Słownik:Język cherynejski: Różnice pomiędzy wersjami
mNie podano opisu zmian |
mNie podano opisu zmian |
||
| Linia 14: | Linia 14: | ||
:Język praajniadzki | :Język praajniadzki | ||
::'''Język ajniadzki cherynejski''' | ::'''Język ajniadzki cherynejski''' | ||
| liczba słów f = ''około'' | | liczba słów f = ''około'' 254 | ||
}} | }} | ||
'''Słownik języka cherynejskiego''' — artykuł ten będzie zawierał wszystkie aktualne słowa [[Język cherynejski|języka ajniadzkiego cherynejskiego]]. Hasła uszeregowane są alfabetycznie według transkrypcji łacińskiej. Na chwilę obecną słownik klasycznego języka ajniadzkiego liczy ~''' | '''Słownik języka cherynejskiego''' — artykuł ten będzie zawierał wszystkie aktualne słowa [[Język cherynejski|języka ajniadzkiego cherynejskiego]]. Hasła uszeregowane są alfabetycznie według transkrypcji łacińskiej. Na chwilę obecną słownik klasycznego języka ajniadzkiego liczy ~'''254''' terminów, słów i derywatów. Za główną częścią słownika, zawierającą korpus znanych słów klasycznego ajniadzkiego, umieszczono także dodatkowe aneksy. Znajdują się w nich spisy specjalnych terminów znanych z tekstów ajniadzkich, takich jak imiona ludzi i bogów (Aneks I) lub lista nazw miejscowych i terminów geograficznych (Aneks II). | ||
==Skróty== | ==Skróty== | ||
| Linia 41: | Linia 41: | ||
{{ h | <big>{{Unicode|BARDĀBƏ|Kherinean}}</big> bardābē |{{IPA|barda:be:}}| | ''czas.'' wchodzić<br>{{ d | '''bardā''' ''rzecz.'' wejście, przejście <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }} | {{ h | <big>{{Unicode|BARDĀBƏ|Kherinean}}</big> bardābē |{{IPA|barda:be:}}| | ''czas.'' wchodzić<br>{{ d | '''bardā''' ''rzecz.'' wejście, przejście <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|BARDĀĞ|Kherinean}}</big> bardāgê |{{IPA|barda:gʲe}}| | ''czas.'' wkładać }} | {{ h | <big>{{Unicode|BARDĀĞ|Kherinean}}</big> bardāgê |{{IPA|barda:gʲe}}| | ''czas.'' wkładać }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|BASTI|Kherinean}}</big> basti |{{IPA|basti}}| | ''rzecz.'' potomek, syn, córka <small>'''[oż.]'''</small> }} | |||
{{ h | <big>{{Unicode|BAṢCḪBƏ|Kherinean}}</big> baṣcībē |{{IPA|baʃt͡ʃi:be:}}| | ''czas.'' być usuwanym<br>{{ d | '''baṣcyis''' ''rzecz.'' usunięcie <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }} | {{ h | <big>{{Unicode|BAṢCḪBƏ|Kherinean}}</big> baṣcībē |{{IPA|baʃt͡ʃi:be:}}| | ''czas.'' być usuwanym<br>{{ d | '''baṣcyis''' ''rzecz.'' usunięcie <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|BAṢCḪĞ|Kherinean}}</big> baṣcīgê |{{IPA|baʃt͡ʃi:gʲe}}| | ''czas.'' usuwać }} | {{ h | <big>{{Unicode|BAṢCḪĞ|Kherinean}}</big> baṣcīgê |{{IPA|baʃt͡ʃi:gʲe}}| | ''czas.'' usuwać }} | ||
| Linia 96: | Linia 97: | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ḪVO|Kherinean}}</big> īvo |{{IPA|i:wo}}| | ''rzecz.'' łaska <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''īvān''' ''przym.'' łaskawy }} }} | {{ h | <big>{{Unicode|ḪVO|Kherinean}}</big> īvo |{{IPA|i:wo}}| | ''rzecz.'' łaska <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''īvān''' ''przym.'' łaskawy }} }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ĴTTU|Kherinean}}</big> jêttu |{{IPA|d͡ʒʲet:u}}| | ''licz.'' osiem<br>{{ d | '''jêttane''' ''licz.'' ósmy, ósma <small>'''[oż.]'''</small>; '''jêttano''' ''licz.'' ósme <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }} | {{ h | <big>{{Unicode|ĴTTU|Kherinean}}</big> jêttu |{{IPA|d͡ʒʲet:u}}| | ''licz.'' osiem<br>{{ d | '''jêttane''' ''licz.'' ósmy, ósma <small>'''[oż.]'''</small>; '''jêttano''' ''licz.'' ósme <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ĴYA|Kherinean}}</big> jêya |{{IPA|d͡ʒʲeja}}| | ''przys.'' zawsze }} | |||
{{ h | <big>{{Unicode|ĴDALBƏ|Kherinean}}</big> jîdalbē |{{IPA|d͡ʒʲidalbe:}}| | ''czas.'' być zebranym, być razem }} | {{ h | <big>{{Unicode|ĴDALBƏ|Kherinean}}</big> jîdalbē |{{IPA|d͡ʒʲidalbe:}}| | ''czas.'' być zebranym, być razem }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ĴDALĞ|Kherinean}}</big> jîdalgê |{{IPA|d͡ʒʲidalgʲe}}| | ''czas.'' gromadzić, zbierać<br>{{ d | '''jîdāl''' ''rzecz.'' legion, oddział wojskowy <small>'''[oż.]'''</small>; '''jîdla''' ''rzecz.'' grupa, gromada <small>'''[oż.]/[nieoż.]'''</small><ref>W zależności od tego, czy mowa o grupie przedmiotów (rzeczowników nieożywionych) czy o grupie zwierząt, ludzi, części ciała (rzeczowników ożywionych).</ref> }} }} | {{ h | <big>{{Unicode|ĴDALĞ|Kherinean}}</big> jîdalgê |{{IPA|d͡ʒʲidalgʲe}}| | ''czas.'' gromadzić, zbierać<br>{{ d | '''jîdāl''' ''rzecz.'' legion, oddział wojskowy <small>'''[oż.]'''</small>; '''jîdla''' ''rzecz.'' grupa, gromada <small>'''[oż.]/[nieoż.]'''</small><ref>W zależności od tego, czy mowa o grupie przedmiotów (rzeczowników nieożywionych) czy o grupie zwierząt, ludzi, części ciała (rzeczowników ożywionych).</ref> }} }} | ||
| Linia 108: | Linia 110: | ||
{{ h | <big>{{Unicode|KṢAYE|Kherinean}}</big> kṣaye |{{IPA|kʃaje}}| | ''rzecz.'' dowódca <small>'''[oż.]'''</small> }} | {{ h | <big>{{Unicode|KṢAYE|Kherinean}}</big> kṣaye |{{IPA|kʃaje}}| | ''rzecz.'' dowódca <small>'''[oż.]'''</small> }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|KTAV|Kherinean}}</big> ktav |{{IPA|ktaw}}| | ''licz.'' pięć<br>{{ d | '''ktavnas''' ''licz.'' piąty, piąta <small>'''[oż.]'''</small>; '''ktavnos''' ''licz.'' piąte <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }} | {{ h | <big>{{Unicode|KTAV|Kherinean}}</big> ktav |{{IPA|ktaw}}| | ''licz.'' pięć<br>{{ d | '''ktavnas''' ''licz.'' piąty, piąta <small>'''[oż.]'''</small>; '''ktavnos''' ''licz.'' piąte <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ḰAĴYALÇI|Kherinean}}</big> ḱajêyalçi |{{IPA|kʼad͡ʒʲejalθi}}| | ''rzecz.'' wieczność <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''ḱajêyalçān''' ''przym.'' wieczny }} }} | |||
{{ h | <big>{{Unicode|ḰALḤĀ|Kherinean}}</big> ḱalḥā |{{IPA|kʼalχa:}}| | ''rzecz.'' północ (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''ḱalḥāťalyo''' ''rzecz.'' północny wschód <small>'''[nieoż.]'''</small>; '''ḱalḥāriṣco''' ''rzecz.'' północny zachód <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }} | {{ h | <big>{{Unicode|ḰALḤĀ|Kherinean}}</big> ḱalḥā |{{IPA|kʼalχa:}}| | ''rzecz.'' północ (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''ḱalḥāťalyo''' ''rzecz.'' północny wschód <small>'''[nieoż.]'''</small>; '''ḱalḥāriṣco''' ''rzecz.'' północny zachód <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ḰARA|Kherinean}}</big> ḱara |{{IPA|kʼara}}| | ''rzecz.'' moc, siła<ref>Także w znaczeniu "siła zbrojna" lub ponadnaturalnej, boskiej siły.</ref> <small>'''[oż.]'''</small> }} | {{ h | <big>{{Unicode|ḰARA|Kherinean}}</big> ḱara |{{IPA|kʼara}}| | ''rzecz.'' moc, siła<ref>Także w znaczeniu "siła zbrojna" lub ponadnaturalnej, boskiej siły.</ref> <small>'''[oż.]'''</small> }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ḰINDAĞ|Kherinean}}</big> ḱindagê |{{IPA|kʼindagʲe}}| | ''czas.'' umierać, ginąć }} | {{ h | <big>{{Unicode|ḰINDAĞ|Kherinean}}</big> ḱindagê |{{IPA|kʼindagʲe}}| | ''czas.'' umierać, ginąć }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode| | {{ h | <big>{{Unicode|ⱩNO|Kherinean}}</big> ḱuno |{{IPA|kʼʷuno}}| | ''przym.'' blisko, bliski }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|QA|Kherinean}}</big> qa |{{IPA|qa}}| | ''zaim.'' ono, to <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | {{ h | <big>{{Unicode|QA|Kherinean}}</big> qa |{{IPA|qa}}| | ''zaim.'' ono, to <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|QAÇI|Kherinean}}</big> qaçi |{{IPA|qaθi}}| | ''rzecz.'' próg <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | {{ h | <big>{{Unicode|QAÇI|Kherinean}}</big> qaçi |{{IPA|qaθi}}| | ''rzecz.'' próg <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | ||
| Linia 150: | Linia 153: | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ROME|Kherinean}}</big> rome |{{IPA|rome}}| | ''rzecz.'' czas, okres <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | {{ h | <big>{{Unicode|ROME|Kherinean}}</big> rome |{{IPA|rome}}| | ''rzecz.'' czas, okres <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ROVTI|Kherinean}}</big> rovti |{{IPA|rou̯ti}}| | ''spój.'' czy<ref>Partykuła pytająca.</ref> }} | {{ h | <big>{{Unicode|ROVTI|Kherinean}}</big> rovti |{{IPA|rou̯ti}}| | ''spój.'' czy<ref>Partykuła pytająca.</ref> }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode| | {{ h | <big>{{Unicode|RRAḠḼBƏ|Kherinean}}</big> rragoŝbē |{{IPA|r:agʷoɬbe:}}| | ''czas.'' być pisanym }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode| | {{ h | <big>{{Unicode|RRAḠḼĞ|Kherinean}}</big> rragoŝgê |{{IPA|r:agʷoɬgʲe}}| | ''czas.'' pisać<br>{{ d | '''rragoŝ''' ''rzecz.'' pismo <small>'''[nieoż.]'''</small>; '''rragoŝa''' ''rzecz.'' pisarz, skryba <small>'''[oż.]'''</small>}} }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|RRAKṢO|Kherinean}}</big> rrakṣo |{{IPA|r:akʃo}}| | ''rzecz.'' księżyc <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | {{ h | <big>{{Unicode|RRAKṢO|Kherinean}}</big> rrakṣo |{{IPA|r:akʃo}}| | ''rzecz.'' księżyc <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|SHANDĀ|Kherinean}}</big> shandā |{{IPA|sxanda:}}| | ''rzecz.'' brąz (metal) <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''shandiān''' ''przym.'' brązowy, [wykonany] z brązu }} }} | {{ h | <big>{{Unicode|SHANDĀ|Kherinean}}</big> shandā |{{IPA|sxanda:}}| | ''rzecz.'' brąz (metal) <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''shandiān''' ''przym.'' brązowy, [wykonany] z brązu }} }} | ||
| Linia 178: | Linia 181: | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ŤAḰEMĞ|Kherinean}}</big> ťaḱemgê |{{IPA|tʼakʼemgʲe}}| | ''czas.'' zmieniać<br>{{ d | '''ťaḱem''' ''rzecz.'' zmiana <small>'''[nieoż.]'''</small>; '''ťaḱema''' ''rzecz.'' zmieniacz, osoba zmieniająca coś <small>'''[oż.]'''</small> }} }} | {{ h | <big>{{Unicode|ŤAḰEMĞ|Kherinean}}</big> ťaḱemgê |{{IPA|tʼakʼemgʲe}}| | ''czas.'' zmieniać<br>{{ d | '''ťaḱem''' ''rzecz.'' zmiana <small>'''[nieoż.]'''</small>; '''ťaḱema''' ''rzecz.'' zmieniacz, osoba zmieniająca coś <small>'''[oż.]'''</small> }} }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ŤALYO|Kherinean}}</big> ťalyo |{{IPA|tʼaljo}}| | ''rzecz.'' wschód (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | {{ h | <big>{{Unicode|ŤALYO|Kherinean}}</big> ťalyo |{{IPA|tʼaljo}}| | ''rzecz.'' wschód (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|ŤƏNS|Kherinean}}</big> ťēns |{{IPA|tʼe:ns}}| | ''spój.'' na, przez<ref>Dotyczy zwłaszcza czasu, chodź nie tylko.</ref> }} | |||
{{ h | <big>{{Unicode|VAḤYEBƏ|Kherinean}}</big> vaḥyebē |{{IPA|waχjebe:}}| | ''czas.'' być tępionym }} | |||
{{ h | <big>{{Unicode|VAḤYEĞ|Kherinean}}</big> vaḥyegê |{{IPA|waχjegʲe}}| | ''czas.'' tępić, usuwać, wykorzeniać<br>{{ d | '''vaḥyelçi''' ''rzecz.'' czystka, ludobójstwo, wytępienie, wykorzenienie <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }} | |||
{{ h | <big>{{Unicode|VARŤEBƏ|Kherinean}}</big> varťebē |{{IPA|wart'ebe:}}| | ''czas.'' myśleć</small><br>{{ d | '''bivarťebē''' ''czas.'' obmyśleć, przemyśleć; '''hatvarťebē''' ''czas.'' rozmyślać, dumać }} }} | {{ h | <big>{{Unicode|VARŤEBƏ|Kherinean}}</big> varťebē |{{IPA|wart'ebe:}}| | ''czas.'' myśleć</small><br>{{ d | '''bivarťebē''' ''czas.'' obmyśleć, przemyśleć; '''hatvarťebē''' ''czas.'' rozmyślać, dumać }} }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|VEḰAĞ|Kherinean}}</big> veḱagê |{{IPA|wekʼagʲe}}| | ''czas.'' cierpieć<br>{{ d | '''veḱalçi''' ''rzecz.'' cierpienie <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }} | {{ h | <big>{{Unicode|VEḰAĞ|Kherinean}}</big> veḱagê |{{IPA|wekʼagʲe}}| | ''czas.'' cierpieć<br>{{ d | '''veḱalçi''' ''rzecz.'' cierpienie <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|VIYAṢRĀBƏ|Kherinean}}</big> viyaṣrābē |{{IPA|wijaʃribe:}}| | ''czas.'' być zapominanym }} | |||
{{ h | <big>{{Unicode|VIYAṢRĀĞ|Kherinean}}</big> viyaṣrāgê|{{IPA|wijaʃrigʲe}}| | ''czas.'' zapominać<br>{{ d | '''viyaṣrelçi''' ''rzecz.'' zapomnienie <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }} | |||
{{ h | <big>{{Unicode|YINAT|Kherinean}}</big> yinat |{{IPA|jinat}}| | ''rzecz.'' ''thylacoleo''<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Thylacoleo.</ref>, lew workowaty <small>'''[oż.]'''</small> }} | {{ h | <big>{{Unicode|YINAT|Kherinean}}</big> yinat |{{IPA|jinat}}| | ''rzecz.'' ''thylacoleo''<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Thylacoleo.</ref>, lew workowaty <small>'''[oż.]'''</small> }} | ||
{{ h | <big>{{Unicode|YIṢCO|Kherinean}}</big> yiṣco<ref>Rzadziej też <big>{{Unicode|ḪṢCO|Kherinean}}</big> ''īṣco''.</ref> |{{IPA|jiʃt͡ʃo}}| | ''rzecz.'' zachód (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | {{ h | <big>{{Unicode|YIṢCO|Kherinean}}</big> yiṣco<ref>Rzadziej też <big>{{Unicode|ḪṢCO|Kherinean}}</big> ''īṣco''.</ref> |{{IPA|jiʃt͡ʃo}}| | ''rzecz.'' zachód (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small> }} | ||
Wersja z 02:38, 13 mar 2026
| ⚒️ | Ten artykuł jest aktywnie rozwijany i autor prosi o cierpliwość. Jest to część projektu Kyon. |
| Języki Wschodu Starożytnego |
Języki: ajniadzki klasyczny · cherynejski· kaldyjski · jerysecki · felindski · kitrzański · hatyjski · tarkajski · nefajski · starotarszyjski · szar · sorlijski · firaski · staroszyszeński · trycki Leksykony: Słownik ajniadzkiego klasycznego · Słownik cherynejski · Słownik hatyjski · Słownik sorlijski · Słownik kitrzański · Rodziny językowe: Języki seframańskie · Języki oldyjskie · Języki ilaruzyjskie · Języki paleofenickie · Języki gaskarańskie |
| Słownik języka cherynejskiego | |
|---|---|
| Nazwa: | Język cherynejski |
| Nazwa własna: | ḪNYADĀN Īnyadān |
| Informacje | |
| Twórca: | Borlach |
| Rok: | 2025 |
| Sposoby zapisu: | Alfabet cherynejski, alfabet łaciński
Języki seframańskie (proponowane)
|
| Liczba słów: | około 254 |
| Lista conlangów | |
Słownik języka cherynejskiego — artykuł ten będzie zawierał wszystkie aktualne słowa języka ajniadzkiego cherynejskiego. Hasła uszeregowane są alfabetycznie według transkrypcji łacińskiej. Na chwilę obecną słownik klasycznego języka ajniadzkiego liczy ~254 terminów, słów i derywatów. Za główną częścią słownika, zawierającą korpus znanych słów klasycznego ajniadzkiego, umieszczono także dodatkowe aneksy. Znajdują się w nich spisy specjalnych terminów znanych z tekstów ajniadzkich, takich jak imiona ludzi i bogów (Aneks I) lub lista nazw miejscowych i terminów geograficznych (Aneks II).
Skróty
Słownik wykorzystuje określoną liczbę skrótów, które stoją przed tłumaczeniami cherynejskich słów, precyzując ich znaczenie lub przekazując dodatkowe informacje. Używane są następujące skróty:
- rzecz. - rzeczownik
- przym. - przymiotnik
- przys. - przysłówek, przyimek
- czas. - czasownik
- spój. - spójnik
- zaim. - zaimek
- licz. - liczebnik
- a. - albo
- fraz. - frazeologizm
W przypadku rzeczowników oraz niektórych zaimków po ich tłumaczeniu pojawić się może również oznaczenie rodzaju, do którego przynależą ([oż.] lub [o.] dla rodzaju ożywionego, [nieoż.] lub [n.] dla rodzaju nieożywionego).
Hasła
Korpus główny
- ĀSPO āspo /a:spo/ • rzecz. miasto [nieoż.]
- BARDĀBƏ bardābē /barda:be:/ • czas. wchodzić
Derywaty: bardā rzecz. wejście, przejście [nieoż.] - BARDĀĞ bardāgê /barda:gʲe/ • czas. wkładać
- BASTI basti /basti/ • rzecz. potomek, syn, córka [oż.]
- BAṢCḪBƏ baṣcībē /baʃt͡ʃi:be:/ • czas. być usuwanym
Derywaty: baṣcyis rzecz. usunięcie [nieoż.] - BAṢCḪĞ baṣcīgê /baʃt͡ʃi:gʲe/ • czas. usuwać
- ĆANO ćano /t͡ʃʼano/ • przym. daleko, daleki
- ĆAṠ ćasî /t͡ʃʼasʲi/ • rzecz. wyrok [nieoż.]
- ĆEN ćen /t͡ʃʼen/ • spój. lub, albo
- ĆIMNE ćimne /t͡ʃʼimne/ • rzecz. dziecko [oż.]
Derywaty: ćimnān przym. dziecięcy - ĆIN ćin /t͡ʃʼin/ • rzecz. las [nieoż.]
Derywaty: ćinān przym. leśny - ĆIṢA ćiṣa /t͡ʃʼiʃa/ • rzecz. ryba [oż.]
Derywaty: ćiṣān przym. rybny - ÇA ça /θa/ • spój. na, przez
- ÇYEṢĞ çyeṣgê /θjeʃgʲe/ • czas. pokonywać
Derywaty: çyeṣbē rzecz. być pokonanym - DARBƏ darbē /darbe:/ • czas. mieć
- DARN darn /darn/ • 1. rzecz. własność, przedmiot posiadany [nieoż.]; 2. przym. własny, własne
- ḎME dême /dʲeme/ • rzecz. miejsce [nieoż.]
- DIRN dirn /dirn/ • spój. ale
- ḎRENĞ dîrengê /dʲireŋgʲe/ • 1. czas. wziąć, zabrać[1]; 2. czas. otrzymać, uzyskać
Derywaty: dîrena rzecz. imperium, dominium [oż.] - ḎR dîr /dʲir/ • rzecz. klątwa [nieoż.]
- ḎROYBƏ dîroybē /dʲirojbe:/ • 1. czas. zostać przeklętym; 2. czas. zostać wygnanym
- ḎROYĞ dîroygê /dʲirojgʲe/ • 1. czas. przeklinać, rzucać klątwę; 2. czas. wygnać
- DOVEṢE doveṣe /doweʃe/ • licz. tysiąc
Derywaty: īndovṣas licz. tysięczny, tysięczna [oż.]; īndovṣos licz. tysięczne [nieoż.] - DRESHĀ dreshā /dresxa:/ • rzecz. południe (kierunek) [nieoż.]
Derywaty: dreshāťalyo rzecz. południowy wschód [nieoż.]; dreshariṣco rzecz. południowy zachód [nieoż.] - DRISĞ drisgê /drisgʲe/ • czas. chować, ukrywać, skrywać
Derywaty: drisbē czas. być chowanym, ukrytym, ukrywać się; dris 1. rzecz. zguba, coś ukrytego lub utraconego [nieoż.]; 2. rzecz. uciekinier, zbieg [oż.] - DURO duro /duro/ • rzecz. imię [nieoż.]
- ƏLRAÇBƏ ēlraçbē /e:lraθbe:/ • czas. być świadkiem
Derywaty: ēlraça rzecz. świadek [oż.] - ƏLRAÇĞ ēlraçgê /e:lraθgʲe/ • czas. poświadczać, zaświadczać, doświadczać
Derywaty: ēlraç rzecz. świadectwo, dowód [nieoż.] - ƏN ēn /e:n/ • spój. by, aby[2]
- ƏRIDIBƏ ēridibē /e:ridibe:/ • czas. być zatapianym
- ƏRIDIĞ ēridigê /e:ridigʲe/ • czas. zatapiać, topić
Derywaty: ēridu rzecz. powódź [nieoż.] - ƏRYINĞ ēryingê /e:rjiŋgʲe/ • czas. wygnać, wypędzać
Derywaty: ēryinbē czas. być wygnańcem, zostać wygnanym; ēryin 1. rzecz. wygnaniec [oż.]; 2. rzecz. wygnanie, wypędzenie [nieoż.] - FIMAŹ fimazê /fimazʲe/ • rzecz. demon [oż.]
- GRAN gran /gran/ • zaim. ten, ta [oż.]
- GRĀNS grāns /gra:ns/ • zaim. ci, te [oż.]
- HE he /xe/ • wykrzyknik "o" a. "hej"
- HENG heng /xeŋg/ • rzecz. fundament [nieoż.]
- HEV hev /hew/ • spój. w
- HIṢE hiṣe[3] /xiʃe/ • rzecz. pan [oż.]
- HYA hya /xja/ • spój. i
- ḤAMM ḥamm /χam:/ • rzecz. rzecz, czynność [nieoż.]
- ḤERU ḥeru /χeru/ • licz. jeden
- ḤƏNYALÇI ḥēnyalçi /χe:njalθi/ • rzecz. równość, płaskość, gładkość [nieoż.]
Derywaty: ḥēnyān przym. równy, płaski - ḤƏNĀN ḥēnān /χe:na:n/ • 1. rzecz. podobna, identyczna rzecz lub osoba [nieoż.]/[oż.]; 2. przym. identyczny
- HVƏṢ hvēṣ /xwe:ʃ/ • licz. sześć
Derywaty: hivṣne licz. szósty, szósta [oż.]; hivṣno licz. szóste [nieoż.] - ḤIVI ḥivi /χiwi/ • rzecz. bitwa, walka [nieoż.]
- ḤTA ḥta /χta/ • zaim. oni, one [oż.]
- ḤTO ḥto /χto/ • zaim. oni, te rzeczy [nieoż.]
- IFMƏṢ ifmēṣ /ifme:ʃ/ • rzecz. potwór[4] [oż.]
- ḪQE īqe /i:qe/ • zaim. ja
- ḪN īn /i:n/ • licz. pierwsze [nieoż.]
- ḪNNE īnne /i:n:e/ • licz. pierwszy, pierwsza [oż.]
- ḪNYADA Īnyada[5] /i:njada/ • rzecz. Ajniad [oż.]
Derywaty: īnyadān 1. przym. ajniadzki; 2. rzecz. język ajniadzki, język cherynejski [nieoż.] - ḪRĞ īrgê /i:rgʲe/ • czas. pomagać
- ḪRINĞ īringê /i:riŋgʲe/ • czas. odchodzić, odejść
- ḪNṢĀBƏ īnṣābē /i:nʃa:be:/ • czas. być wypełnianym, być sytym
- ḪNṢĀĞ īnṣāgê /i:nʃa:gʲe/ • czas. wypełniać, karmić
Derywaty: īneṣ rzecz. obfity, pełny posiłek [nieoż.]; īnṣān przym. syty, pełny - ḪVO īvo /i:wo/ • rzecz. łaska [nieoż.]
Derywaty: īvān przym. łaskawy - ĴTTU jêttu /d͡ʒʲet:u/ • licz. osiem
Derywaty: jêttane licz. ósmy, ósma [oż.]; jêttano licz. ósme [nieoż.] - ĴYA jêya /d͡ʒʲeja/ • przys. zawsze
- ĴDALBƏ jîdalbē /d͡ʒʲidalbe:/ • czas. być zebranym, być razem
- ĴDALĞ jîdalgê /d͡ʒʲidalgʲe/ • czas. gromadzić, zbierać
Derywaty: jîdāl rzecz. legion, oddział wojskowy [oż.]; jîdla rzecz. grupa, gromada [oż.]/[nieoż.][6] - KAGIM kagim /kagim/ • rzecz. ruina [nieoż.]
- KAGMABƏ kagmabē /kagmabe:/ • czas. być niszczonym
Derywaty: bekagmabē czas. być zniszczonym - KAGMAĞ kagmagê /kagmagʲe/ • czas. niszczyć
Derywaty: bekagmagê czas. zniszczyć; kagmalçi rzecz. niszczenie, zniszczenie [nieoż.] - KARYA karya /karja/ • rzecz. całość [nieoż.]
Derywaty: kayrān przym. cały - KARNĞ karngê /karŋgʲe/ • czas. tańczyć
Derywaty: hatkarngê czas. tańcować - ǨRI kêri /kʲeri/ • zaim. wiele, wielu
- KIDA kida /kida/ • rzecz. kobieta [oż.]
Derywaty: kidān przym. kobiecy - KṢABINU kṣabinu /kʃabinu/ • rzecz. głód, klęska głodu [nieoż.]
Derywaty: kṣabān przym. głodny, głodowy - KṢAYE kṣaye /kʃaje/ • rzecz. dowódca [oż.]
- KTAV ktav /ktaw/ • licz. pięć
Derywaty: ktavnas licz. piąty, piąta [oż.]; ktavnos licz. piąte [nieoż.] - ḰAĴYALÇI ḱajêyalçi /kʼad͡ʒʲejalθi/ • rzecz. wieczność [nieoż.]
Derywaty: ḱajêyalçān przym. wieczny - ḰALḤĀ ḱalḥā /kʼalχa:/ • rzecz. północ (kierunek) [nieoż.]
Derywaty: ḱalḥāťalyo rzecz. północny wschód [nieoż.]; ḱalḥāriṣco rzecz. północny zachód [nieoż.] - ḰARA ḱara /kʼara/ • rzecz. moc, siła[7] [oż.]
- ḰINDAĞ ḱindagê /kʼindagʲe/ • czas. umierać, ginąć
- ⱩNO ḱuno /kʼʷuno/ • przym. blisko, bliski
- QA qa /qa/ • zaim. ono, to [nieoż.]
- QAÇI qaçi /qaθi/ • rzecz. próg [nieoż.]
- QAHṢ qahṣ /qaxʃ/ • licz. trzy
Derywaty: qaṣṣune licz. trzeci, trzecia [oż.]; qaṣṣuno licz. trzeci [nieoż.] - QALḎ qaldî /qaldʲi/ • 1. rzecz. nomada [oż.]; 2. rzecz. step [nieoż.]
- QELĞ qelgê /qelgʲe/ • czas. pić
Derywaty: qelle rzecz. napój [nieoż.] - QIN qin /qin/ • zaim. wy
- QOVNU qovnu /qou̯nu/ • rzecz. śmierć [nieoż.]
Derywaty: qovnbē czas. zostać zabitym; qovngê czas. zabijać - QOVDRA qovdra /qou̯dra/ • rzecz. król [oż.]
- LEÇOVĞ leçovgê /leθou̯gʲe/ • czas. rozkazywać
Derywaty: leçoni rzecz. rozkaz [nieoż.]; leçobē czas. dowodzić, przewodzić, władać; leçolçi rzecz. przywództwo [nieoż.] - LIDAĞ lidagê /lidagʲe/ • czas. sądzić, oceniać
Derywaty: belidagê czas. rozsądzić; lida rzecz. sędzia [oż.] a. sąd, osąd [nieoż.] - LAVA lava /lawa/ • licz. dwa
Derywaty: lavnas licz. drugi, druga [oż.]; lavnos licz. drugie [nieoż.]; lavra licz. obie, oba - MĀBƏ mābē /ma:be:/ • czas. przekraczać, przechodzić przez[8]
- MEFNIĞ mefnigê /mefnigʲe/ • czas. jeść, ucztować
Derywaty: hatmefnigê czas. zajadać się - MEN men /men/ • zaim. ty
- MIŜABƏ miŝabē /miɬabe:/ • czas. być wykłuwanym, rzeźbionym
Derywaty: miŝaba rzecz. rzeźbiarz [oż.] - MIŜAĞ miŝagê /miɬagʲe/ • czas. wykłuwać, rzeźbić
Derywaty: miŝab rzecz. dłuto [nieoż.]; çamiŝapre rzecz. inskrypcja [nieoż.] - NAHRĀ nahrā /naxra:/ • rzecz. mężczyzna [oż.]
Derywaty: nahrān przym. męski - NAKKIBƏ nakkibē /nak:ibe:/ • czas. móc
- NƏFVO nēfvo /ne:fwo/ • rzecz. dom [nieoż.]
- NƏZU nēzu /ne:zu/ • czas. być
- NƏZURIN nēzurin /ne:zurin/ • fraz. precz, idź precz, przepadnij[9]
- NḪY nīy /ni:j/ • rzecz. ziemia, kraina [nieoż.]
- PAḤI paḥi /paχi/ • rzecz. moment, czas mierzalny [nieoż.]
- PALLĀ pallā /pal:a:/ • rzecz. tęsknota [nieoż.]
Derywaty: pallālçi rzecz. tęskność, nostalgia [nieoż.]; pallān przym. tęskny - PARZENIĞ parzenigê /parzenigʲe/ • czas. odwoływać, odczyniać[10]
- PĀRZAĞ pārzagê /pa:rzagʲe/ • czas. ogłuszać, zagłuszać
Derywaty: pārzabē czas. być głuchym; pārṣê rzecz. głuchy, osoba głucha [oż.]; pārṣān przym. głuchy - ṔARRĞ ṕarrgê /pʼar:gʲe/ • czas. kazać, nakazać
- ṔAYE ṕaye /pʼaje/ • zaim. my (ekskluzywne[11])
- ṔEÇE ṕeçe /pʼeθe/ • zaim. my (inkluzywne[12])
- ṔOVLE ṕovle /pʼou̯le/ • zaim. my (podwójne[13])
- RƏM rēm /re:m/ • rzecz. oko [oż.]
Derywaty: rīma rzecz. omen [nieoż.] - RAYIMṢ rayimṣ /rajimʃ/ • rzecz. wzrok [nieoż.]
- RḤIKKI rḥikki /rχik:i/ • 1. rzecz. aura, obecność [nieoż.]; 2. rzecz. duch, zjawa [oż.]
- RḤOKSA rḥoksa /rχoksa/ • rzecz. zbój, bandyta [oż.]
- RINĞ ringê /riŋgʲe/ • czas. iść, pójść
- RIRA rira /rira/ • licz. dziewięć
Derywaty: rirŝa licz. dziewiąty, dziewiąta [oż.]; rirŝo licz. dziewiąte [nieoż.] - ROME rome /rome/ • rzecz. czas, okres [nieoż.]
- ROVTI rovti /rou̯ti/ • spój. czy[14]
- RRAḠḼBƏ rragoŝbē /r:agʷoɬbe:/ • czas. być pisanym
- RRAḠḼĞ rragoŝgê /r:agʷoɬgʲe/ • czas. pisać
Derywaty: rragoŝ rzecz. pismo [nieoż.]; rragoŝa rzecz. pisarz, skryba [oż.] - RRAKṢO rrakṣo /r:akʃo/ • rzecz. księżyc [nieoż.]
- SHANDĀ shandā /sxanda:/ • rzecz. brąz (metal) [nieoż.]
Derywaty: shandiān przym. brązowy, [wykonany] z brązu - SHIĆAĞ shićagê /sxit͡ʃʼagʲe/ • czas. wracać, powracać
- SVĀḤ svāḥ /swa:χ/ • licz. siedem
Derywaty: savḥas licz. siódmy, siódma [oż.]; savḥos licz. siódme [nieoż.] - ṢAR ṣar /ʃar/ • 1. rzecz. zastępca [oż.]; 2. rzecz. cień [nieoż.]
- ṢINEĞ ṣinegê /ʃinegʲe/ • czas. czynić, odprawiać, ufundować[15]
- ṨÇRABƏ ṣîçrabē /ʃʲiθrabe:/ • czas. być obalanym
- ṨÇRAĞ ṣîçragê /ʃʲiθragʲe/ • czas. obalać
Derywaty: ṣîçra rzecz. buntownik, zamachowiec, wywrotowiec, spiskowiec, intrygant [oż.]; ṣîçro rzecz. zamach stanu, rebelia, bunt [nieoż.] - ṨNH ṣînha /ʃʲiŋx/ • licz. cztery
Derywaty: ṣînhas licz. czwarty, czwarta [oż.]; ṣînhos licz. czwarte [nieoż.] - ṢRA ṣra /ʃra/ • zaim. on, ona [oż.]
- ŜARI ŝari /ɬari/ • 1. przym. konieczny, niezbędny; 2. przys. koniecznie
- ḼRR ŝurr /ɬʷur:/ • rzecz. szkoda, krzywda, obrażenie, nieszczęście, pech, nieczysta siła [nieoż.]
Derywaty: ŝurrān przym. zły, niedobry, szkodliwy, pechowy - TARON taron /taron/ • przys. wśród, pośród, między, pomiędzy[16]
- TAḼAV taŝav /taɬaw/ • rzecz. bogini [oż.]
- TAḼYA taŝya /taɬja/ • rzecz. bóg [oż.]
- TAḼḤḤO taŝuḥḥo /taɬʷuχ:o/ • rzecz. ametyst [nieoż.]
- TĀZEH tāzeh /ta:zex/ • rzecz. człowiek [oż.]
- TESHAYA teshaya /tesxaja/ • rzecz. zjawa, duch [oż.]
- ṮBB têbb /tʲɛb:/ • rzecz. język, mowa [nieoż.]
- ṮRLIS têrlis /tʲerlis/ • rzecz. noc [nieoż.]
- TIYS tiys /tijs/ • licz. dziesięć
Derywaty: tiyseṣ licz. dziesiąty, dziesiąta [oż.]; tiyṣo licz. dziesiąte [nieoż.] - ṮYANE tîyane /tʲijane/ • rzecz. rodzina [oż.]
Derywaty: tîyanān przym. pokrewny, rodzinny, krwawy - ṮYANU tîyanu /tʲijanu/ • rzecz. krew [nieoż.]
- ŤAḰEMBƏ ťaḱembē /tʼakʼembe:/ • czas. być zmienianym
- ŤAḰEMĞ ťaḱemgê /tʼakʼemgʲe/ • czas. zmieniać
Derywaty: ťaḱem rzecz. zmiana [nieoż.]; ťaḱema rzecz. zmieniacz, osoba zmieniająca coś [oż.] - ŤALYO ťalyo /tʼaljo/ • rzecz. wschód (kierunek) [nieoż.]
- ŤƏNS ťēns /tʼe:ns/ • spój. na, przez[17]
- VAḤYEBƏ vaḥyebē /waχjebe:/ • czas. być tępionym
- VAḤYEĞ vaḥyegê /waχjegʲe/ • czas. tępić, usuwać, wykorzeniać
Derywaty: vaḥyelçi rzecz. czystka, ludobójstwo, wytępienie, wykorzenienie [nieoż.] - VARŤEBƏ varťebē /wart'ebe:/ • czas. myśleć
Derywaty: bivarťebē czas. obmyśleć, przemyśleć; hatvarťebē czas. rozmyślać, dumać - VEḰAĞ veḱagê /wekʼagʲe/ • czas. cierpieć
Derywaty: veḱalçi rzecz. cierpienie [nieoż.] - VIYAṢRĀBƏ viyaṣrābē /wijaʃribe:/ • czas. być zapominanym
- VIYAṢRĀĞ viyaṣrāgê /wijaʃrigʲe/ • czas. zapominać
Derywaty: viyaṣrelçi rzecz. zapomnienie [nieoż.] - YINAT yinat /jinat/ • rzecz. thylacoleo[18], lew workowaty [oż.]
- YIṢCO yiṣco[19] /jiʃt͡ʃo/ • rzecz. zachód (kierunek) [nieoż.]
- ZAGGAN zaggan /zag:an/ • spój. jednak
- ZAN zan /zan/ • zaim. co [nieoż.]
Derywaty: zanjêve zaim. cokolwiek [nieoż.] - ZANIRRBƏ zanirrbē /zanir:be:/ • czas. umieć, potrafić, być w stanie
- ZĀRMAĞ zārmagê /za:rmagʲe/ • czas. zwyciężać
Derywaty: zārmabē czas. być zwycięski, odnosić sukces; zārma czas. zwycięstwo - ZENIĞ zenigê /zenigʲe/ • czas. robić
- ZEYED zeyed /zejed/ • licz. sto
Derywaty: īnzeyedas licz. setny, setna [oż.]; īnzeyedos licz. setne [nieoż.] - ŹLBƏ zîlbē /zʲilbe:/ • czas. być spragnionym, pozbawionym wody
- ŹLĞ zîlgê /zʲilgʲe/ • czas. napełniać wodą, poić
Derywaty: zîla rzecz. kanał irygacyjny [nieoż.]; zîlān przym. spragniony - ŹRAĞ zîragê /zʲiragʲe/ • czas. zaklinać, czarować, odprawiać rytuał
- ŹRAT zîrat /zʲirat/ • 1. rzecz. rytuał [nieoż.]; 2. rzecz. mag, czarownik [oż.]
- ZYE zye /zje/ • zaim. kto [oż.]
Derywaty: zyejêve zaim. ktokolwiek [oż.] - ZODOL zodol /zodol/ • rzecz. kieł [nieoż.]
Aneks: imiona ludzi i bogów
- XXX /X/ • [WIP]
Aneks: nazwy miejscowe
Przypisy
- ↑ Szczególnie za pomocą własnej ręki.
- ↑ Porównywalne z angielskim so to [do something].
- ↑ Czasami także HIṢ hiṣ.
- ↑ Zapożyczenie z kitrzańskiej Niskiej Mowy, od imienia bóstwa ’Efmaiš /ʔəfˈmäi̯ʃ/. Kognat ze słowem fimazê (demon), najprawdopodobniej alternatywną drogą poprzez dialekty ludowe.
- ↑ Spotykana jest niekiedy także forma ƏNYADA Ēnyada /e:njada/.
- ↑ W zależności od tego, czy mowa o grupie przedmiotów (rzeczowników nieożywionych) czy o grupie zwierząt, ludzi, części ciała (rzeczowników ożywionych).
- ↑ Także w znaczeniu "siła zbrojna" lub ponadnaturalnej, boskiej siły.
- ↑ W takim kontekście niemal zawsze z rzeczownikiem odmienionym w ablatywie.
- ↑ Zapewne z połączenia nēzu (być) oraz ringê (iść), szczególnie popularne w zaklęciach magicznych.
- ↑ Szczególnie zaklęcie lub klątwę.
- ↑ Odpowiadające frazie my, bez Ciebie.
- ↑ Odpowiadające frazie my, razem z Tobą.
- ↑ Odpowiadające frazie my, we dwoje.
- ↑ Partykuła pytająca.
- ↑ Rzadko występujące słowo, pojawiające się jedynie w podniosłym lub rytualnym kontekście. Opisuje także czynność postawienia (zbudowania, ufundowania) ważnej budowli, na przykład świątyni.
- ↑ Podobne w użyciu do angielskiego among.
- ↑ Dotyczy zwłaszcza czasu, chodź nie tylko.
- ↑ https://en.wikipedia.org/wiki/Thylacoleo.
- ↑ Rzadziej też ḪṢCO īṣco.