Przejdź do zawartości

Słownik:Język cherynejski: Różnice pomiędzy wersjami

Z Conlanger
mNie podano opisu zmian
mNie podano opisu zmian
Linia 51: Linia 51:
{{ h | <big>{{Unicode|ƏRYINĞ|Kherinean}}</big> ēryingê |{{IPA|e:rjiŋgʲe}}| | ''czas.'' wygnać, wypędzać<br>{{ d | '''ēryinbē''' ''czas.'' być wygnańcem, zostać wygnanym; '''ēryin''' '''1.''' ''rzecz.'' wygnaniec <small>'''[oż.]'''</small>; '''2.''' ''rzecz.'' wygnanie, wypędzenie <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|ƏRYINĞ|Kherinean}}</big> ēryingê |{{IPA|e:rjiŋgʲe}}| | ''czas.'' wygnać, wypędzać<br>{{ d | '''ēryinbē''' ''czas.'' być wygnańcem, zostać wygnanym; '''ēryin''' '''1.''' ''rzecz.'' wygnaniec <small>'''[oż.]'''</small>; '''2.''' ''rzecz.'' wygnanie, wypędzenie <small>'''[nieoż.]'''</small> }} }}
{{ h | <big>{{Unicode|GRAN|Kherinean}}</big> gran |{{IPA|gran}}| | ''zaim.'' ten, ta <small>'''[oż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|GRAN|Kherinean}}</big> gran |{{IPA|gran}}| | ''zaim.'' ten, ta <small>'''[oż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|GRANS|Kherinean}}</big> grans |{{IPA|grans}}| | ''zaim.'' ci, te <small>'''[oż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|GRĀNS|Kherinean}}</big> grāns |{{IPA|gra:ns}}| | ''zaim.'' ci, te <small>'''[oż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|HENG|Kherinean}}</big> heng |{{IPA|xeŋg}}|  | ''rzecz.'' fundament <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|HENG|Kherinean}}</big> heng |{{IPA|xeŋg}}|  | ''rzecz.'' fundament <small>'''[nieoż.]'''</small> }}
{{ h | <big>{{Unicode|HEV|Kherinean}}</big> hev |{{IPA|hew}}|  | ''spój.'' w }}
{{ h | <big>{{Unicode|HEV|Kherinean}}</big> hev |{{IPA|hew}}|  | ''spój.'' w }}

Wersja z 16:44, 15 lis 2025

⚒️ Ten artykuł jest aktywnie rozwijany i autor prosi o cierpliwość. Jest to część projektu Kyon.
Języki Wschodu Starożytnego
Języki: ajniadzki klasyczny · cherynejski· kaldyjski · jerysecki · felindski · kitrzański · hatyjski · tarkajski · nefajski · starotarszyjski · szar · sorlijski · firaski · staroszyszeński · trycki
Leksykony: Słownik ajniadzkiego klasycznego · Słownik cherynejski · Słownik hatyjski · Słownik sorlijski · Słownik kitrzański ·
Rodziny językowe: Języki seframańskie · Języki oldyjskie · Języki ilaruzyjskie · Języki paleofenickie · Języki gaskarańskie
Słownik języka cherynejskiego
Nazwa: Język cherynejski
Nazwa własna: ḪNYADĀN
Īnyadān
Informacje
Twórca: Borlach
Rok: 2025
Sposoby zapisu: Alfabet cherynejski, alfabet łaciński

Języki seframańskie (proponowane)
Języki ajniadzkie

Język praajniadzki
Język ajniadzki cherynejski
Liczba słów: około 134
Lista conlangów

Słownik języka cherynejskiego — artykuł ten będzie zawierał wszystkie aktualne słowa języka ajniadzkiego cherynejskiego. Hasła uszeregowane są alfabetycznie według transkrypcji łacińskiej. Na chwilę obecną słownik klasycznego języka ajniadzkiego liczy ~134 terminów, słów i derywatów. Za główną częścią słownika, zawierającą korpus znanych słów klasycznego ajniadzkiego, umieszczono także dodatkowe aneksy. Znajdują się w nich spisy specjalnych terminów znanych z tekstów ajniadzkich, takich jak imiona ludzi i bogów (Aneks I) lub lista nazw miejscowych i terminów geograficznych (Aneks II).

Skróty

Słownik wykorzystuje określoną liczbę skrótów, które stoją przed tłumaczeniami cherynejskich słów, precyzując ich znaczenie lub przekazując dodatkowe informacje. Używane są następujące skróty:

  • rzecz. - rzeczownik
  • przym. - przymiotnik
  • przys. - przysłówek, przyimek
  • czas. - czasownik
  • spój. - spójnik
  • zaim. - zaimek
  • licz. - liczebnik
  • a. - albo
  • fraz. - frazeologizm


W przypadku rzeczowników oraz niektórych zaimków po ich tłumaczeniu pojawić się może również oznaczenie rodzaju, do którego przynależą ([oż.] lub [o.] dla rodzaju ożywionego, [nieoż.] lub [n.] dla rodzaju nieożywionego).

Hasła

Korpus główny

ĆIN ćin  /t͡ʃʼin/ •  rzecz. las [nieoż.]
Derywaty: ćinān przym. leśny
ĆIṢA ćiṣa  /t͡ʃʼiʃa/ •  rzecz. ryba [oż.]
Derywaty: ćiṣān przym. rybny
ÇA ça  /θa/ •  spój. na, przez
ÇYEṢĞ çyeṣgê  /θjeʃgʲe/ •  czas. pokonywać
Derywaty: çyeṣbē rzecz. być pokonanym
DARBƏ darbē  /darbe:/ •  czas. mieć
ḎME dême  /dʲeme/ •  rzecz. miejsce [nieoż.]
DIRN dirn  /dirn/ •  spój. ale
DOVEṢE doveṣe  /doweʃe/ •  licz. tysiąc
Derywaty: īndovṣas licz. tysięczny, tysięczna [oż.]; īndovṣos licz. tysięczne [nieoż.]
DRESHĀ dreshā  /dresxa:/ •  rzecz. południe (kierunek) [nieoż.]
Derywaty: dreshāťalyo rzecz. południowy wschód [nieoż.]; dreshariṣco rzecz. południowy zachód [nieoż.]
DRISĞ drisgê  /drisgʲe/ •  czas. chować, ukrywać, skrywać
Derywaty: drisbē czas. być chowanym, ukrytym, ukrywać się; dris 1. rzecz. zguba, coś ukrytego lub utraconego [nieoż.]; 2. rzecz. uciekinier, zbieg [oż.]
ƏN ēn  /e:n/ •  spój. by, aby[1]
ƏRYINĞ ēryingê  /e:rjiŋgʲe/ •  czas. wygnać, wypędzać
Derywaty: ēryinbē czas. być wygnańcem, zostać wygnanym; ēryin 1. rzecz. wygnaniec [oż.]; 2. rzecz. wygnanie, wypędzenie [nieoż.]
GRAN gran  /gran/ •  zaim. ten, ta [oż.]
GRĀNS grāns  /gra:ns/ •  zaim. ci, te [oż.]
HENG heng  /xeŋg/ •  rzecz. fundament [nieoż.]
HEV hev  /hew/ •  spój. w
HYA hya  /xja/ •  spój. i
ḤAMM ḥamm  /χam:/ •  rzecz. rzecz, czynność [nieoż.]
ḤERU ḥeru  /χeru/ •  licz. jeden
ḤƏNYALÇI ḥēnyalçi  /χe:njalθi/ •  rzecz. równość, płaskość, gładkość [nieoż.]
Derywaty: ḥēnyān przym. równy, płaski
ḤƏNĀN ḥēnān  /χe:na:n/ •  1. rzecz. podobna, identyczna rzecz lub osoba [nieoż.]/[oż.]; 2. przym. identyczny
HVƏṢ hvēṣ  /xwe:ʃ/ •  licz. sześć
Derywaty: hivṣne licz. szósty, szósta [oż.]; hivṣno licz. szóste [nieoż.]
ḤIVI ḥivi  /χiwi/ •  rzecz. bitwa, walka [nieoż.]
ḤTA ḥta  /χta/ •  zaim. oni, one [oż.]
ḤTO ḥto  /χto/ •  zaim. oni, te rzeczy [nieoż.]
ḪQE īqe  /i:qe/ •  zaim. ja
ḪN īn  /i:n/ •  licz. pierwsze [nieoż.]
ḪNNE īnne  /i:n:e/ •  licz. pierwszy, pierwsza [oż.]
ḪNYADA Īnyada[2]  /i:njada/ •  rzecz. Ajniad [oż.]
Derywaty: īnyadān 1. przym. ajniadzki; 2. rzecz. język ajniadzki, język cherynejski [nieoż.]
ḪRĞ īrgê  /i:rgʲe/ •  czas. pomagać
ḪVO īvo  /i:wo/ •  rzecz. łaska [nieoż.]
Derywaty: īvān przym. łaskawy
ĴTTU jêttu  /d͡ʒʲet:u/ •  licz. osiem
Derywaty: jêttane licz. ósmy, ósma [oż.]; jêttano licz. ósme [nieoż.]
KARNĞ karngê  /karŋgʲe/ •  czas. tańczyć
Derywaty: hatkarngê czas. tańcować
ǨRI kêri  /kʲeri/ •  zaim. wiele, wielu
KṢAYE kṣaye  /kʃaje/ •  rzecz. dowódca [oż.]
KTAV ktav  /ktaw/ •  licz. pięć
Derywaty: ktavnas licz. piąty, piąta [oż.]; ktavnos licz. piąte [nieoż.]
ḰALḤĀ ḱalḥā  /kʼalχa:/ •  rzecz. północ (kierunek) [nieoż.]
Derywaty: ḱalḥāťalyo rzecz. północny wschód [nieoż.]; ḱalḥāriṣco rzecz. północny zachód [nieoż.]
ḰINDAĞ ḱindagê  /kʼindagʲe/ •  czas. umierać, ginąć
QA qa  /qa/ •  zaim. ono, to [nieoż.]
QELĞ qelgê  /qelgʲe/ •  czas. pić
Derywaty: qelle rzecz. napój [nieoż.]
QAHṢ qahṣ  /qaxʃ/ •  licz. trzy
Derywaty: qaṣṣune licz. trzeci, trzecia [oż.]; qaṣṣuno licz. trzeci [nieoż.]
QIN qin  /qin/ •  zaim. wy
QOVDRA qovdra  /qou̯dra/ •  rzecz. król [oż.]
LITAĞ litagê  /litagʲe/ •  czas. oceniać
LAVA lava  /lawa/ •  licz. dwa
Derywaty: lavnas licz. drugi, druga [oż.]; lavnos licz. drugie [nieoż.]; lavra licz. obie, oba
MEFNIĞ mefnigê  /mefnigʲe/ •  czas. jeść, ucztować
Derywaty: hatmefnigê czas. zajadać się
MEN men  /men/ •  zaim. ty
NAKKIBƏ nakkibē  /nak:ibe:/ •  czas. móc
NƏZU nēzu  /ne:zu/ •  czas. być
PAḤI paḥi  /paχi/ •  rzecz. moment, czas mierzalny [nieoż.]
PĀRZAĞ pārzagê  /pa:rzagʲe/ •  czas. ogłuszać, zagłuszać
Derywaty: pārzabē czas. być głuchym; pārṣê rzecz. głuchy, osoba głucha [oż.]; pārṣān przym. głuchy
ṔARRĞ ṕarrgê  /pʼar:gʲe/ •  czas. kazać, nakazać
ṔAYE ṕaye  /pʼaje/ •  zaim. my (ekskluzywne[3])
ṔEÇE ṕeçe  /pʼeθe/ •  zaim. my (inkluzywne[4])
ṔOVLE ṕovle  /pʼowle/ •  zaim. my (podwójne[5])
RḤIKKI rḥikki  /rχik:i/ •  1. rzecz. aura, obecność [nieoż.]; 2. rzecz. duch, zjawa [oż.]
RINĞ ringê  /riŋgʲe/ •  czas. iść, pójść
RIRA rira  /rira/ •  licz. dziewięć
Derywaty: rirŝa licz. dziewiąty, dziewiąta [oż.]; rirŝo licz. dziewiąte [nieoż.]
ROME rome  /rome/ •  rzecz. czas, okres [nieoż.]
RRAKṢO rrakṣo  /r:akʃo/ •  rzecz. księżyc [nieoż.]
SHANDĀ shandā  /sxanda:/ •  rzecz. brąz (metal) [nieoż.]
Derywaty: shandiān przym. brązowy, [wykonany] z brązu
SHIĆAĞ shićagê  /sxit͡ʃʼagʲe/ •  czas. wracać, powracać
SVĀḤ svāḥ  /swa:χ/ •  licz. siedem
Derywaty: savḥas licz. siódmy, siódma [oż.]; savḥos licz. siódme [nieoż.]
ṢAR ṣar  /ʃar/ •  1. rzecz. zastępca [oż.]; 2. rzecz. cień [nieoż.]
ṢINEĞ ṣinegê  /ʃinegʲe/ •  czas. czynić, odprawiać, ufundować[6]
ṨNH ṣînha  /ʃʲiŋx/ •  licz. cztery
Derywaty: ṣînhas licz. czwarty, czwarta [oż.]; ṣînhos licz. czwarte [nieoż.]
ṢRA ṣra  /ʃra/ •  zaim. on, ona [oż.]
ŜARI ŝari  /ɬari/ •  1. przym. konieczny, niezbędny; 2. przys. koniecznie
TARON taron  /taron/ •  przys. wśród, pośród, między, pomiędzy[7]
TAḼḤḤO taŝuḥḥo  /taɬʷuχ:o/ •  rzecz. ametyst [nieoż.]
TĀZEH tāzeh  /ta:zex/ •  rzecz. człowiek [oż.]
ṮBB têbb  /tʲɛb:/ •  rzecz. język, mowa [nieoż.]
TIYS tiys  /tijs/ •  licz. dziesięć
Derywaty: tiyseṣ licz. dziesiąty, dziesiąta [oż.]; tiyṣo licz. dziesiąte [nieoż.]
ṮYANE tîyane  /tʲijane/ •  rzecz. rodzina [oż.]
Derywaty: tîyanān przym. pokrewny, rodzinny, krwawy
ṮYANU tîyanu  /tʲijanu/ •  rzecz. krew [nieoż.]
ŤALYO ťalyo  /tʼaljo/ •  rzecz. wschód (kierunek) [nieoż.]
VARŤEBƏ varťebē  /wart'ebe:/ •  czas. myśleć
Derywaty: bivarťebē czas. obmyśleć, przemyśleć; hatvarťebē czas. rozmyślać, dumać
YINAT yinat  /jinat/ •  rzecz. thylacoleo[8], lew workowaty [oż.]
YIṢCO yiṣco[9]  /jiʃt͡ʃo/ •  rzecz. zachód (kierunek) [nieoż.]
ZAGGAN zaggan  /zag:an/ •  spój. jednak
ZANIRRBƏ zanirrbē  /zanir:be:/ •  czas. umieć, potrafić, być w stanie
ZĀRMAĞ zārmagê  /za:rmagʲe/ •  czas. zwyciężać
Derywaty: zārmabē czas. być zwycięski, odnosić sukces; zārma czas. zwycięstwo
ZENIĞ zenigê  /zenigʲe/ •  czas. robić
ZEYED zeyed  /zejed/ •  licz. sto
Derywaty: īnzeyedas licz. setny, setna [oż.]; īnzeyedos licz. setne [nieoż.]
ŹRAT zîrat  /zʲirat/ •  1. rzecz. rytuał [nieoż.]; 2. rzecz. mag, czarownik [oż.]
ZODOL zodol  /zodol/ •  rzecz. kieł [nieoż.]

Aneks: imiona ludzi i bogów

XXX  /X/ •  [WIP]

Aneks: nazwy miejscowe

ḤERNḪ Ḥernī  /χɛrni:/ •  miasto Ḥerəne w delcie rzeki Korana (Szyszenia)

Przypisy

  1. Porównywalne z angielskim so to [do something].
  2. Spotykana jest niekiedy także forma ƏNYADA Ēnyada /e:njada/.
  3. Odpowiadające frazie my, bez Ciebie.
  4. Odpowiadające frazie my, razem z Tobą.
  5. Odpowiadające frazie my, we dwoje.
  6. Rzadko występujące słowo, pojawiające się jedynie w podniosłym lub rytualnym kontekście. Opisuje także czynność postawienia (zbudowania, ufundowania) ważnej budowli, na przykład świątyni.
  7. Podobne w użyciu do angielskiego among.
  8. https://en.wikipedia.org/wiki/Thylacoleo.
  9. Rzadziej też ḪṢCO īṣco.