Phejdë: Różnice pomiędzy wersjami

Aktualna wersja na dzień 19:32, 25 lut 2026

E • Regiony Historyczne Gór Żelaznych
Surandral		Bamgan · Banzë (Banzja) · Kaalpas Północny · Kak · Kãs (Kans) · Kudu · Mewat · Phejdë (Ferdia) ·Suán Djal (Suwandial) · Suán Luék (Suwanluwek) · Thumb · Tomkod · Wacihá (Waciha) · Waňaem (Waniaem) · Wathoul (Watowul) · Žoini
Erutia		Badre · Béñ Tham (Bengtam) · Kãs (Kans)
Inne		Suchogórzyn

Lokalizacja Ferdii na wizualizacji Surandralu w roku wspólnym.

Ferdia (sur. फेर्दु Phejdë) — przełęcz w Górach Żelaznych i region historyczny w Surandralu. Z jednej strony dość ciepły obszar, o dobrych warunkach dla osadnictwa, a także kluczowy element w przebiegu Szlaku Gór, z drugiej zaś teren o marnych glebach, częstych anomalii pogodowych oraz, od 8217 EK , obszar najazdów Âng Qo'or. Z tego powodu, w roku wspólnym zamieszkuje go tylko ok. 5000 mieszkańców, chociaż w przeszłości ta liczba była wyższa i ulegnie wzrostowi ponownie w przyszłości.

Region ma warunki klimatyczne podobne do Tomkodu i Suán Djal, ale gleby tu są dużo gorsze oraz częściej występują anomalie (nagłe deszcze, fale suchego powietrza etc.) ze względu na otwarcie do Ajdyniriany. Rolnictwo słabe, bardziej się rozwinęło pasterstwo. W Ferdii występują pewne złoża żelaza. Po 9800 EK odkryto złoża węgla i od tego momentu Ferdia zaczęła bardzo szybko zmieniać swój charakter.

Ferdia była regionem, który był świadkiem wielu wydarzeń historycznych. To tędy w 6292 EK Arew Wielki wszedł do serca Gór Żelaznych, przez ten obszar Cesarstwo Północnokejreńskie próbowało odzyskać Kejren właściwy, a w 8217 EK było kierunkiem ucieczki Ankorów. Ze względu na bycie jedynym dogodnym przejściem z Surandralu i Erutii do Ajdyniriany Ferdia od pradawnych lat zajmuje kluczowe miejsce w handlu i Szlaku Gór. Stanowi zatem też jedno z głównych przejść między Kyonem Środkowym oraz Kyonem Wschodnim.

W roku wspólnym, zamieszkiwany jest niemal w całości przez Zuchyjczyków (na zachodzie) oraz Ferdian (na wschodzie). Dawniej bardzo rozdrobiony kulturowo, ale przez pokojową działalność Âng Qo'or wiele ludów i języków tajemniczo znikło. W czasach Cesarstwa Surandralskiego stał się elementem intensywnej kolonizacji surandralskiej, a także dynamicznym miejscem ekspansji ngelizmu. Przyczyniło się to do zaniku ludów zuchyjskich w Ferdii.

W przyszłości, w trakcie II Čahë Gen zachodnia część regionu została przejęta przez Wertynię, a Surandral odzyskał stracony kawałek dopiero w odpowiedniku ziemskiego XX wieku. Od momentu podziału Ferdia Zachodnia stała się kierunkiem osadnictwa wertyńskiego, niemniej przez silny wpływ ngelizmu nie doszło w pełni do wynarodowienia Surandralczyków.

Etymologia

Surandralska nazwa फेर्दु Phejdë wywodzi się ostatecznie od prazuchyjskiego *pharido, co znaczy po prostu „wielka przełęcz”. W starosurandralskim istniała jako फार्दो Phärdo. Nazwy w innych językach:

język	nazwa
języki ziemskie
polski	Ferdia
angielski	Pherdia
niemiecki	Pherdien
norweski	Ferdia
języki kyońskie
surandralski	ञीक्सान् Phejdë [ˈpʰɛjdə]
starosurandralski	फार्दो Phärdo [pʰærdo]
kejreński
lecajski	फार्दो Phardo [ˈpʰardo]
ołłuch	Fardu [ˈfardy]
habecki	ఫిర్దూఇ Fä̂rdü [ˈfǽrdy]
Odległe języki Kyonu w przestrzeni lub czasach
(nowo)surandralski	फे॑द् Phiēd [ˈpʰʲɛːd]
ayu
nowosechtoński
pulserimski
yuke

@@ Linia 1: / Linia 1: @@
-{{Surandral Intro}}
+{{Regiony Historyczne Gór Żelaznych}}
 [[Plik:ferdia.png|mały|prawo|Lokalizacja Ferdii na wizualizacji Surandralu w roku wspólnym.]]
@@ Linia 9: / Linia 9: @@
 Ferdia była regionem, który był świadkiem wielu wydarzeń historycznych. To tędy w {{RokEryKyonu|6292}} [[Arew Wielki]] wszedł do serca Gór Żelaznych, przez ten obszar [[Cesarstwo Północnokejreńskie]] próbowało odzyskać [[Kejren|Kejren właściwy]], a w {{RokEryKyonu|8217}} było kierunkiem ucieczki Ankorów. Ze względu na bycie jedynym dogodnym przejściem z Surandralu i [[Erutia|Erutii]] do [[Ajdyniriana|Ajdyniriany]] Ferdia od pradawnych lat zajmuje kluczowe miejsce w handlu i Szlaku Gór. Stanowi zatem też jedno z głównych przejść między [[Środkowy Kyon|Kyonem Środkowym]] oraz [[Kyon Wschodni|Kyonem Wschodnim]].
-W roku wspólnym, zamieszkiwany jest niemal w całości przez Zuchyjczyków (na zachodzie) oraz Ferdian (na wschodzie). Dawniej bardzo rozdrobiony kulturowo, ale przez pokojową działalność Âng Qo'or wiele ludów i języków tajemniczo znikło. W czasach [[Cesarstwo Surandralskie|Cesarstwa Surandralskiego]] stał się elementem intensywnej kolonizacji surandralskiej, a także dynamicznym miejscem ekspansji [[Ngelizm|ngelizmu]].
+W roku wspólnym, zamieszkiwany jest niemal w całości przez Zuchyjczyków (na zachodzie) oraz Ferdian (na wschodzie). Dawniej bardzo rozdrobiony kulturowo, ale przez pokojową działalność Âng Qo'or wiele ludów i języków tajemniczo znikło. W czasach [[Cesarstwo Surandralskie|Cesarstwa Surandralskiego]] stał się elementem intensywnej kolonizacji surandralskiej, a także dynamicznym miejscem ekspansji [[Ngelizm|ngelizmu]]. Przyczyniło się to do zaniku ludów zuchyjskich w Ferdii.
-W przyszłości, w trakcie [[II Čahë Gen]] zachodnia część regionu została przejęta przez [[Wertynia|Wertynię]], a Surandral odzyskał stracony kawałek dopiero w odpowiedniku ziemskiego XX wieku. Od momentu podziału Ferdia Zachodnia stała się kierunkiem osadnictwa wertyńskiego, niemniej przez silny wpływ ngelizmu nie doszło w pełni do wynarodowienia Surandralczyków oraz Zuchyjczyków.
+W przyszłości, w trakcie [[II Čahë Gen]] zachodnia część regionu została przejęta przez [[Wertynia|Wertynię]], a Surandral odzyskał stracony kawałek dopiero w odpowiedniku ziemskiego XX wieku. Od momentu podziału Ferdia Zachodnia stała się kierunkiem osadnictwa wertyńskiego, niemniej przez silny wpływ ngelizmu nie doszło w pełni do wynarodowienia Surandralczyków.
+==Etymologia==
+Surandralska nazwa '''फेर्दु'''  ''Phejdë'' wywodzi się ostatecznie od [[Język prazuchyjski|prazuchyjskiego]] ''*pharido'', co znaczy po prostu „wielka przełęcz”. W starosurandralskim istniała jako '''फार्दो''' ''Phärdo''.
+Nazwy w innych językach:
+{| class=wikitable border="1" cellpadding="4" cellspacing="0" style="background: #f9f9f9; border: 1px #aaaaaa solid; border-collapse: collapse; font-size: 95%;"
+|-
+!język
+!nazwa
+|-
+!colspan=4|języki ziemskie
+|-
+|polski
+| Ferdia
+|-
+|angielski
+| Pherdia
+|-
+|niemiecki
+| Pherdien
+|-
+|norweski
+| Ferdia
+|-
+!colspan=4|języki kyońskie
+|-
+|[[Język surandralski|surandralski]]
+| ञीक्सान् <br>''Phejdë''<br>[ˈpʰɛjdə]
+|-
+|[[Język starosurandralski|starosurandralski]]
+| फार्दो <br>''Phärdo''<br>[pʰærdo]
+|-
+|[[Język kejreński|kejreński]]
+|
+|-
+|[[Język lecajski|lecajski]]
+| फार्दो<br>''Phardo''<br>[ˈpʰardo]
+|-
+|[[Język ołłuch|ołłuch]]
+| Fardu<br>[ˈfardy]
+|-
+|[[Język habecki|habecki]]
+| ఫిర్దూఇ<br>''Fä̂rdü''<br>[ˈfǽrdy]
+|-
+!colspan="2"|Odległe języki [[Kyon]]u<br/><small>w przestrzeni lub czasach</small>
+|-
+|[[Język nowosurandralski|(nowo)surandralski]]
+| फे॑द् <br>''Phiēd''<br>[ˈpʰʲɛːd]
+|-
+|[[Język ayu|ayu]]
+|
+|-
+|[[Język nowosechtoński|nowosechtoński]]
+|
+|-
+|[[Język ahtialański pulserimski|pulserimski]]
+|
+|-
+|[[Język yuke|yuke]]
+|
+|}
 [[Kategoria:Surandral]] [[Kategoria:Góry Żelazne]] [[Kategoria:Regiony Surandralu]] [[Kategoria:Regiony Gór Żelaznych]]