/ oraz psł. *u dało (za wyjątkiem pozycji przed wargowymi i przyrostków) /au/, a nie /ai/.
 +
 +
==Wymowa i ortografja==
 +
W "/.../" podano zapis według transkrypcji Polańskiego, po środku według Międzynarodowego Alfabetu Fonetycznego, a następnie z prawej zapis według proponowanej przeze mnie ortografji.
 +
{| class="wikitable"
 +
|+ Samogłoski pełne
 +
| align=center |/i/ = {{IPA|i&nbsp;&nbsp;}} = '''i'''
 +
| align=center |/ü/ = {{IPA|&nbsp;y&nbsp;}} = '''u'''
 +
|
 +
| align=center |/u/ = {{IPA|&nbsp;u&nbsp;}} = '''u̇'''
 +
|-
 +
| align=center |/ė/ = {{IPA|&nbsp;e&nbsp;}} = '''ė'''
 +
|
 +
|
 +
|
 +
|-
 +
| align=center |/e/ = {{IPA|&nbsp;ɛ&nbsp;}} = '''e''', '''é'''
 +
| align=center |/ö/ = {{IPA|&nbsp;œ&nbsp;}} = '''o'''
 +
|
 +
| align=center |/o/  = {{IPA|&nbsp;ɔ&nbsp;}} = '''a''', '''á'''
 +
|-
 +
|
 +
|
 +
| align=center |/a/ = {{IPA|&nbsp;a&nbsp;}}  = '''ȧ'''
 +
| align=center |/å/ = {{IPA|&nbsp;ɒ&nbsp;}} = '''å'''
 +
|}
 +
 +
 +
{| class="wikitable"
 +
|+ Samogłoski zredukowane
 +
| align=center |/ĕ/ = {{IPA|&nbsp;ə&nbsp;}} = '''è''', '''e'''
 +
|-
 +
| align=center |/ă/ = {{IPA|&nbsp;ɐ&nbsp;}} = '''à''', '''a'''
 +
|}
 +
Znaki '''é''' oraz '''á''' oznaczają samogłoskę pełną i są stawiane wyłącznie w ostatniej sylabie, także w słowach jednosylabowych z wyjątkiem przyimków. Znaki '''à''' oraz '''è''' oznaczają samogłoskę zredukowaną i stawiane są wyłącznie na innej sylabie niż ostatnia. Jeśli na przedostatniej sylabie jest samogłoska zredukowana, to na ostatniej jest pełna i nie ma potrzeby oznaczania tego akutem. Znaki '''a''' oraz '''e''' na ostatniej sylabie oznaczają samogłoskę zredukowaną, a na pozostałych – pełną.
 +
 +
{| class="wikitable"
 +
|+ Dyftongi
 +
| align=center |/ai/ = {{IPA|&nbsp;&nbsp;ai&nbsp;&nbsp;}} = '''î'''
 +
| align=center |/åi/ = {{IPA|&nbsp;&nbsp;ɒi&nbsp;&nbsp;}} = '''ŷ'''
 +
| align=center |/oi/ = {{IPA|&nbsp;&nbsp;oi&nbsp;&nbsp;}} = '''ŷ'''
 +
| align=center |/au/ = {{IPA|&nbsp;&nbsp;au&nbsp;&nbsp;}} = '''û'''
 +
| align=center |/åu/ = {{IPA|&nbsp;&nbsp;ɒu&nbsp;&nbsp;}} = '''ů'''
 +
|}
 +
Dyftong /oi/ jest alofonem /åi/ po spółgłoskach wargowych.
 +
 +
{| class="wikitable"
 +
|+ Samogłoski nosowe
 +
| align=center | /ą/ = {{IPA|&nbsp;&nbsp;ã&nbsp;&nbsp;}} = '''ą'''
 +
| align=center |/ǫ/ = {{IPA|&nbsp;&nbsp;ɔ̃&nbsp;&nbsp;}} = '''ǫ'''
 +
|}
 +
 +
 +
{| class="wikitable"
 +
|+ Spółgłoski
 +
|-
 +
!colspan="1"|
 +
!colspan="2"|Wargowe
 +
!colspan="1"|Dziąsłowe
 +
!colspan="2"|Zadziąsłowe
 +
!colspan="1"|Palatalne
 +
!colspan="1"|Postpalatalne
 +
!colspan="1"|Miękko-<br />podniebienne
 +
!colspan="1"|Krtaniowe
 +
|-
 +
!colspan="1" rowspan="2" |Zwarte
 +
| align=center | /p/ = {{IPA|p}} = '''p'''
 +
| align=center | /ṕ/ = {{IPA|pʲ}} = '''pi'''
 +
| align=center | /t/ = {{IPA|t}} = '''t'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center | /ť/ = {{IPA|tʲ}} = '''ti''', '''ki'''
 +
| align=center |
 +
| align=center | /k/ = {{IPA|k}} = '''k'''
 +
| align=center |
 +
|-
 +
| align=center | /b/ = {{IPA|b}} = '''b'''
 +
| align=center | /b́/ = {{IPA|bʲ}} = '''bi'''
 +
| align=center | /d/ = {{IPA|d}} = '''d'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center | /ď/ = {{IPA|dʲ}} = '''di''', '''gi'''
 +
| align=center |
 +
| align=center | /g/ = {{IPA|ɡ}} = '''g'''
 +
| align=center |
 +
|-
 +
!colspan="1" rowspan="2"|Afrykaty
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center | /c/ = {{IPA|t͡s}} = '''c'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center | /ć/ = {{IPA|t͡sʲ}} = '''ci'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
|-
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center | /ʒ/ = {{IPA|d͡z}} = '''dz'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center | /ʒ́/ = {{IPA|d͡zʲ}} = '''dzi'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
|-
 +
!colspan="1" rowspan="2" |Szczelinowe
 +
| align=center | /f/ = {{IPA|f}} = '''f'''
 +
| align=center |
 +
| align=center | /s/ = {{IPA|s}} = '''s'''
 +
| align=center | /š/ = {{IPA|ʃ}} = '''š'''
 +
| align=center |
 +
| align=center | /ś/ = {{IPA|sʲ}} = '''ś'''
 +
| align=center | /x́/ = {{IPA|xʲ}} = '''chi'''
 +
| align=center | /x/ = {{IPA|x}} = '''ch'''
 +
| align=center | /h/ = {{IPA|h}} = '''h'''
 +
|-
 +
| align=center | /v/ = {{IPA|v}} = '''w'''
 +
| align=center | /v́/ = {{IPA|vʲ}} = '''wi'''
 +
| align=center | /z/ = {{IPA|z}} = '''z'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center | /ź/ = {{IPA|zʲ}} = '''zi'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
|-
 +
!colspan="1" rowspan="1" |Nosowe
 +
| align=center | /m/ = {{IPA|m}} = '''m'''
 +
| align=center | /ḿ/ = {{IPA|mʲ}} = '''mi'''
 +
| align=center | /n/ = {{IPA|n}} = '''n'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center | /ń/ = {{IPA|nʲ}} = '''ni'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
|-
 +
!colspan="1" rowspan="1" |Boczne
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center | /l/ = {{IPA|l}} = '''l'''
 +
| align=center | /ľ/ = {{IPA|lʲ}} = '''li'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
|-
 +
!colspan="1" rowspan="1" |Drżące
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center | /r/ = {{IPA|r}} = '''r'''
 +
| align=center | /ŕ/ = {{IPA|rʲ}} = '''ri'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
|-
 +
!colspan="1"|Półsamogłoski
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center | /j/ = {{IPA|j}} = '''j'''
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
| align=center |
 +
|}
 +
Docelowa ortografja ma zapisywać spółgłoski dźwięczne i bezdźwięczne zgodnie z etymologją, czyli np. /defkă/ = '''dewka'''.
 +
 +
Rozróżnienie '''di'''/'''gi''' oraz '''ti'''/'''ki''' ma podłoże etymologiczne. Piszemy /ďöră/ = '''giora''', /ďolü/ = '''dialu''', /ťostü/ = '''tiastu''', /ťölü/ = '''kiolu'''.
 +
 +
Z uwagi na istniejące oboczności /kj/:/kv/ i podobne, piszemy '''w''' tam, gdzie są one etymologiczne, np. /sjot/ = '''swiat''' - świat, /no svăte/ = '''na swàte''' - na świecie.
 +
 
==A==
 
==A==
 
{| class="wikitable" width="100%"
 
{| class="wikitable" width="100%"
Linia 5: Linia 189:
 
|-
 
|-
 
| a /ă/ || a, lecz || psł. *a || słowo poświadczone
 
| a /ă/ || a, lecz || psł. *a || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| aberhîd /oberhaid/ || dzierżawca rządowy || śdn. overheit || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| agát sa /ogot să/ || podobać się || śdn. hagen || poświadczone w 3Sg: ogăji-să
 +
|-
 +
| akî /oťai/ || szydełko? || śdn. hake + -åi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| alȧja /olajă/ || olej || śdn. oli(g)e || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| alȧnt /olant/ || głowacz (ryba) || śdn. âlant || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| aliat /oľăt/ || iść po coś, brać coś || śdn. holen || poświadczone w 3Sg: oľă
 +
|-
 +
| amår /omår/ || młot || śdn. hamer || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| amél /omel/ || skop (wykastrowany baran) || śdn. hamel || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| apá /opo/ || małpa || śdn. âpe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| apat /opăt/ || mieć nadzieję, ufać || śdn. happen~hoppen || poświadczone w 1Sg: opăm
 +
|-
 +
| ará /oro/ || prostytutka, dziwka || śdn. hore || poświadczone w ASg: orǫ
 +
|-
 +
| ás /os/ || padlina, ścierwo, przynęta?? || śdn. âs || poświadczone w GSg: oso, Lehr-Spławiński uważa za femininum
 +
|-
 +
| atát /otot/ || nienawidzić || śdn. haten || poświadczone w 3Sg: otăji-mĕ
 +
|-
 +
| awka /ofkă/ || jastrząb || lüneb. håfk(e) || słowo poświadczone, być może afka
 +
|-
 +
| azŷ /ozåi/ || uszko, eska (do haczyka), spinka?, klamra? || śdn. ose + -åi || słowo poświadczone
 
|}
 
|}
  
==Ȧ==ȧ
+
==Ȧ==
 
{| class="wikitable" width="100%"
 
{| class="wikitable" width="100%"
 
|-
 
|-
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
|-
 
|-
| ȧgat /agot/ || chronić, oszczędzać || śdn. hegen, heien || słowo poświadczone w 3Sg /agol/, /agojĕ/
+
| ȧgát /agot/ || chronić, oszczędzać || śdn. hegen, heien || słowo poświadczone w 3Sg /agol/, /agojĕ/
 
|-
 
|-
| ȧchter /axter/ || tył || śdn. achter || rozkład złożenia /axterskă/
+
| ȧchtér /axter/ || tył || śdn. achter || rozkład złożenia /axterskă/
 
|-
 
|-
| ȧchterskje /axtersťĕ/ || tylny || śdn. achter + psł. *-ьskъjь || słowo poświadczone w r. żeńskim
+
| ȧchterskie /axtersťĕ/ || tylny || śdn. achter + psł. *-ьskъjь || słowo poświadczone w r. żeńskim
 +
|-
 +
| Ȧlbȧnîja /Albanajă/ || Albanja || por. niem. Albanien, końcówka -ajă || zapożyczenie z niemieckiego
 +
|-
 +
| ȧlbȧnskie /albansťĕ/ || albański || Albanajă + -sťĕ || typowy przymiotnik od nazwy państwa
 
|-
 
|-
 
| ȧlbȧrga /albargă/ || oberża, gospoda || śdn. herberge || słowo poświadczone
 
| ȧlbȧrga /albargă/ || oberża, gospoda || śdn. herberge || słowo poświadczone
Linia 23: Linia 241:
 
|-
 
|-
 
| ȧmén /amen/ || amen || śdn. amen || słowo poświadczone
 
| ȧmén /amen/ || amen || śdn. amen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Ȧrmenîja /Armenajă/ || Armenja || por. niem. Armenien, końcówka -ajă || zapożyczenie z niemieckiego
 +
|-
 +
| ȧrmenskie /armensťĕ/ || ormiański, armeński || Armenajă + -sťĕ || typowy przymiotnik na -sťĕ
 
|}
 
|}
  
Linia 29: Linia 251:
 
|-
 
|-
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
|-
 
| åberhîd /åberhaid/ || dzierżawca rządowy || śdn. overheit || słowo poświadczone
 
 
|-
 
|-
 
| Åns, Ånsa /Åns(ă)/ || Jan || śdn. Hans || słowo poświadczone
 
| Åns, Ånsa /Åns(ă)/ || Jan || śdn. Hans || słowo poświadczone
Linia 50: Linia 270:
 
| bagne /bognĕ/ || bagno || psł. *bagno || poświadczone w toponimji w złożeniu: Bonnein (*bagnina), Bockeneitz (*bagnišče?)
 
| bagne /bognĕ/ || bagno || psł. *bagno || poświadczone w toponimji w złożeniu: Bonnein (*bagnina), Bockeneitz (*bagnišče?)
 
|-
 
|-
| bardŷńa /bordåińă/ || siekiera || psł. *bordyňa || słowo poświadczone
+
| barane /boronĕ/ || obrona || gerundium od /borot/ || słowo utworzone wzorem: aikrădinĕ (kradzież), vobenĕ (pokusa), vecenĕ (krzyk)
 +
|-
 +
| barát /borot/ || bronić || psł. *ob-varati, zreanalizowane || poświadczone w rozkaźniku: boroj
 +
|-
 +
| bardŷnia /bordåińă/ || siekiera || psł. *bordyňa || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| bardźa /borʒ́ă/ || brózda || psł. *borzda || słowo poświadczone
+
| bardzia /borʒ́ă/ || brózda || psł. *borzda || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| Barlen /borlĕn/? || Berlin || psł. *bъrlinъ? || rekonstrukcja
 
| Barlen /borlĕn/? || Berlin || psł. *bъrlinъ? || rekonstrukcja
 
|-
 
|-
 
| barna /bornă/ || brona || psł. *borna || słowo poświadczone
 
| barna /bornă/ || brona || psł. *borna || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| barnu /bornü/ || ił, glina || psł. *bъrno || poświadczone w toponimji: Barneitz (<*bъrnišče)
 +
|-
 +
| bart /bort/ || barć || psł. *bъrtь || poświadczone w toponimji w złożeniu: Pardein (<*bъrtina), Prietnick (<*bъrtьnikъ), Bartsch (<*bъrtьce), por stłuż. bart
 +
|-
 +
| bartnek /bortnĕk/ || bartnik || bort + -nĕk || z rekonstruowanego bort, poświadczone stpoł. nazwisko rodowe: Bartenick
 
|-
 
|-
 
| barš /borš/ || okoń || por. niem. Barsch || słowo poświadczone
 
| barš /borš/ || okoń || por. niem. Barsch || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| bȧba /babă/ || babka, babcia || słownictwo dziecięce || słowo poświadczone  
 
| bȧba /babă/ || babka, babcia || słownictwo dziecięce || słowo poświadczone  
 +
|-
 +
| bȧckie /baťĕ/ || troszkę || zdrobnienie od baťĕ? || słowo poświadczone, ale Polański widzi jako zwykłą oboczność do baťĕ
 
|-
 
|-
 
| bȧdål /badål/ || kat, oprawca || śdn. bodel || słowo poświadczone
 
| bȧdål /badål/ || kat, oprawca || śdn. bodel || słowo poświadczone
Linia 66: Linia 298:
 
| bȧdån /badån/ || kadź, zbiornik|| śdn. boden || słowo poświadczone
 
| bȧdån /badån/ || kadź, zbiornik|| śdn. boden || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| bȧlȧja /balajă/ || miednica || śdn. balleie || słowo poświadczone
+
| bȧdiane /baďonĕ/ || modlitwa || baďot + 'onĕ || gerundium od poświadczonego baďot
 +
|-
 +
| bȧdiannek /baďonĕk || modlitewnik || baďonĕ + -nĕk || formacja z -nĕk tworzącym nazwy narzędzi
 +
|-
 +
| bȧdiát /baďot/ || modlić się || beden || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bȧkie /baťĕ/ || trochę || por. szlez.-holszt. betken || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bȧlȧja /balajă/ || miednica, balia, ceber || śdn. balleie || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| bȧn /ban/ || strych || śdn. bon || słowo poświadczone  
 
| bȧn /ban/ || strych || śdn. bon || słowo poświadczone  
Linia 72: Linia 312:
 
| bȧnkî /banťai/ || ławka || śdn. banke || słowo poświadczone
 
| bȧnkî /banťai/ || ławka || śdn. banke || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| bȧrgjėr /barďėr/ || mieszczuch || śdn. borger || słowo poświadczone
+
| bȧrgiėr /barďėr/ || mieszczuch || śdn. borger || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bȧrwin /barvin/ || wódka || śdn. brannewîn || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bȧt /bat/ || przykazanie || śdn. bot || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| båla /bålă/ || byk || śdn. bulle || słowo poświadczone
 
| båla /bålă/ || byk || śdn. bulle || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| båz /båz/ || bez || psł. *bъzъ || słowo poświadczone
 
| båz /båz/ || bez || psł. *bъzъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bedet /bedĕt/ || prosić, błagać || śdn. beden || poświadczone w 1Sg: bedą, w 3Sg: bedĕ
 
|-
 
|-
 
| bek /bek/ || strumień || śdn. beke || słowo poświadczone
 
| bek /bek/ || strumień || śdn. beke || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bél /bel/ || biel || psł. *bělь || rozkład poświadczonego belĕt
 
|-
 
|-
 
| belet /belĕt/ || bielić ubrania || psł. *běliti || słowo poświadczone
 
| belet /belĕt/ || bielić ubrania || psł. *běliti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ber /ber/ || niedźwiedź || śdn. bâr || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| bet sa /bet să/ || bać się || psł. *bojati sę || słowo poświadczone
 
| bet sa /bet să/ || bać się || psł. *bojati sę || słowo poświadczone
Linia 92: Linia 342:
 
| bikac /bikăc/ || dzięcioł || śdn bicken + psł. *-ačь || słowo poświadczone
 
| bikac /bikăc/ || dzięcioł || śdn bicken + psł. *-ačь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| bît /bait/ || bić || psł. *biti || słowo poświadczone
+
| bialak /b́olăk/ || białko jajka; białko || psł. *bělъkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| biale /b́olĕ/ || biały || psł. *bělъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Bialèrûska /B́olĕrauskă/ || Białoruś || b́olĕraus + -skă || por. głuż. Běłoruska, cz. Bělorusko
 +
|-
 +
| bialèrûskie /B́olĕrausťĕ/ || białoruski || b́olĕraus + -sťĕ || przymiotnik od nazwy narodu na -sťĕ
 +
|-
 +
| bialèrûs /b́olĕraus/ || Białorusin || b́olĕ + raus || por. biał. беларус, cz. Bělorus
 +
|-
 +
| biardu /b́ordü/ || klepaczka do lnu, przybijaczka, płocha || psł. *bьrdo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bigrȧft /bigraft/ || pogrzeb || śdn. bîgraft || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| biûcet /b́aucĕt/ || szczekać || dźwiękonaśladowcze? || poświadczone w 3Sg: b́aucĕ
 
|-
 
|-
| bjale /b́olĕ/ || biały || psł. *bělъjь || słowo poświadczone
+
| biûcîka /b́aucaikă/ || szczekacz || b́aucĕt + -aikă || formacja z produktywnyk -aikă, por. brącĕt-brącaikă
 
|-
 
|-
| bjaláru̇s /b́olărus/ || Białorusin || b́olĕ + rus || por. biał. беларус, cz. Bělorus
+
| bît /bait/ || bić || psł. *biti || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| blave /blovĕ/ || niebieski || śdn. blawe || słowo poświadczone
 
| blave /blovĕ/ || niebieski || śdn. blawe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| blȧntia zûzàlîcia /blanťă zauzălaićă/ || robaczek świętojański || blanťă + psł. *žužalica || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| blåcha /blåxă/ || pchła || psł. *blъxa || słowo poświadczone
 
| blåcha /blåxă/ || pchła || psł. *blъxa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| blåse /blåsĕ/ || pchli || blåxă + -ĕ || formacja wzorem korvo-korvĕ i podob.
 +
|-
 +
| blåsa mîska /blåsă maiskă/ || pchli targ || blåsĕ + maiskă || kalka niem. Flohmarkt, por. korvĕ rög jako niem. Kuhhorn
 
|-
 
|-
 
| blåne /blånĕ/ || błonie || psł. *bolnьje || słowo poświadczone
 
| blåne /blånĕ/ || błonie || psł. *bolnьje || słowo poświadczone
Linia 108: Linia 378:
 
| blij /blij/ || ołów || śdn. bli(g) || poświadczone w dopełniaczu /blijau/
 
| blij /blij/ || ołów || śdn. bli(g) || poświadczone w dopełniaczu /blijau/
 
|-
 
|-
| blijuwe /blijüvĕ/ || ołowiany, ołowiowy || śdn. bli(g) + psł. *-ovъjь ||  złożenie
+
| blijene /blijenĕ/ || ołowiany, ołowiowy || śdn. bli(g) + -enĕ ||  złożenie
 
|-
 
|-
 
| blinskat /blinskăt/ || kołysać || ??? || słowo poświadczone
 
| blinskat /blinskăt/ || kołysać || ??? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bliǫdat /bľǫdăt/ || śnić || psł. *blędati || poświadczone w 3Sg: bľǫdă
 
|-
 
|-
 
| blîzą /blaizą/ || bliźnię (chłopiec) || psł. *bližę || słowo poświadczone w l. podw. /blizątă/
 
| blîzą /blaizą/ || bliźnię (chłopiec) || psł. *bližę || słowo poświadczone w l. podw. /blizątă/
 
|-
 
|-
| blîzek /blaizĕk/ || blizko || psł. *blizъko || słowo poświadczone
+
| blîzek /blaizĕk/ I || blizko || psł. *blizъko || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| blîzek /blaizĕk/ II || znajomy || psł. *blizokъ || poświadczone w l. mn. /blaizücĕ/
 
|-
 
|-
| blîzîća /blaizaićă/ || bliźnię (dziewczę) || psł. *bližica || słowo poświadczone w l. podw. /blizaićă/
+
| blîzîcia /blaizaićă/ || bliźnię (dziewczę) || psł. *bližica || słowo poświadczone w l. podw. /blizaićă/
 
|-
 
|-
 
| blîzkje /blaisťĕ/ || blizki || psł. *blizъkъjь || według poświadczonego /blaizĕk/ - blizko
 
| blîzkje /blaisťĕ/ || blizki || psł. *blizъkъjь || według poświadczonego /blaizĕk/ - blizko
 
|-
 
|-
| blîzek /blaizĕk/ || znajomy || psł. *blizokъ || poświadczone w l. mn. /blaizücĕ/
+
| blǫdet /blǫdĕt/ || błądzić || psł. *blǫditi || poświadczone w czasie przeszłym: blǫdål
 
|-
 
|-
 
| bober /böbĕr/ || bóbr || psł. *bobrъ || poświadczone w toponimji w złożeniu: Bobra (<*bobŕaja), Bobracken (<*bobrovъka)
 
| bober /böbĕr/ || bóbr || psł. *bobrъ || poświadczone w toponimji w złożeniu: Bobra (<*bobŕaja), Bobracken (<*bobrovъka)
 +
|-
 +
| bobre /böbrĕ/ || bobrzy || böbĕr + -ĕ || poświadczone w toponimji: Bobra (<*bobŕaja)
 +
|-
 +
| bogát /bögot/ || skręgać || śdn. bögen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bogiėl /böďėl/ || strzemię || śdn. bögel || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bor /bör/ || chłop, rolnik || śdn. bûr || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| boret /börĕt/ || szczekać || psł. *boriti? || poświadczone w 3Sg: börĕ, 3Pl: börą, być może od *borti, wtedy /bort/
 
|-
 
|-
 
| bose /bösĕ/ || bosy || psł. bosъjь || słowo poświadczone
 
| bose /bösĕ/ || bosy || psł. bosъjь || słowo poświadczone
Linia 136: Linia 420:
 
| brak /brok/ || nieużytek, odłóg || śdn. brake || słowo poświadczone
 
| brak /brok/ || nieużytek, odłóg || śdn. brake || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| brat /brot/ || brat || psł. *bratъ || słowo poświadczone
+
| brat /brot/ I || brat || psł. *bratъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| brat /brot/ II || brać || psł. *bьrati || poświadczone w 3Sg: berĕ
 +
|-
 +
| bratac /brotăc/ || brat, braciszek || brot + -ăc || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bratȧcak /brotacăk/ || braciszek || brot + -acăk || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| brȧdá /brado/ || pieczeń || śdn. brade || słowo poświadczone
 
| brȧdá /brado/ || pieczeń || śdn. brade || słowo poświadczone
Linia 145: Linia 435:
 
|-
 
|-
 
| brącîka /brącaikă/ || harfa (żydowska?) || psł. *bręčika || słowo poświadczone
 
| brącîka /brącaikă/ || harfa (żydowska?) || psł. *bręčika || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| brést /brest/ || wiąz || psł. *brest || poświadczone w toponimji: Briest, Brestah (<*brestъkъ), Prestein (<*brestina)
 
|-
 
|-
 
| breza /breză/ || brzoza || psł. *berza || słowo poświadczone
 
| breza /breză/ || brzoza || psł. *berza || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| brezuwe /brezüvĕ/ || brzozowy || breză + -üvĕ || złożenie z poświadczonego /breză/, por. jėlmă-jėlmüvĕ, kol-kolüvĕ
 
|-
 
|-
 
| brig /brig/ || brzeg || psł. *bergъ || słowo poświadczone
 
| brig /brig/ || brzeg || psł. *bergъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| brizîna /brizaină/ || brzezina, las brzozowy || breză + -aină || poświadczone w LSg: brizaină
 +
|-
 +
| brizne /briznĕ/ || brzegowy || brig + -nĕ || przymiotnik wzorem plaug-plauznĕ
 
|-
 
|-
 
| brîtka /braitkă/ || czapka || śdn. breit?? || słowo poświadczone
 
| brîtka /braitkă/ || czapka || śdn. breit?? || słowo poświadczone
Linia 158: Linia 456:
 
| brodak /brödăk/ || brodzik || psł. *brodъkъ || poświadczone w toponimji: Brodeck, Brüdack
 
| brodak /brödăk/ || brodzik || psł. *brodъkъ || poświadczone w toponimji: Brodeck, Brüdack
 
|-
 
|-
| brodawîća /brödavaićă/ || brodawka || psł. *bordavica || słowo poświadczone
+
| brodawîcia /brödavaićă/ || brodawka || psł. *bordavica || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| brudegȧm /brüdegam/ || małżonek, mąż || śdn. brüdegam || słowo poświadczone  
 
| brudegȧm /brüdegam/ || małżonek, mąż || śdn. brüdegam || słowo poświadczone  
Linia 164: Linia 462:
 
| bruder /brüdĕr/ || żebrak || śdn. broder || słowo poświadczone
 
| bruder /brüdĕr/ || żebrak || śdn. broder || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| bruderînka /brüderainkă/ || żebrak || śdn. broder + -ainkă || słowo poświadczone
+
| bruderŷnka /brüderåinkă/ || żebrak || śdn. broder + -åinkă || słowo poświadczone, Polański rekonstruuje brüderainkă
 
|-
 
|-
 
| bruderska /brüderskă/ || żebraczka || śdn. broder + -skă || słowo poświadczone
 
| bruderska /brüderskă/ || żebraczka || śdn. broder + -skă || słowo poświadczone
Linia 179: Linia 477:
 
|-
 
|-
 
| brûd /braud/ || brud || psł. *brudъ || poświadczony w toponimji: Braud, Braude
 
| brûd /braud/ || brud || psł. *brudъ || poświadczony w toponimji: Braud, Braude
 +
|-
 +
| brûne /braunĕ/ || brązowy || śdn. brûn || zapożyczenie z dn., dyftongizacja wynika ze starości zapożyczenia, o czym świadczą łuż. bruny
 +
|-
 +
| brŷsat /bråisăt/ || skrobać (rybę) || psł. *brysati || poświadczone w 3Sg: brăisĕ
 
|-
 
|-
 
| bub /büb/ || fasola || psł. *bobъ || słowo poświadczone
 
| bub /büb/ || fasola || psł. *bobъ || słowo poświadczone
Linia 189: Linia 491:
 
|-
 
|-
 
| bukwŷ /bükvoi/ || książka || śdn. bôk || słowo poświadczone
 
| bukwŷ /bükvoi/ || książka || śdn. bôk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bul /bül/ || ból || psł. *bolь || poświadczony czasownik pochodny: bülĕ
 
|-
 
|-
 
| bulet /bülĕt/ || boleć || psł. *bolěti || poświadczone w 3Sg: /bülĕ/
 
| bulet /bülĕt/ || boleć || psł. *bolěti || poświadczone w 3Sg: /bülĕ/
Linia 208: Linia 512:
 
| Buze Wåtruk /Büzĕ Våtrük/ || Syn Boży || psł. Božьjь Otrokъ || słowo poświadczone
 
| Buze Wåtruk /Büzĕ Våtrük/ || Syn Boży || psł. Božьjь Otrokъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| Buźǫtkju /büźǫtťü || obrazek święty || psł. *božętъko || słowo poświadczone
+
| Buźǫtkiu /büźǫtťü || obrazek święty || psł. *božętъko || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| bu̇k /buk/ || piasta || śdn. bûk || słowo poświadczone
 
| bu̇k /buk/ || piasta || śdn. bûk || słowo poświadczone
Linia 219: Linia 523:
 
|-
 
|-
 
| bûk /bauk/ || buk || psł. *bukъ || słowo poświadczone
 
| bûk /bauk/ || buk || psł. *bukъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| bûkiuwe /bauťüvĕ/ || bukowy || bauk + -üvĕ || złożenie z poświadczonego /bauk/, por. jėlmă-jėlmüvĕ, kol-kolüvĕ
 +
|-
 +
| bŷstre /boistrĕ/ || szybki, bystry || psł. *bystrъjь || poświadczone w toponimji: Wisstreitzen, Wüstereitz (<*bystrica), Fistrein (<*bystrina)
 
|-
 
|-
 
| bŷt /boit/ || być || psł. *byti || słowo poświadczone
 
| bŷt /boit/ || być || psł. *byti || słowo poświadczone
Linia 228: Linia 536:
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
|-
 
|-
| cȧrkjî /carťai/ || kościół, także cmentarz przykościelny || psł. *cьrky || słowo poświadczone
+
| cád /cod/ || dym; sadza; kopeć || psł. *čadъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cadet /codĕt/ || kurzyć, dymić || psł. *čadъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| carne /cornĕ/ || czarny || psł. *čьrnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| casá /coso/ || miska, czasza || psł. *čaša || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| caska /coskă/ || miseczka || coso + -kă || zdrobnienie z przyrostkiem -kă
 +
|-
 +
| cȧbår /cabår/ || ceber || psł. *čьbъrъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cȧrkiėwne /carťėvnĕ/ || kościelny || carťai + -nĕ || przymiotnik wzorem plaug-plauznĕ
 +
|-
 +
| cȧrkî /carťai/ || kościół, także cmentarz przykościelny || psł. *cьrky || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cȧrkwîcia /carkvaićă/ || kaplica || psł. *cьrkъvica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cȧrmak /carmăk/ || żółtko jaja || psł. *čьrmakъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cȧrnet /carnĕt/ || czernieć || psł. *čьrněti || formacja wzorem zåuknĕt, belĕt
 +
|-
 +
| cȧrnîcia /carnaićă/ || czarna jagoda || psł. *čьrnica || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| cȧrw /carv/ || robak? || psł. *čьrvь || poświadczone tylko w złożeniu, por. /god/ i /godĕk/
 
| cȧrw /carv/ || robak? || psł. *čьrvь || poświadczone tylko w złożeniu, por. /god/ i /godĕk/
 
|-
 
|-
| cȧrw lezące /carv lezącĕ/ || wąż || psł. *čьrvь lězęťьjь || słowo poświadczone
+
| cȧrw lezące /carv lezącĕ/ || ślimak || psł. *čьrvь lězęťьjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| cȧrwene /carvenĕ/ || czerwony || psł. *čьrvenъjь || słowo poświadczone
 
| cȧrwene /carvenĕ/ || czerwony || psł. *čьrvenъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| Cech /cex/ || Czech || cz. Čech || zapożyczenie z czeskiego
+
| Céch /cex/ || Czech || cz. Čech || zapożyczenie z czeskiego
 +
|-
 +
| ceskie /cesťĕ/ || czeski || Cex + -sťĕ || Cex-cesťĕ jak Wénd-wensťĕ
 +
|-
 +
| cela /celă/ || pszczoła || psł. *bьčela || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| celar /celăr/ || pszczelarz || celă + -ăr || formacja wzorem ťönăr, gǫśăr
 +
|-
 +
| cele /celĕ/ || pszczeli || psł. *bьčelьjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cele wåsk /celĕ våsk/ || wosk pszczeli || celĕ + våsk || por. niem. Bienenwachs, por. także poświadczone korvĕ rög (niem. Kuhhorn)
 
|-
 
|-
 
| celu /celü/ || policzek || psł. *čelo || słowo poświadczone
 
| celu /celü/ || policzek || psł. *čelo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cepak /cepăk/ || kij, kijak || psł. *cěpakъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cepŷ /cepoi/ || cep || psł. *cěpy || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| cera /ceră/ || wczoraj || psł. *vьčera || słowo poświadczone
 
| cera /ceră/ || wczoraj || psł. *vьčera || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| carne /cornĕ/ || czarny || psł. *čьrnъjь || słowo poświadczone
+
| cerajse /cerojsĕ/ || wczorajszy || psł. *vьčerajьšьjь || formacja analogiczna do dans - dansejsĕ
 +
|-
 +
| cesat /cesăt/ || czesać || psł. *česati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ce /cĕ/ || czy, lub || psł. *či || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| céw /cev/ || cewka tkacka || psł. *cěvъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cikànîcia /cikănaićă/ || kózka? || niem. Zike + -naićă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ciliûst /ciľaust/ || szczęka dolna || psł. *čeľustь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cial /ćol/ || na zdrowie! || psł. *cělъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cirkác /cirkoc/ || świerszcz || onomatopeja + psł. *-ačь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cirkát /cirkot/ || ćwierkać? || onomatopeja, patrz pol. ćwierkać || rozkład złożenia cirkoc
 
|-
 
|-
 
| citer /citĕr/ || cztery || psł. *četyre || słowo poświadczone
 
| citer /citĕr/ || cztery || psł. *četyre || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| citváru /citvărü/ || czworo || psł. *četvoro || słowo poświadczone
+
| citèrdiśǫt /citĕrdiśǫt/ || czterdzieści || psł. *četyre desętъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| citèrnacte /citĕrnoctĕ/ || czternaście || psł. *četyre na desęte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| citèrnacti /citĕrnocti || czternaście || psł. *četyre na desęte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| citèrnàdist /citĕrnădist/ || czternaście || psł. *četyre na desęte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| citèrnarde /citĕrnordĕ/ || czworokątny || psł. *četyre + śdn. nôrd || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| citwàru /citvărü/ || czworo || psł. *četvoro || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| citwiarte /ciťortĕ/ || czwarty || psł. *četvьrtъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cîpål /caipål/ || cebula || szlez-holszt. zippel || słowo poświaczone
 +
|-
 +
| cîst /caist/ || liczyć || psł. *čisti || poświadczone w 3Sg: catĕ i imiesłów: catenĕ
 +
|-
 +
| cîste /caistĕ/ || czysty || psł. *čistъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cîsté /caiste/ || czysto || psł. *čistě || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cîstet /caistĕt/ || czyścić || psł. *čistiti || poświadczone w 3Sg: caistĕ
 +
|-
 +
| cîstu /caistü/ || czysto || psł. *čistě || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| clåwàcene /clåvăcenĕ/ || człowieczy, ludzki || psł. *čelvěčenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| clåwak /clåvăk/ || człowiek || psł. *čelvěk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| crewu /crevü/ || trzewia, wnętrzności || psł. červo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| criw /criv/ || but, trzewik || psł. *červь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| criwnek /crivnĕk/ || szewc || criv + -nĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cu /cü/ || co; że || psł. *čьso || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| cûdze /cauʒĕ/ || cudzy, obcy, nieprzyjaciel || psł. *ťuďь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| citvjarte /ciťortĕ/ || czwarty || psł. *četvьrtъjь || słowo poświadczone
+
| cût /caut/ || czuć || psł. *čuti || poświadczone w 1Sg: cajă (-ją?) i w 2Sg: cajĕs (-jis?)
 
|-
 
|-
| citérnacti /citĕrnocti/, citérnádist /citĕrnădist/, citérnacte /citĕrnoctĕ/ || czternaście || psł. *četyre na desęte || słowo poświadczone
+
| cůn /cåun/ || czółno, łódka || psł. *čьlnъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| citérdiśǫt /citĕrdiśǫt/ || czterdzieści || psł. *četyre desętъ || słowo poświadczone
+
| cůnak /cåunăk/ || czółenko tkackie || psł. *čьlnъkъ || słowo poświadczone
 
|}
 
|}
  
Linia 260: Linia 658:
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
|-
 
|-
| dalekje /doleťĕ/? || daleki || psł. *dalekъjь || według poświadczonego /dolĕk/ - daleko
+
| dade /dodĕ/ || zmarły || śdn. lüneb. dode || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dagat /dogăt/ || być wartym || śdn. dogen || poświadczone w 3Sg: dogă
 +
|-
 +
| dách /dox/ || przecież || śdn. doch || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dalek /dolĕk/ || daleko || psł. *daleko || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dalekie /doleťĕ/ || daleki || psł. *dalekъjь || według poświadczonego /dolĕk/ - daleko
 +
|-
 +
| dát /dot/ I || dać || psł. *dati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dát /dot/ II || śmierć || śdn. dôt || słowo poświadczone, być może dod
 +
|-
 +
| dawek /dovĕk/ || jastrząb || psł. *davikъ || słowo poświadczone, niepewne
 +
|-
 +
| dawet /dovĕt/ || cisnąć, dławić || psł. *daviti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dȧgiėl /daďėl/ || tygiel || śdn. degel || poświadczone w 3Sg: dovĕ
 +
|-
 +
| dȧglitie /dagliťĕ/ || powszedni || śdn. daglik || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dȧliá /daľo/ || długość || psł. *dьľa || poświadczone w ASg: dalą
 +
|-
 +
| dȧlna /dalnă/ || osnowa || psł. *dьľьna? -oje? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dȧmá /damo/ || dama, pani || niem. Dame || zapożyczenie z typowym -e>-o, por. niem. Gale>galo
 +
|-
 +
| dȧn /dan/ || dzień || psł. *dьnь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dȧnac /danăc/ || dzień || psł. *dьnьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dȧnesne /danesnĕ/ || codzienny, dzienny || psł. *dьnešьnъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| dȧns /dans/ || dzisiaj || psł. *dьnьsь || słowo poświadczone
 
| dȧns /dans/ || dzisiaj || psł. *dьnьsь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| dåwa /dåvo/ || dwa || psł. *dъva || słowo poświadczone
+
| dȧnsejse /danseisĕ/ || dzisiejszy || psł. *dьnь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| dåwaj /dåvoj/ || dwoje || psł. *dъvojь || słowo poświadczone
+
| dȧra /dară/ || dziura || psł. *dira || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dȧrgnǫt /dargnǫt/ || dziergać, wyczesywać (len) || psł. *dьrgnǫti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dȧršår /daršår/ || młóckarz || śdn. derscher || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dåné /dåne/ || wewnątrz, w środku || psł. *dъně || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dånu /dånü/ || dno || psł. *dъno || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dånû /dånau/ || do wewnątrz, do środka || psł. *dъnu || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dåwá /dåvo/ || dwa || psł. *dъva || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dåwáj /dåvoj/ || dwoje || psł. *dъvojь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| dåzd /dåzd/ || deszcz || psł. *dъždžь || słowo poświadczone
 
| dåzd /dåzd/ || deszcz || psł. *dъždžь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| den /den/ || Duńczyk || śdn. Dêne || zapożyczenie ze śdn.
+
| dącká /dącko/ || dzięki, dziękuję || śdn. dank + -ăk || słowo poświadczone, Polański odczytuje /dancko/, ale jest to raczej stara pożyczka
 +
|-
 +
| dąkát /dąkot/ || dziękować || śdn. danken || czasownik związany z poświadczonym /dącko/, por. pol. dziękować, głuż. dźakować, ukr. дякувати
 +
|-
 +
| dedîcia /dedaićă/ || ojcowizna || psł. *dědica || poświadczone w toponimji: Tideitz, Tiedeitzen, Taddeis
 +
|-
 +
| dedîna /dedană/ || dziedzina, spadek, dziedzictwo || psł. *dědina || poświadczone w toponimji: Deetjein, Detschön
 +
|-
 +
| degne /degnĕ/ || odpowiedni, warty || lüneb. dägen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| degá /dego/ || szpada || śdn. dege || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dék /dek/ || dach || śdn. dâk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| delet /delĕt/ || dzielić || psł. *děliti || poświadczone w 3Sg: delĕ
 +
|-
 +
| demutichie /demütix́ĕ/ || pokorny, uległy || śdn. dêmödich || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| denkát /denkot/ || myśleć || śdn. denken || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| deret /derĕt/ || drzeć || psł. *derti || poświadczone w 3Sg: derĕ, por. perĕ-perĕt
 +
|-
 +
| deta /detă/ || dziecko || psł. *dětę || słowo poświadczone, obocznie detą
 +
|-
 +
| detîne /detainĕ/ || dziecinny || psł. *dětinъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dewa /devă/ || dziewczyna; służąca || psł. *děva || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dewîcia /dewaićă/ || dziewica || devă + -aićă || złożenie wzorem pol. dziewica, sch. devica, por. niem. Jungfrau
 +
|-
 +
| dewka /defkă/ || dziewczyna; córka || psł. *děvъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| diada /ďodă/ || dziadek, ojciec matki || psł. *děda || poświadczone w toponimji: Thiedken (<*děd(k)in?), Tideitz, Tiedeitzen (<*dědica)
 +
|-
 +
| dialat /ďolăt/ || pracować, działać || psł. *dělati || poświadczone 3Sg: ďolă, ale także ďolojĕ
 +
|-
 +
| dialàtuwne /ďolătüvnĕ/ || pracowity || psł. *dělatovьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dialu /ďolü/ || dzieło, praca, wysiłek || psł. *dělo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Dianèmarka /Ďonĕmorkă/ || Danja || Ďon + -morkă z niem. Mark || por. dłuż. mroka 'granica' z niem. Marke 
 +
|-
 +
| Dianska /Ďonskă/ || Dunka || śdn. Dêne + -skă || zapożyczenie ze śdn., por. Śoskă 'Niemka'
 +
|-
 +
| Dianskie /Ďonsťĕ/ || Duńczyk || śdn. Dêne + -sťĕ || zapożyczenie ze śdn., por. Śosťĕ 'Niemiec'
 +
|-
 +
| dianskie /ďonsťĕ/ || duński || śdn. Dêne + -sťĕ || por. śosťĕ 'niemiecki'
 +
|-
 +
| diatka /ďotkă/ || dziecko || psł. *dětъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dif /dif/ || złodziej || śdn. dief || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dik /dik/ || staw || śdn. dîk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dikie /diťĕ/ || gruby || lüneb. dick || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| din /din/ || także, też || śdn. den || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dingat /dingăt/ || wynajmować || śdn. dingen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| diǫsna /ďǫsnă/ || dziąsło || psł. *dęsna || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dirzet /dirzĕt/ || trzymać, powztrzymywać || psł. *dьržiti || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| disąt /disąt/ || dziesięć || psł. *desętь || słowo poświadczone
 
| disąt /disąt/ || dziesięć || psł. *desętь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| disątáru /disątărü/ || dziesięcioro || psł. *desętero || słowo poświadczone
+
| disątàru /disątărü/ || dziesięcioro || psł. *desętero || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| disątdiśǫt /disątdiśǫt/ || sto || psł. *desętь desętъ || słowo poświadczone
+
| disątdisiǫt /disątdiśǫt/ || sto || psł. *desętь desętъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| disąt pątstigje /disąt pątstiďĕ/ || tysiąc || psł. *desętь + *pętь + stig || słowo poświadczone
+
| disąt pątstig /disąt pątstig/ || tysiąc || disąt + pątstig || słowo poświadczone, ale Polański odczytuje disąt pątstiďĕ
 
|-
 
|-
| diśǫte /diśǫtĕ/ || dziesiąty || psł. *desętъjь || słowo poświadczone
+
| disiǫte /diśǫtĕ/ || dziesiąty || psł. *desętъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| disiǫtka /diśǫtkă/ || dziesiątka, dziesięć || desąt + -kă || (Rost) poświadczone zapożyczenie do niem.: Dischschonke(n)
 
|-
 
|-
 
| diwąt /divąt/ || dziewięć || psł. *devętь || słowo poświadczone
 
| diwąt /divąt/ || dziewięć || psł. *devętь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| diwątàru /divątărü/ || dziewięcioro || psł. *devętero || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| diwątnácti /divątnăcti/, diwątnádist /divątnădist/ || dziewiętnaście || psł. *devętь na desęte || słowo poświadczone
 
| diwątnácti /divątnăcti/, diwątnádist /divątnădist/ || dziewiętnaście || psł. *devętь na desęte || słowo poświadczone
Linia 288: Linia 798:
 
| disątnacti /disątnocti/ || dwadzieścia || psł. *desętь na desęte || słowo poświadczone
 
| disątnacti /disątnocti/ || dwadzieścia || psł. *desętь na desęte || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| diwątdiśǫt /divądiśǫt/ || dziewięćdziesiąt || psł. *devętь desętъ || słowo poświadczone
+
| diwątdisiǫt /divądiśǫt/ || dziewięćdziesiąt || psł. *devętь desętъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| diwątáru /divątărü/ || dziewięcioro || psł. *devętero || słowo poświadczone
+
| diwiǫte /div́ǫtĕ/ || dziewiąty || psł. *devętъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| diwjǫte /div́ǫtĕ/ || dziewiąty || psł. *devętъjь || słowo poświadczone
+
| dîpá /daipo/ || jama, jaskinia || psł. *dupa || poświadczone w toponimji: Düpe, Wolfsdüpe, Suckolnedüpe
 
|-
 
|-
| dîpá /daipo/ || jama, jaskinia || psł. *dupa || poświadczone w toponimji: Düpe, Wolfsdüpe, Suckolnedüpe
+
| dîpaste /daipostĕ/ || głupi, naiwny || psł. *dupastъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dîpawe /daipovĕ/ || głupi, naiwny || psł. *dupavъjь || słowo poświadczone, ale por. daipostĕ
 +
|-
 +
| dîská /daisko/ || stół || śdn. disk || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| dîwak /daivăk/ || jeleń || psł. *divakъ || słowo poświadczone
 
| dîwak /daivăk/ || jeleń || psł. *divakъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| dǫpnîća /dǫpnaićă/, dǫpa /dǫpă/, dǫpá /dǫpo/ || chrzest || śdn. dôpe + psł. *-ьnica || słowo zaświadczone
+
| dîwe /daivĕ/ || dziki || psł. *divъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dîwîna /daivaină/ || zwierzyna łowna; dziczyzna || daivĕ + -aină || złożenie wzorem głuż. dźiwina
 +
|-
 +
| dlån /dlån/ || dłoń || psł. *dolnь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dobål /döbål/ || djabeł || śdn. duvel || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dol /döl/ || dół, dolina || psł. *dolъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dolda /döldă/ || (duży) garnek || śdn. dulte || poświadczone jako dölde, dodatkowo zasymilowane
 +
|-
 +
| dor /dör/ I || dwór || psł. *dvorъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dor /dör/ II || prze-, przez, (durch) || śdn. dor || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dorstiat /dörsťăt/ || być spragnionym || śdn. dörsten || poświadczone w 3Sg: dörsťojĕ
 +
|-
 +
| dorianek /döŕonĕk/ || dzierżawca || dör + -'onĕk || formacja wzorem dör-döŕonkă
 +
|-
 +
| dorianka /döŕonkă/ || dzierżawczyni || psł. *dvořanъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dost /döst/ || dość || psł. *dostъ || słowo poświadczone, obocznie düst
 +
|-
 +
| dǫb /dǫb/ || dąb; drzewo || psł. *dǫbъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dǫbak /dǫbăk/ || drzewko || psł. *dǫbъkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dǫbîcia /dǫbaićă/ || sad, dąbrowa || dǫb + -aićă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dǫbrianka /dǫbŕonkă/ || galas, dębianka || psł. *dǫbřanъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dǫpá /dǫpo/ || chrzest || śdn. dôpe || słowo poświadczone, obocznie dǫpă
 +
|-
 +
| dǫpiat /dǫṕăt/ || chrzcić || śdn. dôpen || poświadczone w czasie przeszłym: dǫṕălai-jĕg
 +
|-
 +
| dǫpnîcia /dǫpnaićă/ || chrzcielnica || śdn. dôpe + psł. *-ьnica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dǫt /dǫt/ || dąć, dmuchać || psł. *dǫti || poświadczone w 3Sg: dåmĕ
 +
|-
 +
| drȧle /dralĕ/ || prędki, szybki || śdn. dral || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| drȧmeta /drametă/ || fujarka || śdn. drummete || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dråwa /dråvă/ || drwa|| psł. *drъva || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dråwene /dråvenĕ/ || drewniany || dråvă + -enĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dråwnu /dråvnü/ || drewno || psł. *drъvьno || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dråzet /dråzĕt/ || drżeć || psł. *drъžiti || poświadczone w 3Sg: dråzĕ
 +
|-
 +
| dremat /dremăt/ || śnić, marzyć we śnie || psł. *drěmati || poświadczone w 2Sg: dremĕs
 +
|-
 +
| dren /dren/ || cierń || psł. *dernъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| drene /drenĕ/ || ciernie || psł. *dernьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| drenuwate /drenüvotĕ/ || cierniowy || dren + -üvotĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Drewes /Drevĕs/ || Andrzej || śdn. Drêwes || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Dreweska /Dreveskă/ || Andrzejek || Drevĕs + -kă || zdrobnienie za pomocą typowego sufiksu -kă
 +
|-
 +
| drewu /drevü/ || drzewo || psł. *dervo || rozkład poświadczonego drivenĕ, "drzewo" to także ľos, dǫb, drevü mogło być zapomniane
 +
|-
 +
| driste /dristĕ/ || odważny, mężny || śdn. drîst || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| drûgje /drauďĕ/ || drugi || psł. *drugъjь || słowo poświadczone
+
| driwene /drivenĕ/ || drzewny || psł. *dervenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| drizȧl /drizal/ || pas do przepasywania czy podciągania odzieży || psł. *dьržalь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| druwa /drüvă/ || winogrono || śdn. drûve || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| drûde /draudĕ/ || niekiedy || psł. *drugdy || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| drûg /draug/ || inny, drugi, jeden || psł. *drugъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| drûg drûgû /draug draugau/ || jeden drugiemu || psł. *drugъ drugu || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| drûg gegén drûga /draug gegen draugă/ || jeden przeciw drugiemu || psł. *drugъ + śdn. gegen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| drûgie /drauďĕ/ || drugi || psł. *drugъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| drûz Bug /drauz Büg/ || szczęść Boże, dopomóż Boże || psł. *druži bogъ || zwrot poświadczony
 
| drûz Bug /drauz Büg/ || szczęść Boże, dopomóż Boże || psł. *druži bogъ || zwrot poświadczony
 +
|-
 +
| drûzet /drauzĕt/ || pomagać || psł. *družiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| du /dü/ || do || psł. *do  || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| duble /düblĕ/ || podwójny || śdn. dubbel || słowo poświadczone, obocznie dubbelt?
 +
|-
 +
| dublér /dübler/ || rodzaj monety, dytki || śdn. dubler || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dubra jûtru /dübră jautrü/ || dobre rano || dübrĕ + jautrü || zwrot poświadczony
 +
|-
 +
| dubra nuc /dübră nüc/ || dobranoc || dübră + nüc || zwrot poświadczony
 
|-
 
|-
 
| dubre /dübrĕ/ || dobry || psł. *dobrъjь || słowo poświadczone
 
| dubre /dübrĕ/ || dobry || psł. *dobrъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| dubre dȧn /dübrĕ dan/ || dzień dobry || psł. dobrъjь dьnь || zwrot poświadczony
+
| dubré /dübre/ || dobrze || psł. *dobrě || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dubre dȧn /dübrĕ dan/ || dzień dobry || dübrĕ + dan || zwrot poświadczony
 +
|-
 +
| dubre vicér /dübrĕ vicer/ || dobry wieczór || dübrĕ + vicer || zwrot poświadczony
 +
|-
 +
| dubru /dübrü/ || dobro || psł. *dobro || słowo poświadczone, znaczenie niepewne
 +
|-
 +
| dujet /düjĕt/ || doić || psł. *dojiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dujokie /düjoťĕ/ || dwojaki || psł. *dъvojakъjь || słowo poświadczone jako düjocĕ, niepewne
 +
|-
 +
| dukiuncet /düťüncĕt/ || dokończyć || psł. *dokončiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dum /düm/ || dom, posiadłość || psł. *domъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dumá /dümo/ || do domu || psł. *doma || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Dumas /Dümăs/ || Tomasz || śdn. Domas || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Dumaska /Dümoskă/ || Tomek || Dümăs + -kă || zdrobnienie za pomocą typowego sufiksu -kă
 +
|-
 +
| dupîte /düpaitĕ/ || pijany || psł. *dopitъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dust /düst/ || dość || psł. *dostь || słowo poświadczone, obocznie döst
 +
|-
 +
| duzȧdát sa /düzadot să/ || doczekać się || psł. *dožьdati sę || formacja wzteczna od poświadczonego düzaidăt
 
|-
 
|-
| dubre vicér /dübrĕ vicer/ || dobry wieczór || psł. *dobrъjь večerъ || zwrot poświadczony
+
| duzîdat /düzaidăt/ || oczekiwać || psł. *dožidati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| du̇dȧja /dudajă/ || dudy || śdn. dûdey || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| du̇ldichie /duldix́ĕ/ || cierpliwy || śdn. duldich || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dûsa /dausă/ || dusza || psł. *duša || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dûsne /dausnĕ/ || zaduszny || psł. *dušьnъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| důg /dåug/ || dług || psł. *dъlgъ || słowo poświadczone
 
| důg /dåug/ || dług || psł. *dъlgъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| důgje /dåuďĕ/ || długi || psł. *dъlgъjь || słowo poświadczone
+
| důgie /dåuďĕ/ || długi || psł. *dъlgъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| důgièråt /dåuďĕråt/ || długodziób || psł. *dъlg-o-rъtъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| důgiu /dåuďü/ || długo || psł. *dъlgo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| důzne /dåuznĕ/ || dłużny, winny || dåug + -nĕ || złożenie wzorem pl. dłużny
 +
|-
 +
| důznek /dåuznĕk/ || dłużnik, winowajca || dåug + -nĕk || poświadczone w NSg: dåuznaicĕ
 
|-
 
|-
 
| dwȧr /dvar/ || drzwi || psł. *dvьrь || słowo poświadczone
 
| dwȧr /dvar/ || drzwi || psł. *dvьrь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| dwȧrnîća /dvarnaićă/ || pokój || psł. *dvьrьnica || słowo poświadczone
+
| dwȧrnîcia /dvarnaićă/ || pokój || psł. *dvьrьnica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dwenàcte /dvenăcte/ || dwanaście || psł. *dъvě na desęte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dwenacté /dvenocte/ || dwanaście || psł. *dъvě na desęte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dwenàcti /dvenăcti/ || dwanaście || psł. *dъvě na desęte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dwenàdist /dvenădist/ || dwanaście || psł. *dъvě na desęte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dwîgát /dvaigot/ || dźwigać, podnosić || psł. *dvigati || iteratyw do poświadczonego dvaignǫt
 +
|-
 +
| dwîgnǫt /dvaignǫt/ || dźwignąć, podnieść || psł. *dvignǫti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dŷchat /dåixăt/ || chuchać || psł. *dyxati || poświadczone w 3Sg: dåixă
 +
|-
 +
| dŷm /dåim/ || dym || psł. *dymъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| dŷmat /dåimăt/ || dmuchać || psł. *dymati || poświadczone w 3Sg: dåimă
 
|}
 
|}
  
Linia 326: Linia 992:
 
| ele /elĕ/ || cały czas, zawsze || śdn. hêl || słowo poświadczone
 
| ele /elĕ/ || cały czas, zawsze || śdn. hêl || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| eluwe /elüvĕ/ || cały || śdn. hêl + -üvĕ || słowo poświadczone
+
| eluwe /elüvĕ/ || cały || ele + -üvĕ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| emerika /emerikă/ || królewstwo niebieskie || śdn. hemmelrîke || słowo poświadczone
 
| emerika /emerikă/ || królewstwo niebieskie || śdn. hemmelrîke || słowo poświadczone
Linia 335: Linia 1001:
 
|-
 
|-
 
| engiwår /enďivår/ || imbir || śdn. engewer || słowo poświadczone
 
| engiwår /enďivår/ || imbir || śdn. engewer || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| enkst /enkst/ || ogier || niem. Hengst || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| er /er/ || pan || śdn. er || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| erá /ero/ || cześć, honor || śdn. êre || poświadczone w bierniku /erǫ/
 
| erá /ero/ || cześć, honor || śdn. êre || poświadczone w bierniku /erǫ/
 +
|-
 +
| eriát /eŕot/ || szanować, czcić || śdn. êren || poświadczone w 3Sg: eŕojĕ
 
|-
 
|-
 
| erlikie /erliťĕ/ || uczciwy || śdn. êrlik || słowo poświadczone
 
| erlikie /erliťĕ/ || uczciwy || śdn. êrlik || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| erska /erskă/ || pani || er + -skă || poświadczone u Mithoffa w formie cytatu 'Ehrsske'
 
|-
 
|-
 
| erste /erstĕ/ || pierwszy || śdn. erste || słowo poświadczone
 
| erste /erstĕ/ || pierwszy || śdn. erste || słowo poświadczone
Linia 350: Linia 1024:
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
|-
 
|-
| fȧrbja /farb́ă/ || kolor || por. niem. Farbe || słowo poświadczone
+
| fȧrbia /farb́ă/ || kolor || por. niem. Farbe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| flîtá /flaito/ || flet || śdn. floite || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| flîtac /flaităc/ || piegża || flaito + -ac || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| flîtát /flaitot/ || grać na flecie || flaito + -ot || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| Francoz /froncöz/? || Francuz || dn. Franzoos || zapożyczenie z dolno-niemieckiego
 
| Francoz /froncöz/? || Francuz || dn. Franzoos || zapożyczenie z dolno-niemieckiego
Linia 361: Linia 1041:
 
|-
 
|-
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 +
|-
 +
| gabel /gobel/? || widelec || śdn gåb(e)l || słowo poświadczone, ale niepewne
 
|-
 
|-
 
| gad /god/ || wąż || psł. *gadъ || słowo poświadczone
 
| gad /god/ || wąż || psł. *gadъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gade /godĕ/ || gadzi, węży || psł. *gadьjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| gadek /godĕk/ || robak || psł. *gadikъ || słowo poświadczone
 
| gadek /godĕk/ || robak || psł. *gadikъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| gaj /goj/ || gaj, lasek || psł. *gajь || poświadczone w toponimji: Gei, Gei-wiesen
 
| gaj /goj/ || gaj, lasek || psł. *gajь || poświadczone w toponimji: Gei, Gei-wiesen
 +
|-
 +
| galǫz /golǫz/ || gałąź || psł. *galǫzь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gard /gord/ I || stajnia, obora || psł. *gordь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gard /gord/ II || zamek, gród; sąd || psł. *gordъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gardîste /gordaistĕ/ || grodzisko, plac grodowy || psł. *gordišče || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| Garduw /Gordüv/? || Gartow || psł. *gordovъ? || rekonstrukcja
 
| Garduw /Gordüv/? || Gartow || psł. *gordovъ? || rekonstrukcja
 
|-
 
|-
| gat /got/ || gać, grobla, (staw?) || psł. *gatъ~gatь || poświadczone w toponimji: Katei, Jatey-feld, Jatey-wiesen
+
| garch /gorx/ || groch; wyka || psł. *gorxъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| garnak /gornăk/ || garnek (na mleko) || psł. *gъrnъkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| garnet /gornĕt/ || mówić, gadać || psł. *gorniti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| garsle /gorslĕ/ || garść || psł. *gъrstlьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gaset /gosĕt/ || gasić || psł. *gasiti || poświadczone w 3Sg: gosĕ
 +
|-
 +
| gat /got/ || gać, grobla, (staw?) || psł. *gatь || poświadczone w toponimji: Katei, Jatey-feld, Jatey-wiesen
 
|-
 
|-
 
| gatek /gotĕk/ || mały staw || psł. *gatikъ || poświadczone w toponimji: Kadieck
 
| gatek /gotĕk/ || mały staw || psł. *gatikъ || poświadczone w toponimji: Kadieck
 +
|-
 +
| gȧklår /gaklår/ || kuglarz || śdn. gôkeler || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gȧlá /galo/ || strój odświętny, urzędowy || por. niem. Gala || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| gȧle /galě/ || żółty || śdn. gêle || dodatkowo zasymilowane poświadczone nieodmienne /gale/
 
| gȧle /galě/ || żółty || śdn. gêle || dodatkowo zasymilowane poświadczone nieodmienne /gale/
 
|-
 
|-
| glåwa /glåvă/ || głowa || psł. *golva || słowo poświadczone
+
| gȧlèrepá /galĕrepo/ || marchew || galĕ + repo || słowo poświadczone, Polański uznaje je za dwa osobne: gale repo
 +
|-
 +
| gȧlgvŷ /galgvoi/ || szubienica; wieszak || śdn. galge || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gȧnat /ganăt/ || być życzliwym || śdn. gannen || poświadczone 1Sg: ganăm, 2Sg: ganăs
 +
|-
 +
| gȧnc /ganc/ || cały || niem. ganz || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gȧng /gang/ || przejście, korytarz || śdn. gank || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gȧngrena /gangrenă/ || gangrena || niem. (die!) Gangrän || zapożyczenie, por. głuż. gangrena
 +
|-
 +
| gȧz /gaz/ || gaz || niem. Gas || zapożyczenie, por. pol. gaz
 +
|-
 +
| gȧzene /gazenĕ/ || gazowy || gaz + -enĕ || typowy przymiotnik od nazwy substancji
 +
|-
 +
| gåzîwe /gåzaivĕ/ || prędki, szybki || psł. *gъzivъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gåzet /gåzĕt/ || gzić się, wzciekać się (o bydle) || psł. *gъzъ + -iti || poświadczone w 3Sg: gåzĕ
 +
|-
 +
| gegén /gegen/ || przeciwko || śdn. gegen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giole /ďölĕ/ || goły || psł. *golъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giolǫb /ďölǫb/ || gołąb || psł. golǫbь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giolǫbak /ďölǫbăk/ || gołąbek || psł. golǫbъkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giora /ďöră/ || góra || psł. *gora || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giorcanek /ďörconĕk/ || stwór górski, górzanin || psł. *gorьčanikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giorét sa /ďöret să/ || palić się || psł. *gorěti sę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giorka /ďörkă/ || górka, pagórek || psł. *gorъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giorkie /ďörťĕ/ || gorzki || psł. *gorьkъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Giorska /Ďörskă/ || Bergen || psł. *gorьska(ja) || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giujek /ďüjĕk/ || uzdrowiciel || psł. *gojikъ || słowo poświadczone, Polański tłumaczy "lekarz, cyrulik"
 +
|-
 +
| giujet /ďüjĕt/ || leczyć, goić || psł. *gojiti || poświadczone w 3Sg: ďüjĕ
 +
|-
 +
| giujît sa /ďüjait să/ || goić się || psł. *gojiti sę || poświadczone w 3Sg: ďüji-să
 +
|-
 +
| giulia /ďüľă/ || pustkowie, wrzosowisko || psł. *golьja || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giune /ďünĕ/ || gówno || psł. *govьno || poświadczone w GSg: ďünă
 +
|-
 +
| giust /ďüst/ || gość || psł. *gostь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giustnîcia /ďüstnaićă/ || kawał ziemi, z którego sołtys może ugościć wójta || psł. *gostьnica || słowo poświadczone, ale znaczenie być może dużo szersze
 +
|-
 +
| giuzd /ďüzd/ || gwóźdź; kołek || psł. *gvozdь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| giûster /ďaustĕr/ || jaszczur || psł. *guščerъ || poświadczone nazwisko rodowe: Gauster, por. sch. gušter, także w toponimji: Güstrow, Guzstrowe
 +
|-
 +
| gîmne /ďaimnĕ/ || gumno, zabudowa gospodarska || psł. *gumьno || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gladkie /glotťĕ/ || gładki; ładny || psł. *gladъkъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glazá /glozo/ || szkło; szklanka || śdn. glas || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glaznek /gloznĕk/ || szklarz || glozo + -nĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glåd /glåd/ || głód || psł. *goldъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glådet /glådĕt/ || głodzić? || psł. *golděti || poświadczone w 3Sg: glådĕ i gerundium glådenĕ, ale znaczenie 'głodować, biedować'
 +
|-
 +
| glåduwat /glådüvăt/ || głodować, biedować || psł. *goldovati || poświadczone gerundium: glådüvenĕ, ale patrz glådĕt
 +
|-
 +
| glåduwate /glådüvotĕ/ || głodny || psł. *goldovatъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glåduwne /glådüvnĕ/ || biedny || psł. *goldovьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glåduwnate /glådüvnotĕ/ || biedny || psł. *goldovьnatъjь || słowo poświadczone, ale patrz glådüvnĕ
 +
|-
 +
| glåwa /glåwă/ || głowa || psł. *golva || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glåwènene /glåwĕnenă/ || dotyczący główki lnu || psł. *golvinenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glåwîna /glåwaină/ || główka lnu || psł. *golvina || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| Glîni /Glaini/? || Lüneburg || psł. *glinьje || poświadczony miejscownik /vå Gľainĕ/
+
| glåwka /glåfkă/ || główka || psł. *golvъka || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| gjolǫb /ďölǫb/ || gołąb || psł. golǫbь || słowo poświadczone
+
| glåwne /glåwnĕ/ || głowowy, główny || psł. *golvьnъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| gjolǫbak /ďölǫbăk/ || gołąbek || psł. golǫbъkъ || słowo poświadczone
+
| gliǫdat /gľǫdăt/ || śnić || psł. *ględati || poświadczono w 3Sg: gľǫdăl
 
|-
 
|-
| gjora /ďöră/ || góra || psł. *gora || słowo poświadczone
+
| glîná /glaino/ || glina || psł. *glina || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| Gjorska /Ďörskă/ || Bergen || psł. *gorьska(ja) || słowo poświadczone
+
| Glîne /Glainĕ/? || Lüneburg || psł. *glinьje || poświadczony miejscownik /vå Gľainĕ/
 +
|-
 +
| glînene /glainenĕ/ || gliniany || psł. *glinenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glîpe /glaipĕ/ || młody || psł. *glupъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glîpîna /glaipaină/ || młodzież || glaipĕ + -aină || utworzone wzorem sch. omladina
 +
|-
 +
| glîpust /glaipüst/ || młodość || psł. *glupostь || utworzone wzorem råd-rådüst
 +
|-
 +
| glîsta /glaistă/ || glista, robak || psł. *glista || słowo poświadczone, być może glaist
 
|-
 
|-
 
| glǫb /glǫb/ || głębina || psł. *glǫbь || poświadczone w toponimji: Glimp, Glumm, Glamp-Sei
 
| glǫb /glǫb/ || głębina || psł. *glǫbь || poświadczone w toponimji: Glimp, Glumm, Glamp-Sei
 +
|-
 +
| glǫbek /glǫbĕk/ || głęboko || psł. *glǫboko || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glǫbukie /glǫbüťĕ/ || głęboki || psł. *glǫbokъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glu̇pse /glupsĕ/ || zdradliwy, podstępny || śdn. glupesch || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| glûchie /glaux́ĕ/ || głuchy || psł. *gluxъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gnát /gnot/ || gnać || psł. *gъnati || poświadczone w 3Sg: gnol, zinĕ
 +
|-
 +
| gnåle /gnålĕ/ || zgniły || psł. *gnilъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gnålîcia /gnålaićă/ || zgnilizna || gnålĕ + -aićă || rzeczownik od przymiotnika jak x́audĕ-x́audaićă
 +
|-
 +
| gnew /gnev/ || gruczoł? || psł. *gněvъ || poświadczone w l. mn.: gnevoi
 +
|-
 +
| gnezdît sa /gnezdait-să/ || gnieździć się || psł. *gnězditi sę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gnist /gnist/ || gnieść || psł. *gnesti || poświadczone w 3Sg: gnitĕ
 +
|-
 +
| gnîdá /gnaido/ || gnida || psł. *gňida || poświadczono w l. mn.: gnaidåi/-ĕ
 +
|-
 +
| gnît /gnait/ || gnić || psł. *gniti || poświadczono pochodne gnålĕ (zgniły)
 +
|-
 +
| gnuj /gnüj/ || gnój || psł. *gnojь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gnujene /gnüjenĕ/ || gnojowy || psł. *gnojenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gniazde /gńozdĕ/ || gniazdo || psł. *gnězdo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gǫs /gǫs/ || gęś || psł. *gǫsь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gǫse /gǫsĕ/ || gęsi || psł. *gǫsьjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gǫsiar /gǫśăr/ || gąsior || psł. *gǫsьjařь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gǫska /gǫskă/ || biały chleb, bułka || psł. *gǫsъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gǫste /gǫstĕ/ || gęsty || psł. *gǫstъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| grab /grob/ || grab || psł. *grabъ || poświadczone w ASg: groboi
 +
|-
 +
| grabȧlnek /grobalnĕk/ || świder ciesielski (do grabi) || psł. *grabьlьnikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| grablé /groble/ || grabie || psł. *grabľě || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| greblu /greblü/ || ożóg, pogrzebacz || psł. *greblo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| grad /grod/ || grad || psł. *gradъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gratewár /grotevor/ || dziadek || dn. grôte-vâer || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gratka /grotkă/ || babka, matka ojca || śdn. grôteke || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gratiát /groťot/ || chwalić || śdn. groten || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| grawá /grovo/ || rów || śdn. grave || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| grawena /grovenă/ || starzec, siwy mężczyzna || śdn. grawe + -enă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| grȧmat /gramăt/ || grzmieć || psł. *grьměti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gréch /grex/ || grzech || psł. *grěxъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| grensa /grensă/ || granica || śdn. grense, z pol. granica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gresît sa /gresait-să/ || grzeszyć || psł. *grěšiti + să || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gresnar /gresnăr/? || grzesznik || psł. *grešьnařь || poświadczone w DPl: gresnărüm
 +
|-
 +
| gresnek /gresnĕk/ || grzesznik || psł. *grěšьnikъ || poświadczone w l. mn.: gresnaiťĕ
 +
|-
 +
| grėbiåt /grėb́åt/ || grzbiet, plecy || psł. *xrьbьtъ, nieregularnie || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gribin /gribin/ || grzebień || psł. *grebenь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gribinátîcia /gribinătaićă/ || kręgosłup || psł. *grebenatica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| griját /grijot/ || grzać || psł. grějati || poświadczone w rozkaźniku 2Sg: grij să
 +
|-
 +
| griǫda /gŕǫdă/ I || belka || psł. *gręda || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| griǫda /gŕǫdă/ II || grzęda || psł. *gręda || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| grîb /graib/ || grzyb || psł. *gribъ || poświadczone nazwisko rodowe: Greibke, Griepke, a także w toponimji: Greibkens feld
 +
|-
 +
| grîba /graibă/ || drobne pieniądze, grosze || psł. *grubyjě || słowo poświadczone, ale niepewne
 +
|-
 +
| grîp /graip/ || kupa, stos || być może śdn. grîpe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| grodling /grödling/ || kiełb || dn. grödeling || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| grone /grönĕ/ || zielony || śdn. gröne || słowo poświadczone
 
| grone /grönĕ/ || zielony || śdn. gröne || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gronlądskie /grönlącťĕ/ || grenlandzki || Grönľǫdü + -sťĕ || przymiotnik od utworzonej nazwy państwa
 +
|-
 +
| Gronliǫdu /Grönľǫdü/ || Grenlandja || grönĕ + -ľǫdü || kalka niem. Grönland
 +
|-
 +
| grulikie /grüliťĕ/ || okrutny, okropny || śdn. grülik || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gruzne /grüznĕ/ || brzydki, szpetny || psł. *grozьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| grûk /grauk/ || grusza || psł. *gruša skontaminowana z *buk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| grûsŷ /grausåi/ || grusza || psł. *gruš-y || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| guld /güld/ || złoto; gulden (pieniądz) || śdn. güld || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| guldån /güldån/ || gulden (pieniądz) || śdn. gülden || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| guldione /gülďonĕ/ || pozłacany || śdn. güld + -'onĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gu̇rkî /gurťai/ || ogurek || śdn. gurke || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gu̇t /gut/ || dobrze || niem. gut || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gwiazda /gjozdă/ || gwiazda || psł. *gvězda || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| gwiazdka /gjoz(d)kă/ || gwiazdka || psł. *gvězdъka || słowo poświadczone
 
|}
 
|}
  
Linia 398: Linia 1314:
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
|-
 
|-
| chȧrwat /xarvăt/ || Chorwat || sch. hrvat || zaadaptowane zapożyczenie
+
| chala /xolă/ || chwała, sława || psł. *xvala || derywat od poświadczonego xolĕ - chwali
 +
|-
 +
| chalet /xolĕt/ || chwalić || psł. *xvaliti || poświadczone w 3Sg: xolĕ
 +
|-
 +
| charna /xornă/ || pokarm, pożywienie || psł. *xorna || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| charnet /xornĕt/ || karmić, żywić || psł. *xorniti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| charstîwe /xorstaivĕ/ || parszywy, pokryty krostami, świerzbowaty || psł. *xorstivъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| charstŷ /xorståi/ || krosta, parch; świerzb || psł. *xorsty || poświadczone w l. mn.: xorstvoi
 +
|-
 +
| Charwat /xorvăt/ || Chorwat || sch. hrvat || zaadaptowane zapożyczenie, dop. -otă
 +
|-
 +
| charwatska /xorvockă/ || Chorwacja || xorvăt + -skă || odbitka sch. Hrvatska
 +
|-
 +
| charwatskie /xorvocťĕ/ || chorwacki || xorvăt + -sťĕ || typowy przymiotnik od nazwy narodu
 +
|-
 +
| chėmil /x́ėmil/ || chmiel || psł. *xъmělь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chiorac /x́örăc/ || zły duch, djabeł || psł. *x(v)orьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chiore /x́örĕ/ || zły, niedobry; brzydki || psł. *x(v)orъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chiorîcia /x́öraićă/ || zło || x́örĕ + -aićă || rzeczownik odprzymiotnikowy wzorem x́audĕ-x́audaićă
 +
|-
 +
| chiost /x́öst/ || miotła, pomiotło || psł. *xvostъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chiudet /x́üdĕt/ || iść || psł. *choditi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chiutá /x́üto/ || chata, chałupa || niem. Hütte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chîzá /x́aizo/ || chałupa, chata || psł. *xyža || rozkład poświadczonego x́aiznĕ, por. dł. chyža
 +
|-
 +
| chîzka /x́aiskă/ || chałupka, chatka || x́aizo + -kă || zdrobnienie od rekonstruowanego x́aizo
 +
|-
 +
| chîzne /x́aiznĕ/ || chałupne, około chałupy || psł. *xyžьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chlåd /xlåd/ || chłód || psł. *xoldъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chlådene /xlådenĕ/ || chłodny || psł. *xoldenъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| chléw /xlev/ || chlew || psł. *xlěvъ || słowo poświadczone
 
| chléw /xlev/ || chlew || psł. *xlěvъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chlǫd /xlǫd/ || laska, kij || psł. *xlǫdъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chrąst /xrąst/ || chrząszcz, chrabąszcz || psł. *xręščь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chrián /xŕon/ || chrzan || psł. *xrěnъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chriûd /xŕaud/ || bicz, bat || psł. *xřudъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chriûdek /xŕaudĕk/ || smyczek || psł. *xřudikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chrume /xrümĕ/ || kaleki, chromy || psł. *xromъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chrumîcia /xrümaićă/ || kalectwo || xrümĕ + -aićă || złożenie wzorem x́audĕ-x́audaićă
 +
|-
 +
| chrumene /chrümenĕ/ || obrażenie, skaleczenie || psł. *xromenьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chûdac /x́audăc/ || zły duch, djabeł, szatan || psł. *xudьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chûde /x́audĕ/ || marny, lichy; zły, niedobry; brzydki || psł. *xudъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| chûdîcia /x́audaićă/ || marność, coś złego || psł. *xudica || słowo poświadczone
 
|}
 
|}
  
Linia 408: Linia 1386:
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
|-
 
|-
| î /ai/ || u, przy || psł. *u || słowo poświadczone
+
| î /ai/ I || u, przy || psł. *u || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| î /ai/ II || ej, hej || psł. *aj || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îbezat /aibezăt/ || uciec || psł. *uběžati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îbet /aibĕt/ || zabić, ubić || psł. *ubiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îbrukát /aibrükot/ || ukłuć, ubóść || î- + brükot || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îbust /aibüst/ || ukłuć, ubóść || psł. *ubosti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îdawet /aidovĕt/ || udusić, zadusić || psł. *udaviti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îdialat /aiďolăt/ || zrobić || psł. *udělati || poświadczony imiesłów: aiďălonă
 +
|-
 +
| îdelet /aidelĕt/ || oddzielić || psł. *uděliti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îdrûzet /aidrauzĕt/ || pomóc || psł. *udružiti || poświadczone w cz. przeszłym: aidrauzål
 +
|-
 +
| îklestet /aiklestĕ/ || ścisnąć || psł. *uklěščiti || poświadczony imiesłów: aiklăstenĕ
 +
|-
 +
| îkǫset /aikǫsĕt/ || ugryźć, ukąsić || psł. *ukǫsiti || poświadczony imiesłów: aikǫsenĕ
 +
|-
 +
| îkrast /aikrăst/ || ukraść || psł. *ukrasti || poświadczone gerundium: aikrădinĕ
 +
|-
 +
| îkrujet /aikrüjĕt/ || ukroić, odciąć || psł. *ukrojiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îlumet /ailümĕt/ || ułamać || psł. *ulomiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îlûcet /ailaucĕt/ || utrafić  || psł. *ulučiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îmarzat /aimorzăt/ || zmarznąć || psł. *umoržati || poświadczony imiesłów : aimărzonĕ
 +
|-
 +
| îmret /aimrĕt/ || umrzeć || psł. *umerti || poświadczony imiesłów: aiḿortĕ
 +
|-
 +
| îmûdît sa /aimaudait să/ || opóźnić się || psł. *umuditi sę || poświadczone w czasie przeszłym: aimaudål să
 +
|-
 +
| îplatet /aiplotĕt/ || zapłacić, opłacić || psł. *uplatiti || poświadczone w 3Sg: aiplotĕ
 +
|-
 +
| îprąst /aiprąst/ || uprząść || psł. *upręsti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îpûstet /aipaustĕt/ || upuścić || psł. *upustiti || poświadczone czasy przeszłe: aipaustål, aipaustaix, aipaustăs
 +
|-
 +
| îrezat /airezăt/ || uciąć, odciąć || psł. *urězati || poświadczone w 3Sg: airezĕ
 
|-
 
|-
| îbezat /aibezăt/ || uciec || psł. uběžati || słowo poświadczone
+
| îrudît sa /airüdait să/ || urodzić się || psł. *uroditi sę || poświadczone w czasie przeszłym: airüdål să
 
|-
 
|-
| îbet /aibĕt/ || zabić, ubić || psł. ubiti || słowo poświadczone
+
| îsact /aisăct/ || uciąć, usiec, skosić || psł. *useťi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îsȧgat /aisagăt/ || oszlifować || ai- + śdn. sagen || poświadczony imiesłów: aisăgonĕ, być może aisogăt
 +
|-
 +
| îstrîzat /aistraizăt/ || ostrzyc || psł. *ustrižati || poświadczony imiesłów: aistraizonĕ
 +
|-
 +
| îšapat /aišopăt/ || stwarzać || ai- + šopăt || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ît /ait/ || iść || psł. *iti || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| îta /aită/ || ojciec || germanizm, por. sfr. heitha || słowo poświadczone
 
| îta /aită/ || ojciec || germanizm, por. sfr. heitha || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| îtąt /aitąt/ || uciąć || psł. *utęti || poświadczone w 3Sg: aitnĕ
 +
|-
 +
| îtupît sa /aitüpait să/ || utopić się || psł. *utopiti sę || poświadczone w 3Sg: aitüpi să
 +
|-
 +
| îwiǫzat /aiv́ǫzăt/ || przywiązać || psł. *uvęzati || poświadczone w 3Sg: aivązĕ i imiesłów: aiv́ǫzonĕ
 
|}
 
|}
  
Linia 422: Linia 1458:
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
|-
 
|-
| jabkju /jopťü/ || jabłko || psł. *jablъko || słowo poświadczone
+
| jabkiu /jopťü/ || jabłko || psł. *jablъko || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jablun /joblün/ || jabłoń || psł. *jablonь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jagièda /joďĕdo/ || wysypka? || psł. *jagody || słowo poświadczone, znaczenie niejasne
 +
|-
 +
| jagną /jogną/ || jagnię || psł. *jagnę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jaji /joji/ || jajko; jądro || psł. *jaje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jaluwe /jolüvĕ/ || jałowy, niepłodny || psł. *jalovъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jaluwîcia /jolüvaićă/ || jałówka || psł. *jalovica || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| jar /jor/ || dolina || psł. *jarъ || poświadczone w toponimji w złożeniu: Jirjost (*jarogvozdь)
+
| jamá /jomo/ || jama; dół na grób || psł. jama || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jár /jor/ || dolina || psł. *jarъ || poświadczone w toponimji w złożeniu: Jirjost (*jarogvozdь)
 +
|-
 +
| jarmic /jormic/ || szpada || psł. *jarъ měčь? niepewne || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jasènîna /josĕnaină/ || las jesionowy || psł. *jasenina || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jasin /josin/ || jesion || psł. *jasenь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jastrŷ /jostråi/ || Wielkanoc || psł. *jastry || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jawar /javăr/ || jawor || psł. *javorъ || poświadczone w l.mn.: javårĕ
 +
|-
 +
| jáz /joz/ || ja || psł. *jazъ || słowo poświadczone, obocznie: jo
 
|-
 
|-
 
| jȧdån /jadån/ || jeden || psł. *jedьnъ || słowo poświadczone
 
| jȧdån /jadån/ || jeden || psł. *jedьnъ || słowo poświadczone
Linia 430: Linia 1492:
 
| jȧdånádiste /jadånădistĕ/, /janădist/, /janünăcti || jedenaście || psł. *jedьnъ (jedьno) na desęte || słowo poświadczone
 
| jȧdånádiste /jadånădistĕ/, /janădist/, /janünăcti || jedenaście || psł. *jedьnъ (jedьno) na desęte || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| jedna /jednă/, jedzna /jeʒdnă/ || jedzenie || psł. *jedьna(ja), *jeďьna(ja) || słowo poświadczone
+
| jȧgiėr /jaďėr/ || myśliwy || śdn. jeger || słowo poświadczone, obocznie jagår
 +
|-
 +
| jȧcht /jaxt/ || polowanie || śdn. jacht || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jȧnác /janoc/ || jedynak || psł. *jedьnačь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jågla /jåglă/ || igła || psł. *jьgla || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jågra /jågră/ || gra || psł. *jьgra || rekonstruowane z jågraićă, które jest wyrównaniem jėgraićă do pierwotnego jågră
 +
|-
 +
| jåkra /jåkră/ || ikra || psł. *jьkra || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jåskra /jåskră/ || iskra || psł. *jьkra || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jåzba /jåzbă/ || izba, świetlica || psł. *jьstъba || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jąc /jąc/ || przełyk || psł. *jěťь, nieregularnie || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jącåne /jącånĕ/ || jęczmienny || psł. *jęčьnьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jącånek /jącånĕk/ || trznadel || psł. *jęčьnьnikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jącmin /jącmin/ || jęczmień || psł. *jęčьmenь || słowo poświadczone, być może istniał pierwotny mianownik: jącmoi
 +
|-
 +
| jącmine /jącminĕ/ || jęczmienny || psł. *jęčьmenьnъjь || słowo poświadczone, wtórne wobec jącånĕ
 +
|-
 +
| jąt /jąt/ || chwytać, łapać, brąć || psł. *jęti || poświadczone formy osobowe: jėmĕ, jėmăto-să i imiesłów: jǫtĕ
 +
|-
 +
| jątrènîcia /jątrĕnaićă/ || jątrznica, kiszka || psł. *jętrenica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jé /je/ || tak (potwierdzenie) || śdn. je || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jéd /jed/ || jedzenie, jadło || psł. *jědь || poświadczone w wyrażeniu: ai jădai
 +
|-
 +
| jedna /jednă/ || potrawa || psł. *jědьna(ja) || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jedzna /jeʒdnă/ || jedzenie || psł. *jěďьna(ja) || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jesera /jeseră/ || ości u kłosa, wąsy, kolce || psł. *jesera || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jést /jest/ || jeść || psł. *jěsti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jezdet /jezdĕt/ || jeździć || psł. *jězditi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Jezu̇s /Jezus/ || Jezus || śdn. Jesus || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jėgrîcia /jėgraićă/ || zabawa || psł. *jьgrica || słowo poświadczone, obocznie wtórne postaci: jaigraićă, jågraićă
 +
|-
 +
| jėlma /jėlmă/ || wiąz, brzost || psł. *jьlьma || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jėlmuwe /jėlmüvĕ/ || wiązowe, z wiązu || jėlmă + -üvĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jėskrît sa /jėskrait să/ || iskrzyć się || psł. *jьskriti sę || z poświadczonego jåskră; jå->jė- por. jågră>jėgraićă
 +
|-
 +
| jėwér /jėver/ || wiór, trzaska || psł. *jьverъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| jidîne /jidainĕ/ || jedyny || psł. *jedinъjь || słowo poświadczone
 
| jidîne /jidainĕ/ || jedyny || psł. *jedinъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jisin /jisin/ || jesień || psł. *jesenь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jisin-mand /jisin-mond/ || wrzesień || psł. *jesenь + śdn. mând || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jist /jist/ || jeszcze || psł. *ješče || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jiz /jiz/ || jeż || psł. *ježь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| jizér /jizer/ || jezioro || psł. *jezerъ? || poświadczone w toponimji: Iser-kamp, Jesere, Gesehre, Josöhrn
 
| jizér /jizer/ || jezioro || psł. *jezerъ? || poświadczone w toponimji: Iser-kamp, Jesere, Gesehre, Josöhrn
 
|-
 
|-
 
| jizerak /jizerăk/? || jeziorko || psł. *jezerъkъ || poświadczone w toponimji: Jirseik (zam. Jiserk)
 
| jizerak /jizerăk/? || jeziorko || psł. *jezerъkъ || poświadczone w toponimji: Jirseik (zam. Jiserk)
 +
|-
 +
| jî /jai/ || wy || śdn. jî || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jîgiu /jaiďü/ || jarzmo || psł. *jьgo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jîgrát /jaigrot/ || bawić się, grać || psł. *jьgrati || poświadczone w 3Pl: jaigroją
 +
|-
 +
| jînam /jainăm/ || gdzie indziej || psł. *jьnamъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jîmat /jaimăt/ || łapać, łowić || psł. *jьmati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jîmą /jaimą/ || imię || psł. *jьmę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jînde /jaindĕ/ || kiedyś, pewnego razu || psł. *jьngdy || wzorem poświadczone draudĕ
 +
|-
 +
| jîne /jainĕ/ || inny || psł. *jьnъjь || poświadczono zaimek z rdzeniem jain-
 +
|-
 +
| jîstu /jaistü/ || nerka || psł. *jьsto || poświadczone w l.mn.: jaistă
 +
|-
 +
| jǫdre /jǫdrĕ/ || jądro, ziarno orzecha || psł. *jędro || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| jǫtra /jǫtră/ || wątroba || psł. *jętra || słowo poświadczone
 
| jǫtra /jǫtră/ || wątroba || psł. *jętra || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| jǫzek /jǫzĕk/ || język || psł. *językъ || słowo poświadczone
 
| jǫzek /jǫzĕk/ || język || psł. *językъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ju̇nge /jungĕ/ || młody || śdn. junk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jûnac /jaunăc/ || młody byk || psł. *junьcь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| jûtra /jautră/ || jutro || psł. *jutrě || słowo poświadczone
 
| jûtra /jautră/ || jutro || psł. *jutrě || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| jûtru /jautrü/ || poranek || psł. *jutro || słowo poświadczone
 
| jûtru /jautrü/ || poranek || psł. *jutro || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jûz /jauz/ || już || psł. *juže || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| jûzîna /jauzaină/ || obiad || psł. *južina || słowo poświadczone
 
|}
 
|}
  
Linia 451: Linia 1603:
 
|-
 
|-
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 +
|-
 +
| kabált /kobolt/ || krasnoludek, chochlik, kobold || śdn. kobolt || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kád /kod/ || skrzynka międlicy || psł. *kadь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kák, kak /kok, kăk/ || jak || psł. *kako || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kaká /koko/ || pręgierz || śdn. kâk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kakát /kokot/ || kakać, robić kupę || psł. *kakati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kál /kol/ || kapusta || śdn. kôl || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kám /kom/ || dokąd || psł. *kamo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kamát /komot/ || przychodzić || śdn. komen || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| kamår /komår/ || pokój || śdn. kamer || słowo poświadczone
 
| kamår /komår/ || pokój || śdn. kamer || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kapår /kopår/ || miedź || śdn. kopper || zapożyczenie ze śdn., podobnie w łużyckich
 +
|-
 +
| kapjá /koṕo/ || kropla || psł. *kapľa || poświadczone w ASg i NPl: kopą, kope
 +
|-
 +
| kapka /kopkă/ || kropelka || psł. *kapъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kaprene /koprenĕ/ || miedziany || kopår + -enĕ || formacja wzorem dråvă-dråvenĕ
 +
|-
 +
| kárk /kork/ || noga (u zwierzęcia)? || psł. *korkъ || rozkład złożenia korťĕtüc
 +
|-
 +
| karkiétuc /korťĕtüc/ || kret || psł. *korkъ + -točь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kartá /korto/ || kartka; karta || śdn. kârte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kartka /kortkă/ || kartka, karteczka || śdn. kârte + kă || zdrobnienie
 +
|-
 +
| kartål /kortål/ || koszula || szlez-holszt. kortel || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kartkie /kortťě/ || krótki || psł. kortъkъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| karwá /korvo/ || krowa || psł. *korva || słowo poświadczone
 
| karwá /korvo/ || krowa || psł. *korva || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| Karwîća /Korvaićă/? || Karwitz || psł. korvica? || rekonstrukcja
+
| karwe /korvĕ/ || krowi || psł. *korvьjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Karwîcia /Korvaićă/? || Karwitz || psł. korvica? || rekonstrukcja
 +
|-
 +
| kas /kos/ || zakwas? || psł. *kvasъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kasac /kosăc/ || drożdże || psł. *kvasьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kå /kå/ || ku || psł. *kъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kål /kål/ || kieł || psł. *kъlъ || niepewne poświadczenie w l. mn.: klåi, niejasny brak -å-
 +
|-
 +
| kåtu /kåtü/ || kto || psł. *kъto || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Kliǫska /Kľǫskă/? || Clentz || psł. *klęsъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kicér /ťicer/ || kosz; więcierz, kaszerz (do łowienia ryb) || por. śdn. Kesser || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kicerak /ťicerăk/ || koszyczek || ťicer + -ăk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kicernek /ťicernĕk/ || koszykarz, łubiankarz || ťicer + -nĕk || formacja wzorem criv-crivnĕk, klübĕk-klübaucnĕk
 +
|-
 +
| kiėd /ťėd/ || gdzie || psł. *kъde || słowo poświadczone, być może /ťėdĕ/
 +
|-
 +
| kiėjènîcia /ťėjănaićă/ || tłuczek do ubijania lnu || psł. *kъjanica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiėlîn /ťėlain/ || łono || psł. *kъlinъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiėnądz /ťėnąʒ/ I || król; król w grze || psł. *kъnęʒь || słowo poświadczone, także w znaczeniu 'szlachcic; junkier'
 +
|-
 +
| kiėnądz /ťėnąʒ/ II || księżyc || psł. *kъnęʒь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiėsin /ťėsin/ || żołądek || psł. *kъsenь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiodrat /ťödrăt/ || gadać, paplać || śdn. koderen || słowo poświadczone, forma osobowa /ťödrojĕ/ wzkazuje na ťödrot
 +
|-
 +
| kiola /ťölă/ || fura, pojazd, samochód || psł. *kola || słowo poświadczone, znaczenie samochód por. sch. kola
 +
|-
 +
| kiolàsena /ťölăsenă/ || wózek || psł. *kolesena? nieco niejasne fonetycznie || słowo poświadczone jako /ťölăsenă/
 +
|-
 +
| kiolåt /ťölåt/ || deska || psł. *kolъtь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiolu /ťölü/ || koło || psł. *kolo || słowo poświadczone, prawdopodobnie odmiana s-tematowa, por. ťölăsenă
 +
|-
 +
| kionar /ťönăr/ || pasterz koni || psł. *konařь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kionika /ťönikă/ || konewka || psł. *kony + *-ika, nieregularnie || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kionwîcia /ťönvaićă/ || dzbanek || psł. *konъvica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kionŷ /ťönåi/ || dzban || psł. *kony || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiorac /ťörăc/ || korzec (miara) || psł. *korьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiorŷtce /ťöråitcĕ/ || korytko || psł. *korytьce || poświadczone w l.mn.: ťöråitcă
 +
|-
 +
| kiorŷte /ťöråitĕ/ || koryto || psł. *koryto || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiosa /ťösă/ || kosa || psł. *kosa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiosàrene /ťösărenĕ/ || kaszany, z kaszy || ťösör + -enĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiosor /ťösör/ || kasza, krupy || psł. *kosorъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kioster /ťöster/ || kościelny || śdn. köster || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiostka /ťös(t)kă/ || kostka (anatomiczna) || psł. *kostъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kioza /ťöză/ || koza || psł. *koza || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiozka /ťöskă/ || kózka || psł. *kozъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kirbé /ťirbe/ || żłób, drabinka żłobowa || śdn. kribbe, z metatezą || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Kirialîs /ťiŕolais/ || Kyrie eleison || niem. Kyrieleis || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kirnia /ťirńă/ || maślnica, kierznia || śdn. kerne || słowo poświadczone, obocznie ťirnă, ale raczej to niedokładność zapisu
 +
|-
 +
| kiulèsî /ťülĕsai/ || rower || psł. *kolesi || dualis tantum od poświadczonego tölü, por. celü-cilĕsai
 +
|-
 +
| kiun /ťün/ || koń || psł. *koňь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiunek /ťünĕk/ || koń || psł. *koňikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiuset /ťüsĕt/ || kosić || ťösă + -ĕt || czasownik od poświadczonego ťösă
 +
|-
 +
| kiust /ťüst/ || kość || psł. *kostь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiusten /küstĕn/ || Küsten || psł. *kostinъ? || rekonstrukcja
 +
|-
 +
| kiupål /ťüpål/ || motyka || psł. *kopъlь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiûrá /ťauro/ || kura || psł. *kura || poświadczone w l.mn.: ťauråi
 +
|-
 +
| kiûrą /ťaurą/ || kurczę, kurczątko || psł. *kurę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiûrèpatka /ťaurĕpotkă/ || kuropatwa || psł. *kuropatъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiûrîcé /ťauraice/ || przedmieście, przysiółek || ťauro + -aice || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiûsát /ťausot/ || kosztować, próbować, smakować || psł. *kušati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiûtît /ťautait/ || robić, czynić || psł. *kutiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kiwit /ťivit/ || czajka || śdn. kiwit || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kîpac /ťaipăc/ || kupiec || psł. *kupьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kîpet /ťaipĕt/ || kupić || psł. *kupiti || poświadczone w 3Sg: ťaipĕ
 +
|-
 +
| klagá /klogo/ || skarga || śdn. klage || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klare /klorĕ/ || czysty; wódka || śdn. klare || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klást /klost/ || kłaść || psł. *klasti || poświadczone w 3Sg: klodĕ
 +
|-
 +
| klȧnîka /klanaikă/ || ten, który przeklina || psł. *klьnika || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klȧc /klac/ || kij, drążek, laska || śwn. kloz || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klȧpa /klapă/ || most zwodzony || por. niem. Klappe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klȧwår /klavår/ || kawaler || śdn. klover || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klȧwrek /klavrĕk/ || chłopak, chłopiec || śdn. klover + -ĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klåda /klådă/ || beczka || psł. *kolda || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klåkiol /klåťöl/ || zegar; dzwon || psł. *kolkolъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klåkiolak /klåťölăk/ || dzwonek || psł. *kolkolъkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klåkiolnek /klåťölnĕk/ || zegarmistrz || klåťöl + -nĕk || złożenie, por. criv-crivnĕk
 +
|-
 +
| klåkionak /klåťönăk/ || dzwonek (kwiat) || psł. *kolkolъkъ, nieregularnie -n- || słowo poświadczone w l. mn: klåťönťĕ
 +
|-
 +
| klånîcia /klånaićǎ/ || kłonica (u wozu) || psł. *kolnica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klås /klås/ || kłos || psł. *kolsъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klåse /klåsĕ/ || kłosie || psł. *kolsьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kląt /kląt/ || kląć, przeklinać || psł. *klęti || poświadczone w 3Sg: klanĕ
 +
|-
 +
| klen /klen/ || klon || psł. *klenъ || rozkład przymiotnika klenüvĕ
 +
|-
 +
| klenuwe /klenüvĕ/ || klonowy || psł. *klenovъjь || słowo poświadczone, ale w znaczeniu "bukowy", zapewne błąd
 
|-
 
|-
| Kljǫska /Kľǫskă/? || Clentz || psł. *klęsъka || słowo poświadczone
+
| klestet /klestĕt/ || ściskać || psł. *klěščiti || rozkład poświadczonego imiesłowu aiklăstenĕ
 
|-
 
|-
| k(å)rŷ, /k(å)råi/ || krew || psł. *kry || słowo poświadczone
+
| klicka /klickă/ || czapeczka || niem. Klitz + -kă || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| kjîpac /ťaipăc/ || kupiec || psł. *kupьcь || słowo poświadczone
+
| klika /klikă/ || członek męzki || ? || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| kjolu /ťölü/ || koło || psł. *kolo || słowo poświadczone
+
| klit /klit/ || nieduży garnek || śdn. klît || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| kjosa /ťösă/ || kosa || psł. *kosa || słowo poświadczone
+
| kliûc /kľauc/ || klucz || psł. *kľučь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| kjoza /ťöză/ || koza || psł. *koza || słowo poświadczone
+
| kliûd /kľaud/ || myśl, rada || psł. *kľudъ? || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| kjun /ťün/ || koń || psł. *koňь || słowo poświadczone
+
| kliûdát /kľaudot/ || myśleć, dumać || kľaud + -ot || czasownik utworzony wzorem brük-brükot
 
|-
 
|-
| kjunek /ťünĕk/ || koń || psł. *koňikъ || słowo poświadczone
+
| kliûdîka /kľaudaikă/ || myśliciel || kľaud- + -aikă || formacja z utworzonego kľaudot wzorem låzăt-låzaikă i wielu innych
 
|-
 
|-
| kjust /ťüst/ || kość || psł. *kostь || słowo poświadczone
+
| klîbá /klaibo/ || głowica na dachu || śdn. klûwe || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| kjusten /küstĕn/ || Küsten || psł. *kostinъ? || rekonstrukcja
+
| klǫb /klǫb/ || biodro || psł. *klǫbъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| kjupål /ťüpål || motyka || psł. *kopъlь || słowo poświadczone
+
| klǫbne /klǫbnĕ/ || biodrowy || klǫb + -nĕ || przymiotnik wzorem plaug-plauznĕ
 +
|-
 +
| klǫbak /klǫbăk/ || kłębek || psł. *klǫbъkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klubek /klübĕk/ || kapelusz || psł. *klobukъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klubûcnek /klübaucnĕk/ || kapelusznik || klübĕk + -nĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klubûcnia /klübaucńă/ || wytwórnia kapeluszy || klübĕk + -ńă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| klutá /klüto/ || bryłka, grudka || śdn. klüte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| knop /knöp/ || guzik || śdn. knôp || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kradîka /krodaikă/ || złodziej || psł. *kradika || formacja z rekonstruowanego /krost/ wzorem låzăt-låzaikă i wielu innych
 +
|-
 +
| krást /krost/ || kraść || psł. *krasti || rozkład poświadczonego gerundium: aikrădinĕ
 +
|-
 +
| Kristu̇s /Kristus/ || Chrystus || śdn. Kristus || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| krîdle /kraidlĕ/ || skrzydło || psł. *kridlo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| krujet /krüjĕt/ || kroić, odcinać || psł. *krojiti || rozkład poświadczonego aikrüjĕt
 +
|-
 +
| krŷ /kråi/ || krew || psł. *kry || słowo poświadczone, obocznie wtórne kåråi
 +
|-
 +
| kůcá /kåuco/ || głownia (płonąca) || psł. *kъlča || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| kwetîste /kvetaistĕ/ || kwietnik, łąka kwiatowa ||  kjot + -aistĕ || formacja wzorem gord-gordaistĕ i wielu innych
 +
|-
 +
| kwetene /kvetenĕ/ || kwiecisty || kjot + -enĕ || przymiotnik wzorem clåvak-clåvecenĕ i wielu innych
 +
|-
 +
| kwetnek /kvetnĕk/ || kwiaciarz || kjot + -nĕk || złożenie wzorem criv-crivnĕk
 +
|-
 +
| kwiát /kjot/ || kwiat || psł. *květъ || słowo poświadczone
 
|}
 
|}
  
Linia 486: Linia 1854:
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
|-
 
|-
| lawa /lovo/ || ława || psł. *lava || poświadczone w toponimji: Lafei, Lowey, Lawei (l. mn.)
+
| ladá /lodo/ || skrzynia; trumna; kałamarz || śdn. lade || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ladka /lotkă/ || skrzynka, szufladka || lodo + -kă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ladát /lodot/ || ładować || śdn. laden || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lame /lomĕ/ || kulawy, chromy || śdn. lam || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lastawîcia /lostovaićă/ || jaskółka || psł. *lastavica || słowo poświadczone, obocznie lostĕvaićă
 +
|-
 +
| latwa /lotvă/ || łata (dachowa) || śdn. latte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lawá /lovo/ I || ława || psł. *lava || poświadczone w toponimji: Lafei, Lowey, Lawei (l. mn.)
 +
|-
 +
| lawá /lovo/ II || wiara || śdn. glâwe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lawîća /lovaićă/ || ławka || psł. *lavica || poświadczone w toponimji: Lappke, Loweitz, Lowitz
 +
|-
 +
| lazet /lozĕt/ || łazić, włazić || psł. *laziti || poświadczone w 3Sg: lozĕ
 +
|-
 +
| lazîka /lozaikă/ || ropucha || psł. *lazika || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lȧdek /ladĕk/ || członek || śdn. let + -ĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lȧgiėr /laďėr/ || obóz || śdn. leger || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lȧchiėn /lax́ėn/ || konewka, beczułka || śdn. lechen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lȧját /lajot/ || pożyczyć || śdn. leihen || poświadczone w 3Sg: lajol i imiesłów: lajonă
 +
|-
 +
| lȧmpá /lampo/ || lampa || śdn. lampe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lȧnene /lanenĕ/ || lniany || ľån + -enĕ || formacja jak våuno-våunenĕ
 +
|-
 +
| lȧnîste /lanaistĕ/ || pole lnu || psł. *lьnišče || poświadczone w toponimji: Lanneitz, Lannisch, Lehneitzen
 +
|-
 +
| lȧp /lap/ || gałgan, łachman, szmata || śdn. lapp || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lȧs /las/ || łosoś || śdn. las || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lȧsterår /lasterår/ || oszczerca, potwarca || śdn. lasterer || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lȧsterårska /lasterårskă/ || oszczerczyni, potwarczyni || lasterår + -skă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lȧwe /lavĕ/ || lwi || ľåv + -ĕ || formacja wzorem korvo-korvĕ, gǫs-gǫsĕ
 +
|-
 +
| lȧzát /lazot/ || czytać || śdn. lesen  || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Låbi /Låbi/ || Łaba || psł. *olbe || słowo poświadczone, rekonstruuje się także Låbü, ale cz. Labe i głuż. Łobjo sugerują psł. *olbe, nie *olbo
 +
|-
 +
| lågát /lågot/ || kłamać, łgać || psł. *lъgati || poświadczone w 2Sg: låzĕs i w 3Sg: låzĕ
 +
|-
 +
| låzîc /låzaic/ || łyżka || psł. *lъžicь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| låzîka /låzaikă/ || kłamca, łgarz || psł. *lъžika || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ląc /ląc/ || klęk, czepigi || psł. *lęčь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lągnǫt /lągnǫt/ || kładnąć się? || psł. *legnǫti || poświadczone w 3Sg: lągnĕ
 +
|-
 +
| lecet /lecĕt/ || leczyć || psł. *lěčiti || poświadczone w 3Sg: lecĕ, leci-jĕg
 +
|-
 +
| le /lĕ/ || tylko, chyba, no; -że || psł. *li || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| léd /led/ || lód || psł. *ledъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ledene /ledenĕ/ || wykonany z lodu || led + -enĕ || formacja jak våuno-våunenĕ
 +
|-
 +
| lekánîcia /lekănaićă/ || jastrząb, kania || ?? + -aićă || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| lawka /lofkă/, lawîća /lovaićă/ || ławka || psł. *lavъka, *lavica || poświadczone w toponimji: Lappke, Loweitz, Lowitz
+
| lekar /lekăr/ || lekarz || psł. *lěkařь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| Låbu /Låbü/ || Łaba || psł. *olbo || słowo poświadczone
+
| lemąz /lemąz/ || krokiew, kozioł (na dachu) || psł. *lěmęzь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| lepse /lepsĕ/ || lepszy || psł. *lěpьšьjь || słowo poświadczone
 
| lepse /lepsĕ/ || lepszy || psł. *lěpьšьjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lesne /lesnĕ/ || leśny || psł. *lěsьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lesna jablun /lesnă joblün/ || jabłoń leśna, leśniówka || lesnă + joblün || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lesne wréch /lesnĕ vrex/ || orzech laskowy (owoc) || lesnĕ + vrex || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lestîcia /lestaićă/ || leszczyna || psł. *leščica || słowo poświadczone, ale patrz lestĕvaićă
 +
|-
 +
| lestèwîcia /lestĕvaićă/ || leszczyna || psł. *leščevica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lestîna /lestaină/ || leszczyna || psł. *leščina || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lewe /levĕ/ || lewy || psł. *lěvъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lewîcia /levaićă/ || lewica, lewa ręka || levĕ + -aićă || formacja wzorem pl. lewica, głuż. lěwica
 +
|-
 +
| lialen /ľolĕn/ || ojcowy || ľoľă + -ĕn || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lialia /ľoľă/ || tata || prawdopodobnie ze słownictwa dziecięcego || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lias /ľos/ || las; drzewo, drewno || psł. *lěsъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liatát /ľotot/ || latać || psł. *lětati || poświadczone w 3Pl: ľotoją
 +
|-
 +
| liatu /ľotü/ || rok; lato || psł. *lěto || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liån /ľån/ || len || psł. *lьnъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liåtkie /ľåtťĕ/ || legki || psł. *lьgъkъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liåtkiu /ľåtťü/ || legko || psł. *lьgъko || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liåw /ľåv/ || lew || psł. *lьvъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liîbaj /ľaibăj/ || raczej, lepiej || psł. *ľuběji || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liîbe /ľaibĕ/ || miły, przyjemny || psł. *ľubъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liîbet /ľaibĕt/ || kochać, lubić || psł. *ľubiti || poświadczone w 3Sg: ľaibĕ
 +
|-
 +
| liîbėw /ľaibėv/ || miłość || psł. *ľubъvь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liîbėwne /ľaibėvnĕ/ || miłosny || ľaibėv + -nĕ || przymiotnik z -nĕ jak plaug-plauznĕ, bükvait-bükvaitnĕ
 +
|-
 +
| liîbu /ľaibü/ || żartobliwie, dla żartu || psł. *ľubo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lidiá /liďo/ || cierpienie || śdn. leide || poświadczone w ASg: lidą
 +
|-
 +
| lidiát /liďot/ || cierpieć || śdn. leiden || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lifka /lifkă/ || kaftanik, gorset || śdn. lîfke || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lichån /lixån/ || ciało, zwłoki, trup || śdn. lîcham || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liját /lijot/? || lać || psł. *lěti? || poświadczone w 3Sg: lėjĕ, imiesłowie: laită i gerundiu: lėjonĕ
 +
|-
 +
| likát /likot/ || równać, zrównać, wyrównywać || śdn. liken || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| likåm /likåm/ || równie, równo || śdn. lîk w narzędniku || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liǫdu /ľǫdü/ || pole, ziemia rolna || psł. *lędo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lipia /liṕă/ || warga || śdn. lippe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| litet /litĕt/ || lecieć || psł. *letěti || poświadczone w 3Sg: litĕ
 +
|-
 +
| liûdi /ľaudi/ || ludzie || psł. *ľudьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| liûdskie /ľaucťĕ/ || ludzki || ľaudi + -sťĕ || złożenie wzorem ogólnosłowiańskiego ludzki
 +
|-
 +
| lizet /lizĕt/ || leżeć || psł. *ležeti || poświadczone w 3Sg: lizĕ
 +
|-
 +
| lezt /lest/? || pełzać, leźć; włazić || psł. *lězti || poświadczone w 3Sg: lezĕ
 +
|-
 +
| lîb /laib/ || miara zboża || psł. *lubъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lîcerne /laicernĕ/ || lejcowy, zaprzęgowy || laićăr + -nĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lîciar /laićăr/ || lejce || leid-sêl || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| lîpá /laipo/ || lipa || psł. *lipa || słowo poświadczone
 
| lîpá /laipo/ || lipa || psł. *lipa || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| ljalja /ľoľă/ || tata || prawdopodobnie ze słownictwa dziecięcego || słowo poświadczone
+
| lîpåk /laipåk/ || dudek (ptak) || psł. *lupъkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lîpîka /laipaikă/ || oprawca, hycel || psł. *lupika || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lîpîna /laipaină/ || łupina, kora; łyko || psł. *lupina || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lîska /laiskă/ || lisa, liszka, || psł. *lisъka/*lišьka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lîst /laist/ || liść; list || psł. *listъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lîste /laistĕ/ || liście, listowie || laist + -ĕ || złożenie, wzorem innych collectiv
 +
|-
 +
| lîstne /laistnĕ/ || listny, liściasty || psł. *listьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lîstne-mánd /laistnĕ-mond/ || maj || laistnĕ + śdn. mând || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lîstnîcia /laistnaićă/ || szałas, dom z gałęzi || psł. *listьnica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lîzát /laizot/ || lizać || psł. *lizati || poświadczone w 3Sg: laizĕ i rozkaźnik: laiz
 +
|-
 +
| lonu /lönü/ || łono, objęcia || psł. *lono || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lozát /lözot/ || wybawić || śdn. losen || poświadczone w rozkaźniku: lözoj
 +
|-
 +
| lǫp /lǫp/ || lump, szmata, łachman || śdn. lump || słowo poświadczone w l. mn.: lǫpoi, wybrany zasymilowany warjant
 +
|-
 +
| luchtår /lüxtår/ || latarnia, latarka || śdn. luchter || słowo poświadczone, obocznie löchtår
 
|-
 
|-
| ljas /ľos/ || las || psł. *lěsъ || słowo poświadczone
+
| luder /lüdĕr/ || pijak, nicpoń, obdartus || śdn. luder || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| ljatu /ľotü/ || lato || psł. *lěto || słowo poświadczone
+
| ludia /lüďă/ || łódź || psł. *oldьja || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| ljån /ľån/ || len || psł. *lьnъ || słowo poświadczone
+
| luj /lüj/ || łój || psł. *lojь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| ljåw /ľåv/ || lew || psł. *lьvъ || słowo poświadczone
+
| lujene /lüjenĕ/ || łojowy || psł. *lojenъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| ljǫdu /ľǫdü/ || pole, ziemia rolna || psł. *lędo || słowo poświadczone
+
| luk /lük/ || szczęście || psł. *glücke || słowo poświadczone, obocznie glük, ale to może pomyłka
 +
|-
 +
| lumet /lümĕt/ || łamać || psł. *lomiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lupàtîcia /lüpătaićă/ || łopata do pieca, do chleba || psł. *lopatica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lupata /lüpotă/ || kość łopatkowa || psł. *lopata || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lukiėt /lüťėt/ || łokieć || psł. *olkъtь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lu̇ft /luft/ || powietrze || śdn. luft || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lûg /laug/ I || łąka, pastwisko || psł. *lugъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lûg /laug/ II || ług || śrwn. louge || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lûk /lauk/ I || czosnek || psł. *lukъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lûk /lauk/ II || łuk || psł. *lukъ || poświadczone ailucĕt (ułuczyć)
 +
|-
 +
| lûna /laună/ || księżyc || psł. *luna || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| lûza /lauză/ || kałuża || psł. *łuža || poświadczone w toponimji: Lausch-feld, Lausche, Lausch-weide
 +
|-
 +
| Lûzîcia /Lauzaićă/ || Łużyce || laug + -aićă || zaadaptowanie łuż. Łužica
 +
|-
 +
| lûzîckie /lauzaicťĕ/ || łużycki || Lauzaićă + -sťĕ || przymiotnik geograficzny
 +
|-
 +
| lŷse /låisĕ/ || łysy || psł. *lysъjь || rozkład poświadczone låisaină
 +
|-
 +
| lŷsîna /låisaină/ || czoło || psł. *lysina || słowo poświadczone, być może låisaińă
 
|}
 
|}
  
Linia 515: Linia 2087:
 
|-
 
|-
 
| madek /modĕk/ || dżdżownica || śdn. made, maddik || słowo poświadczone
 
| madek /modĕk/ || dżdżownica || śdn. made, maddik || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| madŷ /modåi/ || mól || śdn. made || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mácht /moxt/ || moc, siła, potęga || śdn. macht || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mál /mol/ || znak, piętno, znamię || śdn. mâl || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| male /molĕ/ || mały || psł. *malъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| maliat /moľăt/ || malować || śdn. malen || poświadczone w 3Sg: moľă
 
|-
 
|-
 
| malîna /molainǎ/ || malina || psł. *malina || słowo poświadczone
 
| malîna /molainǎ/ || malina || psł. *malina || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| Marîna zîpa /moraină zaipă/ || tęcza || psł *Marina župa, dosłownie pieluchy Maryi || słowo poświadczone
+
| maltit /moltit/ || posiłek, danie || śdn. mâl-tît || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mán /mon/ || księżyc || śdn. mân || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mánd /mond/ || miesiąc || śdn. mând || słowo poświadczone w nazwach miesięcy
 +
|-
 +
| Margata /Morgotă/ || Małgorzata || śdn. Margate || zapożyczenie zaadaptowanej do śdn. formy imienia
 +
|-
 +
| Margatka /Morgotkă/ || Małgosia || śdn. Morgotă + -kă || zdrobnienie za pomocą typowego sufiksu -kă
 +
|-
 +
| Marîja /Moraja/ || Maryja, Marja || śdn. Marie || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Marîjen dȧnac /Morajĕn danăc/ || święto Matki Bozkiej || Morajĕn + danăc || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Marîka /Moraikă/ || Marysia || Moraja + -kă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Marîna zîpa /moraină zaipă/ || tęcza || psł. *Marina župa, dosłownie pieluchy Maryi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Márk /Mork/ || Marek || śdn.
 +
|-
 +
| marwa /morvă/? || mrówka || psł. *morva || poświadczone w l.mn.: morvĕ
 +
|-
 +
| marwîste /morvaistĕ/ || mrówisko || psł. *morvišče || poświadczone w toponimji: Moorfeitz, Morfeitzen
 
|-
 
|-
 
| marz /morz/ || mróz || psł. *morzъ || słowo poświadczone
 
| marz /morz/ || mróz || psł. *morzъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| mastká /mosko/, mastka /moskǎ/ || masło || psł. *mastъka || słowo poświadczone
+
| masketår /mosketår/ || żołnierz || niem. Musketier || słowo poświadczone, niejasna pierwsza (o? u?) i trzecia (e? i?) samogłoska, wybrano -år z uwagi na NPl: /musketri/
 +
|-
 +
| Maskwá /Moskvo/ || Moskwa || ros. Москва || zapożyczenie, pozostawiony akcent oksytoniczny
 +
|-
 +
| mastkiu /mosťü/ || masło || psł. *maslъko || słowo poświadczone, ale obocznie mosťĕ
 
|-
 
|-
 
| maslena mlåka /moslenă mlåkă/ || maślanka || psł. *moslenoje melko || słowo poświadczone
 
| maslena mlåka /moslenă mlåkă/ || maślanka || psł. *moslenoje melko || słowo poświadczone
Linia 528: Linia 2136:
 
| maslene /moslenĕ/ || maślany || psł. *maslenъjь || słowo poświadczone
 
| maslene /moslenĕ/ || maślany || psł. *maslenъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| matechja /motex́ă/ || macocha || psł. *matexa || słowo poświadczone
+
| matá /moto/ || wymiar, rozmiar || śdn. mate || poświadczone w ASg: motǫ
 +
|-
 +
| matecha /motexă/ || macocha || psł. *matexa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| materen /moterĕn/ || matczyny || psł. *materinъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| matî /motai/ || matka || psł. *mati || słowo poświadczone
 
| matî /motai/ || matka || psł. *mati || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| mjågla /ḿåglă/ || mgła || psł. *mьgla || słowo poświadczone  
+
| matîcia /motaićă/ || królowa pszczół || psł. *matica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| matka /motkă/ || suka || psł. *matъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mazat /mozăt/ || mazać, smarować || psł. *mazati || poświadczone w 3Sg: mozĕ
 +
|-
 +
| mȧdiá /maďo/ || miód pitny || śdn. mêde || poświadczone w ASg: madą
 +
|-
 +
| mȧde-dát /made-dot/ || dać coś komuś w drogę, wyposażyć || śdn. mede + dot || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧde-jést /made-jest/ || jeść z kimś || śdn. mede + jest || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧdgit /madgit/ || posag || śdn. medegift || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧl /mal/ || żerdź, tyka, drążek || śdn. mol || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧlnek /malnĕk/ || młynarz || śdn. malen + -ĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧlnîcia /malnaićă/ || młyn || śdn. malen + -naićă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧlnîkiuw /malnaiťüv/ || młynarski || malnĕk + -üv || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧma /mamă/ || mama || mowa dziecięca || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧn /man/ || ale, lecz || śdn. man || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧnaj /manăj/ || mniej || psł. *mьněje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧnese /manesĕ/ || mniejszy || psł. *mьnějьšьjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧrene /marenĕ/ || śmierć || psł. *mьrěnьje || poświadczone w celowniku: mareńĕ
 +
|-
 +
| mȧrkát /markot/ || znaczyć, oznaczać || śdn. marken || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mȧrznǫt /marznǫt/ || marznąć, zamarzać || psł. *mьrznǫti || poświadczone w 3Sg: marznĕ
 +
|-
 +
| mȧzet /mazĕt/ I || mży, siąpi (o legkim deszczu) || psł. *mьžiti || poświadczone w 3Sg: mazĕ
 +
|-
 +
| mȧzet /mazĕt/ II || mrużyć, puszczać oczko, dawać znak || psł. *mьžiti || poświadczone w 3Sg: mazi-mĕ
 +
|-
 +
| måch /måx/ || mech || psł. *mъxъ || poświadczone w toponimji: Maach, Machunike (<*mъxovьnikъ), Maschein (<*mъšina)
 +
|-
 +
| måswîcia /måsvaićă/ || komar || psł. *mъšьvica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mąc /mąc/ || piłka, balon || psł. *męčь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mąciat /mąćăt/ || dotykać, macać || psł. *macati || poświadczone w 3Sg: mąćă
 +
|-
 +
| mącnǫt /mącnǫt/ || dotknąć, macnąć || psł. *macnǫti || poświadczone w 3Sg: mącnĕ
 +
|-
 +
| mąsi /mąsi/ || mięso || psł. *męse (!) || słowo poświadczone, obocznie /mąse/, Polański rekonstruuje praformę *męsьje
 +
|-
 +
| mąsnene /mąsnenĕ/ || mięsny, z mięsa || psł. *męsьnenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mątkie /mąťĕ/ || miękki || psł. *mękъkъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| méd /med/ || miód || psł. *medъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| méch /mex/ || worek, torba || psł. *měxъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mejėr /mejėr/ || kosiarz || śdn. meier || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| menet /menĕt/ || mniemać, sądzić || psł. *měniti || poświadczone w 1Sg: meną, 2Sg: menăs wg Polańskiego niepewne
 +
|-
 +
| merek /merĕk/ || dziki chrzan || śdn. marreik || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| meret /merĕt/ || mierzyć || psł. *měriti || poświadczone w 3Sg: merĕ
 +
|-
 +
| mesak /mesăk/ || torba, worek || psł. *měšьkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mesȧcak /mesacăk/ || woreczek || mesak + -ăk || zdrobnienie, wzorem ros. мѣшочекъ
 +
|-
 +
| mesat /mesăt/ || mieszać || psł. *měšati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mesîste /mesaistĕ/ || wór || psł. *měšišče || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mestiår /mesťår/ || mistrz || śdn. mêster || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mét /met/ || mieć || psł. *(jь)měti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| metat /metăt/ || miotać || psł. *metati || poświadczone w 3Sg: micĕ
 +
|-
 +
| metla /metlă/ || miotła || psł. *metla || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| miale /ḿolĕ/ || malutki || psł. *mělъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| miará /ḿoro/ || miara || psł. *měra || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| miárt /ḿort/ || szpik kostny || śdn. mark, nieregularnie || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| miastu /ḿostü/ || miejsce || psł. *město || poświadczone w miejscowniku: meste
 +
|-
 +
| miågát /ḿågot/ || mrugać || psł. *migati, pod wpływem *mьgnǫti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| miågnǫt /ḿågnǫt/ || mrugnąć || psł. *mьgnǫti || rekonstrukcja słowa, którego wpływ zniekształcił *maigot>ḿågot
 +
|-
 +
| miågla /ḿåglă/ || mgła || psł. *mьgla || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| midzia /miʒ́ă/ || miedza || psł. *meďa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mildichie /mildix́ĕ/ || łagodny || śdn. mildich || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| milta /miltă/ || śledziona || śdn. milte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Mîchal /Maixăl/ || Michał || śdn. Michel || poświadczone w przymiotniku Maixălevĕ~üvĕ
 +
|-
 +
| Mîchelka /Maixelkă/ || Michaś || Maixăl + -kă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mîliá /maiľo/ || mila || śdn. mile || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mîlnîcia /mailnaićă/ || mączniak (grzyb pasożytniczy) || śdn. mel + -naićă || słowo poświadczone, obocznie mailaićă
 +
|-
 +
| mîmu /maimü/ || mimo, obok || psł. *mimo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mînåk /mainåk/ || wykastrowany samiec konia, wałach || por. śdn. meidem || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mîrán /mairon/ || majeranek || śdn. meiran || słowo poświadczone, być może mairån
 +
|-
 +
| mîska /maiskă/ || targ; jarmark || maiso + -kă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mîsá /maiso/ || msza || śdn misse || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mlåcene /mlåcenĕ/ || mleczny || psł. *melčenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mlåcenek /mlåcenĕk/ || mlecz, rybie nasienie || psł. *melčenikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mlåde /mlådĕ/ || młody || psł. *moldъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mlåka /mlåkă/ || mleko || psł. *melko || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mlåt /mlåt/ || mleć, mielić || psł. *melti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mode /mödĕ/ || zmęczony || śdn. mode || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mord /mörd/ || mord, morderstwo || śdn. mord || poświadczone jako /mord/, ale por. /mördål/
 +
|-
 +
| mordål /mördål/ || morderca || śdn. morder || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mori /möri/ || morze || psł. *moře || poświadczony miejscownik: no mărai, por. püli-vå pülai
 +
|-
 +
| mornek /mörnĕk/ || marynarz || möri + -nĕk || kalka niem. Seemann, por. głuż. namórnik, ros. морякъ
 +
|-
 +
| morskie /mörsťĕ/ || morski || möri + -sťĕ || por. pol. morze-morski, ros. море-морской, głuż. morjo-mórski
 +
|-
 +
| morskie piås /mörsťĕ ṕås/ || foka || mörsťĕ + ṕås || kalka niem. Seehund, por. głuż. mórski pos
 +
|-
 +
| most /möst/ || grobla, wał || psł. *mostъ || słowo poświadczone, w węższym znaczeniu "droga na grobli"
 +
|-
 +
| motát /mötot/ || motać || psł. *motati || poświadczone w 3Sg: mötojĕ
 +
|-
 +
| motuwîdle /mötüvaidlĕ/ || motowidło || psł. *motovidlo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mǫcåne /mǫcånĕ/ || mączny, związany z mąką || psł. *mǫčьnъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| mǫka /mǫkă/ || mąka || psł. *mǫka || słowo poświadczone
 
| mǫka /mǫkă/ || mąka || psł. *mǫka || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| mlåka /mlåkă/ || mleko || psł. *melko || słowo poświadczone
+
| mǫde /mǫdĕ/ || męzkie genitalja || psł. *mǫdo || słowo poświadczone w NDu: mǫdă
 +
|-
 +
| mucet /mücĕt/ || moczyć || psł. *močiti || poświadczone w 3Sg: mücĕ, mücålă
 +
|-
 +
| mucia /müćă/ || suczka || niem. Mutz || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| muciá /müćo/ || nietoperz || por. śdn. vledder mûs || słowo poświadczone, obocznie müćă
 +
|-
 +
| mucîdle /mücaidlĕ/ || moczydło (do moczenia lnu) || psł. *močidlo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| muct /müct/ || móc || psł. *moťi || poświadczone formy osobowe: müg, müzĕs, müzĕ…
 +
|-
 +
| mugiåla /müďålă/ || mogiła || psł. *mogyla || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| muj /müj/ || mój || psł. *mojь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mukre /mükrĕ/ || mokry || psł. *mokrъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mukret /mükrĕt/ || zwilżać || psł. *mokriti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mukru /mükrü/ || mokro || psł. *mokro || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| mǫda /mǫdă/ || męzkie genitalja || psł. *mǫda || słowo poświadczone
+
| mumîstu /mümaistü/ || korale (koral?) || psł. *momisto || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| murskje pjås /mürsťĕ ṕås/ || foka || psł. *morьskъjь pьsъ || pjås poświadczone, murskje z miejscownika na márî
+
| muzgie /müzďĕ/ || szpik kostny || psł. *mozgy || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| muzdin /müzdin/ || mózg || psł. *moždženь || słowo poświadczone
 
| muzdin /müzdin/ || mózg || psł. *moždženь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mûdîka /maudaikă/ || zatyczka w dyszlu u radła || psł. *mudika || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mûdît sa /maudait să/ || opóźniać się || psł. *muditi sę || poświadczone w 3Sg: maudi-să
 +
|-
 +
| mûchá /mauxo/ || mucha || psł. *muxa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mûriá /mauŕo/ || mur || mure || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mûriát /mauŕot/ || murować || muren || poświadczone w 3Sg: mauŕojĕ
 +
|-
 +
| mûrnek /maurnĕk/ || murarz || mauŕo + -nĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mûsîcia /mausaićă/ || położnica, sześćniedziałka || niejasne || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| můcące skǫpe /måucącĕ skǫpĕ/ || Wielki Piątek || måucącĕ + skǫpĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| můcet /måucet/ || milczeć || psł. *mьlčiti || poświadczony imiesłów: måucącĕ
 +
|-
 +
| můckǫ /måuckǫ/ || potajemnie, po kryjomu || psł. mьlčьkojǫ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| můnia /måuńă/ || błyskawica || psł. *mъlnьja || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| můz /måuz/ || ślimak || psł. *mъlžь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mŷ /moi/ || my || psł. *my || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| mŷs /mois/ || mysz || psł. *myšь || słowo poświadczone
 
| mŷs /mois/ || mysz || psł. *myšь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| mŷska /moiskă/ || mięsień || psł. *myšьka || słowo poświadczone
 
| mŷska /moiskă/ || mięsień || psł. *myšьka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mŷt /moit/ || myć || psł. *myti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| mŷte /moitĕ/ || wynagrodzenie, zapłata || psł. *myto || słowo poświadczone
 
|}
 
|}
  
Linia 554: Linia 2368:
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
|-
 
|-
| netupȧrd /netüpard/ || motyl || psł. *netopyřь, -d nieregularne|| słowo poświadczone
+
| na /no/ || na || psł. *na || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nabår /nobår/ || sąsiad || śdn. naber || słowo poświadczone, wybrano warjant zasymilowany
 +
|-
 +
| nabiartkie /nob́ortťĕ/ || rama z przybijaczką (w krosnach) || psł. *nabьrdъko || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nacąt /nocąt/ || rozpocząć, zacząć || psł. *načęti || poświadczone w czasie przeszłym: nocǫl
 +
|-
 +
| nacǫtak /nocǫtăk/ || początek || psł. *načętъkъ || słowo wzorem głuż. započeć-započatk
 +
|-
 +
| nadǫt /nodǫt/ || nadmuchać || psł. *nadǫti || poświadczone w 3Sg: nodåmĕ
 +
|-
 +
| nagie /noďĕ/ || nagi, goły || psł. *nagъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nàpuwadet /năpüvodĕt/ || zaprzęgać || psł. *napowaditi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nȧckî /nacťai/ || niecki; opałka || psł. *nьťьky || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nȧpȧrad /naparăd/ || najpierw || psł. *naperdъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nȧra /nară/ || głupiec || śdn. narre || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nȧwŷsne /navoisnĕ/ || zwierzchni, naczelny || psł. *navyšьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nȧzduk /nazdük/ || chusteczka do nosa || śdn. nase-dôk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nebu /nebü/ || niebo; podniebienie || psł. *nebo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nebudziår /nebüʒ́år/ || świder || swn. *nebagēr || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nedånuw /nedånüv/ || bezdenny || psł. *nedъnovъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nednaza /nednoză/ || pończocha || śdn. nedden-hase || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| negelka /negelkă/ || goździk || śdn. negelken || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nech /nex/ || niech || psł. *nexaji || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nechat /nexăt/ || zostawić, zaniechać || psł. *nexati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nèkåtu /nĕkåtü/ || nikt || psł. *nekъto || słowo poświadczone, odczyt niepewny
 +
|-
 +
| nemac /nemăc/ || młodzieniec, chłopiec (stanu wyższego niż chłopski) || psł. *němьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nemkînka /nemťainkă/ || dziewczyna, panna (stanu wyższego niż chłopski) || psł. *němъkynъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nenka /nenkă/ || panna młoda; synowa || prawdopodobnie słownictwo dziecięce || słowo poświadczone, obocznie ninkă
 +
|-
 +
| neret sa /neret să/ || żywić się || śdn. neren || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nerezac /nerezăc/ || nie trzebiony samiec świni, kiernoz; dzik || psł. *nerěžьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| netupard /netüpărd/ || motyl || psł. *netopyřь, -d nieregularne|| słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ni /ni/ || nie || psł. *ne || słowo poświadczone, obocznie w niektórych pozycjach także /ne/
 +
|-
 +
| nibisne /nibisnĕ/ || niebiański || nebü + -nĕ || przymiotnik utworzony z przyrostkiem -nĕ, wzorem ros. небесный
 +
|-
 +
| nic /nic/ || nic; wcale nie || psł. *nečьso || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nidelia /nideľă/ || niedziela; tydzień || psł. *neděľa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nidelne /nidelnĕ/ || niedzielny || nideľă + -nĕ || przymiotnik na -nĕ, por. *sredületĕ-sredületnĕ
 +
|-
 +
| nidet /nidĕt/ || nienawidzieć; zazdrościć || śdn. niden || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nijȧdån /nijadån/ || żaden || psł. *nejedъnъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nikiėde /niťėdĕ/ || nigdzie || psł. *nekъde || słowo poświadczone, być może niťėd
 +
|-
 +
| nina /nină/ || teraz || psł. *nyně, nieregularnie || słowo poświadczone, obocznie także nenă, nånă
 +
|-
 +
| nincera /ninceră/ || przedwczoraj || śdn. nên + ceră || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ninjûtra /ninjautră/ || pojutrze || śdn. nên + jautră || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nislé /nisle/ || nosze || psł. *neslě || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| niwiǫzana réc /niv́ǫzonă rec/ || niewiązana mowa, proza || psł. *nevęzanaja rěčь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nizît /nizait/ || ropień, wrzód || psł. *nežitъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| nît /nait/ || nić || psł. *nitь || słowo poświadczone, być może rodzaju męzkiego
 +
|-
 +
| nîwa /naivă/ || pole; rola; niwa || psł. *niva || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| nidelja /nideľă/ || niedziela; tydzień || psł. *neděľa || słowo poświadczone
+
| nîzkie /naisťĕ/ || nizki || psł. *nizъkъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| nîzkje /naisťĕ/ || nizki || psł. *nizъkъjь || słowo poświadczone
+
| nîzkiu /naisťü/ || nizko || psł. *nizъko || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| nuz /nüz/ || nóż || psł. *nožь || słowo poświadczone
 
| nuz /nüz/ || nóż || psł. *nožь || słowo poświadczone
 +
|}
 +
 +
==О==
 +
{| class="wikitable" width="100%"
 +
|-
 +
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 +
|-
 +
| opát /öpot/ || pocałować || śdn. open || poświadczony derywat: öpåk
 +
|-
 +
| opåk /öpåk/ || pocałunek || śdn. open + -åk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ovål /övål/ || strug, hebel || śdn. hovel || słowo poświadczone
 
|}
 
|}
  
Linia 567: Linia 2477:
 
|-
 
|-
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 +
|-
 +
| padát sa /podot să/ || padać (o deszczu) || psł. *padati sę || poświadczone w 3Sg: podăji-să
 +
|-
 +
| pagîbne /poďaibnĕ || mądry || psł. *pagubьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pające /pojącĕ/ || pajęczy || psł. *pajǫčьjь || formacja analogiczna do god-godĕ, korvo-korvĕ
 +
|-
 +
| pająk /pojąk/ || pająk || psł. *pajǫkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pającîna /pojącainǎ/ || pajęczyna || psł. *pajǫčina || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pak /păk/ || ale, lecz || psł. *pakъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pal /pol/ || pal, kołek || śdn. pâl || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| palac /polăc/ || palec || psł. *palьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| palcą /polcą/ || paluszek || polăc + -ą || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| palek /polĕk/ || kołek, drewniany gwóźdź || pol + -ĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pará /poro/ || błodo, brud, kał || psł. *para || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| parene /porenĕ/ || brudny, ubłocony || psł. *parenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| paret /porĕt/ || brudzić || psł. *pariti || poświadczony zleksykalizowany imiesłów: porenĕ, por. poro
 +
|-
 +
| parg /porg/ || próg || psł. *porgъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| parch /porx/ || purchawka, purchatka || psł. *porxъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| parîna /poraină/ || huba, hubka, żagiew || psł. *parina || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| parsą /porsą/ || prosię || psł. *porsę || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| parpart /porport/, papart /poport/ || paproć || psł. *paportь>*porportь || poświadczone w toponimji: Parpar, Pampar, Pirporn, Paperneitzen
 
| parpart /porport/, papart /poport/ || paproć || psł. *paportь>*porportь || poświadczone w toponimji: Parpar, Pampar, Pirporn, Paperneitzen
 +
|-
 +
| parsnene /porsnenĕ/ || prochowy, dotyczący prochu || porx + -nenĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| paseka /pasekă/? || pasieka || psł. *pasěka || poświadczone w toponimji: Pasacken, Paask, Passek, Patschak
 +
|-
 +
| pasmą /posmą/ || pasmo nici || psł. *pasmo || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| past /post/ || paść || psł. *pasti || słowo poświadczone
 
| past /post/ || paść || psł. *pasti || słowo poświadczone
Linia 574: Linia 2524:
 
| pastȧrnek /postarnĕk/ || pasterz || psł. *pastyřьnikъ || słowo poświadczone
 
| pastȧrnek /postarnĕk/ || pasterz || psł. *pastyřьnikъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pająk /pojąk/ || pająk || psł. *pajǫkъ || słowo poświadczone
+
| pastwîste /postvaistĕ/ || pastwisko || psł. *pastvišče || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pat /pot/ || kopyto nierozdwojone || por. szlez.-holszt. poot || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| patát /potot/ || szczepić, zaszczepiać || śdn. poten, paten || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| patŷ /potåi/ || kopyto rozdwojone, racica || por. szlez.-holszt. poot + -åi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pȧjane /pajonĕ/ || pijany || psł. *pijanъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pȧjàwîcia /pajăvaićă/ || pijawka || psł. *pijavica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pȧjîka /pajaikă/ || pijak || pait + -aikă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pȧn /pan/ || pień || psł. *pьnь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| palac /polăc/ || palec || psł. *palьcь || słowo poświadczone
+
| pȧnkiuk /panťük/ || omlet || dn. pannkōk || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| parsą /porsą/ || prosię || psł. *porsę || słowo poświadczone
+
| pȧpàrnîcia /papărnaićă/ || paṕår + -naićă
 
|-
 
|-
| patka /potkă/ || pochwa || por. niem. Fotze || słowo poświadczone
+
| pȧpiår /paṕår/ || pieprz || psł. *pьpьrъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| pȧpir /papir/ || papier || śdn. papîr || słowo poświadczone
 
| pȧpir /papir/ || papier || śdn. papîr || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pąpil /pąpil/ || bak || psł. pępelь || słowo poświadczone
+
| pȧpirene /papirenĕ/ || papierowy || papir + -enĕ || formacja z typowym przyrostkiem do rzeczownik ozn. materjała
 +
|-
 +
| pȧradle /parodlĕ/ || miejsce do prania, pralnia || psł. pьradlo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pȧrànîcia /parănaićă/ || kijanka do prania || psł. *pьranica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pȧrdet /pardĕt/ || pierdzieć || psł. *pьrděti || poświadczone w 3Sg: pardĕ
 +
|-
 +
| pȧre /parĕ/ || pierwszy || psł. *pьrvъjь, nieregularnie || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pȧréd /pared/ || przedtem, dawniej || psł. *perdъ, z nieregularnym -a- || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pȧrstin /parstin/ || pierścionek, obrączka ślubna || psł. *pьrstenь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pȧrtîa /partajă/ I || partia towaru; partia w grze || niem. Partie || zapożyczenie, słowo dość międzynarodowe
 +
|-
 +
| pȧrtîa /partajă/ || partia polityczna || niem. Partei || zapożyczenie, internacjonalizm
 +
|-
 +
| pȧse /pasĕ/ || psi || ṕås + -ĕ || typowa formacja jak korvo-korvĕ, dodatkowo cofnięty przegłos
 +
|-
 +
| pȧsinîe /pasinĕ/ || pszenny || psł. *pьšenьnъjь || derywat od poświadczone pasinaićă, por. jącmin-jącånĕ
 +
|-
 +
| pȧsinîcia /pasinaićă/ || pszenica || psł. *pьšenica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pȧstrîcia /pastraićă/ || żmija || *ṕåstrĕ + -aićă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pȧt /pat/ || naczynie || por. śdn. pot/put || poświadczone w liczbie mnogiej: pate
 +
|-
 +
| påknǫt /påknǫt/ || upaść, spaść || psł. *pъknǫti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| påtinac /påtinăc/ || ptak || psł. *pъtenьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| påtinȧcka /påtinackă/ || ptaszek || psł. *pъtenьčьka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| påtince /påtincĕ/ || ptasi || psł. pъtenьčьjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| påtince garch /påtincĕ gorx/ || ptasi groch, ptasia wyka (rodzaj chwastu) || påtince + gorx || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| påtince mlåka /påtincĕ mlåkă/ || ptasie mleko || påtince + mlåkă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| påtince zȧlą /påtincĕ zalą/ || ptasia wyka || påtince + zalą || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| påtincnîcia /påtincnaićă/ || klatka na ptaki || patinăc + -naićă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| påtka /påtkă/ || genitalja || psł. pъtka? || słowo poświadczone, Polański waha się pomiędzy potkă i påtkă
 +
|-
 +
| pąpil /pąpil/ || bąk, czmiel || dźwiękonaśladowcze? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pąska /pąskă/ || kiełbasa, kiszka || śdn. panse + -kă || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| pąst /pąst/ || pięść || psł. *pęstь || słowo poświadczone
 
| pąst /pąst/ || pięść || psł. *pęstь || słowo poświadczone
Linia 590: Linia 2602:
 
| pąt /pąt/ || pięć || psł. *pętь || słowo poświadczone
 
| pąt /pąt/ || pięć || psł. *pętь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pątáru/pątărü/ || pięcioro || psł. *pętero || słowo poświadczone
+
| pątàru/pątărü/ || pięcioro || psł. *pętero || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pątnàdist /pątnădist/ || piętnaście || psł. *pętь na desęte || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pątnádist /pątnădist/ || piętnaście || psł. *pętь na desęte || słowo poświadczone
+
| pątdisiǫt /pątdiśǫt/ || pięćdziesiąt || psł. *pętь desętъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pątdiśǫt /pątdiśǫt/ || pięćdziesiąt || psł. *pętь desętъ || słowo poświadczone
+
| pątkiuste /pątťüste/ || Zielone Świątki || psł. *pętь kostьje || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pątkjuste /pątťüste/ || Zielone Świątki || psł. *pętъ kostě? || słowo poświadczone
+
| pątkiustne /pątťüstnĕ/ || zielonoświątkowy || pątťüstĕ + -nĕ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pątkjuste-mand /pątťüste-mond/ || czerwiec || pątťüste + śdn. mând || słowo poświadczone
+
| pątkiuste-mand /pątťüste-mond/ || czerwiec || pątťüste + śdn. mând || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pątstigje /pątstiďĕ/ || sto || psł. *pętь + stig || słowo poświadczone
+
| pątstig /pątstig/ || sto || psł. *pętь + stig || słowo poświadczone, ale Polański odczytuja pątstiďĕ
 +
|-
 +
| pegá /pego/ || pieg || psł. *pěga || słowo ogólno zach.- i płd.-słow., por. sch. pega, cz. piha, głuż. piha, dłuż. pěga, sła. peha
 +
|-
 +
| pegate /pegotĕ/ || piegaty || pego + -otĕ || pego-pegotĕ tak jak nügă-nügotĕ
 +
|-
 +
| pek /pek/ || smoła || śdn. pek || poświadczone w GSg: peťai
 
|-
 
|-
 
| pekar /pekăr/ || piekarz || psł. *pekařь || słowo poświadczone
 
| pekar /pekăr/ || piekarz || psł. *pekařь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pekárnîća /pekărnaićă/ || piekarnia || psł. *pekarьnica || słowo poświadczone
+
| pekàrnîcia /pekărnaićă/ || piekarnia || psł. *pekarьnica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pelen /pelĕn/ || piołun || psł. *pelynъ || poświadczone w GSg: pelåinĕ
 +
|-
 +
| pènidelia/pĕnideľă/ || poniedziałek || psł. *poneděľa? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pènidelne /pĕnidelnĕ/ || poniedziałkowy || pĕnideľă + -nĕ || przymiotnik na -nĕ jak *sredületĕ-sredületnĕ
 +
|-
 +
| penît sa /penait să/ || pienić się || ṕonă + -ait să || czasownik od zrekonstruowanego ṕonă
 +
|-
 +
| perdaja /perdojă/ || sprzedaż || psł. *perdaja || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| perdajîka /perdojaikă/ || sprzedawca || perdot + -aikă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| perdát /perdot/ || sprzedawać || psł. perdavati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pere /perĕ/ || pierze || psł. *perьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| perèndȧn /perĕndan/ || czwartek || psł. *perunъ dьnь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pénidelja/pĕnideľă/ || poniedziałek || psł. *poneděľa? || słowo poświadczone
+
| perèndȧne /perĕndanĕ/ || poniedziałkowy || perĕndan + -nĕ || przymiotnik na -nĕ jak *sredületĕ-sredületnĕ
 
|-
 
|-
| peréndȧn /perĕndan/ || czwartek || psł. *perunъ dьnь || słowo poświadczone
+
| peret /perĕt/ || prać || psł. periti || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| perîka /peraikă/ || praczka || psł. *perika || słowo poświadczone
 
| perîka /peraikă/ || praczka || psł. *perika || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| perjadat /perjodăt/ || przejadać; przegrywać || psł. *per-jědati || poświadczone w 3Sg: perjodă
 +
|-
 +
| perjést /perjest/ || przejeść; przegryźć || psł. *per-jěsti || poświadczone w 3Sg: perjedĕ i rozkaźniku: perjeʒ
 +
|-
 +
| perlît /perlait/ || przelać || psł. *perliti || poświadczone w 3Sg: perlajĕ
 +
|-
 +
| permesat /permesăt/ || przemieszać, pomieszać, zamieszać || psł. *perměšati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| perrŷt /perråit/ || przekopać, przeryć || psł. *perryti || poświadczone w 3Sg: perråjĕ
 +
|-
 +
| pers /pers/ || brzoskwinia || dn. pers || poświadczone w l.mn.: persai
 +
|-
 +
| perstrelet /perstrelĕt/ || przestrzelić || psł. *perstrěliti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| peru /perü/ || pióro (ptasie) || psł. pero || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pesen /pesĕn/ || pieśń || psł. *pěsnь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Piana /Ṕonă/ || Peene, pol. Piana || psł. *pěna || rekonstrukcja
 +
|-
 +
| piana /ṕonă/ || piana || psł. *pěna || poświadczone w toponimji: Peene
 +
|-
 +
| piasak /ṕosăk/ || piasek || psł. *pěsъkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| piås /ṕås/ || pies || psł. *pьsъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| piåstre /ṕåstrĕ/ || pstry, pstrokaty || psł. *pьstrъjь || poświadczony derywat: pastraićă
 +
|-
 +
| pic /pic/ || piec piekarski || psł. *peťь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| picȧn /pican/  || bochenek chleba || psł. *pečьnь || słowo poświadczone
 
| picȧn /pican/  || bochenek chleba || psł. *pečьnь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| picene /picenĕ/ || pieczony || psł. *pečenъjь || słowo poświadczone
 
| picene /picenĕ/ || pieczony || psł. *pečenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| picne /picnĕ/ || służący do pieczenia || psł. *pečьnъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| pict /pict/ || piec || psł. *peťi || słowo poświadczone
 
| pict /pict/ || piec || psł. *peťi || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pinka /pinkă/ || żeńskie genitalja || ??? || słowo poświadczone
+
| pija /pijă/ || ciepła koszula, kabacik || por. szlez.-holszt. pie || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pilenka /pilenkă/ || pieluszka, pielucha || psł. *pelenъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pinka /pinkă/ || srom kobiecy || ??? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| piniat /pińăt/ || katować, męczyć || śdn. pinigen || poświadczone w czasie przeszłym: pińol, pińălai-jĕg
 +
|-
 +
| piǫta /ṕǫtă/ || pięta || psł. *pęta || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| piǫte /ṕǫtĕ/ || piąty || psł. *pętъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pipȧną || przepiórka || ??? || słowo poświadczone, być może pipalą
 +
|-
 +
| pipat /pipăt/ || całować || dn. pīpen || poświadczone w 3Sg: pipă
 +
|-
 +
| pipsȧk /pipsak/ || dudy || śdn. pip-sak || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pirdat /pirdăt/ || sprzedać || psł. *perdati || poświadczony imiesłów: pirdonĕ
 +
|-
 +
| pir /pir/ || dla || psł. *perъ || słowo poświadczone, obocznie Polański rekonstruuje pir
 +
|-
 +
| pirbas /pirbăs/ || na bose nogi || psł. *perъ + bosъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pircu /pircü/ || dlaczego || pir + cü || w analogji do poświadczonego pirtü
 +
|-
 +
| pirtu /pirtü/ || dlatego || pir + tü || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pirtągnǫt sa /pirtągnǫt să/ || wyciągnąć się, przeciągnąć się || psł. *pertęgnǫti sę || poświadczone w 3Sg: pirtągni-să
 +
|-
 +
| pirwȧrtet /pirvartĕt/ || przewiercić || psł. *pervьrtiti || poświadczone w 3Sg: pirvartĕ
 +
|-
 +
| pisát /pisot/ || oddawać mocz, sikać || śdn. pissen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pisîna /pisaină/ || mocz || pisot + -aină || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Pitår /Pitår/ || Piotr || śdn. Peter || imię mocno zasymilowane, ale por. dłuż. Pětš, pol. Piotr
 +
|-
 +
| Pitrègard /Pitrĕgord/ || Piotrogród, Petersburg || Pitår + -gárd || kalka niem. Petersburg, por. cz. Petrohrad, głuż. Pětrohród
 +
|-
 +
| pîlą /pailą/ || gąsię, kaczę || psł. *pilę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pîstat /paistăt/ || gwizdać || psł. *piščati || poświadczone w 3Sg: paistĕ
 +
|-
 +
| pîstialka /paisťolkă/ || piszczałka, fujarka || psł. *piščalъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pît /pait/ || pić || psł. *piti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pîte /paitĕ/ || picie, napój || psł. *pitьje || poświadczone w celowniku: kå paiťĕ
 +
|-
 +
| pîwene /paivenĕ/ || piwny || paivü + -enĕ || por. mlåkă-mlåcenĕ
 +
|-
 +
| pîwnîcia /paivnaićă/ || pub, miejsce picia piwa || paivü + -naićă || kalka cz. pivnice, por vaină-vainaićă
 
|-
 
|-
 
| pîwu /paivü/ || piwo || psł. *pivo || słowo poświadczone
 
| pîwu /paivü/ || piwo || psł. *pivo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pîza /paizǎ/ || dupa? || por. prus.-niem. puse || poświadczone w ASg: paizǫ
 
|-
 
|-
 
| pîzda /paizdǎ/ || dupa || psł. *pizda || słowo poświadczone
 
| pîzda /paizdǎ/ || dupa || psł. *pizda || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| Pjana /Ṕonă/ || Penne, pol. Piana || psł. *pěna || rekonstrukcja
+
| pîzdia /paizďǎ/ || dupa, tyłek? || psł. *pizda, zmiękczony temat || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plagá /plogo/ || plaga, klęska || śdn. plâge || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plagát /plogot/ || męczyć, dręczyć || śdn. plagen || poświadczone w czasie przeszłym: plogol
 +
|-
 +
| plachta /ploxtă/ || płachta, prześcieradło, obrus, serweta || psł. *plaxъta || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plachtwîcia /ploxtvaićă/ || chusta, chustka || ploxtă + -vaićă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plakat /plokăt/ || płakać || psł. *plakati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plast /plost/ || włóka (jednostka powierzchni) || psł. plastъ || poświadczone w nazwie terenowej såvlåknĕ plast, co do znaczenia p. plostnĕk
 +
|-
 +
| plastnek /plos(t)nĕk/ || właściciel jednej włóki pola || plost + -nĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| platet /plotĕt/ || kosztować, być wartym || psł. *platiti || poświadczone w 3Sg: plotĕ
 +
|-
 +
| plȧmazé /plamoze/ || pióropusz || śdn. plumasie || słowo poświadczone, liczba mnoga
 +
|-
 +
| plȧnta /plantă/ || roślina || śdn. plante || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pjasak /ṕosăk/ || piasek || psł. *pěsъkъ || słowo poświadczone
+
| plȧntát /plantot/ || sadzić || plantă + -ot || poświadczone gerundium: plantonĕ
 
|-
 
|-
| pjås /ṕås/ || pies || psł. *pьsъ || słowo poświadczone
+
| plȧtér /plater/ || miska, półmisek || śdn. plattêr || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pjǫta /ṕǫtă/ || pięta || psł. *pęta || słowo poświadczone
+
| plȧterek /platerĕk/ || miseczka || plater + -ĕk || poświadczone w liczbie mnogiej: plateraiťĕ
 
|-
 
|-
| pjǫte /ṕǫtĕ/ || piąty || psł. *pętъjь || słowo poświadczone
+
| plåtne /plåtnĕ/ || płótno || psł. *poltьno || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plåtnene /plåtnenĕ/ || płócienny || plåtnĕ + -enĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plåtninek /plåtninĕk/ || handlarz płótnem || plåtnĕ + -inĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plåwet /plåvĕt/ || pleć, plewić, przesiewać, oddzielać plewy od ziarna || psł. *pelviti || poświadczone w 3Sg: plåvĕ
 +
|-
 +
| plåwŷ /plåvoi/ || plewy || psł. *pelvy || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plekièpîzde /pleťĕpaizdĕ/ || sarnię, sarenka || dn. pleckig + paizdă + -ĕ || słowo poświadczone, zapewne substantywizowany przymiotnik
 +
|-
 +
| plesen /plesĕn/ || pleśń || psł. *plěsnь || poświadczone złożenie plesnaivĕ, co do -ĕn, por. pesĕn<*pěsnь
 +
|-
 +
| plesnîwe /plesnaivĕ/ || spleśniały || psł. *plěsnivъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plestȧn /plestan/ || placek, płaskie ciasto || psł. *plěščьnь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plewá /plevo/ || błonka na oku || psł. *plěva || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| plice /plicĕ/ || ramię, bark || psł. *pleťe || słowo poświadczone
 
| plice /plicĕ/ || ramię, bark || psł. *pleťe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pliǫsat /pľǫsăt/ || tańczyć || psł. *plęsati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plist /plist/ || pleść || psł. *plesti || poświadczone w 3Sg: plitĕ
 +
|-
 +
| plitát /plitot/ || splatać, pleść || psł. *pletati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plitene /plitenĕ/ || grodzenie płotem || psł. *pletenьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pliûst /pľaust/ || bluszcz || psł. *pljuščь || poświadczone w GSg: pľausťă
 +
|-
 +
| Plotus /Plötüs/ || Piłat || śdn. ? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plutwîcia /plütvaićă/ || płotka || psł. *plotъvica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| plûce /plaucĕ/ || płuca || psł. *pluťa || poświadczone w l.mn.: plaucă
 
|-
 
|-
 
| plûg /plaug/ || pług || psł. *plugъ || słowo poświadczone
 
| plûg /plaug/ || pług || psł. *plugъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pod /pöd/ || serce || psł. *podъ || słowo poświadczone
+
| plût /plaut/ || pływać || psł. *pluti || poświadczone w 3Sg: plajĕ
 +
|-
 +
| plûzet /plauzĕt/ || płużyć, orać || psł. *plužiti || poświadczone w 3Sg: plauzĕ
 +
|-
 +
| plûzne /plauznĕ/ || pługowy, płużny || psł. *plužьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pod /pöd/ || palenisko || psł. *podъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| poddane /pöddonĕ/ || oddany || psł. podъdanъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| podrûg /pödraug/ || towarzysz, pomocnik || psł. *podrugъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pol /pöl/ || pół, połowa || psł. *polъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pol kiupe /pöl ťüpĕ/ || trzydzieści, pół kopy || pöl + ťüpă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| polåt /pölåt/ || połeć, duży kawał mięsa || psł. *polъtь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| polni /pölni/ || południe (pora dnia), południe (kierunek) || psł. polъdьne? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| polnuc /pölnüc/ || północ (pora dnia), północ (kierunek) || psł. polъnoťь || w analogji do poświadczonego pölni
 +
|-
 +
| polskiorné /pölsťörne/ || półbuty, trzewiki || pöl + sťörne || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| poltîste /pöltaistĕ/ || stłuczka, kawałki tłuczonego naczynia || śdn. polt + -aistĕ? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| poluwnek /pölüvnĕk/ || rolnik posiadający połowę włoki pola || *pölüvă + -nĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| poluzet /pölüzĕt/ || położyć || psł. *položiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| popást sa /pöpost să/ || spaść, upaść || psł. *popasti sę || poświadczone w 3Sg: pöpădi-să, p
 +
|-
 +
| porudene /pörüdenĕ/ || urodzony || psł. *porodenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| porudet /pörüdĕt/ || urodzić || psł. *poroditi || poświadczony imiesłów: pörüdenĕ
 +
|-
 +
| poslûsat /pöslausăt/ || posłuchać, być posłusznym || psł. *poslušati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| powǫz /pövǫz/ || drąg służący do przyciskania siana || psł. *povǫzъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pǫkàwîcia /pǫkăvaićă/ || ropucha || psł. *pǫkavica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pǫp /pǫp/ || pępek || psł. *pǫpъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| pǫt /pǫt/ || droga || psł. *pǫtь || słowo poświadczone
 
| pǫt /pǫt/ || droga || psł. *pǫtь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pǫp /pǫp/ || pępek || psł. *pǫpъ || słowo poświadczone
+
| pǫtewe /pǫtevĕ/ || drogowy || pǫt + -evĕ || przymiotnik utworzony z miękkotematowym przyrostkiem -evĕ
 +
|-
 +
| pǫtnîcia /pǫtnaićă/ || napiwek || pǫt + -naićă || poświadczone zapożyczenie w dn: Punkeneitz
 +
|-
 +
| prafeta /profetă/ || prorok || śdn. prophête || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prasat /prosăt/ || pytać || psł. *prašati || poświadczone w czasie przeszłym: prosăl, w teraźniejszym niepewnie
 +
|-
 +
| prawe /provĕ/ || prawy || psł. *pravъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prawîcia /provaićă/ || prawica, prawa ręka || provĕ + -aićă || formacja wzorem pl., głuż. prawica
 +
|-
 +
| prawnek /provnĕk/ || prawnik || provü + -nĕk || formacja z przyrostkiem -nĕk tworzącym zawody
 +
|-
 +
| prawu /provü/ || prawo || psł. *pravo || formacja wzorem pl., głuż. prawo, cz. právo
 +
|-
 +
| prȧding /prading/ || kazanie || śdn. predinge || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prȧchstîl /praxstail/ || ambona, kazalnica || por. dn. prēgestaul || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prądȧn /prądan/ || pełne wrzeciono, szpula? || psł. *prędьnь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prądene /prądenĕ/ || motek, pasmo przędzy || psł. *prędenьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prądia /prąďă/ || prządka || psł. *prędьja || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prąslén /prąslen/ || przęślik, ciężarek obciążający wrzeciono || psł. *pręslenь? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prąst /prąst/ || prząść || psł. *pręsti || poświadczone w 3Sg: prądĕ
 +
|-
 +
| prene /prenĕ/ || przedni; wczesny; pierwszy || psł. *perdnьjь || poświadczone w r.ż.: preńă
 +
|-
 +
| prenia zîma /preńă zaimă/ || jesień || preńă + zaimă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prenia zîma-mand /preńă zaimă mond/ || wrzesień || preńă zaimă + mond || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prepict /prepict/ || smażyć, przysmażać || psł. *perpeťi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| presék /presek/ || sad owocowy, ogród za domem || psł. *persěkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prestor /prestör/ || kazalnica, ambona || psł. *perstorъ || poświadczone w miejscowniku: no prăstöră
 +
|-
 +
| pricne /pricnĕ/ || poprzeczny || psł. *perčьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pricne pǫt /pricnĕ pǫt/ || skrzyżowanie, rozstajna droga || pricnĕ + pǫt || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prid /prid/ || przed || psł. *perdъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pridcerak /pridcerăk/ || podwieczorek || prid- + ceră + -ăk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pridèbede /pridĕbedĕ/ || śniadanie || psł. *perdobědьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pridjûzînauk /pridjauzainăk/ || przedobiadek, posiłek przed obiadem || psł. *perdъjužinъkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prichel /prixĕl/ || chór kościelny || por. fryz. Prichel || słowo poświadczone, Polański rekonstruuje prixel
 +
|-
 +
| prikie /priťĕ/ || przeciw, za?, na? || psł. *perko || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prikî /priťai/ || wpoprzek, naprzeciwko || psł. *perky || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prilidiát /priliďot/ || przecierpieć, wycierpieć || pri- + liďot || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| priǫdka /pŕǫtkă/ || prządka || psł. *prędъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| priǫtru /pŕǫtrü/ || strych domu lub stodoły służący na siano || psł. *prętro || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pripék /pripek/ || przepieczone miejsce na chlebie || psł. *perpekъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| priwizt /privist/ || przewieźć || psł. *pervesti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| priz /priz/ || bez || psł. *perzъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prîbet /praibĕt/ || przybić || psł. *pribiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prîbuwat /praibüvăt/ || dobudować || prai- + büvot || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prîdat /praidăt/ || przydać, dodać || psł. *pridati || słowo poświadczone, obocznie praidot
 +
|-
 +
| prîlåbe /prailåbĕ/ || jarzmo przyrożne || psł. *prilъbьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prîluzît sa /prailüzait să/ || przywyknąć, przyzwyczaić się || psł. *priložiti sę || poświadczone w czasie przeszłym: prailüzål să
 +
|-
 +
| prîmȧrtîna /praimartaină/ || spadek || praiḿortĕ + -aină || formacja z -aină, por. *låisĕ-låisaină
 +
|-
 +
| prîmiarte /praiḿortĕ/ || odziedziczony po czyjejś śmierci || psł. *primьrtъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prîrest /prairĕst/ || przyrosnąć || prai + rüst || poświadczone w 3Sg: prairüstĕ
 +
|-
 +
| prîskat /praiskăt/ || przywiązać, zawiązać || psł. *prisъkati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prîstawet /praistovĕt/ || wynająć || psł. *pristaviti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prîtoret /praitörĕt/ || przymknąć || psł. *pritvoriti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prî? || wzrosnąć, przybrać || psł. ? || poświadczone w 3Sg: praivåmĕ
 +
|-
 +
| prîwabet /praivobĕt/ || przywabić || psł. *privabiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prîwiǫzat /praiv́ǫzăt/ || przywiązać || psł. *privęzati || poświadczone w 1Sg: praivązą
 +
|-
 +
| prîzȧdat /praizadăt/ || zaczekać, poczekać || psł. *prižьdati || poświadczone w rozkaźniku: praizad
 
|-
 
|-
 
| prosu /prösü/ || proso || psł. *proso || słowo poświadczone
 
| prosu /prösü/ || proso || psł. *proso || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| pulak /pülăk/ || Polak || püli + -ăk || odbitka, złożenie pole + -ak
+
| proste /pröstĕ/ || niedorzeczny, szalony || psł. *prostъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prostota /pröstötă/ || dziwak, cudak || psł. *prostota || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prǫt /prǫt/ || rózga, pręt || psł. *prǫtъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pruliatu /prüľotü/ || wiosna || psł. *prolěto || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prupél /prüpel/ || śniadanie || por. dn. pröpel || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prusak /prüsăk/ || popiół, perzyna || niejasne || poświadczone w GSg: prüsťau
 +
|-
 +
| prusene /prüsenĕ/ || jaglany || psł. prosenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prusene kiosària /prüsenĕ ťösăŕo/ || kasza jaglana || prüsenĕ + ťösör
 +
|-
 +
| pruset /prüsĕt/ || żebrać, prosić || psł. *prositi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| prusinek /prüsinĕk/ || kasza jaglana || psł. *prosenьnikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pruwesle /prüveslĕ/ || powrósło || psł. *proveslo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pu /pü/ || po || psł. *po || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pucąt /pücąt/ || odpocząć || psł. *počęti || aspekt dokonany od: pücaivăt
 +
|-
 +
| pucîwat /pücaivăt/ || odpoczywać || psł. *počivati || poświadczone w 3Sg: pücaivă
 +
|-
 +
| pucréd /pücred/ || najemny pastuch || psł. *počerdъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pud /püd/ I || pod || psł. *podъ || słowo poświadczone, obocznie pöd
 +
|-
 +
| pudåptat /püdåptăt/ || podeptać || psł. *podъpъtati || poświadczone w 3Sg: püdåpcĕ
 +
|-
 +
| pudûsa /püdaisă/ || podeszwa || psł. *poduša || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| puli /püli/ || pole || psł. *poľe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Puliak /Püľăk/ || Polak || püli + -ăk || odbitka, złożenie pole + -ak, poświadczone stpoł. nazwisko rodowe Polack
 +
|-
 +
| Puliacka /Püľockă/ || Polska || Pülăk + -kă || por. toblăc-toblockă
 +
|-
 +
| pulne /pülnĕ/ || polny || püli + -nĕ || przymiotnik jak plaug-plauznĕ
 +
|-
 +
| Pulska /Pülskă/ || Polska || Pülăk + -skă || kalka pol. Polska, por. także inne państwa na -skă
 +
|-
 +
| pulskie /pülsťĕ/ || polski || Pülăk + -sťĕ || Pülăk-pülsťĕ jak Vend-vensťĕ
 +
|-
 +
| pumost /pümöst/ || strych || psł. *pomostъ || poświadczone zapożyczenie do dn.:  Pomöhs
 
|-
 
|-
 
| pup /püp/ || ksiądz, duchowny || psł. *popъ || słowo poświadczone
 
| pup /püp/ || ksiądz, duchowny || psł. *popъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pustil /püstil/ || łóżko || psł. *posteľь || słowo poświadczone, ale w formie djalektalnej /pöstil/, obocznie püstiľă
 +
|-
 +
| put /püt/ || pójść || psł. *pojьti || poświadczone w rozkaźniku: püd, 3Sg: püdĕ
 +
|-
 +
| pu̇ciår /pućår/ || fryzjer || dn. putzer || poświadczone w wyrażeniu: pućår vǫsüv
 +
|-
 +
| pu̇ciår wǫsuw /pućår vǫsüv/ || golibroda || dn. putzer + psł. *ǫsъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pu̇ckat /puckăt/ || golić || dn. putzen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pu̇lwér /pulver/ || proch strzelniczy || śdn. pulver || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pûcene /paucenĕ/ || nadziewany || niejasne || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pûcet /paucĕt/ || nadziewać || niejasne || czasownik, od którego derywowano poświadczony imiesłów: paucenĕ
 +
|-
 +
| pûn /paun/ || funt || śdn. punt || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| pûstet /paustĕt/ || puścić || psł. *pustiti || poświadczone w 3Sg: paustĕ
 +
|-
 +
| půn /påuno/ || pełnia || psł. *pьlnъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| půne /påunĕ/ || pełny || psł. *pьlnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| půnu /påunü/ || pełno || psł. *pьlno || słowo poświadczone
 
|}
 
|}
  
Linia 656: Linia 3050:
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
|-
 
|-
| rådust /rådüst/ || ślub || psł. *radostь || słowo poświadczone
+
| rad /rod/ || radca || śdn. rât || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| radát /rodot/ || rządzić || śdn. raden || poświadczone w 3Sg: rodojĕ
 +
|-
 +
| radet /rodĕt/ || radzić, naradzać się? || psł. *raditi pod wpływem /rod/ || poświadczone w 3Sg: rodĕ
 +
|-
 +
| radnek /rodnĕk/ || radca || rod + -nĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rak /rok/ || surdut, tużurek || śdn. rok || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ratšȧra /rotšară/ || sztokfisz, wątłusz (ryba) || śdn. rôt-scher || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rawát /rovot/ || rabować, łupić, grabić || śdn. roven || poświadczone w czasie przeszłym: rovol, rovălai-jĕg
 +
|-
 +
| rawån /rovån/ || kruk || śdn. raven || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rawną /rovną/ || wrona, wronię || rovån + -ą || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| razát /rozot/ || bawić się; szaleć, hałasować || śdn. rasen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| razet /rozĕt/ || ciąć, kaleczyć, (bić?) || psł. *raziti || poświadczone w 3Sg: rozĕ
 +
|-
 +
| razinak /rozinăk/ || rodzynek || por. niem. Rosine + -ăk || poświadczone w l.mn.: rozinťai
 +
|-
 +
| rȧdlikie /radliťĕ/ || uczciwy, rzetelny || śdn. redelik || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rȧgnǫt sa /ragnǫt să/ || ruszać się, poruszać się || śdn. regnen || poświadczone w 3Sg: ragni să
 +
|-
 +
| rȧchî /rax́ai/ || zemsta || niem. Rache + -åi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rȧmka /ramkă/ || baran (?); cap, kozioł || śdn. ram || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rådá /rådo/ || chętnie || psł. *rada || słowo poświadczone, najpewniej nieodmienne
 +
|-
 +
| rådá met /rådo met/ || lubić || rådo + met || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rådlîcia /rådlaićă/ || radlica || rådlü + -aićă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rådlîcîste /rådlaicaistĕ/ || radliczysko (część w radle, na której osadzona jest radlica) || rådlaićă + -aistĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rådlu /rådlü/ || radło || psł. *ordlo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rådust /rådüst/ || wesele || psł. *radostь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| råkî /råťai/ || skrzynia || psł. *orky || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| råkwîcia /råkvaićă/ || skrzynka || psł. *orkъvica || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| råmą /råmą/ || ramię || psł. *ormę || słowo poświadczone
 
| råmą /råmą/ || ramię || psł. *ormę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| råna /rånă/ || poranek? || psł. *ranoje? *raně? || słowo poświadczone, niejasny sposób odmiany
 +
|-
 +
| råná /råno/ || rana || psł. *rana || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rånene /rånenĕ/ || ranny || *ranenъjь || imiesłów od utworzonego rånĕt, por. ros. раненный, pl. raniony
 +
|-
 +
| rånet /rånĕt/ || ranić || råno + -ĕt || czasownik wzorem bel-belĕt
 +
|-
 +
| rånu /rånü/ || wcześnie, rano || psł. *rano || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| råt /råt/ || usta || psł. *rъtъ || słowo poświadczone
 
| råt /råt/ || usta || psł. *rъtъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| råtáj /råtoj/ || rataj, oracz || psł. *ortajь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| råwat /råvăt/ || rwać || psł. *rъvati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| råz /råz/ || żyto || psł. *rъžь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| råzene /råzenĕ/ || żytni || råz + -enĕ || przymiotnik wzorem mlåkă - mlåcenĕ
 
|-
 
|-
 
| rebru /rebrü/ || żebro || psł. rebro || słowo poświadczone
 
| rebru /rebrü/ || żebro || psł. rebro || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| ru̇s /rus/ || Rosjanin || ros. россъ || por. cz./sch. Rus, biał. беларус
+
| rec /rec/ || mowa, język || psł. *rěčь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| recka /reckă/ || potok, strumyk || rekă + -kă || poświadczone zapożyczenie w dn.: Retsch
 +
|-
 +
| reka /rekă/ || rzeka || psł. *rěka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| renia /reńă/ || rynna || śdn. renne || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| repá /repo/ I || rzepa || psł. *rěpa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| repá /repo/ II || skrobaczka || śdn. rêpe || słowo poświadczone, por. rif
 +
|-
 +
| resene /resenĕ/ || rozwiązywanie (snopów) || psł. *rěšenьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| reset /resĕt/ || rozwiązywać || psł. *rěšiti || rekonstrukcja czasownika z poświadczonego gerundium
 +
|-
 +
| rewát /revot/ || ruszać, poruszać || śdn. reppen || poświadczone formy osobowe i rozkaźniki: revojĕ, revăji-să, revoj-să
 +
|-
 +
| reze /rezĕ/ || szybciej, prędzej || psł. *rěžeji || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rezek /rezĕk/ || szybko, prędko || psł. *rězokъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rezna /reznă/ || trzcina || psł. *rězьna || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| riazat /ŕozăt/ || rżnąć, piłować || psł. *rězati || poświadczone formy 1Sg: rezą, 3Sg: rezĕ
 +
|-
 +
| ribre /ribrĕ/ || drabina || psł. *rebrьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rict /rict/ || rzec, powiedzieć || psł. *reťi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rif /rif/ || skrobaczka, tarka || lüneb. Rîf || słowo poświadczone, być może riv, por. repo II
 +
|-
 +
| riká /riko/ || królestwo || śdn. rîke || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rikate /rikotĕ/ || bogaty || riko + -otĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| risa /risă/ || kłos || por. stmarch. ress || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| risete /risetĕ/ || rzeszoto, sito || psł. *rešeto || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rîgeriat /raigeŕăt/ || kierować, rządzić, panować || śdn. regêren || poświadczone w 3Sg: raigeŕă
 +
|-
 +
| rîz /raiz/ || ryż || śdn. rîs || zapożyczenie ze śdn., alternatywnie z niem. Reis
 +
|-
 +
| rîzá /raizo/ || podróż; raz || śdn. reise || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rîzat /raizăt/ || podróżować || śdn. reisen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rîzene /raizenĕ/ || żytni || raiz + -enĕ || przymiotnik wzorem mlåkă - mlåcenĕ
 +
|-
 +
| rodér /röder/ || wiosło sterowe, ster || śdn. roder || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rosa /rösă/ || rosa || psł. *rosa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rozga /rözgă/ || rózga || psł. *rozga || słowo poświadczone, obocznie /rozgo/
 +
|-
 +
| rozkîdat /rösťaidăt/ || rozrzucić || psł. *orzkidati || poświadczone w imiesłowie: rösťaidĕl
 +
|-
 +
| rozznat /rözznăt/ || rozeznać, rozpoznać || psł. *orz-znati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rǫb /rǫb/ || szew, brzeg (materjału, ubrania) || psł. *rǫbъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rǫbet /rǫbĕt/ || obrębiać || psł. *rǫbiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rǫcne /rǫcnĕ/ || ręczny || rǫkă + -nĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rǫcnek /rǫcnĕk/ || ręcznik || rǫkă + -nĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rǫka /rǫkă/ || ręka || psł. *rǫka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rǫkaw /rǫkăv/ || rękaw || psł. *rǫkavъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rǫkawa /rǫkovă/ || koszula || psł. *rǫkova (dualis tantum) || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rǫkàwîcia /rǫkăvaićă/ || rękawica || psł. *rǫkavica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rǫp /rǫp/ || kosz, lej (w młynie) || śdn. rump || słowo poświadczone, być może: rump
 +
|-
 +
| rudene /rüdenĕ/ || urodzony || psł. *rodenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rudet /rüdĕt/ || rodzić || psł. *roditi || poświadczono jedynie w stronie zwrotnej
 +
|-
 +
| rudia /rüďă/ || ruta (roślina) || śdn. rude || słowo poświadczone, obocznie rüdo
 +
|-
 +
| rug /rüg/ || róg (u zwierzęcia); róg (instrument) || psł. *rogъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rugiuza /rüďüză/ || rogoża (roślina) || psł. *rogoža || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rugiuznek /rüďüznĕk/ || rogoża, pałka || psł. *rogožьnikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rudît sa /rüdait să/ || rodzić się || psł. *roditi sę || poświadczone w 3Sg: rüdi-să
 +
|-
 +
| ruj /rüj/ || rój || psł. *rojь || formacja wsteczna od poświadczonego /rüji să/
 +
|-
 +
| rujît sa /rüjait să/ || roić się (o pszczołach) || psł. *rojiti sę || poświadczone w 3Sg: rüji să
 +
|-
 +
| rukat /rükăt/ || pachnieć, wonieć || śdn. ruken || poświadczone w 3Sg: rükă
 +
|-
 +
| rukelbu̇ska /rükelbuskă/ || bukiecik kwiatów || śdn. rükelbusk || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| rŷbá /raibo/ || ryba || psł. *ryba || słowo poświadczone
+
| rulia /rüľă/ || zaorane pole || psł. *orľa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rumá /rümo/ || przestrzeń, obszar, plac || śdn. rûm || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rumiån /rüḿån/ || bławatek || psł. *rumьnъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Ru̇mén /Rumen/ || Rumun || niem. Rumäne || zapożyczenie z niemieckiego
 +
|-
 +
| Ru̇menîja /Rumenajă/ || Rumunja || por. niem. Rumänien || nazwa kraju wzorowana na niemieckiej
 +
|-
 +
| ru̇menskie /rumensťĕ/ || rumuński || rumen + -sťĕ || typowy przymiotnik od nazwy narodu
 +
|-
 +
| ru̇nte /runtĕ/ || okrągły || śdn. runt || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Rûska /Rauskă/ || Rosja || Raus + -skă || por. głuż. Ruska, cz. Rusko
 +
|-
 +
| Rûskie /rausťĕ/ || Rosjanin || niem. Reuße lub psł. *Rusъ + -sťĕ || por. cz./sch. Rus, niem. Reuße, co do -stĕ por. Śosťĕ - Niemiec
 +
|-
 +
| rûskie /rausťĕ/ || rosyjski || rus + -sťĕ || przymiotnik odrzeczownikowy jak wend-wensťĕ
 +
|-
 +
| rŷbá /råibo/ || ryba || psł. *ryba || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rŷbe /råibĕ/ || rybi || råibo + -ĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rŷbe dik /råibĕ dik/ || staw do hodowli ryb || råibĕ + dik || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rŷbe kiėcér /råibĕ ťėcer/ || sieć do łowienia ryb || råibĕ + ťėcer || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rŷbnek /råibnĕk/ || rybak || råibo + -nĕk || słowo poświadczone, być może råibinĕk < *rybenikъ
 +
|-
 +
| rŷdze /råiʒĕ/ || ryży, rudy || psł. *ryďьjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rŷdze kiunek /råiʒĕ ťünĕk/ || konik polny; szarańcza || råiʒĕ + ťünĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rŷt /råit/ || ryć || psł. *ryti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| rŷwat /råivăt/ || wyrywać || psł. *ryvati || słowo poświadczone
 
|}
 
|}
  
Linia 675: Linia 3267:
 
|-
 
|-
 
| sȧrb /sarb/? || Łużyczanin, także Serb? || psł. *sьrbъ || odbitka łuż. Sorb
 
| sȧrb /sarb/? || Łużyczanin, także Serb? || psł. *sьrbъ || odbitka łuż. Sorb
 +
|-
 +
| såklî /såklai/ || okulary || psł. *s(t)ьklě, -i z jo-deklinacji || dualis tantum, por. rǫkăv-rǫkovă (koszula)
 +
|-
 +
| såklinek /såklinĕk/ || szklarz || *såklü + -nĕk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| såklu /såklü/ || szkło || psł. *stьklo, nieregularnie || rozkład poświadczonego såklinĕk
 +
|-
 +
| sect /sect/ || siec, rąbać || psł. *sěťi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sedme /sedmĕ/ || siódmy || psł. *sedmъjь || nie **sidmĕ, bo poświadczono våsmĕ, a nie **vismĕ
 +
|-
 +
| sekànîcia /sekănaićă/ || siekane mięso || psł. *sěkanica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sekat /sekăt/ || siekać || psł. *sěkati || iteratyw od pośw. sect
 +
|-
 +
| sekiȧra /seťară/ || siekiera || psł. *sěkyra || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sekiàrnîcia /seťărnaićă/ || toporek || seťară + -naićă || poświadczone zapożyczenie do dn.: Zinterneitz (topór)
 +
|-
 +
| seste /sestĕ/ || szósty || psł. *šestъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Siaska /śoskă/ || Niemcy || śdn. Sasse + -ska || nazwa kraju na -skă, por. głuż. Nimska, cz. Německo, sch. Nemačka
 +
|-
 +
| Siaskie /śosťĕ/ || Niemiec || śdn. Sasse + -sťĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| siaskie /śosťĕ/ || niemiecki || śdn. Sasse + -sťĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sidem /sidĕm/ || siedem || psł. *sedmь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sidèmdisiǫt /sidĕmdiśǫt/ || siedemdziesiąt || sidĕm + diśǫt || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sidmàru /sidmărü/ || siedmioro || psł. *sedьmero || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sist /sist/ || sześć || psł. *šestь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sîdlu /saidlü/ || szydło || psł. *šidlo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sît /sait/ || szyć || psł. *šiti || poświadczone w 3Sg: sajĕ
 
|-
 
|-
 
| sîve /saivĕ/ || szary || psł. *sivъjь || słowo poświadczone
 
| sîve /saivĕ/ || szary || psł. *sivъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| swjǫte /sjǫtĕ/ || święty || psł. *svętъ || słowo poświadczone
+
| skiukànîcia /sťükănaićă/ || zając || psł. *skokanica || poświadczone zapożyczenie do dn.: Zickaneitz
 +
|-
 +
| sluweskiu /slüvesťü/ || słówko || slüvü + -ťü || zdrobnienie poświadczonego slüvü
 
|-
 
|-
| Swjǫte Ånska /Sjǫtĕ Ånskă/ || dzień św. Jana || psł. *svętъjь, Ånskă ze śdn. || słowo poświadczone
+
| sluwisne /slüvisnĕ/ || związany ze słowem, filologiczny || slüvü + -nĕ || złożenie wzorem ros. словесный
 
|-
 
|-
| Swjǫte Tåri Kjėnądzî /Sjǫtĕ Tåri Ťėnąʒai/ || Trzech Króli || psł. *svętyji trьje kъnęʒi || słowo poświadczone
+
| sluwisnek /slüvisnĕk/ || słownik || slüvü + -nĕk || złożenie wzorem pl. słownik
 
|-
 
|-
| swjǫtu /sjǫtü/ || święto || psł. *svęto || słowo poświadczone
+
| sluwianek /slüv́onĕk/ || Słowianin || psł. *slověnikъ || z /slüvensťĕ/ - słowiański, wzorem ďörconĕk:ďörconi
 
|-
 
|-
| sluwjanek /slüv́onĕk/ || Słowianin || psł. *slověnъkъ || z /slüvensťĕ/ - słowiański, wzorem ďörconĕk:ďörconi
+
| sluwu /slüvü/ || słowo || psł. *slovo || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| smårk /smårk/ || świerk || psł. smъrkъ? || poświadczone w toponimji: Schmarkien
 
| smårk /smårk/ || świerk || psł. smъrkъ? || poświadczone w toponimji: Schmarkien
 
|-
 
|-
 
| snég /sneg/ || śnieg || psł. *sněgъ || słowo poświadczone
 
| snég /sneg/ || śnieg || psł. *sněgъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| snezet /snezĕt/ || śnieżyć, padać (o śniegu) || sneg + -ĕt || por. caistĕ-caistĕt, *bel-belĕt
 +
|-
 +
| snezene /sneznĕ/ || śnieżny || sneg + -nĕ || por. viďėn - vignenĕ
 
|-
 
|-
 
| srebru /srebrü/ || srebro || psł. *sьrebro || słowo poświadczone
 
| srebru /srebrü/ || srebro || psł. *sьrebro || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| sreda /sredă/ || środa || psł. *serda || słowo poświadczone
 
| sreda /sredă/ || środa || psł. *serda || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sredulete /sredületĕ/ || dzień przesilenia letniego || psł. *serdolětьje || rozkład poświadczonego sredületnĕ
 +
|-
 +
| sreduletne-mand /sredületnĕ-mond/ || czerwiec || sredületnĕ + śdn. mând || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sreduzîme /sredüzaimĕ/ || dzień przesilenia zimowego || sred- + zaimă + -ĕ || formacja wzorem rekonstruowanego sredületĕ
 
|-
 
|-
 
| sribȧrne /sribarnĕ/ || srebrny, srebrzony || psł. *sьrebrьnъjь || słowo poświadczone
 
| sribȧrne /sribarnĕ/ || srebrny, srebrzony || psł. *sьrebrьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stade /stodĕ/ || stado || psł. *stado || poświadczone w toponimji: Staddin, Stadin, Stadineitz
 +
|-
 +
| stadnîcia /stodnaićă/ || stadnina || stodĕ + -naićă || poświadczone w toponimji: Stadineitz
 +
|-
 +
| sták /stok/ || kij || śdn. stock || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stanîcia /stonaićă/ || osiedle, kolonja || psł. *stanica || poświadczone w toponimji: Stans, Stameitz, Stoinsch-weg
 +
|-
 +
| stanîste /stonaistĕ/ || obóz, obozowisko || psł. *stanišče || poświadczone w toponimji: Stameist
 +
|-
 +
| stará /storo/ || ostatnia kwadra księżyca || psł. *stara || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stare /storĕ/ || stary || psł. *starъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| starek /storĕk/ || zakwas, zaczyn || psł. *starikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| starîcia /storaićă/ || wyschnięty potok || psł. *starica || poświadczone w toponimji: Storeitz, Starreitz, por. cz. stařice
 +
|-
 +
| starna /stornă/ || strona || psł. *storna || słowo poświadczone, choć zapisy trudne w interpretacji
 +
|-
 +
| starnîste /stornaistĕ/ || partia polityczna, stronnictwo || stornă + -aistĕ || -aistĕ jak w nazwach miejsc, co do storn- por. pol. stronnictwo, cz. strana, sch. stranka, głuż. strona
 +
|-
 +
| starust /storüst/ || starość || storĕ + -üst || złożenie
 +
|-
 +
| starusta /storüstă/ || sołtys || psł. *starosta || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stát /stot/ || stać || psł. *stati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stawet /stovĕt/ || postawić; podstawić || psł. *staviti || poświadczone w 3Sg: stovĕ
 +
|-
 +
| stawîdle /stovaidlĕ/ || ogrodzone pastwisko; kopka lnu || psł. *stavidlo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stȧdzia /staʒ́ă/ || ścieżka || psł. *stьʒa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stȧmil /stamil/ || czmiel || psł. *(š)čьmelь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stefialia /stef́oľă/ || ojczym || śdn. stef + ľoľă, zdysymilowane || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stegnu /stegnü/ || lędźwie, biodro || psł. *stegno || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stenîcia /stenaićă/ || pluskwa || psł. *stěnica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stepa /stepă/ || szczapa, drzazga || psł. *ščepa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stepiat /steṕăt/ || łupić, rozszczepiać || psł. *ščepjati || poświadczone w 3Sg: steṕă
 +
|-
 +
| stig /stig/ || dwudziestka, dwadzieścia sztuk || szlez-holszt. stieg || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stilena /stilenă/ || cielna (o krowie) || psł. *sъtelenaja || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stilet /stilĕt/ || słać (łóżko) || psł. *stьlati, steľǫ || poświadczone w 3Sg: stilĕ; bezokolicznik wyrównany do tematu cz. teraź.
 
|-
 
|-
 
| stiną /stiną/ || szczenię || psł. *ščenę || słowo poświadczone
 
| stiną /stiną/ || szczenię || psł. *ščenę || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| sukol /süköl/ || sokół || psł. sokolъ || poświadczone w toponimji w złożeniu: Sückolofen (<*sokolovъ), Suckolnedüpe (<*sokolьnaja dupa)
+
| storét sa /störet să/ || podpierać się || śdn. stüren || poświadczone w 3Sg: störi-să
 +
|-
 +
| stǫpet /stǫpĕt/ || stąpnąć, wejść || psł. *stǫpiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stǫpá /stǫpo/ || stępa || psł. *stǫpa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| strȧfá /strafo/ || kara, mandat || śdn. strâfe || słowo poświadczone w ASg: strafǫ, ~ą
 +
|-
 +
| strȧfát /strafot/ || karać || śdn. strâfen || słowo poświadczone w 3Sg: strafojĕ
 +
|-
 +
| strȧk /strak/ || osełka || śdn. strâk || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| strelet /strelĕt/ || strzelić || psł. *strěliti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| strelîka /strelaikă/ || strzelec || psł. *strělika || formacja wzorem bezăt-bezaikă
 +
|-
 +
| striala /stŕolă/ || strzała || psł. *strěla || derywat od strelĕt
 +
|-
 +
| strîct /straict/ || strzyc || psł. *striťi || poświadczone w 3Sg: straizĕ
 +
|-
 +
| strîp /straip/ || strup || psł. *strupъ || rozkład poświadczonego straipovă
 +
|-
 +
| strîpave /straipovĕ/ || strupowaty || psł. *strupavъjь || słowo poświadczone w r. ż. straipovă
 +
|-
 +
| strîzwŷ /straizvoi/ || nożyce || psł. *strižьvy || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stuber /stübĕr/? || ogrodzenie || psł. *stoborъ || poświadczone w toponimji: Stabber, por. dłuż. Stobrice, pl. Stobrawa
 +
|-
 +
| stûdinac /staudinăc/ || studnia || psł. *studenьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| stûl /staul/ || krzesło || śdn. stôl || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| subota /sübötă/ || sobota || psł. *sobota || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| suj /süj/ || swój || psł. *svojь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sukol /süköl/ || sokół || psł. *sokolъ || poświadczone w toponimji w złożeniu: Sückolofen (<*sokolovъ), Suckolnedüpe (<*sokolьnaja dupa)
 +
|-
 +
| sul /sül/ || sól || psł. *solь || poświadczone w GSg: süle
 +
|-
 +
| sum /süm/ || sum || psł. *somъ || poświadczone nazwisko rodowe: Sohm, Suhm oraz w toponimji: Sohms-feld
 +
|-
 +
| supål /süpål/ || smark || psł. *sopъlь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| sur-mand /sür-mond/ || marzec || śdn. sor + śdn. mând || słowo poświadczone
 
| sur-mand /sür-mond/ || marzec || śdn. sor + śdn. mând || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| sukjår /süťår/ || cukier || śdn. sucker || zapożyczenie ze śdn., śdn. -er -> wen. -år w zasadzie typowe
+
| sukiėr /süťėr/ || cukier || śdn. sucker || zapożyczenie ze śdn., śdn. -ker -> -ťėr w zasadzie typowe
 +
|-
 +
| sûchie /saux́ĕ/ || suchy || psł. *suxъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sûchiu /saux́ü/ || sucho || psł. *suxo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sûká /sauko/ || suka, dziwka || psł. *suka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sûkiėr /sauťėr/ || dziwkarz || sauko + -ėr || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sûkne /sauknĕ/ || sukno || psł. *sukъno || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| sûnîcia /saunaićă/ || poziomka || psł. * || poświadczone w l. mn.: saunaică
 +
|-
 +
| sûr /saur/ || ocet || psł. *sûr || poświadczone w GSg: saurau
 +
|-
 +
| sûset /sausĕt/ || suszyć || psł. *sušiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| swiǫte /sjǫtĕ/ || święty || psł. *svętъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Swiǫte Ånska /Sjǫtĕ Ånskă/ || dzień św. Jana || psł. *svętъjь, Ånskă ze śdn. || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Swiǫte Tåri Kiėnądzî /Sjǫtĕ Tåri Ťėnąʒai/ || Trzech Króli || psł. *svętyji trьje kъnęʒi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| swiǫtu /sjǫtü/ || święto || psł. *svęto || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| swîną /svainą/ || świnia, wieprz || psł. *svinę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| swîne /svainĕ/ || świński || psł. *svinьjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| swînewe /svainevĕ/ || wieprzowy || psł. *svinevъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| swînewîna /svainevainǎ/ || wieprzowina || psł. sviňevina || formacja wzorem wieprzowina-wieprzowy z poświadczonego svainevĕ
 +
|}
 +
 
 +
==Š==
 +
{| class="wikitable" width="100%"
 +
|-
 +
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 +
|-
 +
| šabiá? /šob́o/ || łuska rybia || dn. schobben || poświadczone w l.mn.: šobe
 +
|-
 +
| šadá /šodo/ || szkoda, brak, niedostatek || śdn. schâde || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šalia /šoľo/ I || czara, czasza, miska || śdn. schâle || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šaliá /šoľo/ II || flądra || śdn. scholle || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šalka /šolkă/ || czarka, miseczka || šoľo + -kă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šane /šonĕ/ || piękny || dn. schōn || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šanîcia /šonaićă/ || nierządnica || schône + -aićă? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šapat /šopăt/ || stworzyć || śdn. schâpen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šapá /šopo/ || patelnia || śdn. schâpe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šará /šoro/ || smar, dziegieć, smoła || niejasne || słowo poświadczone, obok šorai, ale może to partytyw?
 +
|-
 +
| šarnîcia /šornaićă/ || pojemnik na smar || šoro + -naićă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šȧmá /šamo/ || wstyd || śdn. schâme || zapożyczenie ze śdn., por. poświadczone šaḿo-să
 +
|-
 +
| šȧmiát sa /šaḿot să/  || wstydzić się || śdn. sik schemen || poświadczone w 3Sg: šaḿo-să
 +
|-
 +
| šȧnac /šanăc/? || szaniec, okop || niem. Schanze || poświadczone w l.mn.(?): šance
 +
|-
 +
| šȧpår /šapår/ || pasterz || śdn. schaper || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šȧpréw stak /šaprev stok/ || kij pasterski || šapår + -ev + stok || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šȧrp /šarp/ || ostro? || śdn. scharp || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šȧrwŷ /šarvoi/ || nożyce || śdn. schêre || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šeliaste /šeľostĕ/ || zazdrosny, zawistny || śdn. schel + -ostĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šelp /šelp/ || sitowie, trzcina || śdn. schelp || poświadczone w GSg: šelṕo
 +
|-
 +
| šemål /šemål/ || stołek, taboret || śdn. schêmel || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šeniån /šeńån/ || goleń, piszczel || śdn. schêne? schênen-bên? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šenkát /šenkot/ || darować, ofiarować || śdn. schenken || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šenkiėr /šenťėr/ || szynkarz, właściciel gospody || śdn. schenker || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šenŷ /šenåi/ || obręcz na kole wozu || śdn. schêne || poświadczone w l.mn.: šenvoi
 +
|-
 +
| šikat /šikăt/ || posłać || śdn. schicken || poświadczone w czasie przeszłym: šikol
 +
|-
 +
| šikat pusliád /šikăt püsľod/ || posłać (po kogoś) || šikăt + püsľod || poświadczone w czasie przeszłym: šikol püsľod
 +
|-
 +
| šikat wech /šikăt vex/ || wysłać || šikăt + vex || poświadczone w czasie przeszłym: šikol vex
 +
|-
 +
| šiniát /šińot/ || dziać się || śdn. schên || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šinká /šinko/ || szynka || śdn. schenke || poświadczone jako šinťai, niejasne czy to GSg r.m. na *-u czy GSg r.ż. na *-y
 +
|-
 +
| šipår /šipår/ || żeglarz || dn. Schipper || słowo poświadczone jako šiper, dodatkowo zasymilowane
 +
|-
 +
| šlachtát /šlaxtot/ || ubijać, zarzynać (zwierzę) || niem. schlachten || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šrekat /šrekăt/ || przestraszyć, wystraszyć || śdn. schrecken || czasownik pozbawiony zwrotności do pary z poświadczonym šrekot să
 +
|-
 +
| šrekát sa /šrekot să/ || przestraszyć się || śdn. schrecken || poświadczone w czasie przeszłym: šrekol-să
 +
|-
 +
| šribiát /šrib́ot/ || pisać || dn. schrīben || słowo poświadczone, obocznie srib́ot
 +
|-
 +
| šriwår /šrivår/ || pisarz, kancelista || dn. Schriewer || słowo poświadczone, obocznie srivår
 +
|-
 +
| šumá /šümo/ || piana || śdn. schûm || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šumiat /šüḿăt/ || pienić się || šümo + -ăt || poświadczone w 3Sg: šüḿă
 +
|-
 +
| šupia /šüṕă/ || szufla || śdn. schüppe || słowo poświadczone, obocznie süṕă
 +
|-
 +
| šuriát /šüŕot/ || trzeć || śdn. schüren || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šuwut /šüvüt/ || puchacz || śdn. schûwût || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| šu̇kȧria /šukaŕă/ || taczka || śdn. schûvkarre, schuvekarre || słowo poświadczone, obocznie šükaŕă
 
|-
 
|-
| śas /śos/ || Niemiec || śdn. Sasse || z /śosťĕ/ - niemiecki
+
| šwadá /švodo/ || pokos, pas skoszonej roślinności || śdn. swâde, pod wpływem niem. || poświadczone w ASg: švodǫ
 
|}
 
|}
  
Linia 714: Linia 3572:
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
|-
 
|-
| tark /tork/ || Turek || śdn. Torke || słowo poświadczone
+
| ták /tok/ || tak, w taki sposób || psł. *tako || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tám /tom/ || tam || psł. *tamo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tárn /torn/ || wieża; więzienie || śdn. torn || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tárn Bȧbål || wieża Babel || torn + Babål || kalka niem. Turmbau Babel, -el>-ål typowe
 +
|-
 +
| tárk /tork/ || Turek || śdn. Torke || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tarkuwe /torťüvĕ/ || tureckie || tork + -üvĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tȧbȧkî /tabaťai/ || tabaka || niem. Tabak + -åi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tȧbleta /tabletă/ || tabletka || niem. Tablette || zapożyczenie z typową asymilacją niem. -e>-ă, nic poza tym
 +
|-
 +
| tå /tå/ || który (zaimek względny) || psł. *tъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tåcîka /tåcaikă/ || tkacz || tåkăt + -aikă || słowo poświadczone, zob. tåkăc
 +
|-
 +
| tåde /tådĕ/ || oto || psł. tъde || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tågie /tåďĕ/ || więc, zatem || psł. *tъgdy || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tåkac /tåkăc/ || tkacz || psł. *tъkačь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tåkat /tåkăt/ || tkać || psł. *tъkati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tål /tål/ || kark || psł. *tylъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tåna /tånă/ || tona || por. niem. Tonne || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| tåri /tåri/ || trzy || psł. *tri || słowo poświadczone
 
| tåri /tåri/ || trzy || psł. *tri || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| tåraj /tåroj/ || troje || psł. *trojь || słowo poświadczone
 
| tåraj /tåroj/ || troje || psł. *trojь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tåslîwe /tåslaivĕ/ || popędliwy, drażliwy || psł. tъsklivъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| teple /teplĕ/ || ciepły || psł. *teplъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tét /tet/ || chcieć || psł. *xъtěti || poświadczone liczne formy: cą, cis, cimĕ, citĕ, tex, texǫ,
 +
|-
 +
| tiåma /ťåmă/ || ciemność || psł. *tьma || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tiåmnu /ťåmnü/ || ciemno || ťåmă + -nü || słowo poświadczone, ale niepewne
 +
|-
 +
| tin /tin/ || cyna || śdn. tinn || zapożyczenie niepoświadczonego słowa ze śdn., tak jak ołów (blij)
 +
|-
 +
| tîd /taid/ || czas || śdn. tîd || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tîchåm /taixåm/ || cicho, powoli || psł. *tixъmъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tîchie /taix́ĕ/ || cichy || psł. *tixъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tîsîna /taisaină/ || cisza || taix́ĕ + -aină || wzorem głuż. ćišina, ros. тишина, z produktywnym -aină
 +
|-
 +
| totèrnîcia /tötĕrnaićă/ || trąbka || dźwiękonaśladowcze || poświadczone zapożyczenie do dn.: Töterneitz
 +
|-
 +
| Trebe /Trebĕ/ || Boże Narodzenie || psł. *terby || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| trepŷ /trepoi/ || schody || śdn treppe || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tribne /tribnĕ/ || bożonarodzeniowy || psł. *terbьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tribne-mánd /tribnĕ-mond/ || grudzień || tribnĕ + śdn. mând || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| trite /tritĕ/ || trzeci || psł. *tretьjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| trînácti /trainăcti/, trînádist /trainădist/, trînacte /trainoctĕ/ || trzynaście || psł. *tri na desęte || słowo poświadczone
 
| trînácti /trainăcti/, trînádist /trainădist/, trînacte /trainoctĕ/ || trzynaście || psł. *tri na desęte || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| tore /törĕ/ || wtorek || psł. vъtorъjь || słowo poświadczone
+
| tore /törĕ/ I || drugi || psł. *vъtorъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tore /törĕ/ II || wtorek || psł. vъtorъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| tǫcá /tǫco/ || chmura || psł. tǫča || słowo poświadczone
 
| tǫcá /tǫco/ || chmura || psł. tǫča || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tǫcne /tǫcnĕ/ || pochmurny || psł. *tǫčьnъjь || z poświadczonego tǫcnü
 +
|-
 +
| tǫcnu /tǫcnü/ || pochmurno || psł. *tǫčьno || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tufål /tüfål/ || ziemniak || lüneb. tüffel(ken) || zapożyczenie z lokalnego dn., -el>-ål typowe
 +
|-
 +
| tuflek /tüflĕk/ || ziemniaczek || tüfål + -ĕk || zdrobnienie wzorem lüneb. tüffelken
 +
|-
 +
| tuflene /tüflenĕ/ || ziemniaczany || tüfål + -enĕ || przymiotnik wzorem viv'ăs-vivasnenĕ
 +
|-
 +
| tuflîste /tüflaistĕ/ || pole ziemniaków || tüfål + -aistĕ || por. ľån-lanaistĕ, głuż. běrna-běrnišćo i podob.
 +
|-
 +
| tûcet /taucĕt/ || tuczyć || psł. tučiti || poświadczone w 3Sg: taucĕ
 +
|-
 +
| tûcne /taucnĕ/ || tłusty, tuczny || psł. *tučьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tûk /tauk/ || tłuszcz || psł. *tukъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tůcîdle /tåucaidlĕ/ || tłuczek || tåuct + -aidlĕ || nazwa narzędzia z typowym sufiksem -aidlĕ
 +
|-
 +
| tůct /tåuct/ || tłuc || psł. tьlťi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tůknǫt /tåuknǫt/ || uderzyć || psł. *tьlknǫti || poświadczone w 3Sg: tåuknĕ
 +
|-
 +
| tůste /tåustĕ/ || gruby; gęsty (o chmurze) || psł. *tъlstъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| twiarde /tjordĕ/ || twardy || psł. *tvьrdъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tŷ /tåi/ || ty || psł. *ty || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| tŷkat /tåikăt/ || sadzić || psł. *tykati || poświadczone w 3Sg: tåicĕ
 
|}
 
|}
  
Linia 750: Linia 3704:
 
| waret /vorĕt/ || gotować, warzyć || psł. *variti || słowo poświadczone
 
| waret /vorĕt/ || gotować, warzyć || psł. *variti || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| wȧdika /vadikă/ || serwatka || śdn. waddike || dodatkowo zasymilowane poświadczone /vadike/
+
| wȧdika /vadikă/ || serwatka || śdn. waddike || dodatkowo zasymilowane poświadczone: vadike
 +
|-
 +
| wȧchtuwat /vaxtüvăt/ || czuwać, czyhać || śdn. wachten || poświadczone w 3Sg: vaxtojĕ
 +
|-
 +
| wȧrá /varo/ || szpada || śdn. were || słowo poświadczone, być może vaŕo
 +
|-
 +
| wȧrba /varbă/ || wierzba || psł. *vьrba || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wȧrch /varx/ || kupa, górka || psł. *vьrxъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wȧrchne /varxnĕ/ || najwyższy || psł. *vьrxъnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wȧrchuwate /varxüvotĕ/ || napełniony po wierzch, kopiasty || psł. *vьrxovatъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wȧriát sa /vaŕot să/ || bronić się || śdn. weren || poświadczone w rozkaźniku: vaŕoj să
 
|-
 
|-
| wȧchtuwat /vaxtüvăt/ || czuwać, czyhać || śdn. wachten || poświadczone w 3Sg /vaxtojĕ
+
| wȧrk /vark/ || plaster miodu || śdn. werk/wark || poświadczone w GSg: varťau
 +
|-
 +
| wȧrsak /varsăk/ || wierzch, wierzchołek, szczyt || psł. *vьršьkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wȧrt /vart/ || gospodarz || śdn. wert || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wȧrtet /vartĕt/ || wiercić, obracać || psł. *vьrtiti || poświadczone w 3Sg: vartĕ
 +
|-
 +
| wȧrtît sa /vartait să/ || wiercić się, obracać się, wirować || psł. *vьrtiti sę || poświadczone w 3Sg: varti să
 +
|-
 +
| wȧrtuwa /vartüvă/ || gospodarzowa, gospodyni || vart + -üvă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wȧrtuwat /vartüvăt/ || gospodarować, gospodarzyć || vart + -üvot || poświadczone gerundium: vartüvonĕ
 
|-
 
|-
 
| wȧs /vas/ || wieś || psł. *vьsь || słowo poświadczone
 
| wȧs /vas/ || wieś || psł. *vьsь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wȧsne /vasnĕ/ || wiejski || vas + -nĕ|| przymiotnik utworzony podobnie jak plaug-plauznĕ
 
|-
 
|-
 
| wåda /vådă/ || woda || psł. *voda || słowo poświadczone
 
| wåda /vådă/ || woda || psł. *voda || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| wåkju /våťü/ || oko || psł. *oko || słowo poświadczone
+
| wådet /vådĕt/ || wodzić, prowadzić || psł. *voditi || iteratyw od /vist/ poświadczonego w 3Sg: vedĕ
 +
|-
 +
| wåkiėnkiu /våťėnťü/ || okienko || våknü + -ťü || zdrobnienie poświadczonego våknü
 +
|-
 +
| wåkiu /våťü/ || oko || psł. *oko || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| wåkninek /våkninĕk/ || szklarz || psł. *okъnenikъ || słowo poświadczone
 
| wåkninek /våkninĕk/ || szklarz || psł. *okъnenikъ || słowo poświadczone
Linia 765: Linia 3751:
 
|-
 
|-
 
| wål /vål/ || wół || psł. *volъ || słowo poświadczone
 
| wål /vål/ || wół || psł. *volъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåluwe /vålüvĕ/ || wołowy || psł. *volovъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåluwîna /vålüvaină/ || wołowina || psł. *volovina || formacja wzorem wołowina-wołowy z poświadczonego vålüvĕ
 +
|-
 +
| wårdát /vårdot/ || stać się, zostać || śdn. werden || słowo poświadczone, Polański sugeruje oboczność va-:vå-
 
|-
 
|-
 
| wås /vås/ || wesz || psł. *vъšь || słowo poświadczone
 
| wås /vås/ || wesz || psł. *vъšь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| wåsa /våsă/, wåsak /våsăk/ || osa || psł. *osa, *osъkъ || słowo poświadczone
+
| wåsa /våsă/ || osa || psł. *osa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåsak /våsăk/ || osa || psł. *osъkъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| wåsk /våsk/ || wosk || psł. *voskъ || słowo poświadczone
 
| wåsk /våsk/ || wosk || psł. *voskъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| Wåstruw /Våstrüv/ || Wüstrow || psł. *ostrovъ || słowo poświadczone
 
| Wåstruw /Våstrüv/ || Wüstrow || psł. *ostrovъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåwåda /våvådă/ || książę || psł. *vojevoda || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåwet /våvĕt/ || owinąć, zawinąć || psł. *vъviti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåwidća /våvićă/ || księżna || psł. *vojevodьca || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåwlåct /våvlåct/ || nawlec || psł. *vъvelťi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåwûzdet /våvauzdĕt/ || okiełznać || psł. *vъ(v)uzditi || poświadczone gerundium: våvauzdenĕ
 +
|-
 +
| wåz /våz/ || wóz, fura || psł. *vozъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzbet /våzbĕt/ || przybić || psł. *vъzbiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzbust /våzbüst/ || przekłuć, otworzyć || psł. *vъzbosti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzdǫt /våzdǫt/ || rozdmuchać, nadmuchać || psł. *vъzdǫti || poświadczone w 3Sg: våzdåmĕ
 +
|-
 +
| wåzdene /våzdenĕ/ || ubranie || psł. *vъzdenьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzdét sa /våzdet să/ || ubrać się || psł. *vъzděti sę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzdewát sa /våzdevot să/ || ubierać się || psł. *vъzděvati sę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzdráz /våzdroz/ || głos, śpiew; melodia || psł. *vъz(d)razъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzdrizȧl /våzdrizal/ || pas, pasek; rzemień || psł. *vъzdьržьlь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzdwîgnǫt /våzdvaignǫt/ || podnieść || psł. *vъzdvignǫti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzlet /våzlĕt/ || nalać, polać || psł. *vъzliti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzbûdet /våzbaudĕt/ || obudzić || psł. *vъzbuditi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzwîme /våzvaimĕ/ || rozum || psł. *vъz(v)umьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wåzwîmet /våzvaimĕt/ || zrozumieć || psł. *vъz(v)uměti || rekonstrukcja czasownika, od którego derywowano våzvaimĕ
 +
|-
 +
| we /vĕ/ || w ciągu, przez, podczas || psł. *o(b) || poświadczone w wyrażeniu vĕ nüc (w ciągu nocy)
 +
|-
 +
| wecet /vecĕt/ || krzyczeć || psł. *věťiti || poświadczone w 3Sg: vecĕ
 +
|-
 +
| wecnek /vecnĕk/ || niższy urzędnik wiejski, goniec || psł. *věťьnikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wedet /vedĕt/ || wiedzieć || psł. *věděti || poświadczony imiesłów: vedącĕ
 +
|-
 +
| wedru /vedrü/ || pogoda; słońce || psł. *vedro || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wecha /vexă/? || wiązki chróstu, faszyny (u płotu) || psł. *věxa || poświadczone w l. mn.: vexvĕ
 +
|-
 +
| wèbriazat /vĕbŕozăt/ || obciąć || psł. *obrězati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wèkrupet /vĕkrüpĕt/ || okropić || psł. *okropiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wèplist /vĕplist/ || opleść || psł. *oplesti || poświadczony imiesłow: vĕplitenă
 +
|-
 +
| wèrǫbet /vĕrǫbĕt/ || obrębić || psł. *orǫbiti || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| Wend /vend/ || Wend, Połabianin || niem. Wend? || z /vensťĕ/ - połabski, wendzki
 
| Wend /vend/ || Wend, Połabianin || niem. Wend? || z /vensťĕ/ - połabski, wendzki
 +
|-
 +
| wenskie /vensťĕ/ || wendzki, połabski || vend + -sťĕ || z poświadczone vensťĕ < *vendьsky
 +
|-
 +
| werne /vernĕ/ || prawdziwy || psł. *věrьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| weslu /veslü/ || wiosło || psł. *veslo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wetàrnîcia /vetărnaićă/ || młyn wietrzny, wiatrak || v́otăr + -naićă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wiará /v́oro/ || prawda || psł. *věra || rozkład poświadczonego vernă - prawdziwa
 +
|-
 +
| wiater /v́otĕr/ || wiatr || psł. *větrъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wib /vib/ || o, w || psł. *ob || poświadczone w wyrażeniu: vib nidelă
 +
|-
 +
| wibàdî /vibădai/ || resztki słomy, resztki jedzenia(?) || psł. *ob-jědi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wibarát /wiborot/ || obronić || wib- + borot || dokonany czasownik do pary z rekonstruowanym /borot/, etymologja /borot/ wzkazuje na istnienie /wiborot/
 +
|-
 +
| wibartat /vibortăt/ || obrócić, odwrócić || psł. *obortěti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wibawet /vibovĕt/ || objawić, odsłonić || psł. *ob(j)aviti || poświadczone w rozkaźniku: vibov
 +
|-
 +
| wibeset /vibesĕt/ || zawiesić; powiesić || psł. *ob(v)ěsiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wibet /vibĕt/ || ociosać || psł. *obiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wibiád /vib́od/ || śniadanie || psł. *obědъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wibmŷtet /vibmoitĕt/ || wynagrodzić || psł. *ob-mytiti || poświadczony imiesłów: vibmoitenă
 +
|-
 +
| wibrŷt /vibråit/ || skopać, przekopać || psł. *obryti || poświadczone w 3Sg: vibråjĕ
 +
|-
 +
| wicą /vicą/ || owca (jagnię?) || psł. *ovьčę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wice /vicĕ/ || owczy (chlew, ser, mleko) || psł. *ovьčьjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wicene /vicenĕ/ || owczy (o mięsie) || psł. *ovьčenъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| wicér /vicer/ || wieczór || psł. *večerъ || słowo poświadczone
 
| wicér /vicer/ || wieczór || psł. *večerъ || słowo poświadczone
Linia 780: Linia 3870:
 
| wicera /viceră/ || kolacja || psł. *večeřa || słowo poświadczone
 
| wicera /viceră/ || kolacja || psł. *večeřa || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| wića /vićă/ || owca || psł. *ovьca || słowo poświadczone
+
| wicia /vićă/ || owca || psł. *ovьca || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| widene /videnĕ/ || odzież, ubranie || psł. *oděnьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wigiėn /viďėn/ || ogień || psł. *ogňь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wignena klesta /vignenă klestă/ || szczypce kowalskie || vignenă + klestă || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wignene /vignenĕ/ || ogniowy || psł. *ogňenъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wignene kamŷ /vignenĕ komoi/ || krzemień || vignenĕ + komoi || słowo poświadczone, ale w przeciwnym szyku, pewnie przez kalkę
 +
|-
 +
| wiját /vijot/ || wiać || psł. *vějati || poświadczony imiesłów: vijąćă
 +
|-
 +
| wiklip /viklip/ || snop wymłóconej słomy || psł. *oklepъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wikǫset /vikǫsĕt/ || ogryźć || psł. *okǫsiti || poświadczone w 3Sg: vikǫsĕ
 +
|-
 +
| wile /vilĕ/ || wiele, dużo || psł. *velьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wilia /viľă/ || wola || psł. voľa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wilkamet /vilkomĕt/ || witać || dn. willkamen || poświadczone w czasie przeszłym: vilkăḿol
 +
|-
 +
| wilkie /vilťĕ/ I || wielki, duży || psł. *velikъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wilkie /vilťĕ/ II || wielce, bardzo || psł. *veliko || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wilsa /vilsă/ || olsza, olcha || psł. *olьša || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wimûriát /vimauŕot/ || omurować || vib- + mauren || poświadczone w imiesłowie: vimauŕonă
 +
|-
 +
| winia /vińă/ || woń, zapach || psł. *voňa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| winiat /vińăt/ || wygrywać, zyskiwać || śdn. winnen || poświadczone w 2Sg: vińăs
 +
|-
 +
| winiát /vińot/ || pachnieć (ładnie) || psł. *voněti || poświadczone w 3Sg: vińojĕ
 +
|-
 +
| winîcia /vinaićă/ || dyszel || psł. *ojьnica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wiǫzat /v́ǫzăt/ || wiązać || psł. *vęzati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wiper /vipĕr/ || wieprz || psł. *veprь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wiprawet /viprovĕt/ || oporządzać gospodarstwo domowe || psł. *opraviti || poświadczone gerundium: viprovenĕ
 +
|-
 +
| wirgiat /virďăt/ || chłostać || psł. *vьrgati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wirgnǫt /virgnǫt/ || rzucić || psł. *vьrgnǫti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wiriål /viŕål/ || orzeł || psł. *orьlъ || poświadczone, ale w znaczeniu "sęp zajęczy", co jest wątpliwe
 +
|-
 +
| wis /vis/ I || oś || psł. *osь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wis /vis/ II || wszystek || psł. *vьšь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wis tîd /vis taid/ || zawsze, cały czas || vis + śdn. tîd || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wisakie /visoťĕ/ || wszelki || psł. *vьšakъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wise /visĕ/ || na pewno || śdn. wisse || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wisedȧnisne /visedanisnĕ/ || powszedni, codzienny || psł. *vьšedьnešьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wisem /visĕm/ || osiem || psł. *osmь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wisèmdisiǫt /visĕmdiśǫt/ || osiemdziesiąt || psł. *osmь desętъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wisèmnàdist /visĕmnădist/ || osiemnaście || psł. *osmь na desęte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wisèmnacti /visĕmnocti/ || osiemnaście || psł. *osmь na desęte || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wisîna /visaină/ || osina || psł. *osina || poświadczone w l. mn.: visainĕ
 +
|-
 +
| vismàru /vismărü/ || ośmioro || psł. *osmero || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wist /vist/ || wieść || psł. *vesti || poświadczone w 3Sg: vedĕ
 +
|-
 +
| wisŷpet /visåpĕt/ || pocałować || psł. *osypiti || poświadczone w rozkaźniku: visåip
 +
|-
 +
| wisŷpît sa /visåipait să/ || pocałować się || psł. *osypiti sę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wit /vit/ || od || psł. *otъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wizsact /vissăct/ || posiekać, pociąć || psł. *jьz-sěťi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wiz /viz/ || z (kogo, czego) || psł. *jьz || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wiz dali /viz doli/ || z daleka || psł. *jьz dali || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wizde /vizdĕ/ || wszędzie || psł. *vьsьde || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wîcne /vaicnĕ/ || miejski || vaikă + -nĕ || przymiotnik utworzony wzorem plaug-plauznĕ
 
|-
 
|-
 
| wîdét /vaidet/ || widzieć || psł. *viděti || poświadczone w 2Sg /vaiʒĕs/
 
| wîdét /vaidet/ || widzieć || psł. *viděti || poświadczone w 2Sg /vaiʒĕs/
Linia 788: Linia 3970:
 
| wîchår /vaixår/ || wicher || psł. *vixrъ || słowo poświadczone
 
| wîchår /vaixår/ || wicher || psł. *vixrъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| wîka /vaikă/ || miasto || śdn. wîk || słowo poświadczone
+
| wîjàlîcia /vajălaićă/ || sznur, powróz || psł. *vijalica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wîka /vaikă/ || miasto || śdn. wîk || słowo poświadczone, ale niepewny rodzaj
 
|-
 
|-
 
| wînîća /vainaićă/ || winnica || psł. *vinьnica || słowo poświadczone  
 
| wînîća /vainaićă/ || winnica || psł. *vinьnica || słowo poświadczone  
 
|-
 
|-
| wîne /vainĕ/ || winien || psł. *vinьnъjь || słowo poświadczone  
+
| wîne /vainĕ/ I || winien || psł. *vinьnъjь || słowo poświadczone  
 
|-
 
|-
| wîne /vainĕ/ || wino || psł. *vino || poświadczone w partytywie /vaină/
+
| wîne /vainĕ/ II || wino || psł. *vino || poświadczone w partytywie /vaină/
 
|-
 
|-
 
| wîne-mand /vainĕ-mond/ || październik || psł. *vino + śdn. mônd || słowo poświadczone
 
| wîne-mand /vainĕ-mond/ || październik || psł. *vino + śdn. mônd || słowo poświadczone
Linia 800: Linia 3984:
 
| wînek /vainĕk/ || winowajca, dłużnik || psł. *vinьnikъ || słowo poświadczone  
 
| wînek /vainĕk/ || winowajca, dłużnik || psł. *vinьnikъ || słowo poświadczone  
 
|-
 
|-
| wîseńa /vaiseńă/, wîsîńa /vaisaińă/ || wiśnia (drzewo) || psł. *višeňa, višiňa || słowo poświadczone
+
| wînene /vainenĕ/ || winny, związany z winem || vainĕ + -enĕ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| wîsét /vaiset/ || wisieć || psł. *visěti || poświadczone w 3Sg: /vaisĕ/
+
| wîsenia /vaiseńă/, wîsîńa /vaisaińă/ || wiśnia (drzewo) || psł. *višeňa, višiňa || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wîsét /vaiset/? || wisieć || psł. *visěti || poświadczone w 3Sg: /vaisĕ/
 +
|-
 +
| wîsát /vaisot/ || zwisać? || psł. *visati || poświadczone w 3Sg: /vaisojĕ/
 
|-
 
|-
 
| wîsná /vaisno/ || wiśnia (owoc) || psł. *višьňa || poświadczone w NPl: /vaisnåi/
 
| wîsná /vaisno/ || wiśnia (owoc) || psł. *višьňa || poświadczone w NPl: /vaisnåi/
 
|-
 
|-
| wjater /v́otĕr/ || wiatr || psł. *větrъ || słowo poświadczone  
+
| wît sa /vait să/ || wić się || psł. *viti sę || poświadczony derywat: vajălaićă
 +
|-
 +
| wlås /vlås/ || włos || psł. *volsъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wlåsuwate /vlåsüvotĕ/ || włochaty, owłosiony || vlås + -üvotĕ || formacja podobna do nügă-nügotĕ, dren-drenüvotĕ
 
|-
 
|-
| wǫgjėl /vǫďėl/ || węgiel || psł. *ǫglь || słowo poświadczone
+
| wǫgiėl /vǫďėl/ I || węgiel || psł. *ǫglь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| wǫgjor /vǫďör/ || węgorz || psł. ǫgořь || słowo poświadczone
+
| wǫgiėl /vǫďėl/ II || węgieł, kąt, róg || psł. *ǫglъ || poświadczone w toponimji: Fungal, Wungahl
 
|-
 
|-
| Wǫgjorjǫta /Vǫďöŕǫtă/ || Seehausen || psł. *ǫgoręta || słowo poświadczone
+
| wǫgiėlnîste /vǫďėlnaistĕ/ || węglowisko, miejsce na węgiel || psł. *ǫglьnišče || poświadczone w toponimji: Winkeleitz, Fangeleitz, Wankneitzen
 +
|-
 +
| wǫgior /vǫďör/ || węgorz || psł. ǫgořь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| Wǫgioriǫta /Vǫďöŕǫtă/ || Seehausen || psł. *ǫgoręta || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| wǫs /vǫs/ || broda || psł. *ǫsъ || słowo poświadczone
 
| wǫs /vǫs/ || broda || psł. *ǫsъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| wǫzkje /vǫsťě/ || wązki || psł. *ǫzъkъjь || poświadczone w toponimji: Wunski
+
| wǫsuwate /vǫsüvotĕ/ || brodaty || vǫs + -otĕ || formacja podobna do nügă-nügotĕ, dren-drenüvotĕ
 +
|-
 +
| wǫsèpu̇c /vǫsĕpuc/ || golibroda || psł. *ǫs + niem. putzen || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wǫzål /vǫzål/ || węzeł || psł. *ǫzъlъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wǫzkie /vǫsťě/ || wązki || psł. *ǫzъkъjь || poświadczone w toponimji: Wunski
 +
|-
 +
| wǫzla /vǫzlă/ || kolanko źdźbła || psł. *vǫzъlę || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| wréch /vrex/ || orzech || psł. *orěxъ || słowo poświadczone
 
| wréch /vrex/ || orzech || psł. *orěxъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| wŷsukje /voisüťĕ/ || wysoki || psł. *vysokъjь || słowo poświadczone
+
| wrisîka /vrisaikă/ || borówka, czarna jagoda || psł. *versika || poświadczone w l. mn.: v
 +
|-
 +
| writene /vritenĕ/ || wrzeciono || psł. *verteno || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wu̇nkȧr /vunkar/ || kosz wozowy, półkoszki || śdn. woen-kar || słowo poświadczone, może vǫkar?
 +
|-
 +
| wûcet /vaucĕt/ || uczyć, przyzwyczajać || psł. *učiti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wûcîka /vaucaikă/ || nauczyciel || vauc- od vaucĕt + -aikă || złożenie wzorem bezaika, låzaika
 +
|-
 +
| wûcnek /vaucnĕk/ || uczeń || vauc- od vaucĕt + -nĕk || złożenie wzorem ros. ученикъ
 +
|-
 +
| wûchiu /waux́ü/ || ucho || psł. *uxo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wûja /vaujă/ || wuj, brat matki || psł. *uja || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wûjewka /vaujefkă/ || ciotka, siostra matki || psł. *ujevъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wûl /vaul/ || ul || psł. *ulь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wûsne /vausnĕ/ || skóra || psł. *usno || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wûsnene /vausnenĕ/ || skórzany || vausnĕ + -enĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wûsta /vaustă/ || usta || psł. *usta || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wûstene /vaustenĕ/ || ustny || vaustă + -enĕ || wybrano -enĕ dla uniknięcia homofonji z vausnĕ - skóra
 +
|-
 +
| wûzda /vauzdă/ || uzda || psł. *uzda || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wůce /våucĕ/ || wilczy || våuk + -ĕ || formacja wzorem korvo-korvĕ i wielu innych
 +
|-
 +
| wůcka /våuckă/ || wilk, wilczek || psł. *vьlkъ + -ka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wůk /våuk/ || wilk || psł. *vьlkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wůná /våuno/ || wełna || psł. *vьlna || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wůnene /våunenĕ/ || wełniany || psł. *vьlněnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| wŷsukie /voisüťĕ/ || wysoki || psł. *vysokъjь || słowo poświadczone
 
|}
 
|}
  
Linia 827: Linia 4071:
 
|-
 
|-
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 
! połabski !! polski !! etymologja !! uzasadnienie
 +
|-
 +
| za /zo/ || za, dla || psł. *za || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| zabá /zobo/ || żaba || psł. *žaba || słowo poświadczone
 
| zabá /zobo/ || żaba || psł. *žaba || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zabet /zobĕt/ || zapomnieć || psł. *zabyti || rozkład poświadczonego zobåit să
 
|-
 
|-
 
| zabka /zopkă/ || żaba drzewna, rzekotka || psł. *žabъka || słowo poświadczone
 
| zabka /zopkă/ || żaba drzewna, rzekotka || psł. *žabъka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zablǫdet /zoblǫdĕt/ || zabłądzić || psł. *zablǫditi || poświadczone w czasie przeszłym: zoblǫdål
 +
|-
 +
| zabŷt sa /zobåit să/ || zapomnieć się || psł. *zabyti sę || poświadczone w czasie przeszłym: zobål-să
 +
|-
 +
| zadȧrát /zodarot/ || zadzierać || psł. *zadirati || poświadczony imiesłów: zadarăjącĕ
 +
|-
 +
| zadewát /zodevot/ || przeszkadzać || psł. *zaděvati || poświadczone gerundium: zodevonĕ
 +
|-
 +
| zadust /zodüst/ || nieuprzejmość, niegrzeczność || psł. *žadostь || rozkład poświadczone zodüstaivĕ, por. dł. žadosć
 +
|-
 +
| zadustîwe /zadüstaivĕ/ || nieuprzejmy, niegrzeczny || psł. *žadostivъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zagàwîcia /zogăvaićă/ || pokrzywa || psł. *žagavica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zagî /zoďai/ || piła || śdn. sâge || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| zając /zojąc/ || zając || psł. zajęcь || słowo poświadczone
 
| zając /zojąc/ || zając || psł. zajęcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zającak /zojącăk/ || zajączek || psł. zajęčьkъ || poświadczone w l. mn.: zojącťĕ
 +
|-
 +
| zajûtȧrne /zojautarnĕ/ || poranny || psł. *zajutrьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zajûtra /zojautră/ || rano, z rana || psł. *za jutra || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zaká /zoko/ || rzecz || śdn. sâke || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zawicera /zoviceră/ || wieczorem, pod wieczór || psł. *za večera || formacja analogiczna do zojautră
 +
|-
 +
| zawicirne /zovicernĕ/ || wieczorny || psł. *zavečerьnъjь || formacja analogiczna do zojautarnĕ
 +
|-
 +
| zaká /zoko/ || rzecz || śdn. sâke || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zát /zot/ || nasienie || śdn. sât || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zȧlą /zalą/ || wyka || psł. zьlę?? || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zȧlwȧja /zalvajă/ || szałwia || śdn. salwie || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zȧn /zan/ || żniwo || psł. *žьnь || poświadczone w l. mn.: zanai
 +
|-
 +
| zȧne /zanĕ/ || żyła || śdn. sane + -åi || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zȧnîsne /zanaisnĕ/ || żniwny || psł. *žьnьšьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zȧnîsne-mánd /zanaisnĕ-mond/ || sierpień || zȧnîsne + śdn. mând || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zȧrat /zarăt/ || patrzeć || psł. *zьrěti || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zȧriadle /zaŕodlĕ/ || lustro || psł. *zьrědlo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zȧwat /zavăt/ || żuć || psł. *žьvati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zȧzana råná /zazonă råno/ || oparzenie || zazonĕ + råno || kalka niem. Brandwunde, por. głuż. wopalna rana
 +
|-
 +
| zȧzànîcia /zazănaićă/ || zgorzel || zazonĕ + -aićă || formacja podobna do sekănaićă
 +
|-
 +
| zȧzat /zazăt/ || palić, opalać, spalać || psł. *žьžati || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zågle /zåglĕ/ || zły, rozgniewany || psł. *žьglъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zåglît sa /zåglait să/ || złościć się, gniewać się || zåglĕ + -ait să || czasownik na -ĕt
 +
|-
 +
| zåmela /zåmelă/ || bułka || śdn. sêmele || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zåwat /zåvăt/ || wołać, przywoływać || psł. *zъvati || poświadczone w 3Sg: züvĕ
 
|-
 
|-
 
| ząt /ząt/ || zięć || psł. *zętь || słowo poświadczone
 
| ząt /ząt/ || zięć || psł. *zętь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zątek /zątĕk/ || pan młody || psł. *zętikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zelǫd /zelǫd/ || żołądź || psł. *želǫdь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| zena /zenă/ || żona, także kobieta || psł. *žena || słowo poświadczone
 
| zena /zenă/ || żona, także kobieta || psł. *žena || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| ziljazu /ziľozü/ || żelazo || psł. *želězo || słowo poświadczone
+
| zerawac /zerovăc/ || żarzący się popiół || psł. *žeravьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zewarnak /zevornăk/ || skowronek || psł. *ževornъkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zewat /zevăt/ || ziewać || psł. *zěvati || poświadczone w 3Sg: zevă (albo zevĕ)
 +
|-
 +
| ziarnu /źornü/ || ziarno || psł. *zьrno || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zil /zil/ || lina || śdn. sîl || poświadczone w l. mn.: zilåi
 +
|-
 +
| zile /zilĕ/ || trawa || psł. *zelьje || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ziliazene /ziľozenĕ/ || żelazny || ziľozü + -enĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| ziliazu /ziľozü/ || żelazo || psł. *želězo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zimia /ziḿă/ || ziemia || psł. *zemьja || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| zimja /ziḿă/ || ziemia || psł. *zemьja || słowo poświadczone
+
| zimne /zimnĕ/ || ziemny, z ziemi || psł. *zemьnъjь || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| zîber /zaibĕr/ || żubr || psł. *zǫbr, odnosowione || poświadczone w toponimji w złożeniu: Suberitz-feld (<*zubrica)
+
| zimnek /zimnĕk/ || duch ziemny, podziemny duszek || psł. *zemьnikъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zip /zip/ || mydło || śdn. sêpe || poświadczone w GSg: ziṕau
 +
|-
 +
| zizîcka /zizaicka/ || kukułka || psł. *žežičьka || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zîbår /zaibår/ || żubr || psł. *zǫbr, odnosowione || poświadczone w toponimji w złożeniu: Suberitz-feld (<*zubrica)
 
|-
 
|-
 
| zîd /zaid/ || Żyd || psł. *židъ || słowo poświadczone
 
| zîd /zaid/ || Żyd || psł. *židъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zîdé /zaide/ || struny (skrzypcowe) || śdn. seide || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zîduwskie /zaidüfsťĕ/ || żydowski || zaid + -üv- + -sťĕ || złożenie, por. pol. żydowski, cz. židovský, głuż. židowski
 +
|-
 +
| zîma /zaimă/ || zima || psł. *zima || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| zîma-mand /zaimă-mond/ || listopad || psł. *zima + śdn. mând || słowo poświadczone
 
| zîma-mand /zaimă-mond/ || listopad || psł. *zima + śdn. mând || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zîmiana /zaiḿonă/ || gorączka, dreszcze || psł. *ziměna || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zîmne /zaimnĕ/ || zimny || zaimă + -nĕ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zîmnu /zaimnü/ || zimno || zaimă + -nü || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zît /zait/ || żyć || psł. *žiti || poświadczone w 3Sg: zaivĕ
 +
|-
 +
| zîtkiu /zaitťü/ || ziarnko zboża || zaitü + -ťü || poświadczone w l. mn.: zaitkă
 +
|-
 +
| zîtne /zaitnĕ/ || zbożowy, na zboże || zaitü + -nĕ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| zîtu /zaitü/ || zboże || psł. *žito || słowo poświadczone
 
| zîtu /zaitü/ || zboże || psł. *žito || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| zjarnu /źornü/ || ziarno || psł. *zьrno || słowo poświadczone
+
| zîwat /zaivăt/ || życie; ciało; brzuch || psł. *životъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zîwåtak /zaivåtăk/ || serce || psł. *životъkъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zîwe /zaivĕ/ || żywy || psł. *živъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zlåd /zlåd/ || grad || psł. *želdь? *želdъ? || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| zlåta /zlåtă/ || złoto || psł. *zolto || słowo poświadczone
 
| zlåta /zlåtă/ || złoto || psł. *zolto || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| zlåtene /zlåtenĕ/ || złoty, złocony || psł. *zoltenъjь || słowo poświadczone
+
| zlåtene /zlåtenĕ/ || złoty, złocony || psł. *zoltenъjь || słowo poświadczone, Polański się waha, być może zlåtnĕ
 +
|-
 +
| zmėjek /zmėjĕk/ || padalec || psł. *zmijikъ || słowo poświadczone, choć niepewne
 +
|-
 +
| znajemne /znojemnĕ/ || znany || psł. *znajemьnъjь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| znát /znot/ || znać || psł. *znati || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
 
| zǫb /zǫb/ || ząb || psł. *zǫbъ || słowo poświadczone
 
| zǫb /zǫb/ || ząb || psł. *zǫbъ || słowo poświadczone
 
|-
 
|-
| zuzûcka /züzaucka/ || kukułka || psł. *zozučьka || słowo poświadczone
+
| zǫbne /zǫbnĕ/ || zębny, zębowy || zǫb + -nĕ || przymiotnik jak plaug-plauznĕ
 +
|-
 +
| zǫbnar /zǫbnăr/ || dentysta || zǫbnĕ + -ăr || złożenie na wzór grex-gresnăr, por. głuż. zubar
 +
|-
 +
| zǫbne lekar /zǫbnĕ lekăr/ || dentysta || zǫbnĕ + lekăr || złożenie, kalka niem. Zahnarzt, por. głuż. zubny lěkar
 +
|-
 +
| zǫdlet /zǫdlĕt/ || żądlić || zǫdlü + -ĕt || czasownik od poświadczonego słowa: zǫdlü
 +
|-
 +
| zǫdlu /zǫdlü/ || żądło || psł. *žędlo || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zriba /zribǎ/ || źrebię || psł. *žerbę || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zribac /zribǎc/ || młody (roczny) koń || psł. *žerbьcь || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zribîcia /zribaićǎ/ || młoda (roczna) klacz || psł. *žerbica || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zunet /zünĕt/ || dzwonić || psł. *zvoniti || poświadczone w 3Sg: zünĕ
 +
|-
 +
| zûk /zauk/ || żuk || psł. *žukъ || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zůc /zåuc/ || żółć (wydzielina wątrobowa) || psł. *žьlčь || poświadczony rdzeń zåuk- w zåuknĕ; por. dłuż. žołc, głuż. žołč
 +
|-
 +
| zůknǫt /zåuknǫt/ || żółknąć || psł. *žьlknǫti || poświadczone w 3Sg: zåuknĕ
 +
|-
 +
| zwȧnet /zvanĕt/ || dźwięczeć, dzwonić || psł. zvьniti || poświadczone w 3Sg: zvanĕ
 +
|-
 +
| zwån /zvån/ || dźwięk || psł. *zvonъ || słowo poświadczone (Schleicher)
 +
|-
 +
| zwenu /zvenü/ || dzwono || psł. *zveno || słowo poświadczone
 +
|-
 +
| zŷbat /zåibăt/ || kołysać || psł. *zybati || poświadczone w rozkaźniku: zåib
 +
|-
 +
| zŷbát sa /zåibot să/ || bujać się || psł. *zybati sę || poświadczone w 3Sg: zåibi-să
 +
|-
 +
| zŷbka /zåipkă/ || kołyska || psł. *zybъka || słowo poświadczone
 
|}
 
|}

Aktualna wersja na dzień 18:40, 22 wrz 2020

WENSKIE-PULSKIE SLUWESNEK
SŁOWNIK (NOWO)POŁABSKO-POLSKI

O słowniku

Słownik ma na celu zebranie dobrze zaświadczonych słów połabskich (wendzkich, wendyjskich), a także wykreowanie nowych bazując na toponimji, możliwych zapożyczeniach z dolnoniemieckiego, slawizmów w dolnoniemieckim, kalek połabsko-niemieckich, a czasem sugerując się słownictwem w językach łużyckich i słowińskim, rzadziej także w czeskim i polskim.

Za literacki został wzięty djalekt, w którym wystąpiło pełne mazurzenie, psł. *ьl/ъl dało /åu/ a nie /u/ oraz psł. *u dało (za wyjątkiem pozycji przed wargowymi i przyrostków) /au/, a nie /ai/.

Wymowa i ortografja

W "/.../" podano zapis według transkrypcji Polańskiego, po środku według Międzynarodowego Alfabetu Fonetycznego, a następnie z prawej zapis według proponowanej przeze mnie ortografji.

Samogłoski pełne
/i/ = i   = i /ü/ =  y  = u /u/ =  u  =
/ė/ =  e  = ė
/e/ =  ɛ  = e, é /ö/ =  œ  = o /o/ =  ɔ  = a, á
/a/ =  a  = ȧ /å/ =  ɒ  = å


Samogłoski zredukowane
/ĕ/ =  ə  = è, e
/ă/ =  ɐ  = à, a

Znaki é oraz á oznaczają samogłoskę pełną i są stawiane wyłącznie w ostatniej sylabie, także w słowach jednosylabowych z wyjątkiem przyimków. Znaki à oraz è oznaczają samogłoskę zredukowaną i stawiane są wyłącznie na innej sylabie niż ostatnia. Jeśli na przedostatniej sylabie jest samogłoska zredukowana, to na ostatniej jest pełna i nie ma potrzeby oznaczania tego akutem. Znaki a oraz e na ostatniej sylabie oznaczają samogłoskę zredukowaną, a na pozostałych – pełną.

Dyftongi
/ai/ =   ai   = î /åi/ =   ɒi   = ŷ /oi/ =   oi   = ŷ /au/ =   au   = û /åu/ =   ɒu   = ů

Dyftong /oi/ jest alofonem /åi/ po spółgłoskach wargowych.

Samogłoski nosowe
/ą/ =   ã   = ą /ǫ/ =   ɔ̃   = ǫ


Spółgłoski
Wargowe Dziąsłowe Zadziąsłowe Palatalne Postpalatalne Miękko-
podniebienne
Krtaniowe
Zwarte /p/ = p = p /ṕ/ = = pi /t/ = t = t /ť/ = = ti, ki /k/ = k = k
/b/ = b = b /b́/ = = bi /d/ = d = d /ď/ = = di, gi /g/ = ɡ = g
Afrykaty /c/ = t͡s = c /ć/ = t͡sʲ = ci
/ʒ/ = d͡z = dz /ʒ́/ = d͡zʲ = dzi
Szczelinowe /f/ = f = f /s/ = s = s /š/ = ʃ = š /ś/ = = ś /x́/ = = chi /x/ = x = ch /h/ = h = h
/v/ = v = w /v́/ = = wi /z/ = z = z /ź/ = = zi
Nosowe /m/ = m = m /ḿ/ = = mi /n/ = n = n /ń/ = = ni
Boczne /l/ = l = l /ľ/ = = li
Drżące /r/ = r = r /ŕ/ = = ri
Półsamogłoski /j/ = j = j

Docelowa ortografja ma zapisywać spółgłoski dźwięczne i bezdźwięczne zgodnie z etymologją, czyli np. /defkă/ = dewka.

Rozróżnienie di/gi oraz ti/ki ma podłoże etymologiczne. Piszemy /ďöră/ = giora, /ďolü/ = dialu, /ťostü/ = tiastu, /ťölü/ = kiolu.

Z uwagi na istniejące oboczności /kj/:/kv/ i podobne, piszemy w tam, gdzie są one etymologiczne, np. /sjot/ = swiat - świat, /no svăte/ = na swàte - na świecie.

A

połabski polski etymologja uzasadnienie
a /ă/ a, lecz psł. *a słowo poświadczone
aberhîd /oberhaid/ dzierżawca rządowy śdn. overheit słowo poświadczone
agát sa /ogot să/ podobać się śdn. hagen poświadczone w 3Sg: ogăji-să
akî /oťai/ szydełko? śdn. hake + -åi słowo poświadczone
alȧja /olajă/ olej śdn. oli(g)e słowo poświadczone
alȧnt /olant/ głowacz (ryba) śdn. âlant słowo poświadczone
aliat /oľăt/ iść po coś, brać coś śdn. holen poświadczone w 3Sg: oľă
amår /omår/ młot śdn. hamer słowo poświadczone
amél /omel/ skop (wykastrowany baran) śdn. hamel słowo poświadczone
apá /opo/ małpa śdn. âpe słowo poświadczone
apat /opăt/ mieć nadzieję, ufać śdn. happen~hoppen poświadczone w 1Sg: opăm
ará /oro/ prostytutka, dziwka śdn. hore poświadczone w ASg: orǫ
ás /os/ padlina, ścierwo, przynęta?? śdn. âs poświadczone w GSg: oso, Lehr-Spławiński uważa za femininum
atát /otot/ nienawidzić śdn. haten poświadczone w 3Sg: otăji-mĕ
awka /ofkă/ jastrząb lüneb. håfk(e) słowo poświadczone, być może afka
azŷ /ozåi/ uszko, eska (do haczyka), spinka?, klamra? śdn. ose + -åi słowo poświadczone

Ȧ

połabski polski etymologja uzasadnienie
ȧgát /agot/ chronić, oszczędzać śdn. hegen, heien słowo poświadczone w 3Sg /agol/, /agojĕ/
ȧchtér /axter/ tył śdn. achter rozkład złożenia /axterskă/
ȧchterskie /axtersťĕ/ tylny śdn. achter + psł. *-ьskъjь słowo poświadczone w r. żeńskim
Ȧlbȧnîja /Albanajă/ Albanja por. niem. Albanien, końcówka -ajă zapożyczenie z niemieckiego
ȧlbȧnskie /albansťĕ/ albański Albanajă + -sťĕ typowy przymiotnik od nazwy państwa
ȧlbȧrga /albargă/ oberża, gospoda śdn. herberge słowo poświadczone
ȧltitŷ /altitåi/ zawsze śdn. alletiden słowo poświadczone
ȧmén /amen/ amen śdn. amen słowo poświadczone
Ȧrmenîja /Armenajă/ Armenja por. niem. Armenien, końcówka -ajă zapożyczenie z niemieckiego
ȧrmenskie /armensťĕ/ ormiański, armeński Armenajă + -sťĕ typowy przymiotnik na -sťĕ

Å

połabski polski etymologja uzasadnienie
Åns, Ånsa /Åns(ă)/ Jan śdn. Hans słowo poświadczone
Ånska /Ånskă/ Janek śdn. Hans + psł. *-ъka słowo poświadczone

B

połabski polski etymologja uzasadnienie
babá /bobo/ baba, stara kobieta psł. *baba słowo poświadczone
babka /bopkă/ akuszerka, położna psł. *babъka słowo poświadczone
bagnîna /bognaină/ bagnisko psł. *bagnina poświadczone w toponimji: Bonnein
bagne /bognĕ/ bagno psł. *bagno poświadczone w toponimji w złożeniu: Bonnein (*bagnina), Bockeneitz (*bagnišče?)
barane /boronĕ/ obrona gerundium od /borot/ słowo utworzone wzorem: aikrădinĕ (kradzież), vobenĕ (pokusa), vecenĕ (krzyk)
barát /borot/ bronić psł. *ob-varati, zreanalizowane poświadczone w rozkaźniku: boroj
bardŷnia /bordåińă/ siekiera psł. *bordyňa słowo poświadczone
bardzia /borʒ́ă/ brózda psł. *borzda słowo poświadczone
Barlen /borlĕn/? Berlin psł. *bъrlinъ? rekonstrukcja
barna /bornă/ brona psł. *borna słowo poświadczone
barnu /bornü/ ił, glina psł. *bъrno poświadczone w toponimji: Barneitz (<*bъrnišče)
bart /bort/ barć psł. *bъrtь poświadczone w toponimji w złożeniu: Pardein (<*bъrtina), Prietnick (<*bъrtьnikъ), Bartsch (<*bъrtьce), por stłuż. bart
bartnek /bortnĕk/ bartnik bort + -nĕk z rekonstruowanego bort, poświadczone stpoł. nazwisko rodowe: Bartenick
barš /borš/ okoń por. niem. Barsch słowo poświadczone
bȧba /babă/ babka, babcia słownictwo dziecięce słowo poświadczone
bȧckie /baťĕ/ troszkę zdrobnienie od baťĕ? słowo poświadczone, ale Polański widzi jako zwykłą oboczność do baťĕ
bȧdål /badål/ kat, oprawca śdn. bodel słowo poświadczone
bȧdån /badån/ kadź, zbiornik śdn. boden słowo poświadczone
bȧdiane /baďonĕ/ modlitwa baďot + 'onĕ gerundium od poświadczonego baďot
bȧdiannek /baďonĕk modlitewnik baďonĕ + -nĕk formacja z -nĕk tworzącym nazwy narzędzi
bȧdiát /baďot/ modlić się beden słowo poświadczone
bȧkie /baťĕ/ trochę por. szlez.-holszt. betken słowo poświadczone
bȧlȧja /balajă/ miednica, balia, ceber śdn. balleie słowo poświadczone
bȧn /ban/ strych śdn. bon słowo poświadczone
bȧnkî /banťai/ ławka śdn. banke słowo poświadczone
bȧrgiėr /barďėr/ mieszczuch śdn. borger słowo poświadczone
bȧrwin /barvin/ wódka śdn. brannewîn słowo poświadczone
bȧt /bat/ przykazanie śdn. bot słowo poświadczone
båla /bålă/ byk śdn. bulle słowo poświadczone
båz /båz/ bez psł. *bъzъ słowo poświadczone
bedet /bedĕt/ prosić, błagać śdn. beden poświadczone w 1Sg: bedą, w 3Sg: bedĕ
bek /bek/ strumień śdn. beke słowo poświadczone
bél /bel/ biel psł. *bělь rozkład poświadczonego belĕt
belet /belĕt/ bielić ubrania psł. *běliti słowo poświadczone
ber /ber/ niedźwiedź śdn. bâr słowo poświadczone
bet sa /bet să/ bać się psł. *bojati sę słowo poświadczone
betrat /betrăt/ ulepszyć śdn. beteren słowo poświadczone
bezat /bezăt/ biec, biegać psł. *běžati słowo poświadczone
bezîka /bezaikă/ goniec, biegacz psł. *běžika słowo poświadczone
bikac /bikăc/ dzięcioł śdn bicken + psł. *-ačь słowo poświadczone
bialak /b́olăk/ białko jajka; białko psł. *bělъkъ słowo poświadczone
biale /b́olĕ/ biały psł. *bělъjь słowo poświadczone
Bialèrûska /B́olĕrauskă/ Białoruś b́olĕraus + -skă por. głuż. Běłoruska, cz. Bělorusko
bialèrûskie /B́olĕrausťĕ/ białoruski b́olĕraus + -sťĕ przymiotnik od nazwy narodu na -sťĕ
bialèrûs /b́olĕraus/ Białorusin b́olĕ + raus por. biał. беларус, cz. Bělorus
biardu /b́ordü/ klepaczka do lnu, przybijaczka, płocha psł. *bьrdo słowo poświadczone
bigrȧft /bigraft/ pogrzeb śdn. bîgraft słowo poświadczone
biûcet /b́aucĕt/ szczekać dźwiękonaśladowcze? poświadczone w 3Sg: b́aucĕ
biûcîka /b́aucaikă/ szczekacz b́aucĕt + -aikă formacja z produktywnyk -aikă, por. brącĕt-brącaikă
bît /bait/ bić psł. *biti słowo poświadczone
blave /blovĕ/ niebieski śdn. blawe słowo poświadczone
blȧntia zûzàlîcia /blanťă zauzălaićă/ robaczek świętojański blanťă + psł. *žužalica słowo poświadczone
blåcha /blåxă/ pchła psł. *blъxa słowo poświadczone
blåse /blåsĕ/ pchli blåxă + -ĕ formacja wzorem korvo-korvĕ i podob.
blåsa mîska /blåsă maiskă/ pchli targ blåsĕ + maiskă kalka niem. Flohmarkt, por. korvĕ rög jako niem. Kuhhorn
blåne /blånĕ/ błonie psł. *bolnьje słowo poświadczone
blåtu /blåtü/ błoto psł. *bolto poświadczone w toponimji: Platjei, Plaut
blij /blij/ ołów śdn. bli(g) poświadczone w dopełniaczu /blijau/
blijene /blijenĕ/ ołowiany, ołowiowy śdn. bli(g) + -enĕ złożenie
blinskat /blinskăt/ kołysać ??? słowo poświadczone
bliǫdat /bľǫdăt/ śnić psł. *blędati poświadczone w 3Sg: bľǫdă
blîzą /blaizą/ bliźnię (chłopiec) psł. *bližę słowo poświadczone w l. podw. /blizątă/
blîzek /blaizĕk/ I blizko psł. *blizъko słowo poświadczone
blîzek /blaizĕk/ II znajomy psł. *blizokъ poświadczone w l. mn. /blaizücĕ/
blîzîcia /blaizaićă/ bliźnię (dziewczę) psł. *bližica słowo poświadczone w l. podw. /blizaićă/
blîzkje /blaisťĕ/ blizki psł. *blizъkъjь według poświadczonego /blaizĕk/ - blizko
blǫdet /blǫdĕt/ błądzić psł. *blǫditi poświadczone w czasie przeszłym: blǫdål
bober /böbĕr/ bóbr psł. *bobrъ poświadczone w toponimji w złożeniu: Bobra (<*bobŕaja), Bobracken (<*bobrovъka)
bobre /böbrĕ/ bobrzy böbĕr + -ĕ poświadczone w toponimji: Bobra (<*bobŕaja)
bogát /bögot/ skręgać śdn. bögen słowo poświadczone
bogiėl /böďėl/ strzemię śdn. bögel słowo poświadczone
bor /bör/ chłop, rolnik śdn. bûr słowo poświadczone
boret /börĕt/ szczekać psł. *boriti? poświadczone w 3Sg: börĕ, 3Pl: börą, być może od *borti, wtedy /bort/
bose /bösĕ/ bosy psł. bosъjь słowo poświadczone
boze /bözĕ/ zły śdn. böse dodatkowo zasymilowane poświadczone /böse/
bǫbån /bǫbån/ bęben psł. *bǫbъnъ słowo poświadczone
bǫcet /bǫcĕt/ ryczeć psł. bǫčiti słowo poświadczone
bǫkar /bǫkăr/ bączek (ptak) psł. *bǫkařь słowo poświadczone
brak /brok/ nieużytek, odłóg śdn. brake słowo poświadczone
brat /brot/ I brat psł. *bratъ słowo poświadczone
brat /brot/ II brać psł. *bьrati poświadczone w 3Sg: berĕ
bratac /brotăc/ brat, braciszek brot + -ăc słowo poświadczone
bratȧcak /brotacăk/ braciszek brot + -acăk słowo poświadczone
brȧdá /brado/ pieczeń śdn. brade słowo poświadczone
bråwŷ /bråvoi/ brwi psł. *brъvi słowo poświadczone
brącet /brącět/ brzęczeć psł. *bręčěti poświadczone w 3Sg: /brącĕ/
brącîka /brącaikă/ harfa (żydowska?) psł. *bręčika słowo poświadczone
brést /brest/ wiąz psł. *brest poświadczone w toponimji: Briest, Brestah (<*brestъkъ), Prestein (<*brestina)
breza /breză/ brzoza psł. *berza słowo poświadczone
brezuwe /brezüvĕ/ brzozowy breză + -üvĕ złożenie z poświadczonego /breză/, por. jėlmă-jėlmüvĕ, kol-kolüvĕ
brig /brig/ brzeg psł. *bergъ słowo poświadczone
brizîna /brizaină/ brzezina, las brzozowy breză + -aină poświadczone w LSg: brizaină
brizne /briznĕ/ brzegowy brig + -nĕ przymiotnik wzorem plaug-plauznĕ
brîtka /braitkă/ czapka śdn. breit?? słowo poświadczone
brod /bröd/ bród psł. *brodъ poświadczone w toponimji: Brode, Bröde, Brodei, Brudberg
broda /brödă/ podbródek psł. *borda słowo poświadczone
brodak /brödăk/ brodzik psł. *brodъkъ poświadczone w toponimji: Brodeck, Brüdack
brodawîcia /brödavaićă/ brodawka psł. *bordavica słowo poświadczone
brudegȧm /brüdegam/ małżonek, mąż śdn. brüdegam słowo poświadczone
bruder /brüdĕr/ żebrak śdn. broder słowo poświadczone
bruderŷnka /brüderåinkă/ żebrak śdn. broder + -åinkă słowo poświadczone, Polański rekonstruuje brüderainkă
bruderska /brüderskă/ żebraczka śdn. broder + -skă słowo poświadczone
bruga /brügă/ most śdn. brügge słowo poświadczone
bruk /brük/ użycie śdn. brük słowo poświadczone
brukaza /brükoză/ spodnie śdn. brôkhôse słowo poświadczone
brukát /brükot/ używać śdn. brüken słowo poświadczone
brut /brüt/ panna młoda śdn. brüt słowo poświadczone
brûd /braud/ brud psł. *brudъ poświadczony w toponimji: Braud, Braude
brûne /braunĕ/ brązowy śdn. brûn zapożyczenie z dn., dyftongizacja wynika ze starości zapożyczenia, o czym świadczą łuż. bruny
brŷsat /bråisăt/ skrobać (rybę) psł. *brysati poświadczone w 3Sg: brăisĕ
bub /büb/ fasola psł. *bobъ słowo poświadczone
bucka /bückă/ leń, próżniak ? słowo poświadczone
budąca mûchá /büdącă mauxo/ bąk, giez psł. *bodǫťaja muxa słowo poświadczone
Bug /Büg/ Bóg psł. *bogъ słowo poświadczone
bukwŷ /bükvoi/ książka śdn. bôk słowo poświadczone
bul /bül/ ból psł. *bolь poświadczony czasownik pochodny: bülĕ
bulet /bülĕt/ boleć psł. *bolěti poświadczone w 3Sg: /bülĕ/
bust /büst/ kłuć, przebijać; żądlić psł. *bosti słowo poświadczone
buwát /büvot/ budować śdn. buwen słowo poświadczone
Buzac /Büzăc/ Bóg psł. *božьcь słowo poświadczone
Buzȧcak /Büzacăk/ Bóg psł. *božьčьkъ słowo poświadczone
Buza Matî /büză motai/ Matka Boża psł. *božьja mati słowo poświadczone
buzą /büzą/ obraz święty psł. *božę słowo poświadczone
Buze /Büzĕ/ Boży psł. Božьjь słowo poświadczone
Buze Wåtruk /Büzĕ Våtrük/ Syn Boży psł. Božьjь Otrokъ słowo poświadczone
Buźǫtkiu /büźǫtťü obrazek święty psł. *božętъko słowo poświadczone
bu̇k /buk/ piasta śdn. bûk słowo poświadczone
bu̇ntie /bunťĕ/ kolorowy, pstrokaty śdn. bunt słowo poświadczone
bu̇ntia rŷbá /bunťă råibo/ pstrąg bunťă + råibo słowo poświadczone
bûd /baud/ szyling śdn. butken słowo poświadczone
bûk /bauk/ buk psł. *bukъ słowo poświadczone
bûkiuwe /bauťüvĕ/ bukowy bauk + -üvĕ złożenie z poświadczonego /bauk/, por. jėlmă-jėlmüvĕ, kol-kolüvĕ
bŷstre /boistrĕ/ szybki, bystry psł. *bystrъjь poświadczone w toponimji: Wisstreitzen, Wüstereitz (<*bystrica), Fistrein (<*bystrina)
bŷt /boit/ być psł. *byti słowo poświadczone

C

połabski polski etymologja uzasadnienie
cád /cod/ dym; sadza; kopeć psł. *čadъ słowo poświadczone
cadet /codĕt/ kurzyć, dymić psł. *čadъ słowo poświadczone
carne /cornĕ/ czarny psł. *čьrnъjь słowo poświadczone
casá /coso/ miska, czasza psł. *čaša słowo poświadczone
caska /coskă/ miseczka coso + -kă zdrobnienie z przyrostkiem -kă
cȧbår /cabår/ ceber psł. *čьbъrъ słowo poświadczone
cȧrkiėwne /carťėvnĕ/ kościelny carťai + -nĕ przymiotnik wzorem plaug-plauznĕ
cȧrkî /carťai/ kościół, także cmentarz przykościelny psł. *cьrky słowo poświadczone
cȧrkwîcia /carkvaićă/ kaplica psł. *cьrkъvica słowo poświadczone
cȧrmak /carmăk/ żółtko jaja psł. *čьrmakъ słowo poświadczone
cȧrnet /carnĕt/ czernieć psł. *čьrněti formacja wzorem zåuknĕt, belĕt
cȧrnîcia /carnaićă/ czarna jagoda psł. *čьrnica słowo poświadczone
cȧrw /carv/ robak? psł. *čьrvь poświadczone tylko w złożeniu, por. /god/ i /godĕk/
cȧrw lezące /carv lezącĕ/ ślimak psł. *čьrvь lězęťьjь słowo poświadczone
cȧrwene /carvenĕ/ czerwony psł. *čьrvenъjь słowo poświadczone
Céch /cex/ Czech cz. Čech zapożyczenie z czeskiego
ceskie /cesťĕ/ czeski Cex + -sťĕ Cex-cesťĕ jak Wénd-wensťĕ
cela /celă/ pszczoła psł. *bьčela słowo poświadczone
celar /celăr/ pszczelarz celă + -ăr formacja wzorem ťönăr, gǫśăr
cele /celĕ/ pszczeli psł. *bьčelьjь słowo poświadczone
cele wåsk /celĕ våsk/ wosk pszczeli celĕ + våsk por. niem. Bienenwachs, por. także poświadczone korvĕ rög (niem. Kuhhorn)
celu /celü/ policzek psł. *čelo słowo poświadczone
cepak /cepăk/ kij, kijak psł. *cěpakъ słowo poświadczone
cepŷ /cepoi/ cep psł. *cěpy słowo poświadczone
cera /ceră/ wczoraj psł. *vьčera słowo poświadczone
cerajse /cerojsĕ/ wczorajszy psł. *vьčerajьšьjь formacja analogiczna do dans - dansejsĕ
cesat /cesăt/ czesać psł. *česati słowo poświadczone
ce /cĕ/ czy, lub psł. *či słowo poświadczone
céw /cev/ cewka tkacka psł. *cěvъ słowo poświadczone
cikànîcia /cikănaićă/ kózka? niem. Zike + -naićă słowo poświadczone
ciliûst /ciľaust/ szczęka dolna psł. *čeľustь słowo poświadczone
cial /ćol/ na zdrowie! psł. *cělъ słowo poświadczone
cirkác /cirkoc/ świerszcz onomatopeja + psł. *-ačь słowo poświadczone
cirkát /cirkot/ ćwierkać? onomatopeja, patrz pol. ćwierkać rozkład złożenia cirkoc
citer /citĕr/ cztery psł. *četyre słowo poświadczone
citèrdiśǫt /citĕrdiśǫt/ czterdzieści psł. *četyre desętъ słowo poświadczone
citèrnacte /citĕrnoctĕ/ czternaście psł. *četyre na desęte słowo poświadczone
citèrnacti /citĕrnocti czternaście psł. *četyre na desęte słowo poświadczone
citèrnàdist /citĕrnădist/ czternaście psł. *četyre na desęte słowo poświadczone
citèrnarde /citĕrnordĕ/ czworokątny psł. *četyre + śdn. nôrd słowo poświadczone
citwàru /citvărü/ czworo psł. *četvoro słowo poświadczone
citwiarte /ciťortĕ/ czwarty psł. *četvьrtъjь słowo poświadczone
cîpål /caipål/ cebula szlez-holszt. zippel słowo poświaczone
cîst /caist/ liczyć psł. *čisti poświadczone w 3Sg: catĕ i imiesłów: catenĕ
cîste /caistĕ/ czysty psł. *čistъjь słowo poświadczone
cîsté /caiste/ czysto psł. *čistě słowo poświadczone
cîstet /caistĕt/ czyścić psł. *čistiti poświadczone w 3Sg: caistĕ
cîstu /caistü/ czysto psł. *čistě słowo poświadczone
clåwàcene /clåvăcenĕ/ człowieczy, ludzki psł. *čelvěčenъjь słowo poświadczone
clåwak /clåvăk/ człowiek psł. *čelvěk słowo poświadczone
crewu /crevü/ trzewia, wnętrzności psł. červo słowo poświadczone
criw /criv/ but, trzewik psł. *červь słowo poświadczone
criwnek /crivnĕk/ szewc criv + -nĕk słowo poświadczone
cu /cü/ co; że psł. *čьso słowo poświadczone
cûdze /cauʒĕ/ cudzy, obcy, nieprzyjaciel psł. *ťuďь słowo poświadczone
cût /caut/ czuć psł. *čuti poświadczone w 1Sg: cajă (-ją?) i w 2Sg: cajĕs (-jis?)
cůn /cåun/ czółno, łódka psł. *čьlnъ słowo poświadczone
cůnak /cåunăk/ czółenko tkackie psł. *čьlnъkъ słowo poświadczone

D

połabski polski etymologja uzasadnienie
dade /dodĕ/ zmarły śdn. lüneb. dode słowo poświadczone
dagat /dogăt/ być wartym śdn. dogen poświadczone w 3Sg: dogă
dách /dox/ przecież śdn. doch słowo poświadczone
dalek /dolĕk/ daleko psł. *daleko słowo poświadczone
dalekie /doleťĕ/ daleki psł. *dalekъjь według poświadczonego /dolĕk/ - daleko
dát /dot/ I dać psł. *dati słowo poświadczone
dát /dot/ II śmierć śdn. dôt słowo poświadczone, być może dod
dawek /dovĕk/ jastrząb psł. *davikъ słowo poświadczone, niepewne
dawet /dovĕt/ cisnąć, dławić psł. *daviti słowo poświadczone
dȧgiėl /daďėl/ tygiel śdn. degel poświadczone w 3Sg: dovĕ
dȧglitie /dagliťĕ/ powszedni śdn. daglik słowo poświadczone
dȧliá /daľo/ długość psł. *dьľa poświadczone w ASg: dalą
dȧlna /dalnă/ osnowa psł. *dьľьna? -oje? słowo poświadczone
dȧmá /damo/ dama, pani niem. Dame zapożyczenie z typowym -e>-o, por. niem. Gale>galo
dȧn /dan/ dzień psł. *dьnь słowo poświadczone
dȧnac /danăc/ dzień psł. *dьnьcь słowo poświadczone
dȧnesne /danesnĕ/ codzienny, dzienny psł. *dьnešьnъjь słowo poświadczone
dȧns /dans/ dzisiaj psł. *dьnьsь słowo poświadczone
dȧnsejse /danseisĕ/ dzisiejszy psł. *dьnь słowo poświadczone
dȧra /dară/ dziura psł. *dira słowo poświadczone
dȧrgnǫt /dargnǫt/ dziergać, wyczesywać (len) psł. *dьrgnǫti słowo poświadczone
dȧršår /daršår/ młóckarz śdn. derscher słowo poświadczone
dåné /dåne/ wewnątrz, w środku psł. *dъně słowo poświadczone
dånu /dånü/ dno psł. *dъno słowo poświadczone
dånû /dånau/ do wewnątrz, do środka psł. *dъnu słowo poświadczone
dåwá /dåvo/ dwa psł. *dъva słowo poświadczone
dåwáj /dåvoj/ dwoje psł. *dъvojь słowo poświadczone
dåzd /dåzd/ deszcz psł. *dъždžь słowo poświadczone
dącká /dącko/ dzięki, dziękuję śdn. dank + -ăk słowo poświadczone, Polański odczytuje /dancko/, ale jest to raczej stara pożyczka
dąkát /dąkot/ dziękować śdn. danken czasownik związany z poświadczonym /dącko/, por. pol. dziękować, głuż. dźakować, ukr. дякувати
dedîcia /dedaićă/ ojcowizna psł. *dědica poświadczone w toponimji: Tideitz, Tiedeitzen, Taddeis
dedîna /dedană/ dziedzina, spadek, dziedzictwo psł. *dědina poświadczone w toponimji: Deetjein, Detschön
degne /degnĕ/ odpowiedni, warty lüneb. dägen słowo poświadczone
degá /dego/ szpada śdn. dege słowo poświadczone
dék /dek/ dach śdn. dâk słowo poświadczone
delet /delĕt/ dzielić psł. *děliti poświadczone w 3Sg: delĕ
demutichie /demütix́ĕ/ pokorny, uległy śdn. dêmödich słowo poświadczone
denkát /denkot/ myśleć śdn. denken słowo poświadczone
deret /derĕt/ drzeć psł. *derti poświadczone w 3Sg: derĕ, por. perĕ-perĕt
deta /detă/ dziecko psł. *dětę słowo poświadczone, obocznie detą
detîne /detainĕ/ dziecinny psł. *dětinъjь słowo poświadczone
dewa /devă/ dziewczyna; służąca psł. *děva słowo poświadczone
dewîcia /dewaićă/ dziewica devă + -aićă złożenie wzorem pol. dziewica, sch. devica, por. niem. Jungfrau
dewka /defkă/ dziewczyna; córka psł. *děvъka słowo poświadczone
diada /ďodă/ dziadek, ojciec matki psł. *děda poświadczone w toponimji: Thiedken (<*děd(k)in?), Tideitz, Tiedeitzen (<*dědica)
dialat /ďolăt/ pracować, działać psł. *dělati poświadczone 3Sg: ďolă, ale także ďolojĕ
dialàtuwne /ďolătüvnĕ/ pracowity psł. *dělatovьnъjь słowo poświadczone
dialu /ďolü/ dzieło, praca, wysiłek psł. *dělo słowo poświadczone
Dianèmarka /Ďonĕmorkă/ Danja Ďon + -morkă z niem. Mark por. dłuż. mroka 'granica' z niem. Marke
Dianska /Ďonskă/ Dunka śdn. Dêne + -skă zapożyczenie ze śdn., por. Śoskă 'Niemka'
Dianskie /Ďonsťĕ/ Duńczyk śdn. Dêne + -sťĕ zapożyczenie ze śdn., por. Śosťĕ 'Niemiec'
dianskie /ďonsťĕ/ duński śdn. Dêne + -sťĕ por. śosťĕ 'niemiecki'
diatka /ďotkă/ dziecko psł. *dětъka słowo poświadczone
dif /dif/ złodziej śdn. dief słowo poświadczone
dik /dik/ staw śdn. dîk słowo poświadczone
dikie /diťĕ/ gruby lüneb. dick słowo poświadczone
din /din/ także, też śdn. den słowo poświadczone
dingat /dingăt/ wynajmować śdn. dingen słowo poświadczone
diǫsna /ďǫsnă/ dziąsło psł. *dęsna słowo poświadczone
dirzet /dirzĕt/ trzymać, powztrzymywać psł. *dьržiti słowo poświadczone
disąt /disąt/ dziesięć psł. *desętь słowo poświadczone
disątàru /disątărü/ dziesięcioro psł. *desętero słowo poświadczone
disątdisiǫt /disątdiśǫt/ sto psł. *desętь desętъ słowo poświadczone
disąt pątstig /disąt pątstig/ tysiąc disąt + pątstig słowo poświadczone, ale Polański odczytuje disąt pątstiďĕ
disiǫte /diśǫtĕ/ dziesiąty psł. *desętъjь słowo poświadczone
disiǫtka /diśǫtkă/ dziesiątka, dziesięć desąt + -kă (Rost) poświadczone zapożyczenie do niem.: Dischschonke(n)
diwąt /divąt/ dziewięć psł. *devętь słowo poświadczone
diwątàru /divątărü/ dziewięcioro psł. *devętero słowo poświadczone
diwątnácti /divątnăcti/, diwątnádist /divątnădist/ dziewiętnaście psł. *devętь na desęte słowo poświadczone
disątnacti /disątnocti/ dwadzieścia psł. *desętь na desęte słowo poświadczone
diwątdisiǫt /divądiśǫt/ dziewięćdziesiąt psł. *devętь desętъ słowo poświadczone
diwiǫte /div́ǫtĕ/ dziewiąty psł. *devętъjь słowo poświadczone
dîpá /daipo/ jama, jaskinia psł. *dupa poświadczone w toponimji: Düpe, Wolfsdüpe, Suckolnedüpe
dîpaste /daipostĕ/ głupi, naiwny psł. *dupastъjь słowo poświadczone
dîpawe /daipovĕ/ głupi, naiwny psł. *dupavъjь słowo poświadczone, ale por. daipostĕ
dîská /daisko/ stół śdn. disk słowo poświadczone
dîwak /daivăk/ jeleń psł. *divakъ słowo poświadczone
dîwe /daivĕ/ dziki psł. *divъjь słowo poświadczone
dîwîna /daivaină/ zwierzyna łowna; dziczyzna daivĕ + -aină złożenie wzorem głuż. dźiwina
dlån /dlån/ dłoń psł. *dolnь słowo poświadczone
dobål /döbål/ djabeł śdn. duvel słowo poświadczone
dol /döl/ dół, dolina psł. *dolъ słowo poświadczone
dolda /döldă/ (duży) garnek śdn. dulte poświadczone jako dölde, dodatkowo zasymilowane
dor /dör/ I dwór psł. *dvorъ słowo poświadczone
dor /dör/ II prze-, przez, (durch) śdn. dor słowo poświadczone
dorstiat /dörsťăt/ być spragnionym śdn. dörsten poświadczone w 3Sg: dörsťojĕ
dorianek /döŕonĕk/ dzierżawca dör + -'onĕk formacja wzorem dör-döŕonkă
dorianka /döŕonkă/ dzierżawczyni psł. *dvořanъka słowo poświadczone
dost /döst/ dość psł. *dostъ słowo poświadczone, obocznie düst
dǫb /dǫb/ dąb; drzewo psł. *dǫbъ słowo poświadczone
dǫbak /dǫbăk/ drzewko psł. *dǫbъkъ słowo poświadczone
dǫbîcia /dǫbaićă/ sad, dąbrowa dǫb + -aićă słowo poświadczone
dǫbrianka /dǫbŕonkă/ galas, dębianka psł. *dǫbřanъka słowo poświadczone
dǫpá /dǫpo/ chrzest śdn. dôpe słowo poświadczone, obocznie dǫpă
dǫpiat /dǫṕăt/ chrzcić śdn. dôpen poświadczone w czasie przeszłym: dǫṕălai-jĕg
dǫpnîcia /dǫpnaićă/ chrzcielnica śdn. dôpe + psł. *-ьnica słowo poświadczone
dǫt /dǫt/ dąć, dmuchać psł. *dǫti poświadczone w 3Sg: dåmĕ
drȧle /dralĕ/ prędki, szybki śdn. dral słowo poświadczone
drȧmeta /drametă/ fujarka śdn. drummete słowo poświadczone
dråwa /dråvă/ drwa psł. *drъva słowo poświadczone
dråwene /dråvenĕ/ drewniany dråvă + -enĕ słowo poświadczone
dråwnu /dråvnü/ drewno psł. *drъvьno słowo poświadczone
dråzet /dråzĕt/ drżeć psł. *drъžiti poświadczone w 3Sg: dråzĕ
dremat /dremăt/ śnić, marzyć we śnie psł. *drěmati poświadczone w 2Sg: dremĕs
dren /dren/ cierń psł. *dernъ słowo poświadczone
drene /drenĕ/ ciernie psł. *dernьje słowo poświadczone
drenuwate /drenüvotĕ/ cierniowy dren + -üvotĕ słowo poświadczone
Drewes /Drevĕs/ Andrzej śdn. Drêwes słowo poświadczone
Dreweska /Dreveskă/ Andrzejek Drevĕs + -kă zdrobnienie za pomocą typowego sufiksu -kă
drewu /drevü/ drzewo psł. *dervo rozkład poświadczonego drivenĕ, "drzewo" to także ľos, dǫb, drevü mogło być zapomniane
driste /dristĕ/ odważny, mężny śdn. drîst słowo poświadczone
driwene /drivenĕ/ drzewny psł. *dervenъjь słowo poświadczone
drizȧl /drizal/ pas do przepasywania czy podciągania odzieży psł. *dьržalь słowo poświadczone
druwa /drüvă/ winogrono śdn. drûve słowo poświadczone
drûde /draudĕ/ niekiedy psł. *drugdy słowo poświadczone
drûg /draug/ inny, drugi, jeden psł. *drugъ słowo poświadczone
drûg drûgû /draug draugau/ jeden drugiemu psł. *drugъ drugu słowo poświadczone
drûg gegén drûga /draug gegen draugă/ jeden przeciw drugiemu psł. *drugъ + śdn. gegen słowo poświadczone
drûgie /drauďĕ/ drugi psł. *drugъjь słowo poświadczone
drûz Bug /drauz Büg/ szczęść Boże, dopomóż Boże psł. *druži bogъ zwrot poświadczony
drûzet /drauzĕt/ pomagać psł. *družiti słowo poświadczone
du /dü/ do psł. *do słowo poświadczone
duble /düblĕ/ podwójny śdn. dubbel słowo poświadczone, obocznie dubbelt?
dublér /dübler/ rodzaj monety, dytki śdn. dubler słowo poświadczone
dubra jûtru /dübră jautrü/ dobre rano dübrĕ + jautrü zwrot poświadczony
dubra nuc /dübră nüc/ dobranoc dübră + nüc zwrot poświadczony
dubre /dübrĕ/ dobry psł. *dobrъjь słowo poświadczone
dubré /dübre/ dobrze psł. *dobrě słowo poświadczone
dubre dȧn /dübrĕ dan/ dzień dobry dübrĕ + dan zwrot poświadczony
dubre vicér /dübrĕ vicer/ dobry wieczór dübrĕ + vicer zwrot poświadczony
dubru /dübrü/ dobro psł. *dobro słowo poświadczone, znaczenie niepewne
dujet /düjĕt/ doić psł. *dojiti słowo poświadczone
dujokie /düjoťĕ/ dwojaki psł. *dъvojakъjь słowo poświadczone jako düjocĕ, niepewne
dukiuncet /düťüncĕt/ dokończyć psł. *dokončiti słowo poświadczone
dum /düm/ dom, posiadłość psł. *domъ słowo poświadczone
dumá /dümo/ do domu psł. *doma słowo poświadczone
Dumas /Dümăs/ Tomasz śdn. Domas słowo poświadczone
Dumaska /Dümoskă/ Tomek Dümăs + -kă zdrobnienie za pomocą typowego sufiksu -kă
dupîte /düpaitĕ/ pijany psł. *dopitъjь słowo poświadczone
dust /düst/ dość psł. *dostь słowo poświadczone, obocznie döst
duzȧdát sa /düzadot să/ doczekać się psł. *dožьdati sę formacja wzteczna od poświadczonego düzaidăt
duzîdat /düzaidăt/ oczekiwać psł. *dožidati słowo poświadczone
du̇dȧja /dudajă/ dudy śdn. dûdey słowo poświadczone
du̇ldichie /duldix́ĕ/ cierpliwy śdn. duldich słowo poświadczone
dûsa /dausă/ dusza psł. *duša słowo poświadczone
dûsne /dausnĕ/ zaduszny psł. *dušьnъjь słowo poświadczone
důg /dåug/ dług psł. *dъlgъ słowo poświadczone
důgie /dåuďĕ/ długi psł. *dъlgъjь słowo poświadczone
důgièråt /dåuďĕråt/ długodziób psł. *dъlg-o-rъtъ słowo poświadczone
důgiu /dåuďü/ długo psł. *dъlgo słowo poświadczone
důzne /dåuznĕ/ dłużny, winny dåug + -nĕ złożenie wzorem pl. dłużny
důznek /dåuznĕk/ dłużnik, winowajca dåug + -nĕk poświadczone w NSg: dåuznaicĕ
dwȧr /dvar/ drzwi psł. *dvьrь słowo poświadczone
dwȧrnîcia /dvarnaićă/ pokój psł. *dvьrьnica słowo poświadczone
dwenàcte /dvenăcte/ dwanaście psł. *dъvě na desęte słowo poświadczone
dwenacté /dvenocte/ dwanaście psł. *dъvě na desęte słowo poświadczone
dwenàcti /dvenăcti/ dwanaście psł. *dъvě na desęte słowo poświadczone
dwenàdist /dvenădist/ dwanaście psł. *dъvě na desęte słowo poświadczone
dwîgát /dvaigot/ dźwigać, podnosić psł. *dvigati iteratyw do poświadczonego dvaignǫt
dwîgnǫt /dvaignǫt/ dźwignąć, podnieść psł. *dvignǫti słowo poświadczone
dŷchat /dåixăt/ chuchać psł. *dyxati poświadczone w 3Sg: dåixă
dŷm /dåim/ dym psł. *dymъ słowo poświadczone
dŷmat /dåimăt/ dmuchać psł. *dymati poświadczone w 3Sg: dåimă

E

połabski polski etymologja uzasadnienie
ele /elĕ/ cały czas, zawsze śdn. hêl słowo poświadczone
eluwe /elüvĕ/ cały ele + -üvĕ słowo poświadczone
emerika /emerikă/ królewstwo niebieskie śdn. hemmelrîke słowo poświadczone
enep /enĕp/ konopia śdn. hennep słowo poświadczone
engiėl /enďėl/ anioł śdn. engel słowo poświadczone
engiwår /enďivår/ imbir śdn. engewer słowo poświadczone
enkst /enkst/ ogier niem. Hengst słowo poświadczone
er /er/ pan śdn. er słowo poświadczone
erá /ero/ cześć, honor śdn. êre poświadczone w bierniku /erǫ/
eriát /eŕot/ szanować, czcić śdn. êren poświadczone w 3Sg: eŕojĕ
erlikie /erliťĕ/ uczciwy śdn. êrlik słowo poświadczone
erska /erskă/ pani er + -skă poświadczone u Mithoffa w formie cytatu 'Ehrsske'
erste /erstĕ/ pierwszy śdn. erste słowo poświadczone
ewål /evål/ hebel dn. hewel słowo poświadczone

F

połabski polski etymologja uzasadnienie
fȧrbia /farb́ă/ kolor por. niem. Farbe słowo poświadczone
flîtá /flaito/ flet śdn. floite słowo poświadczone
flîtac /flaităc/ piegża flaito + -ac słowo poświadczone
flîtát /flaitot/ grać na flecie flaito + -ot słowo poświadczone
Francoz /froncöz/? Francuz dn. Franzoos zapożyczenie z dolno-niemieckiego
Fris /fris/ Fryzyjczyk śdn. Vrêsch słowo poświadczone

G

połabski polski etymologja uzasadnienie
gabel /gobel/? widelec śdn gåb(e)l słowo poświadczone, ale niepewne
gad /god/ wąż psł. *gadъ słowo poświadczone
gade /godĕ/ gadzi, węży psł. *gadьjь słowo poświadczone
gadek /godĕk/ robak psł. *gadikъ słowo poświadczone
gaj /goj/ gaj, lasek psł. *gajь poświadczone w toponimji: Gei, Gei-wiesen
galǫz /golǫz/ gałąź psł. *galǫzь słowo poświadczone
gard /gord/ I stajnia, obora psł. *gordь słowo poświadczone
gard /gord/ II zamek, gród; sąd psł. *gordъ słowo poświadczone
gardîste /gordaistĕ/ grodzisko, plac grodowy psł. *gordišče słowo poświadczone
Garduw /Gordüv/? Gartow psł. *gordovъ? rekonstrukcja
garch /gorx/ groch; wyka psł. *gorxъ słowo poświadczone
garnak /gornăk/ garnek (na mleko) psł. *gъrnъkъ słowo poświadczone
garnet /gornĕt/ mówić, gadać psł. *gorniti słowo poświadczone
garsle /gorslĕ/ garść psł. *gъrstlьje słowo poświadczone
gaset /gosĕt/ gasić psł. *gasiti poświadczone w 3Sg: gosĕ
gat /got/ gać, grobla, (staw?) psł. *gatь poświadczone w toponimji: Katei, Jatey-feld, Jatey-wiesen
gatek /gotĕk/ mały staw psł. *gatikъ poświadczone w toponimji: Kadieck
gȧklår /gaklår/ kuglarz śdn. gôkeler słowo poświadczone
gȧlá /galo/ strój odświętny, urzędowy por. niem. Gala słowo poświadczone
gȧle /galě/ żółty śdn. gêle dodatkowo zasymilowane poświadczone nieodmienne /gale/
gȧlèrepá /galĕrepo/ marchew galĕ + repo słowo poświadczone, Polański uznaje je za dwa osobne: gale repo
gȧlgvŷ /galgvoi/ szubienica; wieszak śdn. galge słowo poświadczone
gȧnat /ganăt/ być życzliwym śdn. gannen poświadczone 1Sg: ganăm, 2Sg: ganăs
gȧnc /ganc/ cały niem. ganz słowo poświadczone
gȧng /gang/ przejście, korytarz śdn. gank słowo poświadczone
gȧngrena /gangrenă/ gangrena niem. (die!) Gangrän zapożyczenie, por. głuż. gangrena
gȧz /gaz/ gaz niem. Gas zapożyczenie, por. pol. gaz
gȧzene /gazenĕ/ gazowy gaz + -enĕ typowy przymiotnik od nazwy substancji
gåzîwe /gåzaivĕ/ prędki, szybki psł. *gъzivъjь słowo poświadczone
gåzet /gåzĕt/ gzić się, wzciekać się (o bydle) psł. *gъzъ + -iti poświadczone w 3Sg: gåzĕ
gegén /gegen/ przeciwko śdn. gegen słowo poświadczone
giole /ďölĕ/ goły psł. *golъjь słowo poświadczone
giolǫb /ďölǫb/ gołąb psł. golǫbь słowo poświadczone
giolǫbak /ďölǫbăk/ gołąbek psł. golǫbъkъ słowo poświadczone
giora /ďöră/ góra psł. *gora słowo poświadczone
giorcanek /ďörconĕk/ stwór górski, górzanin psł. *gorьčanikъ słowo poświadczone
giorét sa /ďöret să/ palić się psł. *gorěti sę słowo poświadczone
giorka /ďörkă/ górka, pagórek psł. *gorъka słowo poświadczone
giorkie /ďörťĕ/ gorzki psł. *gorьkъjь słowo poświadczone
Giorska /Ďörskă/ Bergen psł. *gorьska(ja) słowo poświadczone
giujek /ďüjĕk/ uzdrowiciel psł. *gojikъ słowo poświadczone, Polański tłumaczy "lekarz, cyrulik"
giujet /ďüjĕt/ leczyć, goić psł. *gojiti poświadczone w 3Sg: ďüjĕ
giujît sa /ďüjait să/ goić się psł. *gojiti sę poświadczone w 3Sg: ďüji-să
giulia /ďüľă/ pustkowie, wrzosowisko psł. *golьja słowo poświadczone
giune /ďünĕ/ gówno psł. *govьno poświadczone w GSg: ďünă
giust /ďüst/ gość psł. *gostь słowo poświadczone
giustnîcia /ďüstnaićă/ kawał ziemi, z którego sołtys może ugościć wójta psł. *gostьnica słowo poświadczone, ale znaczenie być może dużo szersze
giuzd /ďüzd/ gwóźdź; kołek psł. *gvozdь słowo poświadczone
giûster /ďaustĕr/ jaszczur psł. *guščerъ poświadczone nazwisko rodowe: Gauster, por. sch. gušter, także w toponimji: Güstrow, Guzstrowe
gîmne /ďaimnĕ/ gumno, zabudowa gospodarska psł. *gumьno słowo poświadczone
gladkie /glotťĕ/ gładki; ładny psł. *gladъkъjь słowo poświadczone
glazá /glozo/ szkło; szklanka śdn. glas słowo poświadczone
glaznek /gloznĕk/ szklarz glozo + -nĕk słowo poświadczone
glåd /glåd/ głód psł. *goldъ słowo poświadczone
glådet /glådĕt/ głodzić? psł. *golděti poświadczone w 3Sg: glådĕ i gerundium glådenĕ, ale znaczenie 'głodować, biedować'
glåduwat /glådüvăt/ głodować, biedować psł. *goldovati poświadczone gerundium: glådüvenĕ, ale patrz glådĕt
glåduwate /glådüvotĕ/ głodny psł. *goldovatъjь słowo poświadczone
glåduwne /glådüvnĕ/ biedny psł. *goldovьnъjь słowo poświadczone
glåduwnate /glådüvnotĕ/ biedny psł. *goldovьnatъjь słowo poświadczone, ale patrz glådüvnĕ
glåwa /glåwă/ głowa psł. *golva słowo poświadczone
glåwènene /glåwĕnenă/ dotyczący główki lnu psł. *golvinenъjь słowo poświadczone
glåwîna /glåwaină/ główka lnu psł. *golvina słowo poświadczone
glåwka /glåfkă/ główka psł. *golvъka słowo poświadczone
glåwne /glåwnĕ/ głowowy, główny psł. *golvьnъjь słowo poświadczone
gliǫdat /gľǫdăt/ śnić psł. *ględati poświadczono w 3Sg: gľǫdăl
glîná /glaino/ glina psł. *glina słowo poświadczone
Glîne /Glainĕ/? Lüneburg psł. *glinьje poświadczony miejscownik /vå Gľainĕ/
glînene /glainenĕ/ gliniany psł. *glinenъjь słowo poświadczone
glîpe /glaipĕ/ młody psł. *glupъjь słowo poświadczone
glîpîna /glaipaină/ młodzież glaipĕ + -aină utworzone wzorem sch. omladina
glîpust /glaipüst/ młodość psł. *glupostь utworzone wzorem råd-rådüst
glîsta /glaistă/ glista, robak psł. *glista słowo poświadczone, być może glaist
glǫb /glǫb/ głębina psł. *glǫbь poświadczone w toponimji: Glimp, Glumm, Glamp-Sei
glǫbek /glǫbĕk/ głęboko psł. *glǫboko słowo poświadczone
glǫbukie /glǫbüťĕ/ głęboki psł. *glǫbokъjь słowo poświadczone
glu̇pse /glupsĕ/ zdradliwy, podstępny śdn. glupesch słowo poświadczone
glûchie /glaux́ĕ/ głuchy psł. *gluxъjь słowo poświadczone
gnát /gnot/ gnać psł. *gъnati poświadczone w 3Sg: gnol, zinĕ
gnåle /gnålĕ/ zgniły psł. *gnilъjь słowo poświadczone
gnålîcia /gnålaićă/ zgnilizna gnålĕ + -aićă rzeczownik od przymiotnika jak x́audĕ-x́audaićă
gnew /gnev/ gruczoł? psł. *gněvъ poświadczone w l. mn.: gnevoi
gnezdît sa /gnezdait-să/ gnieździć się psł. *gnězditi sę słowo poświadczone
gnist /gnist/ gnieść psł. *gnesti poświadczone w 3Sg: gnitĕ
gnîdá /gnaido/ gnida psł. *gňida poświadczono w l. mn.: gnaidåi/-ĕ
gnît /gnait/ gnić psł. *gniti poświadczono pochodne gnålĕ (zgniły)
gnuj /gnüj/ gnój psł. *gnojь słowo poświadczone
gnujene /gnüjenĕ/ gnojowy psł. *gnojenъjь słowo poświadczone
gniazde /gńozdĕ/ gniazdo psł. *gnězdo słowo poświadczone
gǫs /gǫs/ gęś psł. *gǫsь słowo poświadczone
gǫse /gǫsĕ/ gęsi psł. *gǫsьjь słowo poświadczone
gǫsiar /gǫśăr/ gąsior psł. *gǫsьjařь słowo poświadczone
gǫska /gǫskă/ biały chleb, bułka psł. *gǫsъka słowo poświadczone
gǫste /gǫstĕ/ gęsty psł. *gǫstъjь słowo poświadczone
grab /grob/ grab psł. *grabъ poświadczone w ASg: groboi
grabȧlnek /grobalnĕk/ świder ciesielski (do grabi) psł. *grabьlьnikъ słowo poświadczone
grablé /groble/ grabie psł. *grabľě słowo poświadczone
greblu /greblü/ ożóg, pogrzebacz psł. *greblo słowo poświadczone
grad /grod/ grad psł. *gradъ słowo poświadczone
gratewár /grotevor/ dziadek dn. grôte-vâer słowo poświadczone
gratka /grotkă/ babka, matka ojca śdn. grôteke słowo poświadczone
gratiát /groťot/ chwalić śdn. groten słowo poświadczone
grawá /grovo/ rów śdn. grave słowo poświadczone
grawena /grovenă/ starzec, siwy mężczyzna śdn. grawe + -enă słowo poświadczone
grȧmat /gramăt/ grzmieć psł. *grьměti słowo poświadczone
gréch /grex/ grzech psł. *grěxъ słowo poświadczone
grensa /grensă/ granica śdn. grense, z pol. granica słowo poświadczone
gresît sa /gresait-să/ grzeszyć psł. *grěšiti + să słowo poświadczone
gresnar /gresnăr/? grzesznik psł. *grešьnařь poświadczone w DPl: gresnărüm
gresnek /gresnĕk/ grzesznik psł. *grěšьnikъ poświadczone w l. mn.: gresnaiťĕ
grėbiåt /grėb́åt/ grzbiet, plecy psł. *xrьbьtъ, nieregularnie słowo poświadczone
gribin /gribin/ grzebień psł. *grebenь słowo poświadczone
gribinátîcia /gribinătaićă/ kręgosłup psł. *grebenatica słowo poświadczone
griját /grijot/ grzać psł. grějati poświadczone w rozkaźniku 2Sg: grij să
griǫda /gŕǫdă/ I belka psł. *gręda słowo poświadczone
griǫda /gŕǫdă/ II grzęda psł. *gręda słowo poświadczone
grîb /graib/ grzyb psł. *gribъ poświadczone nazwisko rodowe: Greibke, Griepke, a także w toponimji: Greibkens feld
grîba /graibă/ drobne pieniądze, grosze psł. *grubyjě słowo poświadczone, ale niepewne
grîp /graip/ kupa, stos być może śdn. grîpe słowo poświadczone
grodling /grödling/ kiełb dn. grödeling słowo poświadczone
grone /grönĕ/ zielony śdn. gröne słowo poświadczone
gronlądskie /grönlącťĕ/ grenlandzki Grönľǫdü + -sťĕ przymiotnik od utworzonej nazwy państwa
Gronliǫdu /Grönľǫdü/ Grenlandja grönĕ + -ľǫdü kalka niem. Grönland
grulikie /grüliťĕ/ okrutny, okropny śdn. grülik słowo poświadczone
gruzne /grüznĕ/ brzydki, szpetny psł. *grozьnъjь słowo poświadczone
grûk /grauk/ grusza psł. *gruša skontaminowana z *buk słowo poświadczone
grûsŷ /grausåi/ grusza psł. *gruš-y słowo poświadczone
guld /güld/ złoto; gulden (pieniądz) śdn. güld słowo poświadczone
guldån /güldån/ gulden (pieniądz) śdn. gülden słowo poświadczone
guldione /gülďonĕ/ pozłacany śdn. güld + -'onĕ słowo poświadczone
gu̇rkî /gurťai/ ogurek śdn. gurke słowo poświadczone
gu̇t /gut/ dobrze niem. gut słowo poświadczone
gwiazda /gjozdă/ gwiazda psł. *gvězda słowo poświadczone
gwiazdka /gjoz(d)kă/ gwiazdka psł. *gvězdъka słowo poświadczone

Ch

połabski polski etymologja uzasadnienie
chala /xolă/ chwała, sława psł. *xvala derywat od poświadczonego xolĕ - chwali
chalet /xolĕt/ chwalić psł. *xvaliti poświadczone w 3Sg: xolĕ
charna /xornă/ pokarm, pożywienie psł. *xorna słowo poświadczone
charnet /xornĕt/ karmić, żywić psł. *xorniti słowo poświadczone
charstîwe /xorstaivĕ/ parszywy, pokryty krostami, świerzbowaty psł. *xorstivъjь słowo poświadczone
charstŷ /xorståi/ krosta, parch; świerzb psł. *xorsty poświadczone w l. mn.: xorstvoi
Charwat /xorvăt/ Chorwat sch. hrvat zaadaptowane zapożyczenie, dop. -otă
charwatska /xorvockă/ Chorwacja xorvăt + -skă odbitka sch. Hrvatska
charwatskie /xorvocťĕ/ chorwacki xorvăt + -sťĕ typowy przymiotnik od nazwy narodu
chėmil /x́ėmil/ chmiel psł. *xъmělь słowo poświadczone
chiorac /x́örăc/ zły duch, djabeł psł. *x(v)orьcь słowo poświadczone
chiore /x́örĕ/ zły, niedobry; brzydki psł. *x(v)orъjь słowo poświadczone
chiorîcia /x́öraićă/ zło x́örĕ + -aićă rzeczownik odprzymiotnikowy wzorem x́audĕ-x́audaićă
chiost /x́öst/ miotła, pomiotło psł. *xvostъ słowo poświadczone
chiudet /x́üdĕt/ iść psł. *choditi słowo poświadczone
chiutá /x́üto/ chata, chałupa niem. Hütte słowo poświadczone
chîzá /x́aizo/ chałupa, chata psł. *xyža rozkład poświadczonego x́aiznĕ, por. dł. chyža
chîzka /x́aiskă/ chałupka, chatka x́aizo + -kă zdrobnienie od rekonstruowanego x́aizo
chîzne /x́aiznĕ/ chałupne, około chałupy psł. *xyžьnъjь słowo poświadczone
chlåd /xlåd/ chłód psł. *xoldъ słowo poświadczone
chlådene /xlådenĕ/ chłodny psł. *xoldenъjь słowo poświadczone
chléw /xlev/ chlew psł. *xlěvъ słowo poświadczone
chlǫd /xlǫd/ laska, kij psł. *xlǫdъ słowo poświadczone
chrąst /xrąst/ chrząszcz, chrabąszcz psł. *xręščь słowo poświadczone
chrián /xŕon/ chrzan psł. *xrěnъ słowo poświadczone
chriûd /xŕaud/ bicz, bat psł. *xřudъ słowo poświadczone
chriûdek /xŕaudĕk/ smyczek psł. *xřudikъ słowo poświadczone
chrume /xrümĕ/ kaleki, chromy psł. *xromъjь słowo poświadczone
chrumîcia /xrümaićă/ kalectwo xrümĕ + -aićă złożenie wzorem x́audĕ-x́audaićă
chrumene /chrümenĕ/ obrażenie, skaleczenie psł. *xromenьje słowo poświadczone
chûdac /x́audăc/ zły duch, djabeł, szatan psł. *xudьcь słowo poświadczone
chûde /x́audĕ/ marny, lichy; zły, niedobry; brzydki psł. *xudъjь słowo poświadczone
chûdîcia /x́audaićă/ marność, coś złego psł. *xudica słowo poświadczone

Î

połabski polski etymologja uzasadnienie
î /ai/ I u, przy psł. *u słowo poświadczone
î /ai/ II ej, hej psł. *aj słowo poświadczone
îbezat /aibezăt/ uciec psł. *uběžati słowo poświadczone
îbet /aibĕt/ zabić, ubić psł. *ubiti słowo poświadczone
îbrukát /aibrükot/ ukłuć, ubóść î- + brükot słowo poświadczone
îbust /aibüst/ ukłuć, ubóść psł. *ubosti słowo poświadczone
îdawet /aidovĕt/ udusić, zadusić psł. *udaviti słowo poświadczone
îdialat /aiďolăt/ zrobić psł. *udělati poświadczony imiesłów: aiďălonă
îdelet /aidelĕt/ oddzielić psł. *uděliti słowo poświadczone
îdrûzet /aidrauzĕt/ pomóc psł. *udružiti poświadczone w cz. przeszłym: aidrauzål
îklestet /aiklestĕ/ ścisnąć psł. *uklěščiti poświadczony imiesłów: aiklăstenĕ
îkǫset /aikǫsĕt/ ugryźć, ukąsić psł. *ukǫsiti poświadczony imiesłów: aikǫsenĕ
îkrast /aikrăst/ ukraść psł. *ukrasti poświadczone gerundium: aikrădinĕ
îkrujet /aikrüjĕt/ ukroić, odciąć psł. *ukrojiti słowo poświadczone
îlumet /ailümĕt/ ułamać psł. *ulomiti słowo poświadczone
îlûcet /ailaucĕt/ utrafić psł. *ulučiti słowo poświadczone
îmarzat /aimorzăt/ zmarznąć psł. *umoržati poświadczony imiesłów : aimărzonĕ
îmret /aimrĕt/ umrzeć psł. *umerti poświadczony imiesłów: aiḿortĕ
îmûdît sa /aimaudait să/ opóźnić się psł. *umuditi sę poświadczone w czasie przeszłym: aimaudål să
îplatet /aiplotĕt/ zapłacić, opłacić psł. *uplatiti poświadczone w 3Sg: aiplotĕ
îprąst /aiprąst/ uprząść psł. *upręsti słowo poświadczone
îpûstet /aipaustĕt/ upuścić psł. *upustiti poświadczone czasy przeszłe: aipaustål, aipaustaix, aipaustăs
îrezat /airezăt/ uciąć, odciąć psł. *urězati poświadczone w 3Sg: airezĕ
îrudît sa /airüdait să/ urodzić się psł. *uroditi sę poświadczone w czasie przeszłym: airüdål să
îsact /aisăct/ uciąć, usiec, skosić psł. *useťi słowo poświadczone
îsȧgat /aisagăt/ oszlifować ai- + śdn. sagen poświadczony imiesłów: aisăgonĕ, być może aisogăt
îstrîzat /aistraizăt/ ostrzyc psł. *ustrižati poświadczony imiesłów: aistraizonĕ
îšapat /aišopăt/ stwarzać ai- + šopăt słowo poświadczone
ît /ait/ iść psł. *iti słowo poświadczone
îta /aită/ ojciec germanizm, por. sfr. heitha słowo poświadczone
îtąt /aitąt/ uciąć psł. *utęti poświadczone w 3Sg: aitnĕ
îtupît sa /aitüpait să/ utopić się psł. *utopiti sę poświadczone w 3Sg: aitüpi să
îwiǫzat /aiv́ǫzăt/ przywiązać psł. *uvęzati poświadczone w 3Sg: aivązĕ i imiesłów: aiv́ǫzonĕ

J

połabski polski etymologja uzasadnienie
jabkiu /jopťü/ jabłko psł. *jablъko słowo poświadczone
jablun /joblün/ jabłoń psł. *jablonь słowo poświadczone
jagièda /joďĕdo/ wysypka? psł. *jagody słowo poświadczone, znaczenie niejasne
jagną /jogną/ jagnię psł. *jagnę słowo poświadczone
jaji /joji/ jajko; jądro psł. *jaje słowo poświadczone
jaluwe /jolüvĕ/ jałowy, niepłodny psł. *jalovъjь słowo poświadczone
jaluwîcia /jolüvaićă/ jałówka psł. *jalovica słowo poświadczone
jamá /jomo/ jama; dół na grób psł. jama słowo poświadczone
jár /jor/ dolina psł. *jarъ poświadczone w toponimji w złożeniu: Jirjost (*jarogvozdь)
jarmic /jormic/ szpada psł. *jarъ měčь? niepewne słowo poświadczone
jasènîna /josĕnaină/ las jesionowy psł. *jasenina słowo poświadczone
jasin /josin/ jesion psł. *jasenь słowo poświadczone
jastrŷ /jostråi/ Wielkanoc psł. *jastry słowo poświadczone
jawar /javăr/ jawor psł. *javorъ poświadczone w l.mn.: javårĕ
jáz /joz/ ja psł. *jazъ słowo poświadczone, obocznie: jo
jȧdån /jadån/ jeden psł. *jedьnъ słowo poświadczone
jȧdånádiste /jadånădistĕ/, /janădist/, /janünăcti jedenaście psł. *jedьnъ (jedьno) na desęte słowo poświadczone
jȧgiėr /jaďėr/ myśliwy śdn. jeger słowo poświadczone, obocznie jagår
jȧcht /jaxt/ polowanie śdn. jacht słowo poświadczone
jȧnác /janoc/ jedynak psł. *jedьnačь słowo poświadczone
jågla /jåglă/ igła psł. *jьgla słowo poświadczone
jågra /jågră/ gra psł. *jьgra rekonstruowane z jågraićă, które jest wyrównaniem jėgraićă do pierwotnego jågră
jåkra /jåkră/ ikra psł. *jьkra słowo poświadczone
jåskra /jåskră/ iskra psł. *jьkra słowo poświadczone
jåzba /jåzbă/ izba, świetlica psł. *jьstъba słowo poświadczone
jąc /jąc/ przełyk psł. *jěťь, nieregularnie słowo poświadczone
jącåne /jącånĕ/ jęczmienny psł. *jęčьnьnъjь słowo poświadczone
jącånek /jącånĕk/ trznadel psł. *jęčьnьnikъ słowo poświadczone
jącmin /jącmin/ jęczmień psł. *jęčьmenь słowo poświadczone, być może istniał pierwotny mianownik: jącmoi
jącmine /jącminĕ/ jęczmienny psł. *jęčьmenьnъjь słowo poświadczone, wtórne wobec jącånĕ
jąt /jąt/ chwytać, łapać, brąć psł. *jęti poświadczone formy osobowe: jėmĕ, jėmăto-să i imiesłów: jǫtĕ
jątrènîcia /jątrĕnaićă/ jątrznica, kiszka psł. *jętrenica słowo poświadczone
jé /je/ tak (potwierdzenie) śdn. je słowo poświadczone
jéd /jed/ jedzenie, jadło psł. *jědь poświadczone w wyrażeniu: ai jădai
jedna /jednă/ potrawa psł. *jědьna(ja) słowo poświadczone
jedzna /jeʒdnă/ jedzenie psł. *jěďьna(ja) słowo poświadczone
jesera /jeseră/ ości u kłosa, wąsy, kolce psł. *jesera słowo poświadczone
jést /jest/ jeść psł. *jěsti słowo poświadczone
jezdet /jezdĕt/ jeździć psł. *jězditi słowo poświadczone
Jezu̇s /Jezus/ Jezus śdn. Jesus słowo poświadczone
jėgrîcia /jėgraićă/ zabawa psł. *jьgrica słowo poświadczone, obocznie wtórne postaci: jaigraićă, jågraićă
jėlma /jėlmă/ wiąz, brzost psł. *jьlьma słowo poświadczone
jėlmuwe /jėlmüvĕ/ wiązowe, z wiązu jėlmă + -üvĕ słowo poświadczone
jėskrît sa /jėskrait să/ iskrzyć się psł. *jьskriti sę z poświadczonego jåskră; jå->jė- por. jågră>jėgraićă
jėwér /jėver/ wiór, trzaska psł. *jьverъ słowo poświadczone
jidîne /jidainĕ/ jedyny psł. *jedinъjь słowo poświadczone
jisin /jisin/ jesień psł. *jesenь słowo poświadczone
jisin-mand /jisin-mond/ wrzesień psł. *jesenь + śdn. mând słowo poświadczone
jist /jist/ jeszcze psł. *ješče słowo poświadczone
jiz /jiz/ jeż psł. *ježь słowo poświadczone
jizér /jizer/ jezioro psł. *jezerъ? poświadczone w toponimji: Iser-kamp, Jesere, Gesehre, Josöhrn
jizerak /jizerăk/? jeziorko psł. *jezerъkъ poświadczone w toponimji: Jirseik (zam. Jiserk)
jî /jai/ wy śdn. jî słowo poświadczone
jîgiu /jaiďü/ jarzmo psł. *jьgo słowo poświadczone
jîgrát /jaigrot/ bawić się, grać psł. *jьgrati poświadczone w 3Pl: jaigroją
jînam /jainăm/ gdzie indziej psł. *jьnamъ słowo poświadczone
jîmat /jaimăt/ łapać, łowić psł. *jьmati słowo poświadczone
jîmą /jaimą/ imię psł. *jьmę słowo poświadczone
jînde /jaindĕ/ kiedyś, pewnego razu psł. *jьngdy wzorem poświadczone draudĕ
jîne /jainĕ/ inny psł. *jьnъjь poświadczono zaimek z rdzeniem jain-
jîstu /jaistü/ nerka psł. *jьsto poświadczone w l.mn.: jaistă
jǫdre /jǫdrĕ/ jądro, ziarno orzecha psł. *jędro słowo poświadczone
jǫtra /jǫtră/ wątroba psł. *jętra słowo poświadczone
jǫzek /jǫzĕk/ język psł. *językъ słowo poświadczone
ju̇nge /jungĕ/ młody śdn. junk słowo poświadczone
jûnac /jaunăc/ młody byk psł. *junьcь słowo poświadczone
jûtra /jautră/ jutro psł. *jutrě słowo poświadczone
jûtru /jautrü/ poranek psł. *jutro słowo poświadczone
jûz /jauz/ już psł. *juže słowo poświadczone
jûzîna /jauzaină/ obiad psł. *južina słowo poświadczone

K

połabski polski etymologja uzasadnienie
kabált /kobolt/ krasnoludek, chochlik, kobold śdn. kobolt słowo poświadczone
kád /kod/ skrzynka międlicy psł. *kadь słowo poświadczone
kák, kak /kok, kăk/ jak psł. *kako słowo poświadczone
kaká /koko/ pręgierz śdn. kâk słowo poświadczone
kakát /kokot/ kakać, robić kupę psł. *kakati słowo poświadczone
kál /kol/ kapusta śdn. kôl słowo poświadczone
kám /kom/ dokąd psł. *kamo słowo poświadczone
kamát /komot/ przychodzić śdn. komen słowo poświadczone
kamår /komår/ pokój śdn. kamer słowo poświadczone
kapår /kopår/ miedź śdn. kopper zapożyczenie ze śdn., podobnie w łużyckich
kapjá /koṕo/ kropla psł. *kapľa poświadczone w ASg i NPl: kopą, kope
kapka /kopkă/ kropelka psł. *kapъka słowo poświadczone
kaprene /koprenĕ/ miedziany kopår + -enĕ formacja wzorem dråvă-dråvenĕ
kárk /kork/ noga (u zwierzęcia)? psł. *korkъ rozkład złożenia korťĕtüc
karkiétuc /korťĕtüc/ kret psł. *korkъ + -točь słowo poświadczone
kartá /korto/ kartka; karta śdn. kârte słowo poświadczone
kartka /kortkă/ kartka, karteczka śdn. kârte + kă zdrobnienie
kartål /kortål/ koszula szlez-holszt. kortel słowo poświadczone
kartkie /kortťě/ krótki psł. kortъkъjь słowo poświadczone
karwá /korvo/ krowa psł. *korva słowo poświadczone
karwe /korvĕ/ krowi psł. *korvьjь słowo poświadczone
Karwîcia /Korvaićă/? Karwitz psł. korvica? rekonstrukcja
kas /kos/ zakwas? psł. *kvasъ słowo poświadczone
kasac /kosăc/ drożdże psł. *kvasьcь słowo poświadczone
kå /kå/ ku psł. *kъ słowo poświadczone
kål /kål/ kieł psł. *kъlъ niepewne poświadczenie w l. mn.: klåi, niejasny brak -å-
kåtu /kåtü/ kto psł. *kъto słowo poświadczone
Kliǫska /Kľǫskă/? Clentz psł. *klęsъka słowo poświadczone
kicér /ťicer/ kosz; więcierz, kaszerz (do łowienia ryb) por. śdn. Kesser słowo poświadczone
kicerak /ťicerăk/ koszyczek ťicer + -ăk słowo poświadczone
kicernek /ťicernĕk/ koszykarz, łubiankarz ťicer + -nĕk formacja wzorem criv-crivnĕk, klübĕk-klübaucnĕk
kiėd /ťėd/ gdzie psł. *kъde słowo poświadczone, być może /ťėdĕ/
kiėjènîcia /ťėjănaićă/ tłuczek do ubijania lnu psł. *kъjanica słowo poświadczone
kiėlîn /ťėlain/ łono psł. *kъlinъ słowo poświadczone
kiėnądz /ťėnąʒ/ I król; król w grze psł. *kъnęʒь słowo poświadczone, także w znaczeniu 'szlachcic; junkier'
kiėnądz /ťėnąʒ/ II księżyc psł. *kъnęʒь słowo poświadczone
kiėsin /ťėsin/ żołądek psł. *kъsenь słowo poświadczone
kiodrat /ťödrăt/ gadać, paplać śdn. koderen słowo poświadczone, forma osobowa /ťödrojĕ/ wzkazuje na ťödrot
kiola /ťölă/ fura, pojazd, samochód psł. *kola słowo poświadczone, znaczenie samochód por. sch. kola
kiolàsena /ťölăsenă/ wózek psł. *kolesena? nieco niejasne fonetycznie słowo poświadczone jako /ťölăsenă/
kiolåt /ťölåt/ deska psł. *kolъtь słowo poświadczone
kiolu /ťölü/ koło psł. *kolo słowo poświadczone, prawdopodobnie odmiana s-tematowa, por. ťölăsenă
kionar /ťönăr/ pasterz koni psł. *konařь słowo poświadczone
kionika /ťönikă/ konewka psł. *kony + *-ika, nieregularnie słowo poświadczone
kionwîcia /ťönvaićă/ dzbanek psł. *konъvica słowo poświadczone
kionŷ /ťönåi/ dzban psł. *kony słowo poświadczone
kiorac /ťörăc/ korzec (miara) psł. *korьcь słowo poświadczone
kiorŷtce /ťöråitcĕ/ korytko psł. *korytьce poświadczone w l.mn.: ťöråitcă
kiorŷte /ťöråitĕ/ koryto psł. *koryto słowo poświadczone
kiosa /ťösă/ kosa psł. *kosa słowo poświadczone
kiosàrene /ťösărenĕ/ kaszany, z kaszy ťösör + -enĕ słowo poświadczone
kiosor /ťösör/ kasza, krupy psł. *kosorъ słowo poświadczone
kioster /ťöster/ kościelny śdn. köster słowo poświadczone
kiostka /ťös(t)kă/ kostka (anatomiczna) psł. *kostъka słowo poświadczone
kioza /ťöză/ koza psł. *koza słowo poświadczone
kiozka /ťöskă/ kózka psł. *kozъka słowo poświadczone
kirbé /ťirbe/ żłób, drabinka żłobowa śdn. kribbe, z metatezą słowo poświadczone
Kirialîs /ťiŕolais/ Kyrie eleison niem. Kyrieleis słowo poświadczone
kirnia /ťirńă/ maślnica, kierznia śdn. kerne słowo poświadczone, obocznie ťirnă, ale raczej to niedokładność zapisu
kiulèsî /ťülĕsai/ rower psł. *kolesi dualis tantum od poświadczonego tölü, por. celü-cilĕsai
kiun /ťün/ koń psł. *koňь słowo poświadczone
kiunek /ťünĕk/ koń psł. *koňikъ słowo poświadczone
kiuset /ťüsĕt/ kosić ťösă + -ĕt czasownik od poświadczonego ťösă
kiust /ťüst/ kość psł. *kostь słowo poświadczone
kiusten /küstĕn/ Küsten psł. *kostinъ? rekonstrukcja
kiupål /ťüpål/ motyka psł. *kopъlь słowo poświadczone
kiûrá /ťauro/ kura psł. *kura poświadczone w l.mn.: ťauråi
kiûrą /ťaurą/ kurczę, kurczątko psł. *kurę słowo poświadczone
kiûrèpatka /ťaurĕpotkă/ kuropatwa psł. *kuropatъka słowo poświadczone
kiûrîcé /ťauraice/ przedmieście, przysiółek ťauro + -aice słowo poświadczone
kiûsát /ťausot/ kosztować, próbować, smakować psł. *kušati słowo poświadczone
kiûtît /ťautait/ robić, czynić psł. *kutiti słowo poświadczone
kiwit /ťivit/ czajka śdn. kiwit słowo poświadczone
kîpac /ťaipăc/ kupiec psł. *kupьcь słowo poświadczone
kîpet /ťaipĕt/ kupić psł. *kupiti poświadczone w 3Sg: ťaipĕ
klagá /klogo/ skarga śdn. klage słowo poświadczone
klare /klorĕ/ czysty; wódka śdn. klare słowo poświadczone
klást /klost/ kłaść psł. *klasti poświadczone w 3Sg: klodĕ
klȧnîka /klanaikă/ ten, który przeklina psł. *klьnika słowo poświadczone
klȧc /klac/ kij, drążek, laska śwn. kloz słowo poświadczone
klȧpa /klapă/ most zwodzony por. niem. Klappe słowo poświadczone
klȧwår /klavår/ kawaler śdn. klover słowo poświadczone
klȧwrek /klavrĕk/ chłopak, chłopiec śdn. klover + -ĕk słowo poświadczone
klåda /klådă/ beczka psł. *kolda słowo poświadczone
klåkiol /klåťöl/ zegar; dzwon psł. *kolkolъ słowo poświadczone
klåkiolak /klåťölăk/ dzwonek psł. *kolkolъkъ słowo poświadczone
klåkiolnek /klåťölnĕk/ zegarmistrz klåťöl + -nĕk złożenie, por. criv-crivnĕk
klåkionak /klåťönăk/ dzwonek (kwiat) psł. *kolkolъkъ, nieregularnie -n- słowo poświadczone w l. mn: klåťönťĕ
klånîcia /klånaićǎ/ kłonica (u wozu) psł. *kolnica słowo poświadczone
klås /klås/ kłos psł. *kolsъ słowo poświadczone
klåse /klåsĕ/ kłosie psł. *kolsьje słowo poświadczone
kląt /kląt/ kląć, przeklinać psł. *klęti poświadczone w 3Sg: klanĕ
klen /klen/ klon psł. *klenъ rozkład przymiotnika klenüvĕ
klenuwe /klenüvĕ/ klonowy psł. *klenovъjь słowo poświadczone, ale w znaczeniu "bukowy", zapewne błąd
klestet /klestĕt/ ściskać psł. *klěščiti rozkład poświadczonego imiesłowu aiklăstenĕ
klicka /klickă/ czapeczka niem. Klitz + -kă słowo poświadczone
klika /klikă/ członek męzki ? słowo poświadczone
klit /klit/ nieduży garnek śdn. klît słowo poświadczone
kliûc /kľauc/ klucz psł. *kľučь słowo poświadczone
kliûd /kľaud/ myśl, rada psł. *kľudъ? słowo poświadczone
kliûdát /kľaudot/ myśleć, dumać kľaud + -ot czasownik utworzony wzorem brük-brükot
kliûdîka /kľaudaikă/ myśliciel kľaud- + -aikă formacja z utworzonego kľaudot wzorem låzăt-låzaikă i wielu innych
klîbá /klaibo/ głowica na dachu śdn. klûwe słowo poświadczone
klǫb /klǫb/ biodro psł. *klǫbъ słowo poświadczone
klǫbne /klǫbnĕ/ biodrowy klǫb + -nĕ przymiotnik wzorem plaug-plauznĕ
klǫbak /klǫbăk/ kłębek psł. *klǫbъkъ słowo poświadczone
klubek /klübĕk/ kapelusz psł. *klobukъ słowo poświadczone
klubûcnek /klübaucnĕk/ kapelusznik klübĕk + -nĕk słowo poświadczone
klubûcnia /klübaucńă/ wytwórnia kapeluszy klübĕk + -ńă słowo poświadczone
klutá /klüto/ bryłka, grudka śdn. klüte słowo poświadczone
knop /knöp/ guzik śdn. knôp słowo poświadczone
kradîka /krodaikă/ złodziej psł. *kradika formacja z rekonstruowanego /krost/ wzorem låzăt-låzaikă i wielu innych
krást /krost/ kraść psł. *krasti rozkład poświadczonego gerundium: aikrădinĕ
Kristu̇s /Kristus/ Chrystus śdn. Kristus słowo poświadczone
krîdle /kraidlĕ/ skrzydło psł. *kridlo słowo poświadczone
krujet /krüjĕt/ kroić, odcinać psł. *krojiti rozkład poświadczonego aikrüjĕt
krŷ /kråi/ krew psł. *kry słowo poświadczone, obocznie wtórne kåråi
kůcá /kåuco/ głownia (płonąca) psł. *kъlča słowo poświadczone
kwetîste /kvetaistĕ/ kwietnik, łąka kwiatowa kjot + -aistĕ formacja wzorem gord-gordaistĕ i wielu innych
kwetene /kvetenĕ/ kwiecisty kjot + -enĕ przymiotnik wzorem clåvak-clåvecenĕ i wielu innych
kwetnek /kvetnĕk/ kwiaciarz kjot + -nĕk złożenie wzorem criv-crivnĕk
kwiát /kjot/ kwiat psł. *květъ słowo poświadczone

L

połabski polski etymologja uzasadnienie
ladá /lodo/ skrzynia; trumna; kałamarz śdn. lade słowo poświadczone
ladka /lotkă/ skrzynka, szufladka lodo + -kă słowo poświadczone
ladát /lodot/ ładować śdn. laden słowo poświadczone
lame /lomĕ/ kulawy, chromy śdn. lam słowo poświadczone
lastawîcia /lostovaićă/ jaskółka psł. *lastavica słowo poświadczone, obocznie lostĕvaićă
latwa /lotvă/ łata (dachowa) śdn. latte słowo poświadczone
lawá /lovo/ I ława psł. *lava poświadczone w toponimji: Lafei, Lowey, Lawei (l. mn.)
lawá /lovo/ II wiara śdn. glâwe słowo poświadczone
lawîća /lovaićă/ ławka psł. *lavica poświadczone w toponimji: Lappke, Loweitz, Lowitz
lazet /lozĕt/ łazić, włazić psł. *laziti poświadczone w 3Sg: lozĕ
lazîka /lozaikă/ ropucha psł. *lazika słowo poświadczone
lȧdek /ladĕk/ członek śdn. let + -ĕk słowo poświadczone
lȧgiėr /laďėr/ obóz śdn. leger słowo poświadczone
lȧchiėn /lax́ėn/ konewka, beczułka śdn. lechen słowo poświadczone
lȧját /lajot/ pożyczyć śdn. leihen poświadczone w 3Sg: lajol i imiesłów: lajonă
lȧmpá /lampo/ lampa śdn. lampe słowo poświadczone
lȧnene /lanenĕ/ lniany ľån + -enĕ formacja jak våuno-våunenĕ
lȧnîste /lanaistĕ/ pole lnu psł. *lьnišče poświadczone w toponimji: Lanneitz, Lannisch, Lehneitzen
lȧp /lap/ gałgan, łachman, szmata śdn. lapp słowo poświadczone
lȧs /las/ łosoś śdn. las słowo poświadczone
lȧsterår /lasterår/ oszczerca, potwarca śdn. lasterer słowo poświadczone
lȧsterårska /lasterårskă/ oszczerczyni, potwarczyni lasterår + -skă słowo poświadczone
lȧwe /lavĕ/ lwi ľåv + -ĕ formacja wzorem korvo-korvĕ, gǫs-gǫsĕ
lȧzát /lazot/ czytać śdn. lesen słowo poświadczone
Låbi /Låbi/ Łaba psł. *olbe słowo poświadczone, rekonstruuje się także Låbü, ale cz. Labe i głuż. Łobjo sugerują psł. *olbe, nie *olbo
lågát /lågot/ kłamać, łgać psł. *lъgati poświadczone w 2Sg: låzĕs i w 3Sg: låzĕ
låzîc /låzaic/ łyżka psł. *lъžicь słowo poświadczone
låzîka /låzaikă/ kłamca, łgarz psł. *lъžika słowo poświadczone
ląc /ląc/ klęk, czepigi psł. *lęčь słowo poświadczone
lągnǫt /lągnǫt/ kładnąć się? psł. *legnǫti poświadczone w 3Sg: lągnĕ
lecet /lecĕt/ leczyć psł. *lěčiti poświadczone w 3Sg: lecĕ, leci-jĕg
le /lĕ/ tylko, chyba, no; -że psł. *li słowo poświadczone
léd /led/ lód psł. *ledъ słowo poświadczone
ledene /ledenĕ/ wykonany z lodu led + -enĕ formacja jak våuno-våunenĕ
lekánîcia /lekănaićă/ jastrząb, kania ?? + -aićă słowo poświadczone
lekar /lekăr/ lekarz psł. *lěkařь słowo poświadczone
lemąz /lemąz/ krokiew, kozioł (na dachu) psł. *lěmęzь słowo poświadczone
lepse /lepsĕ/ lepszy psł. *lěpьšьjь słowo poświadczone
lesne /lesnĕ/ leśny psł. *lěsьnъjь słowo poświadczone
lesna jablun /lesnă joblün/ jabłoń leśna, leśniówka lesnă + joblün słowo poświadczone
lesne wréch /lesnĕ vrex/ orzech laskowy (owoc) lesnĕ + vrex słowo poświadczone
lestîcia /lestaićă/ leszczyna psł. *leščica słowo poświadczone, ale patrz lestĕvaićă
lestèwîcia /lestĕvaićă/ leszczyna psł. *leščevica słowo poświadczone
lestîna /lestaină/ leszczyna psł. *leščina słowo poświadczone
lewe /levĕ/ lewy psł. *lěvъjь słowo poświadczone
lewîcia /levaićă/ lewica, lewa ręka levĕ + -aićă formacja wzorem pl. lewica, głuż. lěwica
lialen /ľolĕn/ ojcowy ľoľă + -ĕn słowo poświadczone
lialia /ľoľă/ tata prawdopodobnie ze słownictwa dziecięcego słowo poświadczone
lias /ľos/ las; drzewo, drewno psł. *lěsъ słowo poświadczone
liatát /ľotot/ latać psł. *lětati poświadczone w 3Pl: ľotoją
liatu /ľotü/ rok; lato psł. *lěto słowo poświadczone
liån /ľån/ len psł. *lьnъ słowo poświadczone
liåtkie /ľåtťĕ/ legki psł. *lьgъkъjь słowo poświadczone
liåtkiu /ľåtťü/ legko psł. *lьgъko słowo poświadczone
liåw /ľåv/ lew psł. *lьvъ słowo poświadczone
liîbaj /ľaibăj/ raczej, lepiej psł. *ľuběji słowo poświadczone
liîbe /ľaibĕ/ miły, przyjemny psł. *ľubъjь słowo poświadczone
liîbet /ľaibĕt/ kochać, lubić psł. *ľubiti poświadczone w 3Sg: ľaibĕ
liîbėw /ľaibėv/ miłość psł. *ľubъvь słowo poświadczone
liîbėwne /ľaibėvnĕ/ miłosny ľaibėv + -nĕ przymiotnik z -nĕ jak plaug-plauznĕ, bükvait-bükvaitnĕ
liîbu /ľaibü/ żartobliwie, dla żartu psł. *ľubo słowo poświadczone
lidiá /liďo/ cierpienie śdn. leide poświadczone w ASg: lidą
lidiát /liďot/ cierpieć śdn. leiden słowo poświadczone
lifka /lifkă/ kaftanik, gorset śdn. lîfke słowo poświadczone
lichån /lixån/ ciało, zwłoki, trup śdn. lîcham słowo poświadczone
liját /lijot/? lać psł. *lěti? poświadczone w 3Sg: lėjĕ, imiesłowie: laită i gerundiu: lėjonĕ
likát /likot/ równać, zrównać, wyrównywać śdn. liken słowo poświadczone
likåm /likåm/ równie, równo śdn. lîk w narzędniku słowo poświadczone
liǫdu /ľǫdü/ pole, ziemia rolna psł. *lędo słowo poświadczone
lipia /liṕă/ warga śdn. lippe słowo poświadczone
litet /litĕt/ lecieć psł. *letěti poświadczone w 3Sg: litĕ
liûdi /ľaudi/ ludzie psł. *ľudьje słowo poświadczone
liûdskie /ľaucťĕ/ ludzki ľaudi + -sťĕ złożenie wzorem ogólnosłowiańskiego ludzki
lizet /lizĕt/ leżeć psł. *ležeti poświadczone w 3Sg: lizĕ
lezt /lest/? pełzać, leźć; włazić psł. *lězti poświadczone w 3Sg: lezĕ
lîb /laib/ miara zboża psł. *lubъ słowo poświadczone
lîcerne /laicernĕ/ lejcowy, zaprzęgowy laićăr + -nĕ słowo poświadczone
lîciar /laićăr/ lejce leid-sêl słowo poświadczone
lîpá /laipo/ lipa psł. *lipa słowo poświadczone
lîpåk /laipåk/ dudek (ptak) psł. *lupъkъ słowo poświadczone
lîpîka /laipaikă/ oprawca, hycel psł. *lupika słowo poświadczone
lîpîna /laipaină/ łupina, kora; łyko psł. *lupina słowo poświadczone
lîska /laiskă/ lisa, liszka, psł. *lisъka/*lišьka słowo poświadczone
lîst /laist/ liść; list psł. *listъ słowo poświadczone
lîste /laistĕ/ liście, listowie laist + -ĕ złożenie, wzorem innych collectiv
lîstne /laistnĕ/ listny, liściasty psł. *listьnъjь słowo poświadczone
lîstne-mánd /laistnĕ-mond/ maj laistnĕ + śdn. mând słowo poświadczone
lîstnîcia /laistnaićă/ szałas, dom z gałęzi psł. *listьnica słowo poświadczone
lîzát /laizot/ lizać psł. *lizati poświadczone w 3Sg: laizĕ i rozkaźnik: laiz
lonu /lönü/ łono, objęcia psł. *lono słowo poświadczone
lozát /lözot/ wybawić śdn. losen poświadczone w rozkaźniku: lözoj
lǫp /lǫp/ lump, szmata, łachman śdn. lump słowo poświadczone w l. mn.: lǫpoi, wybrany zasymilowany warjant
luchtår /lüxtår/ latarnia, latarka śdn. luchter słowo poświadczone, obocznie löchtår
luder /lüdĕr/ pijak, nicpoń, obdartus śdn. luder słowo poświadczone
ludia /lüďă/ łódź psł. *oldьja słowo poświadczone
luj /lüj/ łój psł. *lojь słowo poświadczone
lujene /lüjenĕ/ łojowy psł. *lojenъjь słowo poświadczone
luk /lük/ szczęście psł. *glücke słowo poświadczone, obocznie glük, ale to może pomyłka
lumet /lümĕt/ łamać psł. *lomiti słowo poświadczone
lupàtîcia /lüpătaićă/ łopata do pieca, do chleba psł. *lopatica słowo poświadczone
lupata /lüpotă/ kość łopatkowa psł. *lopata słowo poświadczone
lukiėt /lüťėt/ łokieć psł. *olkъtь słowo poświadczone
lu̇ft /luft/ powietrze śdn. luft słowo poświadczone
lûg /laug/ I łąka, pastwisko psł. *lugъ słowo poświadczone
lûg /laug/ II ług śrwn. louge słowo poświadczone
lûk /lauk/ I czosnek psł. *lukъ słowo poświadczone
lûk /lauk/ II łuk psł. *lukъ poświadczone ailucĕt (ułuczyć)
lûna /laună/ księżyc psł. *luna słowo poświadczone
lûza /lauză/ kałuża psł. *łuža poświadczone w toponimji: Lausch-feld, Lausche, Lausch-weide
Lûzîcia /Lauzaićă/ Łużyce laug + -aićă zaadaptowanie łuż. Łužica
lûzîckie /lauzaicťĕ/ łużycki Lauzaićă + -sťĕ przymiotnik geograficzny
lŷse /låisĕ/ łysy psł. *lysъjь rozkład poświadczone låisaină
lŷsîna /låisaină/ czoło psł. *lysina słowo poświadczone, być może låisaińă

M

połabski polski etymologja uzasadnienie
madek /modĕk/ dżdżownica śdn. made, maddik słowo poświadczone
madŷ /modåi/ mól śdn. made słowo poświadczone
mácht /moxt/ moc, siła, potęga śdn. macht słowo poświadczone
mál /mol/ znak, piętno, znamię śdn. mâl słowo poświadczone
male /molĕ/ mały psł. *malъjь słowo poświadczone
maliat /moľăt/ malować śdn. malen poświadczone w 3Sg: moľă
malîna /molainǎ/ malina psł. *malina słowo poświadczone
maltit /moltit/ posiłek, danie śdn. mâl-tît słowo poświadczone
mán /mon/ księżyc śdn. mân słowo poświadczone
mánd /mond/ miesiąc śdn. mând słowo poświadczone w nazwach miesięcy
Margata /Morgotă/ Małgorzata śdn. Margate zapożyczenie zaadaptowanej do śdn. formy imienia
Margatka /Morgotkă/ Małgosia śdn. Morgotă + -kă zdrobnienie za pomocą typowego sufiksu -kă
Marîja /Moraja/ Maryja, Marja śdn. Marie słowo poświadczone
Marîjen dȧnac /Morajĕn danăc/ święto Matki Bozkiej Morajĕn + danăc słowo poświadczone
Marîka /Moraikă/ Marysia Moraja + -kă słowo poświadczone
Marîna zîpa /moraină zaipă/ tęcza psł. *Marina župa, dosłownie pieluchy Maryi słowo poświadczone
Márk /Mork/ Marek śdn.
marwa /morvă/? mrówka psł. *morva poświadczone w l.mn.: morvĕ
marwîste /morvaistĕ/ mrówisko psł. *morvišče poświadczone w toponimji: Moorfeitz, Morfeitzen
marz /morz/ mróz psł. *morzъ słowo poświadczone
masketår /mosketår/ żołnierz niem. Musketier słowo poświadczone, niejasna pierwsza (o? u?) i trzecia (e? i?) samogłoska, wybrano -år z uwagi na NPl: /musketri/
Maskwá /Moskvo/ Moskwa ros. Москва zapożyczenie, pozostawiony akcent oksytoniczny
mastkiu /mosťü/ masło psł. *maslъko słowo poświadczone, ale obocznie mosťĕ
maslena mlåka /moslenă mlåkă/ maślanka psł. *moslenoje melko słowo poświadczone
maslene /moslenĕ/ maślany psł. *maslenъjь słowo poświadczone
matá /moto/ wymiar, rozmiar śdn. mate poświadczone w ASg: motǫ
matecha /motexă/ macocha psł. *matexa słowo poświadczone
materen /moterĕn/ matczyny psł. *materinъ słowo poświadczone
matî /motai/ matka psł. *mati słowo poświadczone
matîcia /motaićă/ królowa pszczół psł. *matica słowo poświadczone
matka /motkă/ suka psł. *matъka słowo poświadczone
mazat /mozăt/ mazać, smarować psł. *mazati poświadczone w 3Sg: mozĕ
mȧdiá /maďo/ miód pitny śdn. mêde poświadczone w ASg: madą
mȧde-dát /made-dot/ dać coś komuś w drogę, wyposażyć śdn. mede + dot słowo poświadczone
mȧde-jést /made-jest/ jeść z kimś śdn. mede + jest słowo poświadczone
mȧdgit /madgit/ posag śdn. medegift słowo poświadczone
mȧl /mal/ żerdź, tyka, drążek śdn. mol słowo poświadczone
mȧlnek /malnĕk/ młynarz śdn. malen + -ĕk słowo poświadczone
mȧlnîcia /malnaićă/ młyn śdn. malen + -naićă słowo poświadczone
mȧlnîkiuw /malnaiťüv/ młynarski malnĕk + -üv słowo poświadczone
mȧma /mamă/ mama mowa dziecięca słowo poświadczone
mȧn /man/ ale, lecz śdn. man słowo poświadczone
mȧnaj /manăj/ mniej psł. *mьněje słowo poświadczone
mȧnese /manesĕ/ mniejszy psł. *mьnějьšьjь słowo poświadczone
mȧrene /marenĕ/ śmierć psł. *mьrěnьje poświadczone w celowniku: mareńĕ
mȧrkát /markot/ znaczyć, oznaczać śdn. marken słowo poświadczone
mȧrznǫt /marznǫt/ marznąć, zamarzać psł. *mьrznǫti poświadczone w 3Sg: marznĕ
mȧzet /mazĕt/ I mży, siąpi (o legkim deszczu) psł. *mьžiti poświadczone w 3Sg: mazĕ
mȧzet /mazĕt/ II mrużyć, puszczać oczko, dawać znak psł. *mьžiti poświadczone w 3Sg: mazi-mĕ
måch /måx/ mech psł. *mъxъ poświadczone w toponimji: Maach, Machunike (<*mъxovьnikъ), Maschein (<*mъšina)
måswîcia /måsvaićă/ komar psł. *mъšьvica słowo poświadczone
mąc /mąc/ piłka, balon psł. *męčь słowo poświadczone
mąciat /mąćăt/ dotykać, macać psł. *macati poświadczone w 3Sg: mąćă
mącnǫt /mącnǫt/ dotknąć, macnąć psł. *macnǫti poświadczone w 3Sg: mącnĕ
mąsi /mąsi/ mięso psł. *męse (!) słowo poświadczone, obocznie /mąse/, Polański rekonstruuje praformę *męsьje
mąsnene /mąsnenĕ/ mięsny, z mięsa psł. *męsьnenъjь słowo poświadczone
mątkie /mąťĕ/ miękki psł. *mękъkъjь słowo poświadczone
méd /med/ miód psł. *medъ słowo poświadczone
méch /mex/ worek, torba psł. *měxъ słowo poświadczone
mejėr /mejėr/ kosiarz śdn. meier słowo poświadczone
menet /menĕt/ mniemać, sądzić psł. *měniti poświadczone w 1Sg: meną, 2Sg: menăs wg Polańskiego niepewne
merek /merĕk/ dziki chrzan śdn. marreik słowo poświadczone
meret /merĕt/ mierzyć psł. *měriti poświadczone w 3Sg: merĕ
mesak /mesăk/ torba, worek psł. *měšьkъ słowo poświadczone
mesȧcak /mesacăk/ woreczek mesak + -ăk zdrobnienie, wzorem ros. мѣшочекъ
mesat /mesăt/ mieszać psł. *měšati słowo poświadczone
mesîste /mesaistĕ/ wór psł. *měšišče słowo poświadczone
mestiår /mesťår/ mistrz śdn. mêster słowo poświadczone
mét /met/ mieć psł. *(jь)měti słowo poświadczone
metat /metăt/ miotać psł. *metati poświadczone w 3Sg: micĕ
metla /metlă/ miotła psł. *metla słowo poświadczone
miale /ḿolĕ/ malutki psł. *mělъjь słowo poświadczone
miará /ḿoro/ miara psł. *měra słowo poświadczone
miárt /ḿort/ szpik kostny śdn. mark, nieregularnie słowo poświadczone
miastu /ḿostü/ miejsce psł. *město poświadczone w miejscowniku: meste
miågát /ḿågot/ mrugać psł. *migati, pod wpływem *mьgnǫti słowo poświadczone
miågnǫt /ḿågnǫt/ mrugnąć psł. *mьgnǫti rekonstrukcja słowa, którego wpływ zniekształcił *maigot>ḿågot
miågla /ḿåglă/ mgła psł. *mьgla słowo poświadczone
midzia /miʒ́ă/ miedza psł. *meďa słowo poświadczone
mildichie /mildix́ĕ/ łagodny śdn. mildich słowo poświadczone
milta /miltă/ śledziona śdn. milte słowo poświadczone
Mîchal /Maixăl/ Michał śdn. Michel poświadczone w przymiotniku Maixălevĕ~üvĕ
Mîchelka /Maixelkă/ Michaś Maixăl + -kă słowo poświadczone
mîliá /maiľo/ mila śdn. mile słowo poświadczone
mîlnîcia /mailnaićă/ mączniak (grzyb pasożytniczy) śdn. mel + -naićă słowo poświadczone, obocznie mailaićă
mîmu /maimü/ mimo, obok psł. *mimo słowo poświadczone
mînåk /mainåk/ wykastrowany samiec konia, wałach por. śdn. meidem słowo poświadczone
mîrán /mairon/ majeranek śdn. meiran słowo poświadczone, być może mairån
mîska /maiskă/ targ; jarmark maiso + -kă słowo poświadczone
mîsá /maiso/ msza śdn misse słowo poświadczone
mlåcene /mlåcenĕ/ mleczny psł. *melčenъjь słowo poświadczone
mlåcenek /mlåcenĕk/ mlecz, rybie nasienie psł. *melčenikъ słowo poświadczone
mlåde /mlådĕ/ młody psł. *moldъjь słowo poświadczone
mlåka /mlåkă/ mleko psł. *melko słowo poświadczone
mlåt /mlåt/ mleć, mielić psł. *melti słowo poświadczone
mode /mödĕ/ zmęczony śdn. mode słowo poświadczone
mord /mörd/ mord, morderstwo śdn. mord poświadczone jako /mord/, ale por. /mördål/
mordål /mördål/ morderca śdn. morder słowo poświadczone
mori /möri/ morze psł. *moře poświadczony miejscownik: no mărai, por. püli-vå pülai
mornek /mörnĕk/ marynarz möri + -nĕk kalka niem. Seemann, por. głuż. namórnik, ros. морякъ
morskie /mörsťĕ/ morski möri + -sťĕ por. pol. morze-morski, ros. море-морской, głuż. morjo-mórski
morskie piås /mörsťĕ ṕås/ foka mörsťĕ + ṕås kalka niem. Seehund, por. głuż. mórski pos
most /möst/ grobla, wał psł. *mostъ słowo poświadczone, w węższym znaczeniu "droga na grobli"
motát /mötot/ motać psł. *motati poświadczone w 3Sg: mötojĕ
motuwîdle /mötüvaidlĕ/ motowidło psł. *motovidlo słowo poświadczone
mǫcåne /mǫcånĕ/ mączny, związany z mąką psł. *mǫčьnъjь słowo poświadczone
mǫka /mǫkă/ mąka psł. *mǫka słowo poświadczone
mǫde /mǫdĕ/ męzkie genitalja psł. *mǫdo słowo poświadczone w NDu: mǫdă
mucet /mücĕt/ moczyć psł. *močiti poświadczone w 3Sg: mücĕ, mücålă
mucia /müćă/ suczka niem. Mutz słowo poświadczone
muciá /müćo/ nietoperz por. śdn. vledder mûs słowo poświadczone, obocznie müćă
mucîdle /mücaidlĕ/ moczydło (do moczenia lnu) psł. *močidlo słowo poświadczone
muct /müct/ móc psł. *moťi poświadczone formy osobowe: müg, müzĕs, müzĕ…
mugiåla /müďålă/ mogiła psł. *mogyla słowo poświadczone
muj /müj/ mój psł. *mojь słowo poświadczone
mukre /mükrĕ/ mokry psł. *mokrъjь słowo poświadczone
mukret /mükrĕt/ zwilżać psł. *mokriti słowo poświadczone
mukru /mükrü/ mokro psł. *mokro słowo poświadczone
mumîstu /mümaistü/ korale (koral?) psł. *momisto słowo poświadczone
muzgie /müzďĕ/ szpik kostny psł. *mozgy słowo poświadczone
muzdin /müzdin/ mózg psł. *moždženь słowo poświadczone
mûdîka /maudaikă/ zatyczka w dyszlu u radła psł. *mudika słowo poświadczone
mûdît sa /maudait să/ opóźniać się psł. *muditi sę poświadczone w 3Sg: maudi-să
mûchá /mauxo/ mucha psł. *muxa słowo poświadczone
mûriá /mauŕo/ mur mure słowo poświadczone
mûriát /mauŕot/ murować muren poświadczone w 3Sg: mauŕojĕ
mûrnek /maurnĕk/ murarz mauŕo + -nĕk słowo poświadczone
mûsîcia /mausaićă/ położnica, sześćniedziałka niejasne słowo poświadczone
můcące skǫpe /måucącĕ skǫpĕ/ Wielki Piątek måucącĕ + skǫpĕ słowo poświadczone
můcet /måucet/ milczeć psł. *mьlčiti poświadczony imiesłów: måucącĕ
můckǫ /måuckǫ/ potajemnie, po kryjomu psł. mьlčьkojǫ słowo poświadczone
můnia /måuńă/ błyskawica psł. *mъlnьja słowo poświadczone
můz /måuz/ ślimak psł. *mъlžь słowo poświadczone
mŷ /moi/ my psł. *my słowo poświadczone
mŷs /mois/ mysz psł. *myšь słowo poświadczone
mŷska /moiskă/ mięsień psł. *myšьka słowo poświadczone
mŷt /moit/ myć psł. *myti słowo poświadczone
mŷte /moitĕ/ wynagrodzenie, zapłata psł. *myto słowo poświadczone

N

połabski polski etymologja uzasadnienie
na /no/ na psł. *na słowo poświadczone
nabår /nobår/ sąsiad śdn. naber słowo poświadczone, wybrano warjant zasymilowany
nabiartkie /nob́ortťĕ/ rama z przybijaczką (w krosnach) psł. *nabьrdъko słowo poświadczone
nacąt /nocąt/ rozpocząć, zacząć psł. *načęti poświadczone w czasie przeszłym: nocǫl
nacǫtak /nocǫtăk/ początek psł. *načętъkъ słowo wzorem głuż. započeć-započatk
nadǫt /nodǫt/ nadmuchać psł. *nadǫti poświadczone w 3Sg: nodåmĕ
nagie /noďĕ/ nagi, goły psł. *nagъjь słowo poświadczone
nàpuwadet /năpüvodĕt/ zaprzęgać psł. *napowaditi słowo poświadczone
nȧckî /nacťai/ niecki; opałka psł. *nьťьky słowo poświadczone
nȧpȧrad /naparăd/ najpierw psł. *naperdъ słowo poświadczone
nȧra /nară/ głupiec śdn. narre słowo poświadczone
nȧwŷsne /navoisnĕ/ zwierzchni, naczelny psł. *navyšьnъjь słowo poświadczone
nȧzduk /nazdük/ chusteczka do nosa śdn. nase-dôk słowo poświadczone
nebu /nebü/ niebo; podniebienie psł. *nebo słowo poświadczone
nebudziår /nebüʒ́år/ świder swn. *nebagēr słowo poświadczone
nedånuw /nedånüv/ bezdenny psł. *nedъnovъ słowo poświadczone
nednaza /nednoză/ pończocha śdn. nedden-hase słowo poświadczone
negelka /negelkă/ goździk śdn. negelken słowo poświadczone
nech /nex/ niech psł. *nexaji słowo poświadczone
nechat /nexăt/ zostawić, zaniechać psł. *nexati słowo poświadczone
nèkåtu /nĕkåtü/ nikt psł. *nekъto słowo poświadczone, odczyt niepewny
nemac /nemăc/ młodzieniec, chłopiec (stanu wyższego niż chłopski) psł. *němьcь słowo poświadczone
nemkînka /nemťainkă/ dziewczyna, panna (stanu wyższego niż chłopski) psł. *němъkynъka słowo poświadczone
nenka /nenkă/ panna młoda; synowa prawdopodobnie słownictwo dziecięce słowo poświadczone, obocznie ninkă
neret sa /neret să/ żywić się śdn. neren słowo poświadczone
nerezac /nerezăc/ nie trzebiony samiec świni, kiernoz; dzik psł. *nerěžьcь słowo poświadczone
netupard /netüpărd/ motyl psł. *netopyřь, -d nieregularne słowo poświadczone
ni /ni/ nie psł. *ne słowo poświadczone, obocznie w niektórych pozycjach także /ne/
nibisne /nibisnĕ/ niebiański nebü + -nĕ przymiotnik utworzony z przyrostkiem -nĕ, wzorem ros. небесный
nic /nic/ nic; wcale nie psł. *nečьso słowo poświadczone
nidelia /nideľă/ niedziela; tydzień psł. *neděľa słowo poświadczone
nidelne /nidelnĕ/ niedzielny nideľă + -nĕ przymiotnik na -nĕ, por. *sredületĕ-sredületnĕ
nidet /nidĕt/ nienawidzieć; zazdrościć śdn. niden słowo poświadczone
nijȧdån /nijadån/ żaden psł. *nejedъnъ słowo poświadczone
nikiėde /niťėdĕ/ nigdzie psł. *nekъde słowo poświadczone, być może niťėd
nina /nină/ teraz psł. *nyně, nieregularnie słowo poświadczone, obocznie także nenă, nånă
nincera /ninceră/ przedwczoraj śdn. nên + ceră słowo poświadczone
ninjûtra /ninjautră/ pojutrze śdn. nên + jautră słowo poświadczone
nislé /nisle/ nosze psł. *neslě słowo poświadczone
niwiǫzana réc /niv́ǫzonă rec/ niewiązana mowa, proza psł. *nevęzanaja rěčь słowo poświadczone
nizît /nizait/ ropień, wrzód psł. *nežitъ słowo poświadczone
nît /nait/ nić psł. *nitь słowo poświadczone, być może rodzaju męzkiego
nîwa /naivă/ pole; rola; niwa psł. *niva słowo poświadczone
nîzkie /naisťĕ/ nizki psł. *nizъkъjь słowo poświadczone
nîzkiu /naisťü/ nizko psł. *nizъko słowo poświadczone
nuz /nüz/ nóż psł. *nožь słowo poświadczone

О

połabski polski etymologja uzasadnienie
opát /öpot/ pocałować śdn. open poświadczony derywat: öpåk
opåk /öpåk/ pocałunek śdn. open + -åk słowo poświadczone
ovål /övål/ strug, hebel śdn. hovel słowo poświadczone

P

połabski polski etymologja uzasadnienie
padát sa /podot să/ padać (o deszczu) psł. *padati sę poświadczone w 3Sg: podăji-să
pagîbne /poďaibnĕ mądry psł. *pagubьnъjь słowo poświadczone
pające /pojącĕ/ pajęczy psł. *pajǫčьjь formacja analogiczna do god-godĕ, korvo-korvĕ
pająk /pojąk/ pająk psł. *pajǫkъ słowo poświadczone
pającîna /pojącainǎ/ pajęczyna psł. *pajǫčina słowo poświadczone
pak /păk/ ale, lecz psł. *pakъ słowo poświadczone
pal /pol/ pal, kołek śdn. pâl słowo poświadczone
palac /polăc/ palec psł. *palьcь słowo poświadczone
palcą /polcą/ paluszek polăc + -ą słowo poświadczone
palek /polĕk/ kołek, drewniany gwóźdź pol + -ĕk słowo poświadczone
pará /poro/ błodo, brud, kał psł. *para słowo poświadczone
parene /porenĕ/ brudny, ubłocony psł. *parenъjь słowo poświadczone
paret /porĕt/ brudzić psł. *pariti poświadczony zleksykalizowany imiesłów: porenĕ, por. poro
parg /porg/ próg psł. *porgъ słowo poświadczone
parch /porx/ purchawka, purchatka psł. *porxъ słowo poświadczone
parîna /poraină/ huba, hubka, żagiew psł. *parina słowo poświadczone
parsą /porsą/ prosię psł. *porsę słowo poświadczone
parpart /porport/, papart /poport/ paproć psł. *paportь>*porportь poświadczone w toponimji: Parpar, Pampar, Pirporn, Paperneitzen
parsnene /porsnenĕ/ prochowy, dotyczący prochu porx + -nenĕ słowo poświadczone
paseka /pasekă/? pasieka psł. *pasěka poświadczone w toponimji: Pasacken, Paask, Passek, Patschak
pasmą /posmą/ pasmo nici psł. *pasmo słowo poświadczone
past /post/ paść psł. *pasti słowo poświadczone
pastȧrnek /postarnĕk/ pasterz psł. *pastyřьnikъ słowo poświadczone
pastwîste /postvaistĕ/ pastwisko psł. *pastvišče słowo poświadczone
pat /pot/ kopyto nierozdwojone por. szlez.-holszt. poot słowo poświadczone
patát /potot/ szczepić, zaszczepiać śdn. poten, paten słowo poświadczone
patŷ /potåi/ kopyto rozdwojone, racica por. szlez.-holszt. poot + -åi słowo poświadczone
pȧjane /pajonĕ/ pijany psł. *pijanъjь słowo poświadczone
pȧjàwîcia /pajăvaićă/ pijawka psł. *pijavica słowo poświadczone
pȧjîka /pajaikă/ pijak pait + -aikă słowo poświadczone
pȧn /pan/ pień psł. *pьnь słowo poświadczone
pȧnkiuk /panťük/ omlet dn. pannkōk słowo poświadczone
pȧpàrnîcia /papărnaićă/ paṕår + -naićă
pȧpiår /paṕår/ pieprz psł. *pьpьrъ słowo poświadczone
pȧpir /papir/ papier śdn. papîr słowo poświadczone
pȧpirene /papirenĕ/ papierowy papir + -enĕ formacja z typowym przyrostkiem do rzeczownik ozn. materjała
pȧradle /parodlĕ/ miejsce do prania, pralnia psł. pьradlo słowo poświadczone
pȧrànîcia /parănaićă/ kijanka do prania psł. *pьranica słowo poświadczone
pȧrdet /pardĕt/ pierdzieć psł. *pьrděti poświadczone w 3Sg: pardĕ
pȧre /parĕ/ pierwszy psł. *pьrvъjь, nieregularnie słowo poświadczone
pȧréd /pared/ przedtem, dawniej psł. *perdъ, z nieregularnym -a- słowo poświadczone
pȧrstin /parstin/ pierścionek, obrączka ślubna psł. *pьrstenь słowo poświadczone
pȧrtîa /partajă/ I partia towaru; partia w grze niem. Partie zapożyczenie, słowo dość międzynarodowe
pȧrtîa /partajă/ partia polityczna niem. Partei zapożyczenie, internacjonalizm
pȧse /pasĕ/ psi ṕås + -ĕ typowa formacja jak korvo-korvĕ, dodatkowo cofnięty przegłos
pȧsinîe /pasinĕ/ pszenny psł. *pьšenьnъjь derywat od poświadczone pasinaićă, por. jącmin-jącånĕ
pȧsinîcia /pasinaićă/ pszenica psł. *pьšenica słowo poświadczone
pȧstrîcia /pastraićă/ żmija *ṕåstrĕ + -aićă słowo poświadczone
pȧt /pat/ naczynie por. śdn. pot/put poświadczone w liczbie mnogiej: pate
påknǫt /påknǫt/ upaść, spaść psł. *pъknǫti słowo poświadczone
påtinac /påtinăc/ ptak psł. *pъtenьcь słowo poświadczone
påtinȧcka /påtinackă/ ptaszek psł. *pъtenьčьka słowo poświadczone
påtince /påtincĕ/ ptasi psł. pъtenьčьjь słowo poświadczone
påtince garch /påtincĕ gorx/ ptasi groch, ptasia wyka (rodzaj chwastu) påtince + gorx słowo poświadczone
påtince mlåka /påtincĕ mlåkă/ ptasie mleko påtince + mlåkă słowo poświadczone
påtince zȧlą /påtincĕ zalą/ ptasia wyka påtince + zalą słowo poświadczone
påtincnîcia /påtincnaićă/ klatka na ptaki patinăc + -naićă słowo poświadczone
påtka /påtkă/ genitalja psł. pъtka? słowo poświadczone, Polański waha się pomiędzy potkă i påtkă
pąpil /pąpil/ bąk, czmiel dźwiękonaśladowcze? słowo poświadczone
pąska /pąskă/ kiełbasa, kiszka śdn. panse + -kă słowo poświadczone
pąst /pąst/ pięść psł. *pęstь słowo poświadczone
pąt /pąt/ pięć psł. *pętь słowo poświadczone
pątàru/pątărü/ pięcioro psł. *pętero słowo poświadczone
pątnàdist /pątnădist/ piętnaście psł. *pętь na desęte słowo poświadczone
pątdisiǫt /pątdiśǫt/ pięćdziesiąt psł. *pętь desętъ słowo poświadczone
pątkiuste /pątťüste/ Zielone Świątki psł. *pętь kostьje słowo poświadczone
pątkiustne /pątťüstnĕ/ zielonoświątkowy pątťüstĕ + -nĕ słowo poświadczone
pątkiuste-mand /pątťüste-mond/ czerwiec pątťüste + śdn. mând słowo poświadczone
pątstig /pątstig/ sto psł. *pętь + stig słowo poświadczone, ale Polański odczytuja pątstiďĕ
pegá /pego/ pieg psł. *pěga słowo ogólno zach.- i płd.-słow., por. sch. pega, cz. piha, głuż. piha, dłuż. pěga, sła. peha
pegate /pegotĕ/ piegaty pego + -otĕ pego-pegotĕ tak jak nügă-nügotĕ
pek /pek/ smoła śdn. pek poświadczone w GSg: peťai
pekar /pekăr/ piekarz psł. *pekařь słowo poświadczone
pekàrnîcia /pekărnaićă/ piekarnia psł. *pekarьnica słowo poświadczone
pelen /pelĕn/ piołun psł. *pelynъ poświadczone w GSg: pelåinĕ
pènidelia/pĕnideľă/ poniedziałek psł. *poneděľa? słowo poświadczone
pènidelne /pĕnidelnĕ/ poniedziałkowy pĕnideľă + -nĕ przymiotnik na -nĕ jak *sredületĕ-sredületnĕ
penît sa /penait să/ pienić się ṕonă + -ait să czasownik od zrekonstruowanego ṕonă
perdaja /perdojă/ sprzedaż psł. *perdaja słowo poświadczone
perdajîka /perdojaikă/ sprzedawca perdot + -aikă słowo poświadczone
perdát /perdot/ sprzedawać psł. perdavati słowo poświadczone
pere /perĕ/ pierze psł. *perьje słowo poświadczone
perèndȧn /perĕndan/ czwartek psł. *perunъ dьnь słowo poświadczone
perèndȧne /perĕndanĕ/ poniedziałkowy perĕndan + -nĕ przymiotnik na -nĕ jak *sredületĕ-sredületnĕ
peret /perĕt/ prać psł. periti słowo poświadczone
perîka /peraikă/ praczka psł. *perika słowo poświadczone
perjadat /perjodăt/ przejadać; przegrywać psł. *per-jědati poświadczone w 3Sg: perjodă
perjést /perjest/ przejeść; przegryźć psł. *per-jěsti poświadczone w 3Sg: perjedĕ i rozkaźniku: perjeʒ
perlît /perlait/ przelać psł. *perliti poświadczone w 3Sg: perlajĕ
permesat /permesăt/ przemieszać, pomieszać, zamieszać psł. *perměšati słowo poświadczone
perrŷt /perråit/ przekopać, przeryć psł. *perryti poświadczone w 3Sg: perråjĕ
pers /pers/ brzoskwinia dn. pers poświadczone w l.mn.: persai
perstrelet /perstrelĕt/ przestrzelić psł. *perstrěliti słowo poświadczone
peru /perü/ pióro (ptasie) psł. pero słowo poświadczone
pesen /pesĕn/ pieśń psł. *pěsnь słowo poświadczone
Piana /Ṕonă/ Peene, pol. Piana psł. *pěna rekonstrukcja
piana /ṕonă/ piana psł. *pěna poświadczone w toponimji: Peene
piasak /ṕosăk/ piasek psł. *pěsъkъ słowo poświadczone
piås /ṕås/ pies psł. *pьsъ słowo poświadczone
piåstre /ṕåstrĕ/ pstry, pstrokaty psł. *pьstrъjь poświadczony derywat: pastraićă
pic /pic/ piec piekarski psł. *peťь słowo poświadczone
picȧn /pican/ bochenek chleba psł. *pečьnь słowo poświadczone
picene /picenĕ/ pieczony psł. *pečenъjь słowo poświadczone
picne /picnĕ/ służący do pieczenia psł. *pečьnъjь słowo poświadczone
pict /pict/ piec psł. *peťi słowo poświadczone
pija /pijă/ ciepła koszula, kabacik por. szlez.-holszt. pie słowo poświadczone
pilenka /pilenkă/ pieluszka, pielucha psł. *pelenъka słowo poświadczone
pinka /pinkă/ srom kobiecy ??? słowo poświadczone
piniat /pińăt/ katować, męczyć śdn. pinigen poświadczone w czasie przeszłym: pińol, pińălai-jĕg
piǫta /ṕǫtă/ pięta psł. *pęta słowo poświadczone
piǫte /ṕǫtĕ/ piąty psł. *pętъjь słowo poświadczone
pipȧną przepiórka ??? słowo poświadczone, być może pipalą
pipat /pipăt/ całować dn. pīpen poświadczone w 3Sg: pipă
pipsȧk /pipsak/ dudy śdn. pip-sak słowo poświadczone
pirdat /pirdăt/ sprzedać psł. *perdati poświadczony imiesłów: pirdonĕ
pir /pir/ dla psł. *perъ słowo poświadczone, obocznie Polański rekonstruuje pir
pirbas /pirbăs/ na bose nogi psł. *perъ + bosъ słowo poświadczone
pircu /pircü/ dlaczego pir + cü w analogji do poświadczonego pirtü
pirtu /pirtü/ dlatego pir + tü słowo poświadczone
pirtągnǫt sa /pirtągnǫt să/ wyciągnąć się, przeciągnąć się psł. *pertęgnǫti sę poświadczone w 3Sg: pirtągni-să
pirwȧrtet /pirvartĕt/ przewiercić psł. *pervьrtiti poświadczone w 3Sg: pirvartĕ
pisát /pisot/ oddawać mocz, sikać śdn. pissen słowo poświadczone
pisîna /pisaină/ mocz pisot + -aină słowo poświadczone
Pitår /Pitår/ Piotr śdn. Peter imię mocno zasymilowane, ale por. dłuż. Pětš, pol. Piotr
Pitrègard /Pitrĕgord/ Piotrogród, Petersburg Pitår + -gárd kalka niem. Petersburg, por. cz. Petrohrad, głuż. Pětrohród
pîlą /pailą/ gąsię, kaczę psł. *pilę słowo poświadczone
pîstat /paistăt/ gwizdać psł. *piščati poświadczone w 3Sg: paistĕ
pîstialka /paisťolkă/ piszczałka, fujarka psł. *piščalъka słowo poświadczone
pît /pait/ pić psł. *piti słowo poświadczone
pîte /paitĕ/ picie, napój psł. *pitьje poświadczone w celowniku: kå paiťĕ
pîwene /paivenĕ/ piwny paivü + -enĕ por. mlåkă-mlåcenĕ
pîwnîcia /paivnaićă/ pub, miejsce picia piwa paivü + -naićă kalka cz. pivnice, por vaină-vainaićă
pîwu /paivü/ piwo psł. *pivo słowo poświadczone
pîza /paizǎ/ dupa? por. prus.-niem. puse poświadczone w ASg: paizǫ
pîzda /paizdǎ/ dupa psł. *pizda słowo poświadczone
pîzdia /paizďǎ/ dupa, tyłek? psł. *pizda, zmiękczony temat słowo poświadczone
plagá /plogo/ plaga, klęska śdn. plâge słowo poświadczone
plagát /plogot/ męczyć, dręczyć śdn. plagen poświadczone w czasie przeszłym: plogol
plachta /ploxtă/ płachta, prześcieradło, obrus, serweta psł. *plaxъta słowo poświadczone
plachtwîcia /ploxtvaićă/ chusta, chustka ploxtă + -vaićă słowo poświadczone
plakat /plokăt/ płakać psł. *plakati słowo poświadczone
plast /plost/ włóka (jednostka powierzchni) psł. plastъ poświadczone w nazwie terenowej såvlåknĕ plast, co do znaczenia p. plostnĕk
plastnek /plos(t)nĕk/ właściciel jednej włóki pola plost + -nĕk słowo poświadczone
platet /plotĕt/ kosztować, być wartym psł. *platiti poświadczone w 3Sg: plotĕ
plȧmazé /plamoze/ pióropusz śdn. plumasie słowo poświadczone, liczba mnoga
plȧnta /plantă/ roślina śdn. plante słowo poświadczone
plȧntát /plantot/ sadzić plantă + -ot poświadczone gerundium: plantonĕ
plȧtér /plater/ miska, półmisek śdn. plattêr słowo poświadczone
plȧterek /platerĕk/ miseczka plater + -ĕk poświadczone w liczbie mnogiej: plateraiťĕ
plåtne /plåtnĕ/ płótno psł. *poltьno słowo poświadczone
plåtnene /plåtnenĕ/ płócienny plåtnĕ + -enĕ słowo poświadczone
plåtninek /plåtninĕk/ handlarz płótnem plåtnĕ + -inĕk słowo poświadczone
plåwet /plåvĕt/ pleć, plewić, przesiewać, oddzielać plewy od ziarna psł. *pelviti poświadczone w 3Sg: plåvĕ
plåwŷ /plåvoi/ plewy psł. *pelvy słowo poświadczone
plekièpîzde /pleťĕpaizdĕ/ sarnię, sarenka dn. pleckig + paizdă + -ĕ słowo poświadczone, zapewne substantywizowany przymiotnik
plesen /plesĕn/ pleśń psł. *plěsnь poświadczone złożenie plesnaivĕ, co do -ĕn, por. pesĕn<*pěsnь
plesnîwe /plesnaivĕ/ spleśniały psł. *plěsnivъjь słowo poświadczone
plestȧn /plestan/ placek, płaskie ciasto psł. *plěščьnь słowo poświadczone
plewá /plevo/ błonka na oku psł. *plěva słowo poświadczone
plice /plicĕ/ ramię, bark psł. *pleťe słowo poświadczone
pliǫsat /pľǫsăt/ tańczyć psł. *plęsati słowo poświadczone
plist /plist/ pleść psł. *plesti poświadczone w 3Sg: plitĕ
plitát /plitot/ splatać, pleść psł. *pletati słowo poświadczone
plitene /plitenĕ/ grodzenie płotem psł. *pletenьje słowo poświadczone
pliûst /pľaust/ bluszcz psł. *pljuščь poświadczone w GSg: pľausťă
Plotus /Plötüs/ Piłat śdn. ? słowo poświadczone
plutwîcia /plütvaićă/ płotka psł. *plotъvica słowo poświadczone
plûce /plaucĕ/ płuca psł. *pluťa poświadczone w l.mn.: plaucă
plûg /plaug/ pług psł. *plugъ słowo poświadczone
plût /plaut/ pływać psł. *pluti poświadczone w 3Sg: plajĕ
plûzet /plauzĕt/ płużyć, orać psł. *plužiti poświadczone w 3Sg: plauzĕ
plûzne /plauznĕ/ pługowy, płużny psł. *plužьnъjь słowo poświadczone
pod /pöd/ palenisko psł. *podъ słowo poświadczone
poddane /pöddonĕ/ oddany psł. podъdanъjь słowo poświadczone
podrûg /pödraug/ towarzysz, pomocnik psł. *podrugъ słowo poświadczone
pol /pöl/ pół, połowa psł. *polъ słowo poświadczone
pol kiupe /pöl ťüpĕ/ trzydzieści, pół kopy pöl + ťüpă słowo poświadczone
polåt /pölåt/ połeć, duży kawał mięsa psł. *polъtь słowo poświadczone
polni /pölni/ południe (pora dnia), południe (kierunek) psł. polъdьne? słowo poświadczone
polnuc /pölnüc/ północ (pora dnia), północ (kierunek) psł. polъnoťь w analogji do poświadczonego pölni
polskiorné /pölsťörne/ półbuty, trzewiki pöl + sťörne słowo poświadczone
poltîste /pöltaistĕ/ stłuczka, kawałki tłuczonego naczynia śdn. polt + -aistĕ? słowo poświadczone
poluwnek /pölüvnĕk/ rolnik posiadający połowę włoki pola *pölüvă + -nĕk słowo poświadczone
poluzet /pölüzĕt/ położyć psł. *položiti słowo poświadczone
popást sa /pöpost să/ spaść, upaść psł. *popasti sę poświadczone w 3Sg: pöpădi-să, p
porudene /pörüdenĕ/ urodzony psł. *porodenъjь słowo poświadczone
porudet /pörüdĕt/ urodzić psł. *poroditi poświadczony imiesłów: pörüdenĕ
poslûsat /pöslausăt/ posłuchać, być posłusznym psł. *poslušati słowo poświadczone
powǫz /pövǫz/ drąg służący do przyciskania siana psł. *povǫzъ słowo poświadczone
pǫkàwîcia /pǫkăvaićă/ ropucha psł. *pǫkavica słowo poświadczone
pǫp /pǫp/ pępek psł. *pǫpъ słowo poświadczone
pǫt /pǫt/ droga psł. *pǫtь słowo poświadczone
pǫtewe /pǫtevĕ/ drogowy pǫt + -evĕ przymiotnik utworzony z miękkotematowym przyrostkiem -evĕ
pǫtnîcia /pǫtnaićă/ napiwek pǫt + -naićă poświadczone zapożyczenie w dn: Punkeneitz
prafeta /profetă/ prorok śdn. prophête słowo poświadczone
prasat /prosăt/ pytać psł. *prašati poświadczone w czasie przeszłym: prosăl, w teraźniejszym niepewnie
prawe /provĕ/ prawy psł. *pravъ