Przejdź do zawartości

Słownik:Język cherynejski: Różnice pomiędzy wersjami

Z Conlanger
mNie podano opisu zmian
mNie podano opisu zmian
Linia 14: Linia 14:
:Język praajniadzki
:Język praajniadzki
::'''Język ajniadzki cherynejski'''
::'''Język ajniadzki cherynejski'''
| liczba słów f = ''około'' 245
| liczba słów f = ''około'' 254
}}
}}
'''Słownik języka cherynejskiego''' — artykuł ten będzie zawierał wszystkie aktualne słowa [[Język cherynejski|języka ajniadzkiego cherynejskiego]]. Hasła uszeregowane są alfabetycznie według transkrypcji łacińskiej. Na chwilę obecną słownik klasycznego języka ajniadzkiego liczy ~'''245''' terminów, słów i derywatów. Za główną częścią słownika, zawierającą korpus znanych słów klasycznego ajniadzkiego, umieszczono także dodatkowe aneksy. Znajdują się w nich spisy specjalnych terminów znanych z tekstów ajniadzkich, takich jak imiona ludzi i bogów (Aneks I) lub lista nazw miejscowych i terminów geograficznych (Aneks II).
'''Słownik języka cherynejskiego''' — artykuł ten będzie zawierał wszystkie aktualne słowa [[Język cherynejski|języka ajniadzkiego cherynejskiego]]. Hasła uszeregowane są alfabetycznie według transkrypcji łacińskiej. Na chwilę obecną słownik klasycznego języka ajniadzkiego liczy ~'''254''' terminów, słów i derywatów. Za główną częścią słownika, zawierającą korpus znanych słów klasycznego ajniadzkiego, umieszczono także dodatkowe aneksy. Znajdują się w nich spisy specjalnych terminów znanych z tekstów ajniadzkich, takich jak imiona ludzi i bogów (Aneks I) lub lista nazw miejscowych i terminów geograficznych (Aneks II).


==Skróty==
==Skróty==
Linia 41: Linia 41:
{{ h | <big>{{Unicode|BARDĀBƏ|Kherinean}}</big> bardābē |{{IPA|barda:be:}}|  | ''czas.'' wchodzić<br>{{ d | '''bardā''' ''rzecz.'' wejście, przejście <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }}
{{ h | <big>{{Unicode|BARDĀBƏ|Kherinean}}</big> bardābē |{{IPA|barda:be:}}|  | ''czas.'' wchodzić<br>{{ d | '''bardā''' ''rzecz.'' wejście, przejście <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }}
{{ h | <big>{{Unicode|BARDĀĞ|Kherinean}}</big> bardāgê |{{IPA|barda:gʲe}}|  | ''czas.'' wkładać }}
{{ h | <big>{{Unicode|BARDĀĞ|Kherinean}}</big> bardāgê |{{IPA|barda:gʲe}}|  | ''czas.'' wkładać }}
{{ h | <big>{{Unicode|BASTI|Kherinean}}</big> basti |{{IPA|basti}}|  | ''rzecz.'' potomek, syn, córka <small>'''[oż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|BAṢCḪBƏ|Kherinean}}</big> baṣcībē |{{IPA|baʃt͡ʃi:be:}}|  | ''czas.'' być usuwanym<br>{{ d | '''baṣcyis''' ''rzecz.'' usunięcie <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }}
{{ h | <big>{{Unicode|BAṢCḪBƏ|Kherinean}}</big> baṣcībē |{{IPA|baʃt͡ʃi:be:}}|  | ''czas.'' być usuwanym<br>{{ d | '''baṣcyis''' ''rzecz.'' usunięcie <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }}
{{ h | <big>{{Unicode|BAṢCḪĞ|Kherinean}}</big> baṣcīgê |{{IPA|baʃt͡ʃi:gʲe}}|  | ''czas.'' usuwać }}
{{ h | <big>{{Unicode|BAṢCḪĞ|Kherinean}}</big> baṣcīgê |{{IPA|baʃt͡ʃi:gʲe}}|  | ''czas.'' usuwać }}
Linia 96: Linia 97:
{{ h | <big>{{Unicode|ḪVO|Kherinean}}</big> īvo |{{IPA|i:wo}}|  | ''rzecz.'' łaska <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''īvān''' ''przym.'' łaskawy }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ḪVO|Kherinean}}</big> īvo |{{IPA|i:wo}}|  | ''rzecz.'' łaska <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''īvān''' ''przym.'' łaskawy }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ĴTTU|Kherinean}}</big> jêttu |{{IPA|d͡ʒʲet:u}}| | ''licz.'' osiem<br>{{ d | '''jêttane''' ''licz.'' ósmy, ósma <small>'''[oż.]'''</small>; '''jêttano''' ''licz.'' ósme <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ĴTTU|Kherinean}}</big> jêttu |{{IPA|d͡ʒʲet:u}}| | ''licz.'' osiem<br>{{ d | '''jêttane''' ''licz.'' ósmy, ósma <small>'''[oż.]'''</small>; '''jêttano''' ''licz.'' ósme <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ĴYA|Kherinean}}</big> jêya |{{IPA|d͡ʒʲeja}}| | ''przys.'' zawsze }}
{{ h | <big>{{Unicode|ĴDALBƏ|Kherinean}}</big> jîdalbē |{{IPA|d͡ʒʲidalbe:}}| | ''czas.'' być zebranym, być razem }}  
{{ h | <big>{{Unicode|ĴDALBƏ|Kherinean}}</big> jîdalbē |{{IPA|d͡ʒʲidalbe:}}| | ''czas.'' być zebranym, być razem }}  
{{ h | <big>{{Unicode|ĴDALĞ|Kherinean}}</big> jîdalgê |{{IPA|d͡ʒʲidalgʲe}}| | ''czas.'' gromadzić, zbierać<br>{{ d | '''jîdāl''' ''rzecz.'' legion, oddział wojskowy <small>'''[oż.]'''</small>; '''jîdla''' ''rzecz.'' grupa, gromada <small>'''[oż.]/[nieoż.]'''</small><ref>W zależności od tego, czy mowa o grupie przedmiotów (rzeczowników nieożywionych) czy o grupie zwierząt, ludzi, części ciała (rzeczowników ożywionych).</ref> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ĴDALĞ|Kherinean}}</big> jîdalgê |{{IPA|d͡ʒʲidalgʲe}}| | ''czas.'' gromadzić, zbierać<br>{{ d | '''jîdāl''' ''rzecz.'' legion, oddział wojskowy <small>'''[oż.]'''</small>; '''jîdla''' ''rzecz.'' grupa, gromada <small>'''[oż.]/[nieoż.]'''</small><ref>W zależności od tego, czy mowa o grupie przedmiotów (rzeczowników nieożywionych) czy o grupie zwierząt, ludzi, części ciała (rzeczowników ożywionych).</ref> }} }}
Linia 108: Linia 110:
{{ h | <big>{{Unicode|KṢAYE|Kherinean}}</big> kṣaye |{{IPA|kʃaje}}|  | ''rzecz.'' dowódca <small>'''[oż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|KṢAYE|Kherinean}}</big> kṣaye |{{IPA|kʃaje}}|  | ''rzecz.'' dowódca <small>'''[oż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|KTAV|Kherinean}}</big> ktav |{{IPA|ktaw}}| | ''licz.'' pięć<br>{{ d | '''ktavnas''' ''licz.'' piąty, piąta <small>'''[oż.]'''</small>; '''ktavnos''' ''licz.'' piąte <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|KTAV|Kherinean}}</big> ktav |{{IPA|ktaw}}| | ''licz.'' pięć<br>{{ d | '''ktavnas''' ''licz.'' piąty, piąta <small>'''[oż.]'''</small>; '''ktavnos''' ''licz.'' piąte <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ḰAĴYALÇI|Kherinean}}</big> ḱajêyalçi |{{IPA|kʼad͡ʒʲejalθi}}| | ''rzecz.'' wieczność  <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''ḱajêyalçān''' ''przym.'' wieczny }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ḰALḤĀ|Kherinean}}</big> ḱalḥā |{{IPA|kʼalχa:}}| | ''rzecz.'' północ (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''ḱalḥāťalyo''' ''rzecz.'' północny wschód <small>'''[nieoż.]'''</small>; '''ḱalḥāriṣco''' ''rzecz.'' północny zachód <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ḰALḤĀ|Kherinean}}</big> ḱalḥā |{{IPA|kʼalχa:}}| | ''rzecz.'' północ (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''ḱalḥāťalyo''' ''rzecz.'' północny wschód <small>'''[nieoż.]'''</small>; '''ḱalḥāriṣco''' ''rzecz.'' północny zachód <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ḰARA|Kherinean}}</big> ḱara |{{IPA|kʼara}}| | ''rzecz.'' moc, siła<ref>Także w znaczeniu "siła zbrojna" lub ponadnaturalnej, boskiej siły.</ref> <small>'''[oż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|ḰARA|Kherinean}}</big> ḱara |{{IPA|kʼara}}| | ''rzecz.'' moc, siła<ref>Także w znaczeniu "siła zbrojna" lub ponadnaturalnej, boskiej siły.</ref> <small>'''[oż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|ḰINDAĞ|Kherinean}}</big> ḱindagê |{{IPA|kʼindagʲe}}|  | ''czas.'' umierać, ginąć }}
{{ h | <big>{{Unicode|ḰINDAĞ|Kherinean}}</big> ḱindagê |{{IPA|kʼindagʲe}}|  | ''czas.'' umierać, ginąć }}
{{ h | <big>{{Unicode|ḰUNO|Kherinean}}</big> ḱuno |{{IPA|kʼʷuno}}| | ''przym.'' blisko, bliski }}
{{ h | <big>{{Unicode|ⱩNO|Kherinean}}</big> ḱuno |{{IPA|kʼʷuno}}| | ''przym.'' blisko, bliski }}
{{ h | <big>{{Unicode|QA|Kherinean}}</big> qa |{{IPA|qa}}|  | ''zaim.'' ono, to <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|QA|Kherinean}}</big> qa |{{IPA|qa}}|  | ''zaim.'' ono, to <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|QAÇI|Kherinean}}</big> qaçi |{{IPA|qaθi}}| | ''rzecz.'' próg <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|QAÇI|Kherinean}}</big> qaçi |{{IPA|qaθi}}| | ''rzecz.'' próg <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
Linia 150: Linia 153:
{{ h | <big>{{Unicode|ROME|Kherinean}}</big> rome |{{IPA|rome}}| | ''rzecz.'' czas, okres <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|ROME|Kherinean}}</big> rome |{{IPA|rome}}| | ''rzecz.'' czas, okres <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|ROVTI|Kherinean}}</big> rovti |{{IPA|rou̯ti}}| | ''spój.'' czy<ref>Partykuła pytająca.</ref> }}
{{ h | <big>{{Unicode|ROVTI|Kherinean}}</big> rovti |{{IPA|rou̯ti}}| | ''spój.'' czy<ref>Partykuła pytająca.</ref> }}
{{ h | <big>{{Unicode|RRAGOḼBƏ|Kherinean}}</big> rragoŝbē |{{IPA|r:agoɬbe:}}| | ''czas.'' być pisanym }}
{{ h | <big>{{Unicode|RRAḠḼBƏ|Kherinean}}</big> rragoŝbē |{{IPA|r:agʷoɬbe:}}| | ''czas.'' być pisanym }}
{{ h | <big>{{Unicode|RRAGOḼĞ|Kherinean}}</big> rragoŝgê |{{IPA|r:agoɬgʲe}}| | ''czas.'' pisać<br>{{ d | '''rragoŝ''' ''rzecz.'' pismo <small>'''[nieoż.]'''</small>; '''rragoŝa''' ''rzecz.'' pisarz, skryba <small>'''[oż.]'''</small>}} }}
{{ h | <big>{{Unicode|RRAḠḼĞ|Kherinean}}</big> rragoŝgê |{{IPA|r:agʷoɬgʲe}}| | ''czas.'' pisać<br>{{ d | '''rragoŝ''' ''rzecz.'' pismo <small>'''[nieoż.]'''</small>; '''rragoŝa''' ''rzecz.'' pisarz, skryba <small>'''[oż.]'''</small>}} }}
{{ h | <big>{{Unicode|RRAKṢO|Kherinean}}</big> rrakṣo |{{IPA|r:akʃo}}|  | ''rzecz.'' księżyc <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|RRAKṢO|Kherinean}}</big> rrakṣo |{{IPA|r:akʃo}}|  | ''rzecz.'' księżyc <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|SHANDĀ|Kherinean}}</big> shandā |{{IPA|sxanda:}}|  | ''rzecz.'' brąz (metal) <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''shandiān''' ''przym.'' brązowy, [wykonany] z brązu }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|SHANDĀ|Kherinean}}</big> shandā |{{IPA|sxanda:}}|  | ''rzecz.'' brąz (metal) <small>'''[nieoż.]'''</small><br>{{ d | '''shandiān''' ''przym.'' brązowy, [wykonany] z brązu }} }}
Linia 178: Linia 181:
{{ h | <big>{{Unicode|ŤAḰEMĞ|Kherinean}}</big> ťaḱemgê |{{IPA|tʼakʼemgʲe}}| | ''czas.'' zmieniać<br>{{ d | '''ťaḱem''' ''rzecz.'' zmiana <small>'''[nieoż.]'''</small>; '''ťaḱema''' ''rzecz.'' zmieniacz, osoba zmieniająca coś <small>'''[oż.]'''</small> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ŤAḰEMĞ|Kherinean}}</big> ťaḱemgê |{{IPA|tʼakʼemgʲe}}| | ''czas.'' zmieniać<br>{{ d | '''ťaḱem''' ''rzecz.'' zmiana <small>'''[nieoż.]'''</small>; '''ťaḱema''' ''rzecz.'' zmieniacz, osoba zmieniająca coś <small>'''[oż.]'''</small> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ŤALYO|Kherinean}}</big> ťalyo |{{IPA|tʼaljo}}| | ''rzecz.'' wschód (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|ŤALYO|Kherinean}}</big> ťalyo |{{IPA|tʼaljo}}| | ''rzecz.'' wschód (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|ŤƏNS|Kherinean}}</big> ťēns |{{IPA|tʼe:ns}}| | ''spój.'' na, przez<ref>Dotyczy zwłaszcza czasu, chodź nie tylko.</ref> }}
{{ h | <big>{{Unicode|VAḤYEBƏ|Kherinean}}</big> vaḥyebē |{{IPA|waχjebe:}}| | ''czas.'' być tępionym }}
{{ h | <big>{{Unicode|VAḤYEĞ|Kherinean}}</big> vaḥyegê |{{IPA|waχjegʲe}}| | ''czas.'' tępić, usuwać, wykorzeniać<br>{{ d | '''vaḥyelçi''' ''rzecz.'' czystka, ludobójstwo, wytępienie, wykorzenienie <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|VARŤEBƏ|Kherinean}}</big> varťebē |{{IPA|wart'ebe:}}| | ''czas.'' myśleć</small><br>{{ d | '''bivarťebē''' ''czas.'' obmyśleć, przemyśleć; '''hatvarťebē''' ''czas.'' rozmyślać, dumać }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|VARŤEBƏ|Kherinean}}</big> varťebē |{{IPA|wart'ebe:}}| | ''czas.'' myśleć</small><br>{{ d | '''bivarťebē''' ''czas.'' obmyśleć, przemyśleć; '''hatvarťebē''' ''czas.'' rozmyślać, dumać }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|VEḰAĞ|Kherinean}}</big> veḱagê |{{IPA|wekʼagʲe}}| | ''czas.'' cierpieć<br>{{ d | '''veḱalçi''' ''rzecz.'' cierpienie <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }}
{{ h | <big>{{Unicode|VEḰAĞ|Kherinean}}</big> veḱagê |{{IPA|wekʼagʲe}}| | ''czas.'' cierpieć<br>{{ d | '''veḱalçi''' ''rzecz.'' cierpienie <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }}
{{ h | <big>{{Unicode|VIYAṢRĀBƏ|Kherinean}}</big> viyaṣrābē |{{IPA|wijaʃribe:}}| | ''czas.'' być zapominanym }}
{{ h | <big>{{Unicode|VIYAṢRĀĞ|Kherinean}}</big> viyaṣrāgê|{{IPA|wijaʃrigʲe}}| | ''czas.'' zapominać<br>{{ d | '''viyaṣrelçi''' ''rzecz.'' zapomnienie <small>'''[nieoż.]'''</small>}} }}
{{ h | <big>{{Unicode|YINAT|Kherinean}}</big> yinat |{{IPA|jinat}}| | ''rzecz.'' ''thylacoleo''<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Thylacoleo.</ref>, lew workowaty <small>'''[oż.]'''</small>  }}
{{ h | <big>{{Unicode|YINAT|Kherinean}}</big> yinat |{{IPA|jinat}}| | ''rzecz.'' ''thylacoleo''<ref>https://en.wikipedia.org/wiki/Thylacoleo.</ref>, lew workowaty <small>'''[oż.]'''</small>  }}
{{ h | <big>{{Unicode|YIṢCO|Kherinean}}</big> yiṣco<ref>Rzadziej też <big>{{Unicode|ḪṢCO|Kherinean}}</big> ''īṣco''.</ref> |{{IPA|jiʃt͡ʃo}}| | ''rzecz.'' zachód (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|YIṢCO|Kherinean}}</big> yiṣco<ref>Rzadziej też <big>{{Unicode|ḪṢCO|Kherinean}}</big> ''īṣco''.</ref> |{{IPA|jiʃt͡ʃo}}| | ''rzecz.'' zachód (kierunek) <small>'''[nieoż.]'''</small> }}

Wersja z 02:38, 13 mar 2026

⚒️ Ten artykuł jest aktywnie rozwijany i autor prosi o cierpliwość. Jest to część projektu Kyon.
Języki Wschodu Starożytnego
Języki: ajniadzki klasyczny · cherynejski· kaldyjski · jerysecki · felindski · kitrzański · hatyjski · tarkajski · nefajski · starotarszyjski · szar · sorlijski · firaski · staroszyszeński · trycki
Leksykony: Słownik ajniadzkiego klasycznego · Słownik cherynejski · Słownik hatyjski · Słownik sorlijski · Słownik kitrzański ·
Rodziny językowe: Języki seframańskie · Języki oldyjskie · Języki ilaruzyjskie · Języki paleofenickie · Języki gaskarańskie
Słownik języka cherynejskiego
Nazwa: Język cherynejski
Nazwa własna: ḪNYADĀN
Īnyadān
Informacje
Twórca: Borlach
Rok: 2025
Sposoby zapisu: Alfabet cherynejski, alfabet łaciński

Języki seframańskie (proponowane)
Języki ajniadzkie

Język praajniadzki
Język ajniadzki cherynejski
Liczba słów: około 254
Lista conlangów

Słownik języka cherynejskiego — artykuł ten będzie zawierał wszystkie aktualne słowa języka ajniadzkiego cherynejskiego. Hasła uszeregowane są alfabetycznie według transkrypcji łacińskiej. Na chwilę obecną słownik klasycznego języka ajniadzkiego liczy ~254 terminów, słów i derywatów. Za główną częścią słownika, zawierającą korpus znanych słów klasycznego ajniadzkiego, umieszczono także dodatkowe aneksy. Znajdują się w nich spisy specjalnych terminów znanych z tekstów ajniadzkich, takich jak imiona ludzi i bogów (Aneks I) lub lista nazw miejscowych i terminów geograficznych (Aneks II).

Skróty

Słownik wykorzystuje określoną liczbę skrótów, które stoją przed tłumaczeniami cherynejskich słów, precyzując ich znaczenie lub przekazując dodatkowe informacje. Używane są następujące skróty:

  • rzecz. - rzeczownik
  • przym. - przymiotnik
  • przys. - przysłówek, przyimek
  • czas. - czasownik
  • spój. - spójnik
  • zaim. - zaimek
  • licz. - liczebnik
  • a. - albo
  • fraz. - frazeologizm


W przypadku rzeczowników oraz niektórych zaimków po ich tłumaczeniu pojawić się może również oznaczenie rodzaju, do którego przynależą ([oż.] lub [o.] dla rodzaju ożywionego, [nieoż.] lub [n.] dla rodzaju nieożywionego).

Hasła

Korpus główny

ĀSPO āspo  /a:spo/ •  rzecz. miasto [nieoż.]
BARDĀBƏ bardābē  /barda:be:/ •  czas. wchodzić
Derywaty: bardā rzecz. wejście, przejście [nieoż.]
BARDĀĞ bardāgê  /barda:gʲe/ •  czas. wkładać
BASTI basti  /basti/ •  rzecz. potomek, syn, córka [oż.]
BAṢCḪBƏ baṣcībē  /baʃt͡ʃi:be:/ •  czas. być usuwanym
Derywaty: baṣcyis rzecz. usunięcie [nieoż.]
BAṢCḪĞ baṣcīgê  /baʃt͡ʃi:gʲe/ •  czas. usuwać
ĆANO ćano  /t͡ʃʼano/ •  przym. daleko, daleki
ĆAṠ ćasî  /t͡ʃʼasʲi/ •  rzecz. wyrok [nieoż.]
ĆEN ćen  /t͡ʃʼen/ •  spój. lub, albo
ĆIMNE ćimne  /t͡ʃʼimne/ •  rzecz. dziecko [oż.]
Derywaty: ćimnān przym. dziecięcy
ĆIN ćin  /t͡ʃʼin/ •  rzecz. las [nieoż.]
Derywaty: ćinān przym. leśny
ĆIṢA ćiṣa  /t͡ʃʼiʃa/ •  rzecz. ryba [oż.]
Derywaty: ćiṣān przym. rybny
ÇA ça  /θa/ •  spój. na, przez
ÇYEṢĞ çyeṣgê  /θjeʃgʲe/ •  czas. pokonywać
Derywaty: çyeṣbē rzecz. być pokonanym
DARBƏ darbē  /darbe:/ •  czas. mieć
DARN darn  /darn/ •  1. rzecz. własność, przedmiot posiadany [nieoż.]; 2. przym. własny, własne
ḎME dême  /dʲeme/ •  rzecz. miejsce [nieoż.]
DIRN dirn  /dirn/ •  spój. ale
ḎRENĞ dîrengê  /dʲireŋgʲe/ •  1. czas. wziąć, zabrać[1]; 2. czas. otrzymać, uzyskać
Derywaty: dîrena rzecz. imperium, dominium [oż.]
ḎR dîr  /dʲir/ •  rzecz. klątwa [nieoż.]
ḎROYBƏ dîroybē  /dʲirojbe:/ •  1. czas. zostać przeklętym; 2. czas. zostać wygnanym
ḎROYĞ dîroygê  /dʲirojgʲe/ •  1. czas. przeklinać, rzucać klątwę; 2. czas. wygnać
DOVEṢE doveṣe  /doweʃe/ •  licz. tysiąc
Derywaty: īndovṣas licz. tysięczny, tysięczna [oż.]; īndovṣos licz. tysięczne [nieoż.]
DRESHĀ dreshā  /dresxa:/ •  rzecz. południe (kierunek) [nieoż.]
Derywaty: dreshāťalyo rzecz. południowy wschód [nieoż.]; dreshariṣco rzecz. południowy zachód [nieoż.]
DRISĞ drisgê  /drisgʲe/ •  czas. chować, ukrywać, skrywać
Derywaty: drisbē czas. być chowanym, ukrytym, ukrywać się; dris 1. rzecz. zguba, coś ukrytego lub utraconego [nieoż.]; 2. rzecz. uciekinier, zbieg [oż.]
DURO duro  /duro/ •  rzecz. imię [nieoż.]
ƏLRAÇBƏ ēlraçbē  /e:lraθbe:/ •  czas. być świadkiem
Derywaty: ēlraça rzecz. świadek [oż.]
ƏLRAÇĞ ēlraçgê  /e:lraθgʲe/ •  czas. poświadczać, zaświadczać, doświadczać
Derywaty: ēlraç rzecz. świadectwo, dowód [nieoż.]
ƏN ēn  /e:n/ •  spój. by, aby[2]
ƏRIDIBƏ ēridibē  /e:ridibe:/ •  czas. być zatapianym
ƏRIDIĞ ēridigê  /e:ridigʲe/ •  czas. zatapiać, topić
Derywaty: ēridu rzecz. powódź [nieoż.]
ƏRYINĞ ēryingê  /e:rjiŋgʲe/ •  czas. wygnać, wypędzać
Derywaty: ēryinbē czas. być wygnańcem, zostać wygnanym; ēryin 1. rzecz. wygnaniec [oż.]; 2. rzecz. wygnanie, wypędzenie [nieoż.]
FIMAŹ fimazê  /fimazʲe/ •  rzecz. demon [oż.]
GRAN gran  /gran/ •  zaim. ten, ta [oż.]
GRĀNS grāns  /gra:ns/ •  zaim. ci, te [oż.]
HE he  /xe/ •  wykrzyknik "o" a. "hej"
HENG heng  /xeŋg/ •  rzecz. fundament [nieoż.]
HEV hev  /hew/ •  spój. w
HIṢE hiṣe[3]  /xiʃe/ •  rzecz. pan [oż.]
HYA hya  /xja/ •  spój. i
ḤAMM ḥamm  /χam:/ •  rzecz. rzecz, czynność [nieoż.]
ḤERU ḥeru  /χeru/ •  licz. jeden
ḤƏNYALÇI ḥēnyalçi  /χe:njalθi/ •  rzecz. równość, płaskość, gładkość [nieoż.]
Derywaty: ḥēnyān przym. równy, płaski
ḤƏNĀN ḥēnān  /χe:na:n/ •  1. rzecz. podobna, identyczna rzecz lub osoba [nieoż.]/[oż.]; 2. przym. identyczny
HVƏṢ hvēṣ  /xwe:ʃ/ •  licz. sześć
Derywaty: hivṣne licz. szósty, szósta [oż.]; hivṣno licz. szóste [nieoż.]
ḤIVI ḥivi  /χiwi/ •  rzecz. bitwa, walka [nieoż.]
ḤTA ḥta  /χta/ •  zaim. oni, one [oż.]
ḤTO ḥto  /χto/ •  zaim. oni, te rzeczy [nieoż.]
IFMƏṢ ifmēṣ  /ifme:ʃ/ •  rzecz. potwór[4] [oż.]
ḪQE īqe  /i:qe/ •  zaim. ja
ḪN īn  /i:n/ •  licz. pierwsze [nieoż.]
ḪNNE īnne  /i:n:e/ •  licz. pierwszy, pierwsza [oż.]
ḪNYADA Īnyada[5]  /i:njada/ •  rzecz. Ajniad [oż.]
Derywaty: īnyadān 1. przym. ajniadzki; 2. rzecz. język ajniadzki, język cherynejski [nieoż.]
ḪRĞ īrgê  /i:rgʲe/ •  czas. pomagać
ḪRINĞ īringê  /i:riŋgʲe/ •  czas. odchodzić, odejść
ḪNṢĀBƏ īnṣābē  /i:nʃa:be:/ •  czas. być wypełnianym, być sytym
ḪNṢĀĞ īnṣāgê  /i:nʃa:gʲe/ •  czas. wypełniać, karmić
Derywaty: īneṣ rzecz. obfity, pełny posiłek [nieoż.]; īnṣān przym. syty, pełny
ḪVO īvo  /i:wo/ •  rzecz. łaska [nieoż.]
Derywaty: īvān przym. łaskawy
ĴTTU jêttu  /d͡ʒʲet:u/ •  licz. osiem
Derywaty: jêttane licz. ósmy, ósma [oż.]; jêttano licz. ósme [nieoż.]
ĴYA jêya  /d͡ʒʲeja/ •  przys. zawsze
ĴDALBƏ jîdalbē  /d͡ʒʲidalbe:/ •  czas. być zebranym, być razem
ĴDALĞ jîdalgê  /d͡ʒʲidalgʲe/ •  czas. gromadzić, zbierać
Derywaty: jîdāl rzecz. legion, oddział wojskowy [oż.]; jîdla rzecz. grupa, gromada [oż.]/[nieoż.][6]
KAGIM kagim  /kagim/ •  rzecz. ruina [nieoż.]
KAGMABƏ kagmabē  /kagmabe:/ •  czas. być niszczonym
Derywaty: bekagmabē czas. być zniszczonym
KAGMAĞ kagmagê  /kagmagʲe/ •  czas. niszczyć
Derywaty: bekagmagê czas. zniszczyć; kagmalçi rzecz. niszczenie, zniszczenie [nieoż.]
KARYA karya  /karja/ •  rzecz. całość [nieoż.]
Derywaty: kayrān przym. cały
KARNĞ karngê  /karŋgʲe/ •  czas. tańczyć
Derywaty: hatkarngê czas. tańcować
ǨRI kêri  /kʲeri/ •  zaim. wiele, wielu
KIDA kida  /kida/ •  rzecz. kobieta [oż.]
Derywaty: kidān przym. kobiecy
KṢABINU kṣabinu  /kʃabinu/ •  rzecz. głód, klęska głodu [nieoż.]
Derywaty: kṣabān przym. głodny, głodowy
KṢAYE kṣaye  /kʃaje/ •  rzecz. dowódca [oż.]
KTAV ktav  /ktaw/ •  licz. pięć
Derywaty: ktavnas licz. piąty, piąta [oż.]; ktavnos licz. piąte [nieoż.]
ḰAĴYALÇI ḱajêyalçi  /kʼad͡ʒʲejalθi/ •  rzecz. wieczność [nieoż.]
Derywaty: ḱajêyalçān przym. wieczny
ḰALḤĀ ḱalḥā  /kʼalχa:/ •  rzecz. północ (kierunek) [nieoż.]
Derywaty: ḱalḥāťalyo rzecz. północny wschód [nieoż.]; ḱalḥāriṣco rzecz. północny zachód [nieoż.]
ḰARA ḱara  /kʼara/ •  rzecz. moc, siła[7] [oż.]
ḰINDAĞ ḱindagê  /kʼindagʲe/ •  czas. umierać, ginąć
ⱩNO ḱuno  /kʼʷuno/ •  przym. blisko, bliski
QA qa  /qa/ •  zaim. ono, to [nieoż.]
QAÇI qaçi  /qaθi/ •  rzecz. próg [nieoż.]
QAHṢ qahṣ  /qaxʃ/ •  licz. trzy
Derywaty: qaṣṣune licz. trzeci, trzecia [oż.]; qaṣṣuno licz. trzeci [nieoż.]
QALḎ qaldî  /qaldʲi/ •  1. rzecz. nomada [oż.]; 2. rzecz. step [nieoż.]
QELĞ qelgê  /qelgʲe/ •  czas. pić
Derywaty: qelle rzecz. napój [nieoż.]
QIN qin  /qin/ •  zaim. wy
QOVNU qovnu  /qou̯nu/ •  rzecz. śmierć [nieoż.]
Derywaty: qovnbē czas. zostać zabitym; qovngê czas. zabijać
QOVDRA qovdra  /qou̯dra/ •  rzecz. król [oż.]
LEÇOVĞ leçovgê  /leθou̯gʲe/ •  czas. rozkazywać
Derywaty: leçoni rzecz. rozkaz [nieoż.]; leçobē czas. dowodzić, przewodzić, władać; leçolçi rzecz. przywództwo [nieoż.]
LIDAĞ lidagê  /lidagʲe/ •  czas. sądzić, oceniać
Derywaty: belidagê czas. rozsądzić; lida rzecz. sędzia [oż.] a. sąd, osąd [nieoż.]
LAVA lava  /lawa/ •  licz. dwa
Derywaty: lavnas licz. drugi, druga [oż.]; lavnos licz. drugie [nieoż.]; lavra licz. obie, oba
MĀBƏ mābē  /ma:be:/ •  czas. przekraczać, przechodzić przez[8]
MEFNIĞ mefnigê  /mefnigʲe/ •  czas. jeść, ucztować
Derywaty: hatmefnigê czas. zajadać się
MEN men  /men/ •  zaim. ty
MIŜABƏ miŝabē  /miɬabe:/ •  czas. być wykłuwanym, rzeźbionym
Derywaty: miŝaba rzecz. rzeźbiarz [oż.]
MIŜAĞ miŝagê  /miɬagʲe/ •  czas. wykłuwać, rzeźbić
Derywaty: miŝab rzecz. dłuto [nieoż.]; çamiŝapre rzecz. inskrypcja [nieoż.]
NAHRĀ nahrā  /naxra:/ •  rzecz. mężczyzna [oż.]
Derywaty: nahrān przym. męski
NAKKIBƏ nakkibē  /nak:ibe:/ •  czas. móc
NƏFVO nēfvo  /ne:fwo/ •  rzecz. dom [nieoż.]
NƏZU nēzu  /ne:zu/ •  czas. być
NƏZURIN nēzurin  /ne:zurin/ •  fraz. precz, idź precz, przepadnij[9]
NḪY nīy  /ni:j/ •  rzecz. ziemia, kraina [nieoż.]
PAḤI paḥi  /paχi/ •  rzecz. moment, czas mierzalny [nieoż.]
PALLĀ pallā  /pal:a:/ •  rzecz. tęsknota [nieoż.]
Derywaty: pallālçi rzecz. tęskność, nostalgia [nieoż.]; pallān przym. tęskny
PARZENIĞ parzenigê  /parzenigʲe/ •  czas. odwoływać, odczyniać[10]
PĀRZAĞ pārzagê  /pa:rzagʲe/ •  czas. ogłuszać, zagłuszać
Derywaty: pārzabē czas. być głuchym; pārṣê rzecz. głuchy, osoba głucha [oż.]; pārṣān przym. głuchy
ṔARRĞ ṕarrgê  /pʼar:gʲe/ •  czas. kazać, nakazać
ṔAYE ṕaye  /pʼaje/ •  zaim. my (ekskluzywne[11])
ṔEÇE ṕeçe  /pʼeθe/ •  zaim. my (inkluzywne[12])
ṔOVLE ṕovle  /pʼou̯le/ •  zaim. my (podwójne[13])
RƏM rēm  /re:m/ •  rzecz. oko [oż.]
Derywaty: rīma rzecz. omen [nieoż.]
RAYIMṢ rayimṣ  /rajimʃ/ •  rzecz. wzrok [nieoż.]
RḤIKKI rḥikki  /rχik:i/ •  1. rzecz. aura, obecność [nieoż.]; 2. rzecz. duch, zjawa [oż.]
RḤOKSA rḥoksa  /rχoksa/ •  rzecz. zbój, bandyta [oż.]
RINĞ ringê  /riŋgʲe/ •  czas. iść, pójść
RIRA rira  /rira/ •  licz. dziewięć
Derywaty: rirŝa licz. dziewiąty, dziewiąta [oż.]; rirŝo licz. dziewiąte [nieoż.]
ROME rome  /rome/ •  rzecz. czas, okres [nieoż.]
ROVTI rovti  /rou̯ti/ •  spój. czy[14]
RRAḠḼBƏ rragoŝbē  /r:agʷoɬbe:/ •  czas. być pisanym
RRAḠḼĞ rragoŝgê  /r:agʷoɬgʲe/ •  czas. pisać
Derywaty: rragoŝ rzecz. pismo [nieoż.]; rragoŝa rzecz. pisarz, skryba [oż.]
RRAKṢO rrakṣo  /r:akʃo/ •  rzecz. księżyc [nieoż.]
SHANDĀ shandā  /sxanda:/ •  rzecz. brąz (metal) [nieoż.]
Derywaty: shandiān przym. brązowy, [wykonany] z brązu
SHIĆAĞ shićagê  /sxit͡ʃʼagʲe/ •  czas. wracać, powracać
SVĀḤ svāḥ  /swa:χ/ •  licz. siedem
Derywaty: savḥas licz. siódmy, siódma [oż.]; savḥos licz. siódme [nieoż.]
ṢAR ṣar  /ʃar/ •  1. rzecz. zastępca [oż.]; 2. rzecz. cień [nieoż.]
ṢINEĞ ṣinegê  /ʃinegʲe/ •  czas. czynić, odprawiać, ufundować[15]
ṨÇRABƏ ṣîçrabē  /ʃʲiθrabe:/ •  czas. być obalanym
ṨÇRAĞ ṣîçragê  /ʃʲiθragʲe/ •  czas. obalać
Derywaty: ṣîçra rzecz. buntownik, zamachowiec, wywrotowiec, spiskowiec, intrygant [oż.]; ṣîçro rzecz. zamach stanu, rebelia, bunt [nieoż.]
ṨNH ṣînha  /ʃʲiŋx/ •  licz. cztery
Derywaty: ṣînhas licz. czwarty, czwarta [oż.]; ṣînhos licz. czwarte [nieoż.]
ṢRA ṣra  /ʃra/ •  zaim. on, ona [oż.]
ŜARI ŝari  /ɬari/ •  1. przym. konieczny, niezbędny; 2. przys. koniecznie
ḼRR ŝurr  /ɬʷur:/ •  rzecz. szkoda, krzywda, obrażenie, nieszczęście, pech, nieczysta siła [nieoż.]
Derywaty: ŝurrān przym. zły, niedobry, szkodliwy, pechowy
TARON taron  /taron/ •  przys. wśród, pośród, między, pomiędzy[16]
TAḼAV taŝav  /taɬaw/ •  rzecz. bogini [oż.]
TAḼYA taŝya  /taɬja/ •  rzecz. bóg [oż.]
TAḼḤḤO taŝuḥḥo  /taɬʷuχ:o/ •  rzecz. ametyst [nieoż.]
TĀZEH tāzeh  /ta:zex/ •  rzecz. człowiek [oż.]
TESHAYA teshaya  /tesxaja/ •  rzecz. zjawa, duch [oż.]
ṮBB têbb  /tʲɛb:/ •  rzecz. język, mowa [nieoż.]
ṮRLIS têrlis  /tʲerlis/ •  rzecz. noc [nieoż.]
TIYS tiys  /tijs/ •  licz. dziesięć
Derywaty: tiyseṣ licz. dziesiąty, dziesiąta [oż.]; tiyṣo licz. dziesiąte [nieoż.]
ṮYANE tîyane  /tʲijane/ •  rzecz. rodzina [oż.]
Derywaty: tîyanān przym. pokrewny, rodzinny, krwawy
ṮYANU tîyanu  /tʲijanu/ •  rzecz. krew [nieoż.]
ŤAḰEMBƏ ťaḱembē  /tʼakʼembe:/ •  czas. być zmienianym
ŤAḰEMĞ ťaḱemgê  /tʼakʼemgʲe/ •  czas. zmieniać
Derywaty: ťaḱem rzecz. zmiana [nieoż.]; ťaḱema rzecz. zmieniacz, osoba zmieniająca coś [oż.]
ŤALYO ťalyo  /tʼaljo/ •  rzecz. wschód (kierunek) [nieoż.]
ŤƏNS ťēns  /tʼe:ns/ •  spój. na, przez[17]
VAḤYEBƏ vaḥyebē  /waχjebe:/ •  czas. być tępionym
VAḤYEĞ vaḥyegê  /waχjegʲe/ •  czas. tępić, usuwać, wykorzeniać
Derywaty: vaḥyelçi rzecz. czystka, ludobójstwo, wytępienie, wykorzenienie [nieoż.]
VARŤEBƏ varťebē  /wart'ebe:/ •  czas. myśleć
Derywaty: bivarťebē czas. obmyśleć, przemyśleć; hatvarťebē czas. rozmyślać, dumać
VEḰAĞ veḱagê  /wekʼagʲe/ •  czas. cierpieć
Derywaty: veḱalçi rzecz. cierpienie [nieoż.]
VIYAṢRĀBƏ viyaṣrābē  /wijaʃribe:/ •  czas. być zapominanym
VIYAṢRĀĞ viyaṣrāgê /wijaʃrigʲe/ •  czas. zapominać
Derywaty: viyaṣrelçi rzecz. zapomnienie [nieoż.]
YINAT yinat  /jinat/ •  rzecz. thylacoleo[18], lew workowaty [oż.]
YIṢCO yiṣco[19]  /jiʃt͡ʃo/ •  rzecz. zachód (kierunek) [nieoż.]
ZAGGAN zaggan  /zag:an/ •  spój. jednak
ZAN zan  /zan/ •  zaim. co [nieoż.]
Derywaty: zanjêve zaim. cokolwiek [nieoż.]
ZANIRRBƏ zanirrbē  /zanir:be:/ •  czas. umieć, potrafić, być w stanie
ZĀRMAĞ zārmagê  /za:rmagʲe/ •  czas. zwyciężać
Derywaty: zārmabē czas. być zwycięski, odnosić sukces; zārma czas. zwycięstwo
ZENIĞ zenigê  /zenigʲe/ •  czas. robić
ZEYED zeyed  /zejed/ •  licz. sto
Derywaty: īnzeyedas licz. setny, setna [oż.]; īnzeyedos licz. setne [nieoż.]
ŹLBƏ zîlbē  /zʲilbe:/ •  czas. być spragnionym, pozbawionym wody
ŹLĞ zîlgê  /zʲilgʲe/ •  czas. napełniać wodą, poić
Derywaty: zîla rzecz. kanał irygacyjny [nieoż.]; zîlān przym. spragniony
ŹRAĞ zîragê  /zʲiragʲe/ •  czas. zaklinać, czarować, odprawiać rytuał
ŹRAT zîrat  /zʲirat/ •  1. rzecz. rytuał [nieoż.]; 2. rzecz. mag, czarownik [oż.]
ZYE zye  /zje/ •  zaim. kto [oż.]
Derywaty: zyejêve zaim. ktokolwiek [oż.]
ZODOL zodol  /zodol/ •  rzecz. kieł [nieoż.]

Aneks: imiona ludzi i bogów

XXX  /X/ •  [WIP]

Aneks: nazwy miejscowe

ḤERNḪ Ḥernī  /χɛrni:/ •  miasto Ḥerəne w delcie rzeki Korana (Szyszenia)

Przypisy

  1. Szczególnie za pomocą własnej ręki.
  2. Porównywalne z angielskim so to [do something].
  3. Czasami także HIṢ hiṣ.
  4. Zapożyczenie z kitrzańskiej Niskiej Mowy, od imienia bóstwa ’Efmaiš /ʔəfˈmäi̯ʃ/. Kognat ze słowem fimazê (demon), najprawdopodobniej alternatywną drogą poprzez dialekty ludowe.
  5. Spotykana jest niekiedy także forma ƏNYADA Ēnyada /e:njada/.
  6. W zależności od tego, czy mowa o grupie przedmiotów (rzeczowników nieożywionych) czy o grupie zwierząt, ludzi, części ciała (rzeczowników ożywionych).
  7. Także w znaczeniu "siła zbrojna" lub ponadnaturalnej, boskiej siły.
  8. W takim kontekście niemal zawsze z rzeczownikiem odmienionym w ablatywie.
  9. Zapewne z połączenia nēzu (być) oraz ringê (iść), szczególnie popularne w zaklęciach magicznych.
  10. Szczególnie zaklęcie lub klątwę.
  11. Odpowiadające frazie my, bez Ciebie.
  12. Odpowiadające frazie my, razem z Tobą.
  13. Odpowiadające frazie my, we dwoje.
  14. Partykuła pytająca.
  15. Rzadko występujące słowo, pojawiające się jedynie w podniosłym lub rytualnym kontekście. Opisuje także czynność postawienia (zbudowania, ufundowania) ważnej budowli, na przykład świątyni.
  16. Podobne w użyciu do angielskiego among.
  17. Dotyczy zwłaszcza czasu, chodź nie tylko.
  18. https://en.wikipedia.org/wiki/Thylacoleo.
  19. Rzadziej też ḪṢCO īṣco.